8. kadencja, 39. posiedzenie, 1. dzień (05-04-2017)
4. punkt porządku dziennego:
Sprawozdanie Komisji Nadzwyczajnej o poselskim projekcie ustawy o zmianie ustawy Prawo farmaceutyczne (druki nr 1126 i 1413).
Poseł Waldemar Buda:
Panie Marszałku! Szanowny Panie Ministrze! Wysoka Izbo! Nie chciałbym... Waldemar Buda. Nie chciałbym powtarzać założeń projektu ustawy, ponieważ omawialiśmy je podczas pierwszego czytania oraz podczas prac w komisji, natomiast chciałbym się odnieść do tego aktualnego etapu, czyli do sprawozdania komisji do spraw deregulacji i zawartej w nim treści projektu. Rzeczywiście jest tak, że podczas prac w komisji doszło do zmiany projektu względem jego pierwotnej wersji, polegającej na tym, że usunięto zapis o farmaceucie jako jedynym podmiocie uprawnionym do prowadzenia aptek. Był to pewnego rodzaju kompromis, który pozostawiając pozostałe możliwości, pozostałe mechanizmy regulacji wynikające z tej ustawy, dawał niewielkie, ale jednak jakieś możliwości uregulowania, ucywilizowania tego rynku.
Niestety jest tak, że państwo zarzucali tutaj, że my ignorujemy opinie, chociażby opinie prawne, które się w tej sprawie pojawiają, ale jest dokładnie odwrotnie. Wydano, BAS wydało opinię prawną, z której wynika właśnie to - jest to opinia 357/17 z 23 marca 2017 r. - że ustawa w kształcie zawartym w sprawozdaniu jest niezgodna z konstytucją i prawem europejskim, tzn. ona niesie za sobą ograniczenia działalności gospodarczej, które nie są uzasadnione szczególnym celem, jakim jest dobro pacjenta. Rzeczywiście tak jest, bo jeżeli usuwamy zapis dotyczący farmaceuty, to nie ma żadnego uzasadnienia, żeby ograniczać prowadzenie apteki podmiotom kapitałowym, spółkom kapitałowym. Jeżeli osoba fizyczna, np. mechanik, miałaby możliwość prowadzenia apteki, to dlaczego kapitał w postaci spółki kapitałowej też nie mógłby równie dobrze tego robić? Z tego względu konieczny jest powrót do pierwotnej wersji projektu i tego właśnie te poprawki dotyczą. Po pierwsze, przywrócenia roli farmaceuty jako jedynego podmiotu uprawnionego do prowadzenia aptek. Po drugie, podtrzymania ograniczenia wyłączenia spółek kapitałowych z możliwości prowadzenia aptek. Po trzecie, kilku drobnych zmian legislacyjnych, które poprawiają ten projekt.
Jest jeszcze jedna poprawka, która jest odpowiedzią na państwa postulaty. To znaczy wskazywali państwo wiele przykładów, że może pojawić się sytuacja, w której wypowiedzenie chociażby umowy najmu czy potrzeba zmiany lokalizacji apteki mogą spowodować, że w nowej lokalizacji, nawet bardzo bliskiej, zezwolenie będzie niemożliwe do uzyskania z powodu warunków geograficznych i demograficznych. Wychodzimy temu naprzeciw i proponujemy poprawkę, z której wynika uprawnienie ministra zdrowia do tego, ażeby w trybie indywidualnym, w drodze wyjątku mógł wyrazić zgodę, wydać zezwolenie na powstanie apteki w miejscu, w którym ta apteka jest konieczna, choć warunki demograficzne i geograficzne nie są spełnione. Tego rodzaju zgoda będzie obwarowana szczególnymi kryteriami, w szczególności pozytywną opinią wójta, burmistrza i prezydenta miasta, który musi się zwrócić o to i zasugerować, że w jego społeczności lokalnej, w jego miejscowości tego rodzaju apteka jest potrzebna. Dodatkowo potrzebna będzie jeszcze pozytywna opinia wojewódzkiego inspektora farmaceutycznego. Tylko te dwie opinie pozytywne pozwolą na rozważenie takiego wniosku przez ministra zdrowia.
Mówią państwo, że lekceważymy opinie różnych podmiotów, chociażby opinię ministra rozwoju. Szanowni państwo, chciałbym powtórzyć to, co wskazał już pan minister. Wiążącą opinią dla nas jest opinia Komitetu Ekonomicznego Rady Ministrów. Tam jest pełna akceptacja projektu z jedną uwagą dotyczącą farmaceuty. Nie mogą więc państwo mówić, że jest jakaś rządowa krytyka tego projektu. Był jeden element zakwestionowany i my w pierwotnej wersji braliśmy to pod uwagę, natomiast w związku z tą opinią BAS-u niestety musimy powrócić do farmaceuty i jego roli w prowadzeniu aptek.
