8. kadencja, 38. posiedzenie, 1. dzień (22-03-2017)
10. punkt porządku dziennego:
Pierwsze czytanie rządowego projektu ustawy o zmianie ustawy o repatriacji oraz niektórych innych ustaw (druk nr 1378).
Minister - Członek Rady Ministrów Henryk Kowalczyk:
Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Odnosząc się do tych pytań i uwag, które padły w czasie tej dyskusji, dziękuję równocześnie za wsparcie, za deklaracje, że projekt uzyska poparcie wszystkich klubów. Bardzo się cieszę z tego powodu. Mam nadzieję, że podczas prac komisji sensowne poprawki zostaną przyjęte, tak aby ten projekt był jeszcze bardziej doskonały, niż jest w tej chwili.
Krótko odpowiem tylko na niektóre pytania. Rozpocznę od pani poseł Joanny Fabisiak. Otóż faktycznie, pani poseł, w czasie posiedzeń Rady Krajowej Stowarzyszenia ˝Wspólnota Polska˝ wielokrotnie sama pani rozpaczała, bo projekt obywatelski, właśnie ten stworzony przez śp. marszałka Płażyńskiego, jest blokowany przez koalicję. Niestety był blokowany przez wiele lat. Tak naprawdę pani wypowiedź w tej chwili... Pani była przewodniczącą podkomisji, która przyczyniła się do tego blokowania. Pani poseł, naprawdę w tym momencie na pani miejscu mógłbym powiedzieć tyle: przykro mi, wstyd, niestety zaniedbaliśmy tę sprawę, cieszymy się, że następcy to naprawiają. Naprawdę, pani poseł, przypomnijmy sobie te lata.
(Poseł Anna Kwiecień: Brawo!)
Natomiast wracając w tym momencie do tych uwag, jeśli chodzi o ulgę dla pracodawców, bo w tym projekcie była taka doskonała, przypomnę, że my wprowadzamy zmianę ustawy o repatriacji, natomiast nie likwidujemy tych zapisów, które były, które są i pozostaną. Bardzo obszernie o pomocy dla pracodawców mówi m.in. rozdział 6 tej ustawy, art. 23-28. Odsyłam tu do bardziej szczegółowych analiz, ale pracodawca otrzymuje m.in. zwrot przeszkolenia w wysokości do 3-krotnego miesięcznego wynagrodzenia, zwrot poniesionych kosztów wynagrodzenia w okresie roku, jeśli zatrudni repatrianta przez okres 24 miesięcy - zwrot dotyczy minimalnego wynagrodzenia, a więc łącznie ze składkami jest to kwota niemała - zwrot kosztów utworzenia miejsca pracy itd. A więc naprawdę ta pomoc jest dość istotna. My jej nie krytykujemy, nie zmieniamy, ona nadal pozostaje. To jest odpowiedź na pytanie, dlaczego nie ma jej w tej nowej ustawie. Po prostu pozostaje w starej, którą tylko zmieniamy.
Kolejna sprawa dotyczy pełnomocnika i tego, czy jest on potrzebny. Oczywiście można to różnie traktować, natomiast jeśli chcemy potraktować sprawę poważnie i przeprowadzić repatriację w sposób skuteczny, to powinna być wyznaczona osoba odpowiedzialna, również odpowiedzialna politycznie, zaś nie powinno być tak, jak jest teraz: nie wiadomo, który urzędnik na którego się ogląda. Raport Najwyższej Izby Kontroli jest naprawdę druzgocący. Proszę się z tym raportem zapoznać, rok 2014, ocenia on dotychczasową formę repatriacji. Nie będę tu cytował zapisów, może na posiedzeniu komisji będzie okazja.
Czym będzie zajmowała się rada - to jest kolejne pytanie, było wiele takich pytań - czy w ogóle jest ona potrzebna i czy będzie miała co robić? Otóż Rada do Spraw Repatriacji na pewno będzie miała co robić. Już teraz można wskazać wiele osób zaangażowanych społecznie w poszukiwanie mieszkań. Podkreślamy jeszcze raz - to także jest odpowiedź na jedno z pytań - że nie tylko samorządy będą mogły oferować te mieszkania repatriantom. Droga jest otwarta, samorządy, jeśli chcą, proszę bardzo: powiatowy, gminny, wojewódzki, także osoba prywatna, deweloper w ramach programu ˝Mieszkanie+˝. Naprawdę to jest wszechstronna pomoc, jakakolwiek jest, również wszechstronna możliwość dofinansowania zakupu bądź dofinansowania czy finansowania czynszu, jeśli ktoś zechce. Nie ma obowiązku co do tego, że repatriantowi trzeba dać mieszkanie, a on za rok czy za 2 lata zmieni pracę. Może to lepiej, że będzie miał dopłatę do czynszu, a za 2 lata zmieni myślenie, zmieni miejsce pracy, wobec tego zmieni mieszkanie i też otrzyma dopłatę.
Oczywiście można powiedzieć, że kwota 25 tys. jest za mała, można powiedzieć, że jest za duża czy jakakolwiek inna, ale to jest kwota dość precyzyjnie obliczona. Mianowicie tak obliczona, żeby to była kwota w sposób istotny wspomagająca rodzinę repatriancką, ale wcale to nie znaczy, że mamy zaoferować repatriantom luksusowe mieszkanie za 200-300 tys. Jeśli ktoś ma dobrą pracę, jeśli otrzyma na mieszkanie - przykładowa rodzina 4-osobowa - 100 tys., 6 tys. na zagospodarowanie, czyli mamy 124 tys., i z tym startuje i tyle zapłaci, i nawet jeśli weźmie kredyt na pozostałe 40 tys. czy 50 tys., no, to nasi obywatele też mają część udziału własnego, a część biorą w ramach kredytu. Pozostawienie, wrzucenie dużej kwoty pieniędzy byłoby daniem ryby, a nie wędki. Natomiast to jest rzeczywiście wędka i pomoc w pozyskaniu miejsca pracy, czyli jest to kwota, która zachęca do aktywności, a nie tylko do bierności.
