8. kadencja, 32. posiedzenie, 1. dzień (13-12-2016)
5. punkt porządku dziennego:
Sprawozdanie Komisji Finansów Publicznych o rządowym projekcie ustawy budżetowej na rok 2017 (druki nr 881 i 1094).
Poseł Gabriela Masłowska:
Dziękuję.
Panie Marszałku! Zanim przystąpię do swojej wypowiedzi, chciałabym zwrócić uwagę, odnieść się do jednego z aspektów poruszanych przez moją przedmówczynię. Mianowicie podkreśla pani z całą mocą, że zwiększamy czy zwiększy się deficyt budżetu państwa. Otóż, pani poseł, deficyt relatywnie do PKB planowany jest na poziomie 2,9% i nie jest większy, jest on nawet jednym z najniższych z dotychczasowych. Natomiast nominalnie rośnie on do 59,3 mld zł, a wynika to z niedoboru środków FUS. Ten niedobór będzie pokrywany z budżetu w formie dotacji, a nie, jak to robiliście w latach ubiegłych, z pożyczki budżetowej, ukrywając w ten sposób deficyt, stosując tzw. kreatywną księgowość. Wobec tego zdobywajmy się w takich sytuacjach, w takich ocenach na choćby minimum obiektywizmu i prawdy. (Oklaski)
Budżet państwa, Wysoka Izbo, to pieniądze oraz strategia, to zestawienie dochodów i wydatków państwa oraz strategia rządu, czyli cele, jakie wyznacza sobie rząd do realizacji w danym roku poprzez redystrybucję dochodu narodowego pomiędzy sektory gospodarki, grupy społeczne i regiony kraju. W projekcie budżetu na 2017 r. jak w soczewce widoczna jest nowa strategia, widoczne jest nowe podejście do polityki gospodarczej i nierozerwalnie z nią związanej polityki społecznej. Znaczenie, jakie w projekcie budżetu na 2017 r. przypisuje się wydatkom społecznym, jest wyrazem realizacji oczywistej, ale dotychczas niedocenianej roli kapitału ludzkiego dla rozwoju gospodarczego. Społeczeństwo ludzi młodych, wykształconych, zdrowych, społeczeństwo liczne jest kapitałem i w odróżnieniu od opozycji liberalnej, dla której są to programy socjalne czy przejadanie dochodu, dla nas, posłów Prawa i Sprawiedliwości oraz obecnego rządu, jest to inwestowanie w kapitał ludzki, w przyszłość. Jest to warunkiem dynamicznego rozwoju kraju i tego, co jest najważniejszym celem całej gospodarki. Mianowicie prowadzi to do poprawy dobrobytu ekonomicznego obywateli.
Budżet na 2017 r., w moim przekonaniu, stwarza realne szanse na realizację programów proinwestycyjnych i prospołecznych, także związanych z bezpieczeństwem, edukacją, a także ochroną zdrowia przy zachowaniu procedury nadmiernego deficytu i stabilizującej reguły wydatkowej.
Może nadmienię jeszcze, że różnimy się tym, że dla nas właśnie dobrobyt ekonomiczny i dynamika rozwoju gospodarczego są najważniejszymi celami, a wskaźniki ekonomiczne, choć są one bardzo ważne, służą realizacji tych celów, w odróżnieniu od jeszcze raz przywołanej przeze mnie tutaj opozycji liberalnej, dla której celem jest realizacja wskaźników, a poziom dobrobytu obywateli, warunki życia ludności są realizowane tylko przy okazji, o ile nie przeszkadzają realizacji doktryny ekonomicznej. (Oklaski)
(Poseł Tadeusz Cymański: Clou, to jest właśnie to.)
Właśnie tym się różnimy. Dlatego w ustawie budżetowej na 2017 r. zapewnione jest funkcjonowanie programów radykalnie wspierających polską rodzinę, zapewnione są środki na podwyższanie świadczeń pielęgnacyjnych, zasiłki rodzinne, są podniesione progi dochodowe w świadczeniach rodzinnych, jest zwiększanie dofinansowania służby zdrowia, edukacji, także ubezpieczeń upraw rolnych i zwierząt gospodarskich, są także nakłady na obronę narodową, infrastrukturę drogową i kolejową. Mamy więc zabezpieczone wydatki na najważniejsze zadania. Chciałabym tutaj uspokoić Polaków. Nic takiego jak załamanie finansów publicznych nam nie grozi. Jest to straszak używany przez opozycję, która jest w potrzasku, która tego typu argumentów używa, żeby po prostu podtrzymywać swoje notowania.
