8. kadencja, 35. posiedzenie, 1. dzień (08-02-2017)
12. punkt porządku dziennego:
Pierwsze czytanie rządowego projektu ustawy o zmianie ustawy Kodeks karny (druk nr 1193).
Poseł Wojciech Wilk:
Panie Marszałku! Panie Ministrze! Wysoka Izbo! W imieniu Klubu Parlamentarnego Platforma Obywatelska chciałbym przedstawić nasze stanowisko dotyczące projektu ustawy o zmianie ustawy Kodeks karny, druk nr 1193.
Zdaniem rządu, bo jest to projekt rządowy, przedstawione założenia projektu ustawy mają na celu... są próbą rozwiązania problemu dłużników alimentacyjnych, których jest ponad 300 tys., a jeśli chodzi o skalę ich długów, to wynoszą one ok. 10 mld zł. Propozycja rządowa sprowadza się do zaostrzenia kary za uchylanie się od obowiązku alimentacyjnego. Jest to kara dolegliwa, kara pozbawienia wolności. Moim zdaniem należy zadać pytanie: Czy to rozwiązanie spowoduje, że dłużnicy alimentacyjni alimenty będą płacić, a tym samym czy wzrośnie skuteczność egzekwowania obowiązków alimentacyjnych? Jest tutaj bardzo dużo do zrobienia. Opierając się na danych, które zawarliście państwo w uzasadnieniu projektu ustawy - są to dane pochodzące z Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej - skuteczność działań podjętych wobec dłużników alimentacyjnych - są to dane z 2014 r. - wynosiła tylko 8,3%, a łączne wydatki na świadczenia z funduszu alimentacyjnego wyniosły ok. 1,5 mld zł i były o 1,4% wyższe niż analogiczne wydatki w 2013 r.
Projekt, o którym mówimy, opiera się na założeniu, że głównym elementem, który zapewni, że dłużnicy zaczną płacić alimenty, jest wysoka kara, ale nie jest tak do końca. Obecnie w aresztach śledczych i zakładach karnych przebywa ponad 3 tys. osób skazanych za uporczywe uchylanie się od płacenia alimentów. Z danych, jakie posiadam, wynika, że 1,5 tys. osób skazanych z tego tytułu na karę pozbawienia wolności kary tej nie odbywa z różnych powodów, m.in. z powodu braku miejsc w więzieniach, więc to pokazuje, że można mieć wątpliwości co do skuteczności tej kary, tym bardziej że to na barkach państwa spoczywa obowiązek płacenia alimentów za osoby uchylające się od tego obowiązku w ramach funduszu alimentacyjnego, co obciąża podatników. Można pokusić się o wniosek, że w przypadku osób uchylających się od płacenia alimentów podatnicy obciążeni są podwójnie: z jednej strony wpłatami na fundusz alimentacyjny, z drugiej - kosztami pobytu skazanego, który uchyla się od obowiązku alimentacyjnego.
Naszym zdaniem rozwiązanie problemu uchylania się od obowiązku alimentacyjnego wymaga głębszych zmian, a nie jedynie zaostrzania kar za uchylanie się od obowiązku płacenia alimentów. Należałoby zwrócić uwagę na możliwość zmiany kryterium służącego sądom do ustalania wysokości alimentów chociażby przez zobiektyzowanie go, aby wybić dłużnikom argument o za wysokich alimentach, niemożliwych dla nich do zapłacenia.
W naszej ocenie, w ocenie klubu Platformy Obywatelskiej, te zmiany nie są doskonałe, niemniej jednak zdając sobie sprawę, że problem istnieje i należy podjąć działania, które spowodowałyby, że pieniądze z alimentów będą trafiały do osób, które tego potrzebują, i będą je również płaciły osoby, które powinny płacić, nie wnioskujemy o odrzucenie tego projektu w pierwszym czytaniu, a decyzję o ewentualnym poparciu zaproponowanych rozwiązań podejmiemy w dalszym toku prac legislacyjnych. Dziękuję bardzo. (Oklaski)
Przebieg posiedzenia