8. kadencja, 43. posiedzenie, 1. dzień (07-06-2017)

5. punkt porządku dziennego:

Pierwsze czytanie rządowego projektu ustawy o zmianie ustawy Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia (druk nr 1562).

Sekretarz Stanu w Ministerstwie Spraw Wewnętrznych i Administracji Jarosław Zieliński:

    Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Najpierw zacznę od tego pytania czy wątpliwości, czy zastrzeżenia zupełnie dla mnie niezrozumiałego, dlaczego to jest inicjatywa rządowa. Trudno dogodzić opozycji, jak widać: jak dany projekt ustawy zgłasza grupa posłów - źle, zgłasza rząd - źle. Ustalcie więc, co jest dobre.

    (Poseł Dorota Rutkowska: Chodzi o standardy. O standardy chodzi.)

    Przypominam, że zarówno posłowie, jak i rząd mają prawo inicjatywy ustawodawczej, w związku z tym proszę nam tego nie odbierać. A to jest ważny projekt ustawy, choć krótki, ale wprowadzający bardzo istotną zmianę i jak sama pani poseł powiedziała - zwracam się do przedstawicielki Platformy Obywatelskiej - będzie to istotne ułatwienie dla obywateli, dla polskich obywateli, ale także dla cudzoziemców. Omawiałem w pierwszym wystąpieniu korzyści, jakie będą płynęły z tej ustawy, z tej nowelizacji. Także w wystąpieniach klubowych szanownych państwa posłów to było podkreślane.

    Jeżeli chodzi o sposób realizacji, sposób wdrożenia tej nowelizacji - bo w wystąpieniach klubowych i pytaniach ten wątek się pojawiał - to chciałbym powiedzieć, że nie tylko Policja, ale również cały szereg innych podmiotów będzie uprawnionych do tego, żeby z tej formy uiszczania czy przyjmowania mandatów korzystać. Można tu choćby wymienić służby celno-skarbowe, Straż Graniczną, Państwową Inspekcję Sanitarną, Straż Ochrony Kolei, Państwową Inspekcję Pracy, Straż Leśną i Służbę Leśną, głównego inspektora nadzoru budowlanego, Główny Urząd Miar, Państwową Straż Łowiecką, Inspekcję Ochrony Środowiska i wiele innych podmiotów. One są wymienione w ocenie skutków regulacji dołączonej do projektu tej ustawy.

    Policja jest jednym z podmiotów, oczywiście ważnym podmiotem, bo nakłada znaczącą liczbę mandatów karnych. Cytowałem te liczby. Przy okazji od razu odpowiem, że nie mamy w chwili obecnej takich danych, żeby je przywołać, ile mandatów dotyczyło cudzoziemców, osób, które nie są w Polsce zameldowane, obcokrajowców, a jaka część dotyczyła polskich obywateli. Myślę, że te informacje w jakimś zakresie są do uzyskania, ale pewnie nie będzie też to łatwe. Musimy zapytać o to różne służby, nie tylko Policję, ale na dzisiaj, w tym momencie nie jestem w stanie tego, panie pośle, przedstawić. Proszę to przyjąć z wyrozumiałością. To nie jest wynik jakiejś złej woli, tylko po prostu nie mam w tej chwili takich danych.

    Jeżeli chodzi o Policję, to chciałbym podkreślić, że ona została wymieniona w porozumieniu. Tu już przechodzę do planowanej realizacji, przynajmniej pierwszego etapu, tej technicznej realizacji tego uprawnienia, które będzie zapisane w ustawie, kiedy zostanie uchwalona. Porozumienie, o którym chcę powiedzieć, zostało zawarte pomiędzy Skarbem Państwa, ministrem rozwoju i finansów a Krajową Izbą Rozliczeniową na początku 2017 r. W ramach tego porozumienia m.in. Policja, bo nie tylko ona, będzie wyposażona nieodpłatnie, w każdym razie nie będzie to przynosiło skutków dla budżetu, w pierwsze terminale płatnicze. Ma ich być 2 tys. 2 tys. to jest mniej więcej liczba patroli drogowych w ciągu doby. Założyliśmy, że patroli policyjnych w ruchu drogowym nie powinno być w ciągu doby mniej niż 2 tys., 4 tys. policjantów. To wynika z doświadczeń, to wynika z praktyki i z tego, jaki ma to wpływ na bezpieczeństwo w ruchu drogowym. Takie analizy prowadziliśmy. I właśnie w tym pierwszym etapie te patrole ruchu drogowego byłyby wyposażone w terminale płatnicze, które umożliwiałyby płacenie kartą płatniczą bądź innymi instrumentami.