Wysoka Izbo! Doświadczenia - niestety negatywne - z lat ubiegłych dotyczące funkcjonowania służby zdrowia zmuszają obecny rząd do reformy służby zdrowia i do zwiększenia wydatków na ochronę zdrowia. Nie do przyjęcia jest bowiem sytuacja, aby w cywilizowanym państwie prawie co czwarty mieszkaniec Polski potrzebujący opieki zdrowotnej oczekiwał na wizytę od trzech do kilkunastu miesięcy, a z konsultacji lekarskich nie mogło skorzystać z powodów dochodowych ok. 11-17% obywateli. Niepokojące jest to, że część rodzin zmuszana była do rezygnacji z płatnych wizyt u lekarzy specjalistów. Szacuje się, że wśród nich jest ok. 10% rodzin z trojgiem dzieci, a nawet 14% niemogących skorzystać z wizyt u lekarzy dentystów. Zakup leków na receptę także był zbyt dużym obciążaniem dla ludzi starych, ale nie tylko dla ludzi starych - także dla rodzin z trojgiem dzieci. Proszę państwa, aż 60% rodzin z trojgiem dzieci nie ma pieniędzy na zakup leków. Nie możemy się zgodzić na kontynuowanie takiego stanu rzeczy.
Wychodząc naprzeciw tym problemom, a także wielokrotnym wskazaniom wynikającym z kontroli NIK, rząd podejmuje decyzję o zwiększeniu wydatków na ochronę zdrowia w budżecie 2017 r. o 8,5% w stosunku do 2016 r., a razem ze środkami europejskimi o ok. 10,3%. Niski poziom finansowania i niedobór kadr medycznych są bowiem podstawowymi przyczynami tych problemów. Ogółem wydatki w ochronie zdrowia w 2017 r. są zaplanowane na poziomie blisko 7,5 mld zł, natomiast ze środkami na współfinansowanie projektów z pieniędzy Unii Europejskiej oraz z rezerwami celowymi na wydatki w ochronie zdrowia będzie to już prawie 8 mld zł. Po uwzględnieniu środków Funduszu Pracy na staże i specjalizacje medyczne oraz wydatki z Funduszu Rozwiązywania Problemów Hazardowych ta kwota sięga już 9 mld zł. Natomiast uwzględniając wydatki z budżetu środków europejskich na ochronę zdrowia, zaplanowano środki w wysokości 9,496 mld zł w zaokrągleniu, co stanowi, jak wspomniałam, 110,3% wydatków ujętych na ten cel w ustawie budżetowej w 2016 r.
Szczególnie pragnę wyeksponować, że wydatki przeznaczone na realizację projektu 75+ stanowią aż 564 mln zł w projekcie przyszłorocznego budżetu. Pozwoli to, jak wykazują wyliczenia i szacunki, na zmniejszenie wydatków seniorów na zakup leków o ponad 60%. Jest to ewidentna pomoc. Pragnę również uspokoić osoby w starszym wieku kupujące te leki, że ten program jest zabezpieczony finansowo, a z informacji Ministerstwa Zdrowia wynika, że wachlarz leków, które będą mogły być nieodpłatnie nabyte, będzie się rozszerzał.
Wysoka Izbo! Po raz pierwszy w 2017 r. projekt ustawy budżetowej zabezpiecza komplementarne zapewnienie wsparcia finansowego budowy centrów symulacji medycznych, również z budżetu państwa. Te wydatki planuje się na 85 mln zł. Z kolei wydatki przeznaczone na realizację programu polityki zdrowotnej, np. na program kompleksowej ochrony zdrowia prokreacyjnego, w latach 2016-2020 mają wynieść 40 mln zł. 2017 r. jest pierwszym pełnym rokiem funkcjonowania tego programu. Jest on skierowany do par pozostających w związku małżeńskim lub partnerskim, wcześniej niediagnozowanych w kierunku niepłodności, które mają problem z zajściem w ciążę. W ramach tego programu będzie także finansowana procedura in vitro.
