8. kadencja, 40. posiedzenie, 1. dzień (20-04-2017)

15. punkt porządku dziennego:

Pierwsze czytanie poselskiego projektu ustawy o zmianie ustawy o podatku od towarów i usług (druk nr 1430).

Poseł Ireneusz Zyska (tekst niewygłoszony):

    Panie Marszałku! Wysoka Izbo! W imieniu Koła Poselskiego Wolni i Solidarni przedstawiam stanowisko w sprawie poselskiego projektu ustawy o zmianie ustawy o podatku od towarów i usług, druk nr 1430.

    Omawiana nowelizacja ustawy o podatku VAT polega na zastosowaniu obniżonej stawki podatku dla publikacji elektronicznych, co jest niestety niezgodne z dyrektywą Rady 2006/112/WE. Obniżona stawka VAT dopuszczalna jest wyłącznie dla książek i publikacji na nośnikach fizycznych z wyłączeniem materiałów, które w całości lub w przeważającej mierze służą celom reklamowym. O ile w tym przypadku nośnikiem fizycznym dla publikacji elektronicznej może być nośnik fizyczny: płyta CD-ROM czy pendrive, to udostępnienie plików cyfrowych on-line - co przyjmuje nowelizacja - jest już usługą niemającą z tym nic wspólnego. Tę kwestię reguluje dyrektywa unijna, która nie dopuszcza stosowania obniżonego podatku VAT dla usług świadczonych drogą elektroniczną.

    Dodatkową kwestią jest przyjęcie progów zawartości publikacji w części przeznaczonej na reklamę. W dyrektywie wskazano, że obniżona stawka VAT nie może być stosowana dla wydawnictw zawierających w przeważającej mierze lub w całości treści reklamowe - w nowelizacji próg ten wskazano na 67% treści.

    Jak widać, już te dwa aspekty powodują, że w tej postaci na chwilę obecną nowelizacja jest nie do przyjęcia. Co prawda Komisja Europejska zaproponowała nowelizację dyrektywy VAT, zgodnie z którą państwa członkowskie mają prawo do stosowania obniżonej stawki VAT na e-booki, i są przykłady na stosowanie przepisów wbrew dyrektywie we Włoszech, Francji i Belgii, ale nowelizacja tej dyrektywy póki co nie została uchwalona i grozi orzeczeniem przez Trybunał Sprawiedliwości UE o wprowadzaniu przepisów niezgodnych z prawem obowiązującymi w UE.

    W mojej ocenie projekt ustawy ma również błędy merytoryczne.

    W projekcie użyto pojęcia: książka on-line, czasopismo on-line, gazeta on-line... Wymienione pojęcia zastosowano w niewłaściwym kontekście. ˝On-line˝ oznacza status podmiotu związany z dostępnością w czasie rzeczywistym. E-book nie jest tożsamy z ˝książką on-line˝. O ile czasopisma i gazety są udostępniane on-line w postaci np. do przeglądania za pomocą przeglądarki internetowej, to e-booki czy inne publikacje elektroniczne mogą być dostępne zarówno on-line, jak i off-line po pobraniu z sieci czy zakupie nośnika z odpowiednimi plikami danych cyfrowych - czytniki e-booków nie muszą być podłączone do sieci komputerowej, aby było możliwe przeglądanie zakupionej pozycji. W projekcie nowelizacji dyrektywy UE użyto pojęcia ˝publikacje dostarczane drogą elektroniczną˝ i tego się trzymajmy. Mogą być książki, gazety i czasopisma dostarczane drogą elektroniczną.

    Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Prawdopodobnie nowelizacja dyrektywy unijnej w tej materii jest kwestią czasu. Potrzeba jej wprowadzenia wynika z postępu technologicznego i trudności przewidzenia tego, w jakim kierunku będzie rozwijał się rynek księgarski i czasopism w momencie jej tworzenia. Dzisiaj postać elektroniczna publikacji zaczyna wypierać tradycyjne formy, choć przekazywane treści są identyczne. Ma to związek z łatwiejszym dostępem, niższym kosztem wytworzenia i większą elastycznością.

    Przy okazji procedowania ustawy projektodawca wskazuje, że utrata wpływów do budżetu z tytułu zmniejszonego podatku VAT na poziomie 63 mln zł zostanie pokryta ze zwiększonej sprzedaży publikacji elektronicznych - co nie zostało dostatecznie uzasadnione. Wypadałoby uzupełnić to twierdzenie danymi statystycznymi i szacunkami, ile razy musi wzrosnąć sprzedaż elektroniczna, aby tak się stało. Ogólnie mamy do czynienia z malejącym poziomem czytelnictwa, co wynika raczej ze zmian technologicznych w sposobach dostępu do informacji oraz ilości informacji, którymi każdy z nas jest bez przerwy bombardowany.

    Uważam, że gdy nowelizacja dyrektywy unijnej zostanie uchwalona, konieczne będzie przyjęcie ustawy w zakresie wskazanym w procedowanym projekcie, tak aby wyeliminować dyskryminację podatkową nośnika treści książek, czasopism i gazet, jakim jest e-publikacja.

    W imieniu Koła Poselskiego Wolni i Solidarni wnoszę o dalszą pracę nad projektem ustawy w komisji, tak aby była ona gotowa w momencie przyjęcia nowelizacji dyrektywy UE.

Przebieg posiedzenia