8. kadencja, 22. posiedzenie, 2. dzień (06-07-2016)

18. punkt porządku dziennego:

Sprawozdanie Komisji Obrony Narodowej oraz Komisji Spraw Zagranicznych o rządowym projekcie ustawy o ratyfikacji Protokołu do Traktatu Północnoatlantyckiego w sprawie akcesji Czarnogóry, podpisanego w Brukseli dnia 19 maja 2016 r. (druki nr 645 i 676).

Poseł Paweł Bejda:

    Panie Marszałku! Panie Ministrze! Wysoka Izbo! Decyzja o przyjęciu Czarnogóry do NATO została podjęta przez ministrów spraw zagranicznych państw NATO na sesji w dniu 2 grudnia 2014 r. i jest ona świadectwem woli umacniania i jednoczenia kontynentu europejskiego oraz zachęca pozostałe państwa aspirujące do członkostwa do kontynuowania reform. Przede wszystkim stanowi jednak potwierdzenie kontynuacji polityki otwartych drzwi, zachowując perspektywę dla Gruzji, a w przyszłości Finlandii i Szwecji, jeśli państwa te oczywiście zdecydują się na przystąpienie do Sojuszu.

    W konsekwencji akcesji Czarnogóry NATO rozciągnie swe gwarancje bezpieczeństwa na kolejne państwo Bałkanów Zachodnich, poszerzając tym samym obszar bezpieczeństwa i stabilności w Europie. Proces ten umocni w tym kraju struktury demokratyczne przez nałożenie na niego obowiązku przestrzegania wiążących standardów w polityce wewnętrznej i międzynarodowej. Członkostwo Czarnogóry ma bardzo ważny wymiar polityczny w kontekście ograniczenia wpływów rosyjskich w rejonie Bałkanów Zachodnich. Przyjmując Czarnogórę do NATO, potwierdzamy, że państwa trzecie nie mają prawa weta w sprawie rozszerzenia tej organizacji.

    Wraz z postępującym hamowaniem procesu integracji euroatlantyckiej i rosnącymi wpływami partnerów zewnętrznych na Bałkanach Zachodnich ważne jest wysłanie sygnału, że Zachód interesuje się tym regionem.

    Integracja Czarnogóry z NATO oraz jej negocjacje z Unią Europejską, które szybko postępują, są pozytywnymi przykładami dla całego regionu. Jest to ważne w szczególności dla sąsiadów kraju, czyli Kosowa oraz Bośni i Hercegowiny, których rządy, pomimo złożonej sytuacji wewnętrznej i zewnętrznej, deklarują chęć pozostania na ścieżce integracji euroatlantyckiej. W tym kontekście członkostwo Czarnogóry w NATO nie tylko przyczyni się do zwiększenia bezpieczeństwa tego kraju, lecz także ma fundamentalne znaczenie dla stabilizacji całego regionu Bałkanów Zachodnich. Istotne znaczenie strategiczne ma ponadto fakt, iż od chwili przyjęcia Czarnogóry do NATO Sojusz będzie kontrolował całą linię brzegową Morza Adriatyckiego.

    Czarnogóra jest małym państwem i stosunkowo niedawno uzyskała niepodległość, bo w 2006 r., ale wykonała ogromny wysiłek reformatorski w sferach politycznej, gospodarczej oraz bezpieczeństwa i obrony. Siły zbrojne Czarnogóry dysponują wystarczającym potencjałem, aby sprawnie dostosować się do wymogów sojuszniczych. Żołnierze czarnogórscy zdobywają cenne doświadczenie w ramach ćwiczeń wielonarodowych oraz bilateralnych, w tym m.in. ze Stanami Zjednoczonymi Ameryki Północnej. Czarnogóra zadeklarowała też utrzymanie swojego zaangażowania w operacje w Afganistanie.

    Mając na celu utrzymanie wizerunku i wiarygodności Polski jako państwa aktywnie wspierającego politykę otwartych drzwi oraz jednego z najważniejszych sojuszników Czarnogóry, wskazane jest jak najpilniejsze przeprowadzenie procesu ratyfikacji. Niewątpliwym sukcesem wizerunkowym byłoby, gdyby Polska jako adwokat polityki rozszerzenia NATO i gospodarz szczytu NATO znalazła się wśród liderów państw najbardziej zaawansowanych w procesie ratyfikacji protokołu o akcesji Czarnogóry do NATO.

    Polskie Stronnictwo Ludowe poprze przedkładany projekt ustawy. Dziękuję bardzo. (Oklaski)

Przebieg posiedzenia