Następna kwestia. Czy ośrodki adaptacyjne są w stanie poradzić sobie z nauką języka itd.? Oczywiście trwa dyskusja, natomiast zamiar jest taki, aby intensywna nauka języka polskiego trwała 3 miesiące - bardzo intensywna, po kilka godzin dziennie - pod pieczą nauczycieli specjalistów od nauki języka polskiego dla obcokrajowców, bo tak to musi wyglądać. Doświadczenia, które w tej chwili, można powiedzieć, przeprowadzamy, są bardzo obiecujące, bo repatrianci uczą się języka polskiego 6 godzin dziennie i po 3 miesiącach, jeśli nawet nie znali ani słowa po polsku, mówią po polsku, oczywiście jeszcze z akcentem, ale już są w stanie doskonale się skomunikować. Myślę, że to się sprawdza już w tej chwili i taki zapis pozostaje.
Kolejny temat. Czy nie zapominamy o pomocy Polakom na Wschodzie i Polakom mieszkającym w innych miejscach? Oczywiście, że nie, i ta pomoc jest cały czas zapewniona. Odpowiedzialny jest za to m.in. Senat. W tym roku przeznacza 75 mln zł na pomoc Polakom w różnych częściach świata.
Marszałek daje mi znać, że powinienem kończyć, ale jeszcze tylko kilka zdań.
Jeśli chodzi o wyliczenia pani poseł Małgorzaty Chmiel, że na pomoc oczekuje 12 tys. repatriantów, co będzie kosztować 385 mln zł, przypominam, że w tej ustawie zakładamy łączny koszt 475, a więc więcej, niż to, o co pani poseł Chmiel tu się dopomina.
(Poseł Małgorzata Chmiel: A gdzie te pieniądze?)
Gdzie te pieniądze? Przewidziane są w kolejnych latach, pani poseł, trzeba czytać budżet.
(Poseł Małgorzata Chmiel: 30 mln jest na ten rok.)
Ale to w tym roku jest 30 mln, bo w tym roku startujemy.
Wicemarszałek Ryszard Terlecki:
Panie ministrze, proszę nie polemizować z posłami w tej chwili, to nie jest miejsce na dyskusję indywidualną.
Minister - Członek Rady Ministrów Henryk Kowalczyk:
Jeśli ustawa wejdzie w życie od maja, to tak naprawdę będzie pół roku na realizację, więc te 30 powinno wystarczyć. Na przyszły rok jest przewidziane sześćdziesiąt parę itd. A więc, pani poseł, można się krzywić, natomiast wy dawaliście 5 czy 8 mln. I po co ta dyskusja? Dziwię się w ogóle zabieraniu głosu przez przedstawicieli Platformy Obywatelskiej, która przez tyle lat nie zrobiła nic...
(Poseł Iwona Michałek: Tak.)
...a teraz jeszcze krytykuje i zżyma się nie wiadomo na co. (Oklaski)
Kolejna sprawa dotyczy programu mieszkanie 500+. Oczywiście mieszkanie 500+ tak jak dla każdego obywatela polskiego, tak i dla repatriantów będzie bardzo dobrym pomysłem i ten wkład, który otrzymują w ramach dotacji, będzie znakomitym wkładem w mieszkanie 500+.
Co do lokali już powiedziałem.
Jeśli chodzi o pracę zgodnie z kwalifikacjami, uznawanie świadectw i dyplomów - oczywiście tak. Jedynym wyjątkiem tutaj, przyznaję, problemem, są dyplomy medyczne, dlatego że niestety to jest dyplom, który jest honorowany czy uznawany w całej Unii Europejskiej, wobec tego tu będzie się wymagać...
(Poseł Anna Kwiecień: Nostryfikacji.)
...nie wprost nostryfikacji w postaci przepisania dyplomu, tylko jednak dodatkowego uznania przez uniwersytet medyczny. Minister zdrowia zadeklarował, że wyznaczy jeden uniwersytet medyczny do uznawania tych dyplomów, jednak pewnie po sprawdzeniu kwalifikacji, dlatego że w tych zawodach, które są koncesjonowane, a takim zawodem jest np. zawód lekarza, odpowiedzialność jest dużo większa. Natomiast w przypadku pozostałych zawodów nie ma problemu.
Bardzo cenna jest uwaga dotycząca strony internetowej do nauki języka polskiego. To jest bardzo dobry pomysł - pan poseł Piotr Pyzik - myślę, że to zanotujemy. To jest oczywiście rzecz techniczna, do ustawy nie trzeba tego wpisywać, po prostu trzeba to zrobić. To właściwie chyba tyle w największym skrócie...
Wicemarszałek Ryszard Terlecki:
Bardzo dziękuję, panie ministrze.
Minister - Członek Rady Ministrów Henryk Kowalczyk:
...ze względu na przyśpieszanie przez pana marszałka. Odpowiedziałem na pytania. Dziękuję bardzo. (Wesołość na sali, oklaski)
Przebieg posiedzenia