Wydatki przeznaczone na zabezpieczenie kwoty na zadania realizowane przez samorząd lekarski w imieniu państwa, odpowiadającej rzeczywiście poniesionym kosztom i likwidującej ryzyko powstawania zadłużenia państwa wobec samorządu lekarskiego, to jest kolejny wydatek i to się nie zdarzyło w 2016 r. Wydatki przeznaczone na realizację zadań związanych ze zdrowiem publicznym to kwota 79 mln, na przeprowadzenie szczepień ochronnych - 161 mln zł. Wydatki przeznaczone na wprowadzenie w sektorze zdrowia systemu teleinformatycznego IOWISZ przewiduje się w kwocie 2,6 mln zł. Wskutek zaleceń Najwyższej Izby Kontroli dotyczącej zabezpieczenia środków na wynagrodzenia pracowników Ministerstwo Zdrowia planuje, aby pracujących do końca 2016 r. na umowie-zleceniu przenieść na umowy o pracę. Planuje się takie działanie.
Wysoka Izbo! Finansowanie inwestycji w szpitalach klinicznych i utrzymanie administracji publicznej to kolejny cel pieniędzy przeznaczonych na ochronę zdrowia. Na podobnym jak w tym roku poziomie utrzymają się nakłady na procedury wysokospecjalistyczne, ratownictwo medyczne. Na realizację narodowego programu rząd planuje przeznaczyć w przyszłym roku niecałe 80 mln zł. To aż o 60 mln zł mniej, niż było zaplanowane na 2016 r., i tutaj jest właśnie ten wyjątek.
Przedkładany dziś Wysokiej Izbie projekt jest wynikiem wnikliwej analizy Komisji Zdrowia oraz Komisji Finansów Publicznych. W toku prac złożone były w Komisji Zdrowia poprawki, a właściwie, przepraszam, był wniosek o nieprzyjęcie projektu budżetu. Argumentem było to, że niezabezpieczone są środki na podwyżki wynagrodzeń dla pielęgniarek w kwocie 400 zł. Proszę państwa, wystarczy przeanalizować przebieg tego posiedzenia. O zgrozo, obecna tutaj pani minister zdrowia wielokrotnie powtarza, że środki na podwyżki dla pielęgniarek są zabezpieczone w planie Narodowego Funduszu Zdrowia, a także w budżecie Ministerstwa Zdrowia w zakresie, który dotyczy placówek podległych ministrowi zdrowia: centra krwiodawstwa, stacje sanitarno-epidemiologiczne, ośrodki psychiatrii. A na nowo zadawane jest pytanie, a właściwie mocno kierowana sugestia, że nie ma tych wydatków. Wobec tego jak można takie postępowanie ocenić? To jest stosowanie, wyszukiwanie na siłę, skoro nie ma innych powodów, przesłanek, pretekstów do zanegowania projektu budżetu.
Podobna dyskusja dotyczyła miejsc rezydenckich. Otóż na przyszły rok zaplanowano 4200 rezydentur, bo tyle było chętnych. I w tym przypadku znowu opozycja sugeruje, jakobyśmy zmniejszali liczbę rezydentur. Otóż w latach 2015 i 2016 było ich rzeczywiście więcej, ale tylko dlatego, że w poprzednich latach w ogóle nie było praktycznie możliwości skorzystania z rezydentur albo było to możliwe w bardzo minimalnym stopniu. Dlatego potem był ten wysyp w latach 2015-2016. Wobec tego nie ma żadnych ograniczeń.
Oczywiście jest kwestia podwyżek dla rezydentów. W ramach budżetu jest zabezpieczona podwyżka dla rezydentów na poziomie 1,3%. Będzie finansowanych 21 tys. rezydentur. Proszę państwa, chcielibyśmy, aby te podwyżki były większe, i myślę, że jest dla tego szerokie uzasadnienie. Myślę, że jest tu duże zrozumienie wśród parlamentarzystów Prawa i Sprawiedliwości, a także w ramach resortu zdrowia. Mam głęboką nadzieję, że przy najbliższej z możliwych, pojawiających się okazji, kiedy będą zabezpieczone środki, które będzie można przeznaczyć na ten cel, zostanie to zrealizowane. Bardzo nam bowiem zależy, żeby młodzi lekarze mieli warunki do funkcjonowania, życia i pracy, kształcenia się w Polsce.
Reasumując, chciałabym powiedzieć, że budżet na 2017 r. w części głównie dotyczącej zdrowia wychodzi naprzeciw oczekiwaniom społecznym w zakresie poprawy i dostępu do usług, bardziej równomiernego dostępu do usług, także poprawy ich jakości, że jest to pierwszy krok w kierunku reformowania systemu zdrowia, który wymaga pilnej naprawy po dotychczasowych rządach. Dziękuję bardzo. (Oklaski)
Przebieg posiedzenia