Chyba nie ma pana posła Kuleszy, ale później mu to przekażę. Bo jeżeli zwracał się do CBA i jest pierwszym śledczym powiązań lobbingowych w tej sprawie, w zakresie wyszukiwania źródeł tej ustawy i przebiegu legislacyjnego, to ja bym chciał dołączyć takie zdjęcie. Przekażę mu je. To jest zdjęcie z komisji deregulacji. Będę pytał służby o to i o to, z kim uzgadniał poprawki, kto mu je pisał, bo to, że nie ma pojęcia o projekcie ustawy, wynika z tego, co dzisiaj powiedział, o czym zaraz będą mówił. Natomiast to zdjęcie wskazuje na to, z kim on to uzgadnia i skąd te poprawki otrzymał. Rzeczywiście służby muszą to wyjaśnić. Jestem jak najbardziej za tym.
Natomiast to, że pan poseł Jakub Kulesza jest pewnym instrumentem, pewnym mechanizmem sieci obcego kapitału, ale też polskiego dużego kapitału, świadczą chociażby jego wypowiedzi wygłaszane w dzisiejszej debacie, które wskazują, że apteki powinny prowadzić wszystkie osobowości prawne. To jest sformułowanie, które świadczy o tym, że ten człowiek po prostu nie ma pojęcia o tym, co mówi, że w zasadzie czyta, i to jeszcze bez zrozumienia, rzeczy, które mu przekazano.
Szanowni Państwo! W wielu krajach... Jeżeliby przeliczyć liczebność populacji objętej regulacją rynku farmaceutycznego w Europie, okazuje się, że 70% populacji europejskiej jest objęta regulacją rynku farmaceutycznego. Czyli ta swoboda jest w trzydziestu kilku procentach, w 68% jest objęta podobną do polskiej regulacją prawa farmaceutycznego. Dlatego proszę nie bić na alarm, nie wskazywać, że to jest jakaś szczególna regulacja, która jest jakimś odejściem od europejskich standardów. Jest wręcz przeciwnie. Ona zmierza ku dominującemu standardowi w Europie, który nakazuje, po pierwsze, regulować ten rynek, a po drugie, chronić go dla polskiego przedsiębiorcy.
Co z tego, szanowni państwo, że dzisiaj rzeczywiście nawet w większości sieci są w polskich rękach? Chciałbym państwu zwrócić uwagę na to, że przecież jesteśmy w przededniu momentu, w którym te apteki przestaną być polskie. To znaczy, że sieci, kapitał zagraniczny szykuje się do przejęć. Bądźmy mądrzy przed szkodą i obrońmy ten rynek. Jeżeli go oddamy, na pewno już nie będzie powrotu do tego. Będziemy szukali podatku bankowego, będziemy szukali podatku od sprzedaży detalicznej, będziemy szukali rozwiązań, jak jednak partycypować w zysku tych podmiotów, ale już nie przywrócimy go, nie oddamy w polskie ręce. Dzisiaj mamy taką możliwość, bo on rzeczywiście jeszcze jest w polskich rękach, ale jest poddany silnej presji kapitałowej i przejęcia. To nie jest jakaś szczególna informacja - ona wynika z zagranicznych opracowań - że inwazja i kapitalizacja jest przewidywana przez duże podmioty zagraniczne.
Historia tego programu. Skąd on się w ogóle wziął i skąd taki pomysł w Prawie i Sprawiedliwości? Szanowni państwo, jeżeli państwo zwróciliby uwagę na to, co jest zapisane w programie Prawa i Sprawiedliwości z 2014 r... Zacytuję państwu program: ˝Jednocześnie w handlu aptecznym obserwujemy proces likwidacji małych aptek i ekspansję związanych z hurtowniami dużych sieci, z których przynajmniej niektóre mają swoich politycznych patronów˝. Proszę się nie dziwić i nie tłumaczyć niewiedzy jakąś tajemniczością. Od początku zapowiadaliśmy, to było już w projekcie z 2014 r., że będziemy chronić polski kapitał, będziemy chronić małe polskie apteki. Państwo na to nie zwrócili uwagi i wręcz się dziwią, że dzisiaj wykonujemy wszystkie swoje zobowiązania wyborcze zawarte w programie. Wiem, że dla państwa jest to zupełnie niezwyczajna okoliczność. Można mówić w kampanii, że się obniży podatki, a później je drastycznie podwyższyć, jak chociażby VAT, natomiast my się trzymamy programu i tych zobowiązań, które złożyliśmy wyborcom i dzięki którym na nas głosowano.
(Poseł Maria Małgorzata Janyska: Czemu nie obniżyliście VAT-u?)
Dlatego, szanowni państwo, proszę o poparcie projektu. Proszę również o to, ażeby złożone poprawki zostały pozytywnie zaopiniowane i w ostateczności cały projekt został przyjęty przez Wysoki Sejm. Dziękuję bardzo. (Oklaski)
Przebieg posiedzenia