8. kadencja, 29. posiedzenie, 1. dzień (03-11-2016)

3. punkt porządku dziennego:

Sprawozdanie Komisji Kultury i Środków Przekazu o rządowym projekcie ustawy o zmianie ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami oraz ustawy o zmianie ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami oraz ustawy o muzeach (druki nr 891 i 924).

Poseł Mieczysław Kazimierz Baszko:

    Pani Marszałek! Wysoka Izbo! Przedstawiam stanowisko Klubu Parlamentarnego Polskiego Stronnictwa Ludowego odnośnie do nowelizacji ustawy z dnia 10 lipca 2015 r. o zmianie ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami oraz ustawy o muzeach.

    Przedmiotowy projekt ustawy jest przypadkiem nowelizacji ustawy, która nie weszła jeszcze w życie, i ma na celu dostosowanie ustawy o zmianie ustawy o ochronie zabytków do zmian wprowadzonych w trakcie trwania postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym do ustawy o ochronie zabytków. W lipcu 2015 r. z inicjatywy Klubu Parlamentarnego Polskiego Stronnictwa Ludowego przeprowadzona została zmiana ustawy o ochronie zabytków, której celem było poprawienie skuteczności ochrony najcenniejszych polskich zabytków zaliczanych do dziedzictwa narodowego. Uchwalone przepisy przewidywały nową formę ochrony nazwaną Listą Skarbów Dziedzictwa, która ma być prowadzona przez ministra kultury i dziedzictwa narodowego. Ustawa nie weszła jednak w życie, ponieważ była badana przez Trybunał Konstytucyjny, który stwierdził w wyroku z dnia 25 maja 2016 r. jej zgodność z Konstytucją Rzeczypospolitej Polskiej, co umożliwiło prezydentowi podpisanie ustawy w dniu 16 sierpnia br. Jednakże w czasie pomiędzy uchwaleniem nowelizacji a jej podpisaniem przez prezydenta przepisy zmieniły się w taki sposób, że konieczne jest wprowadzenie w niej zmian. Dlatego projekt nowelizacji ma głównie charakter techniczny, niezbędny w celu zapewnienia jej spójności z obowiązującymi przepisami, w tym zachowania wielu istotnych dla ochrony zabytków regulacji.

    Zgodnie z projektem w ustawie o ochronie zabytków został uzupełniony przepis art. 24a ust. 2 tej ustawy, wskazujący, które rzeczy ruchome w przypadku ich utracenia mogą być wpisane do krajowego rejestru utraconych dóbr kultury. Wpis do tego rejestru ma znaczenie dla zachowania własności utraconej rzeczy ruchomej przez prawowitego właściciela, nie pozwala bowiem na nabycie takiej rzeczy ruchomej przez inny podmiot w dobrej wierze. Mając na uwadze to, że zabytki wpisane na Listę Skarbów Dziedzictwa posiadają szczególną wartość dla dziedzictwa kulturowego, ich prawowici właściciele, w tym muzea, biblioteki i archiwa, powinni korzystać ze wspomnianych rozwiązań prawnych.

    Ustawa również wymienia wymagania w zakresie wykształcenia i doświadczenia zawodowego, które muszą spełniać osoby prowadzące prace konserwatorskie przy zabytkach wpisanych do rejestru zabytków, i wskazuje, że wymagania te będą również musiały spełniać osoby prowadzące tego rodzaju działania przy zabytkach wpisanych na Listę Skarbów Dziedzictwa.

    Klub Polskiego Stronnictwa Ludowego pozytywnie opiniuje przedmiotową regulację. Liczymy, że w budżecie państwa na rok 2017 zabezpieczone zostaną stosowne środki na realizację zadań związanych z utworzeniem, a następnie ochroną Listy Skarbów Dziedzictwa, tak aby minister kultury, zgodnie z założeniami ustawy z 2015 r., zapewniał nawet 100-procentowe finansowanie wszelkich działań związanych z bezpieczeństwem i konserwacją wpisanych obiektów. Dziękuję bardzo.

Przebieg posiedzenia