8. kadencja, 4. posiedzenie, 1. dzień (09-12-2015)
2. punkt porządku dziennego:
Pierwsze czytanie poselskiego projektu ustawy o zmianie ustawy Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw (druk nr 68).
Poseł Arkadiusz Czartoryski:
Panie Marszałku! Pani Premier! Wysoki Sejmie! Ustawa o zmianie ustawy Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw.
Ustawa o zmianie ustawy Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw jest związana z planowanym przesunięciem terminu wdrożenia projektu informatycznego CEPiK 2.0. Projekt ten był realizowany przez Ministerstwo Spraw Wewnętrznych od września 2013 r. Jego celem jest przebudowa i modernizacja centralnej ewidencji pojazdów, centralnej ewidencji kierowców, a także budowa centralnej ewidencji posiadaczy kart parkingowych. Podstawowym aktem prawnym, który miał stworzyć ramy prawne do realizacji projektu CEPiK 2.0, jest ustawa z lipca 2015 r. o zmianie ustawy Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw. Zakłada ona poszerzenie danych gromadzonych w centralnej ewidencji pojazdów i w centralnej ewidencji kierowców. Zakłada też ustanowienie zasad wyjaśniania niezgodności, stworzenie jednolitych ram technicznych dla wprowadzania danych do centralnej ewidencji pojazdów i centralnej ewidencji kierowców i ustanowienie zasady wprowadzania danych do ewidencji w czasie wykonywania czynności skutkującej koniecznością przekazania danych oraz poszerzenia katalogu podmiotów uprawnionych do dostępu do danych z ewidencji.
Szanowni Państwo! Pierwotnie ustawa miała wejść w życie z dniem 4 stycznia 2016 r., jednakże w związku z przesunięciem terminu wdrożenia projektu niezbędne jest wskazanie w przepisach nowego terminu. Proponujemy tutaj przesunięcie o 12 miesięcy i datę 1 stycznia 2017 r. jako datę wejścia tych przepisów. Przesunięcie terminu uruchomienia systemu informatycznego Centralnej Ewidencji Pojazdów i Kierowców budowanego w ramach CEPiK 2.0 związane jest z niedostatecznym przygotowaniem użytkowników systemu do jego wdrożenia. Uzależnione jest ono nie tylko od stanu prac nad zmianami systemu centralnego, ale również od stopnia dostosowania zewnętrznych systemów teleinformatycznych podmiotów zasilających centralną ewidencję pojazdów i centralną ewidencję kierowców.
Szanowni Państwo! Podmioty współpracujące z Ministerstwem Spraw Wewnętrznych i Administracji, przede wszystkim samorządy, w tym Związek Powiatów Polskich, jak również inne podmioty w październiku, w listopadzie i w grudniu br. zgłaszały cały szereg zastrzeżeń świadczących o nieprzygotowaniu tego systemu do wejścia w życie z początkiem stycznia. Związek Powiatów Polskich już w październiku na posiedzeniu komisji wspólnej rządu i samorządu postulował, by termin ten przesunąć np. o pół roku. Zgodnie z propozycją Związku Powiatów Polskich ustawa zaczęłaby obowiązywać np. od czerwca 2016 r. Pani Monika Małowiecka ze Związku Powiatów Polskich zaznaczyła, że w projekt CEPiK 2.0 jest zaangażowanych wiele podmiotów, przy czym nie ma jednego odpowiedzialnego za całość przedsięwzięcia. Jak mówiła na komisji wspólnej rządu i samorządu, nie testowano też wystarczająco długo działania tego systemu jako całości, zabrakło też szkoleń dla kilku tysięcy powiatowych pracowników wydziałów komunikacji, a także pilotażowego wdrożenia i korekt tego systemu.
23 października Związek Powiatów Polskich wydał stanowisko, w którym wnioskuje o przesunięcie terminu wejścia w życie nowych przepisów lub uprzednie wprowadzenie rozwiązań umożliwiających realizację tych usług w ramach przepisów przejściowych. Jeżeli chodzi o kolejne prace wspólne, to 3 grudnia Związek Powiatów Polskich skierował pismo, w którym już w sposób bardzo zdecydowany twierdzi - tutaj podpisał się pan prezes Zarządu Związku Powiatów Polskich pan Ludwik Węgrzyn - że nie ma możliwości wejścia od początku roku systemu Centralnej Ewidencji Pojazdów i Kierowców, CEPiK 2.0. Jak twierdzi Zarząd Powiatów Polskich, samo przygotowanie rozporządzeń bez odpowiednich przeszkoleń, przetestowania i wdrożenia rozwiązań informatycznych nie wystarcza do tego, ażeby ten system zafunkcjonował, a wobec tego naprawdę może nastąpić prawdziwy paraliż, w szczególności dotyczy to urzędów powiatowych.
