8. kadencja, 35. posiedzenie, 1. dzień (08-02-2017)
14. punkt porządku dziennego:
Pierwsze czytanie poselskiego projektu ustawy o zmianie ustawy Kodeks postępowania karnego (druk nr 1166).
Poseł Arkadiusz Myrcha:
Pani Marszałek! Wysoka Izbo! Mam zaszczyt przedstawić stanowisko Klubu Parlamentarnego Platforma Obywatelska w sprawie proponowanych zmian w Kodeksie postępowania karnego, objętych drukiem nr 1166.
Przedstawiciel wnioskodawców w sposób wyczerpujący wyjaśnił przyczyny uzasadniające konieczność wprowadzenia proponowanych zmian. W tym zakresie nie mam żadnych zastrzeżeń. Otóż, jak zostało wskazane, w obecnym stanie prawnym oględziny i otwarcie zwłok przeprowadzane są, gdy zachodzi podejrzenie przestępnego spowodowania śmierci. Co ważne, czynności te podejmowane są w sposób obligatoryjny, gdy prokurator jednostronnie uzna to za stosowne. Pragnę w tym miejscu wyjaśnić, że wnioskodawcy nie kwestionują w projekcie ustawy tego środka dowodowego i nie zamierzają go wykreślić z Kodeksu karnego. Proponowana zmiana ma na celu jedynie uregulowanie kwestii kontroli stosowania tego środka dowodowego. Regulacja w obecnym stanie prawnym budzi bowiem szereg uzasadnionych zastrzeżeń.
Dlatego za słuszną należy uznać zmianę w art. 209 Kodeksu postępowania karnego poprzez dodanie § 6. Brakowało bowiem, jak wskazał przedstawiciel wnioskodawców, wyraźnej podstawy prawnej do odstąpienia od przeprowadzenia oględzin, gdy zmiana okoliczności nastąpiła już po podjęciu decyzji o przeprowadzeniu tych czynności dowodowych. To istotna propozycja z punktu widzenia praktycznego ujęcia postępowania przygotowawczego lub sądowego. Jeżeli bowiem po przeprowadzeniu innych czynności dowodowych zostanie wyjaśniona kwestia przestępnego spowodowania śmierci, będzie można odstąpić od przeprowadzenia oględzin. Wszyscy mamy świadomość, że dla rodzin i osób bliskich ofiary czynności te są zawsze trudne i wywołują wiele emocji.
Istotniejszą jeszcze kwestią wydaje się zmiana w art. 210 Kodeksu postępowania karnego. Wprowadza ona bowiem kontrolę decyzji o przeprowadzeniu oględzin zwłok. W obecnym stanie prawnym te dość trudne dla osób bliskich, jak już wspomniałem, czynności dowodowe nie podlegają jakiejkolwiek kontroli. Powoduje to, że nawet uzasadnione argumenty, czy to osób bliskich, czy to zgłaszane przez inne osoby, nie będą miały znaczenia, gdy prokurator nie będzie ich podzielał. Prowadzi to często do wielu dramatycznych sytuacji, których można byłoby zwyczajnie uniknąć. Dlatego wnioskodawcy wprowadzają możliwość wniesienia zażalenia na postanowienie prokuratora lub sądu w tym zakresie. Wpisuje to się w realizację konstytucyjnych zasad prawa do zaskarżenia decyzji, jak i ochrony życia prywatnego. Nie ulega bowiem wątpliwości, że czynności związane z oględzinami zwłok wpływają na sferę życia prywatnego osób bliskich ofiary, a w szczególności rodziny. W tym zakresie państwo powinno zapewniać prawne narzędzia, które gwarantowałyby obywatelom ochronę ich konstytucyjnych praw i wolności.
W związku z tym klub Platformy Obywatelskiej pozytywnie ocenia proponowane zmiany w Kodeksie postępowania karnego i wnosi o skierowanie druku do dalszych prac w komisji. Dziękuję. (Oklaski)
Przebieg posiedzenia