8. kadencja, 22. posiedzenie, 2. dzień (06-07-2016)

Oświadczenia.

Poseł Jan Kilian (tekst niewygłoszony):

    Panie Marszałku! Wysoka Izbo! W tym miesiącu wspominamy kolejną rocznicę zbrodni wołyńskiej na Kresach Wschodnich. Bandy ukraińskie OUN-UPA dokonywały rzezi ludności polskiej zamieszkującej przedwojenne terytoria II Rzeczypospolitej. Skala i forma zbrodni dokonywanych na Polakach jest niewyobrażalna. Zabijano ich kulą, siekierą, widłami, piłą, młotkiem czy też innymi narzędziami zbrodni. Była to polityka eksterminacji Kresowian przez ich ukraińskich sąsiadów, gdyż nie tylko oddziały paramilitarne dokonywały zbrodni, lecz także cywile. Spowodowała ona całkowite wyludnienie części Wołynia i Małopolski Wschodniej. Miały zatem miejsce czystki etniczne na rozległych obszarach Rzeczypospolitej. Skala tragedii jest trudna do oszacowania. Można przyjąć, że ponad 100 tys. Polaków zostało zamordowanych, spalonych żywcem czy rozstrzelanych. Z powierzchni ziemi całkowicie zniknęły setki wsi i osad zamieszkałych przez Polaków.

    Jako przedstawiciele społeczeństwa polskiego musimy stanąć w prawdzie wobec naszego narodu, a także wobec tych, którzy cudem ocaleli z pogromów. Zarówno ofiarom, jak i ich potomnym jesteśmy winni pamięć i ogromny szacunek za ofiarę ich życia. Problem jednak w tym, że część ukraińskich uczestników dyskusji neguje zorganizowany charakter tych mordów. Nie ma akceptacji na to, że dokonywano tych zbrodni przez całe formacje, a to oznacza w ich ocenie, że to nie było ludobójstwo.

    Sugeruje się symetrię wzajemnych win. Jednak plan przeprowadzenia masowych czystek etnicznych powstał po stronie ukraińskiej. Po polskiej stronie takich intencji nie było. Są na to dowody. W programie szkolenia bojówek OUN z 1935 r. pisano: ˝Bojownik nie powinien wahać się zabić swego ojca, brata, największego kolegi, jeżeli otrzyma taki rozkaz i potrzeba tego faktycznie wymaga (...) Na najgorsze męki, prośby i błagania ofiar należy patrzeć z otwartymi oczami, że katujemy wroga naszej organizacji czy też idei, który żyją nadal, zrobiliby to samo z nami albo jeszcze gorzej˝.

    Wysoka Izbo! Myślę, że to najwyższy czas na dokonanie oceny moralnej za popełnione zbrodnie. Aby budować wspólną, dobrosąsiedzką przyszłość, musimy budować w duchu prawdy. Prawda niech stanie się podłożem do narodowego pojednania i wybaczenia. Najwyższy czas na budowanie dobrej i przyjaznej przyszłości naszych słowiańskich narodów. Tymczasem u naszego wschodniego sąsiada niebezpiecznie rozwija się banderyzm. Katom stawia się pomniki i gloryfikuje ich zbrodnie. Należy odciąć się od takich zachowań. Jako przedstawiciele naszego narodu jesteśmy zobligowani do przyjęcia Dnia Pamięci Pomordowanych Kresowian. Ich ofiara życia zasługuje na naszą pamięć i wdzięczność.

    Wysoka Izbo! Ustanowienie tego szczególnego dnia pamięci o naszych rodakach, którzy nie doczekali wolnej Polski, jest naszym nie tylko obowiązkiem, ale przywróceniem właściwego miejsca w historii. Dziękuję państwu za uwagę.

Przebieg posiedzenia