Szanowni Państwo! Również starosta poznański dołączył swoją opinię do opinii Związku Powiatów Polskich. Może nie będę jej czytał, bo mam nadzieję, że jest ona dostępna dla wszystkich państwa. Ta opinia jest w swojej treści niezwykle krytyczna co do daty wejścia w życie systemu CEPiK 2.0, ale przykładowo warto też wspomnieć chociażby o sytuacji wojewódzkich ośrodków ruchu drogowego. Otóż szacuje się, że ok. 300 tys. osób będzie chciało zdać egzamin w jednym z 49 wojewódzkich ośrodków ruchu drogowego jeszcze w styczniu 2016 r. Okazuje się, że nie zawsze będzie to możliwe. Powodem jest system informatyczny wykorzystywany do przeprowadzenia egzaminów teoretycznych. Zgodnie z przepisami obecne oprogramowanie może być wykorzystywane do 3 stycznia 2016 r., a po ewentualnym wejściu w życie nowego systemu nie będzie już możliwe wykorzystywanie tego oprogramowania.
Nowelizacja ustawy Prawo o ruchu drogowym nie porusza kwestii systemów egzaminacyjnych stosowanych w ośrodkach, a dotyczy m.in. przesunięcia wejścia w życie przepisów dotyczących CEPiK oraz okresu próbnego i nadzoru nad osobami kierującymi pojazdami. Oznacza to, że obecnie systemy mogą być stosowane tylko do 3 stycznia 2016 r. I tak 19 WORD-ów nadal nie ma podpisanej umowy z żadnym wykonawcą systemu, inne są w trakcie podpisywania porozumień z dotychczasowym wykonawcą, czyli np. Polską Wytwórnią Papierów Wartościowych, i innymi i w związku z tym te WORD-y zgłaszają protest, że nie będą w stanie realizować swoich zadań w oparciu o nowe przepisy, jeżeli ustawa o CEPiK 2.0 wejdzie w życie z początkiem roku.
Szanowni Państwo! W uzasadnieniu pisemnym załączonym do projektowanej nowelizacji ustawy szczegółowo wyjaśniamy poszczególne przepisy, których dostosowanie będzie wymagane. Dotyczy to 8 ustaw: o ruchu drogowym, o powszechnym obowiązku obrony, o kierujących pojazdami, o zmianie ustawy o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw z 2013 r., Kodeks karny, o świadczeniach rodzinnych, o zmianie ustawy o ruchu drogowym z lipca 2015 r. i Ordynacja podatkowa. Jednakże wszystkie te przepisy mają na celu uniknięcie sytuacji, w której powiaty, w szczególności urzędy powiatowe oraz inne instytucje, o których wspomniałem, w sposób zdecydowany twierdzą, że nie będą w stanie wdrożyć tego systemu i grozi nam po prostu chaos informatyczny i niemożliwość chociażby realizacji swoich zamierzeń przez obywateli, którzy będą chcieli na przykład zarejestrować pojazdy czy zdawać egzaminy na prawo jazdy. Stąd wnioskujemy o przesunięcie o 12 miesięcy.
Wiem, że była dyskusja i spotykałem się też z takimi opiniami, jak rozmawiałem z przedstawicielami urzędów miejskich czy powiatowych, że wnioskują o 6 miesięcy, z kolei ministerstwo też na początku zastanawiało się nad liczbą tych miesięcy. Uważamy, że bezpieczną datą, która pozwoli i przetestować systemy, i rozstrzygnąć przetargi, i wdrożyć nowe systemy informatyczne w powiatach i w wojewódzkich ośrodkach ruchu drogowego, i przeszkolić przede wszystkim ogromną masę ludzi, która przecież idzie w setki czy w tysiące, taką bezpieczną datą, która będzie pozwalała to zrobić, będzie data 1 stycznia 2017 r. Rozumiem, że projekt ten rozpatrzymy w Komisji Administracji i Spraw Wewnętrznych jeszcze w dniu dzisiejszym. Dziękuję bardzo. (Oklaski)
(Przewodnictwo w obradach obejmuje wicemarszałek Sejmu Joachim Brudziński)
Przebieg posiedzenia