    Tu od razu odpowiadam na pytanie o te inne instrumenty. To jest formuła otwarta, więc mogą pojawić się jeszcze inne instrumenty. Technologie, które się rozwijają, przynoszą nowe rozwiązania, ale smartfonem będzie można płacić już teraz, tzn. kartą, jak również smartfonem. Tak że ten element jest przewidziany, ale być może rozwój techniki przyniesie jeszcze jakieś inne rozwiązania i nie trzeba będzie zmieniać ustawy, bo ten zapis jest na tyle pojemny, że zmieści ewentualnie także inne instrumenty.

    Policja jest w tym porozumieniu wymieniona, ale także urzędy wojewódzkie, urzędy marszałkowskie, urzędy miast i gmin, starostwa powiatowe. Są określone parametry liczbowe, które będą stanowiły podstawę do wyposażania właśnie tych podmiotów w terminale płatnicze.

    Te terminale to jest prawo, a nie obowiązek. W związku z tym różne służby będą w ramach możliwości w procesie ewolucyjnym kupować je, zapewne kupować, być może będą jakieś programy, które będą wspierać ten proces wyposażania, tak jak program, o którym wspomniałem, który wynika z porozumienia między ministrem rozwoju i finansów a Krajową Izbą Rozliczeniową, ale powtarzam: będzie to proces dłuższy i ewolucyjny. Zanim poszczególne podmioty zdecydują się na wprowadzenie do swojego wyposażenia tych terminali, oceniając możliwości, koszty, także skalę potrzeb, na pewno jakiś czas minie. My cieszymy się z tego, że Policja będzie mogła tego używać już w niedługim czasie i że będzie to w pierwszej kolejności możliwe na polskich drogach.

    Nie podam w tej chwili ewentualnych kosztów, bo trudno zarysować ten pułap, ile byłoby tych terminali, w jakich służbach byłyby potrzebne, jak poszczególne służby i instytucje będą decydować. Korzystając z tego, co daje ustawa, podmioty uprawnione do nakładania mandatów karnych będą podejmować odpowiednie decyzje, a obywatel bądź obcokrajowiec poinformowany o tym, że jest taka możliwość, będzie mógł z tego skorzystać.

    Na pewne nie będzie to instrument - myślę o terminalach płatniczych - od razu bardzo powszechnego użytku, ale istotny postęp tutaj się dokona. To jest ten pierwszy, ważny krok, reszta na pewno będzie realizowana w przyszłości, a naszym zadaniem w tym momencie jest stworzenie podstaw prawnych do tego, żeby istniała taka możliwość bezgotówkowego płacenia nałożonych kar. I tego dotyczy projekt ustawy.

    Szanowni Państwo! Jeśli chodzi o inne pytania, te zaczepki opozycji, bo tak to odbieram, dotyczące choćby kamer, programu modernizacji, może nie zaczepki, może powiedziałem na wyrost, ale tak to odczułem, bo tam w tle pojawił się Wrocław i tak to odebrałem, wszystko jedno, to oczywiście przedstawimy informację o tym, jaki jest stan realizacji programu modernizacji. Przypomnę, że program modernizacji jest w fazie początkowej. To jest program 4-letni, który będzie realizowany od 2017 r., a więc od tego roku już oczywiście jest wdrażany. Choćby przypomnę, że zostały wprowadzone podwyżki wynagrodzeń dla funkcjonariuszy służb mundurowych, pracowników cywilnych od 1 stycznia 2017 r., a także są prowadzone prace związane z tymi dwoma pozostałymi segmentami programu, tzn. z inwestycjami i remontami, a więc z podnoszeniem na wyższy poziom infrastruktury używanej przez służby, jak i z zakupami niezbędnego sprzętu i wyposażenia. Oczywiście to zostanie przedstawione, tak jak pani poseł Pępek oczekiwała, na piśmie. Proszę tylko pamiętać o tym, że mamy przed sobą jeszcze 3,5 roku realizacji tego programu i na każdy rok są określone środki finansowe. One są limitowane, o tym też trzeba pamiętać.

    Jeżeli chodzi o kamery, oczywiście tak jak zapowiadaliśmy, będziemy wyposażać funkcjonariuszy w kamery rejestrujące zdarzenia, interwencje policyjne, przy czym musimy też tutaj zmienić prawo i nad tym również rozpoczęły się już prace. Bo dzisiaj jest tak w przepisach... I zakładam, znając nastawienie opozycji, że tu będziemy trochę dyskutować. Ale proszę państwa, żebyście dyskutowali z troską o sprawę, skoro sami proponujecie te kamery. Bo to, co mówię, oznacza, że trzeba zmienić przepisy pod takim kątem, żeby te kamery mogły być używane podczas interwencji w miejscach niepublicznych. Oczekujecie państwo kamer, ale dzisiaj przepisy na to nie zezwalają. W miejscach publicznych tak, ale w miejscach niepublicznych nie. I musimy przepisy zmienić, żeby to było możliwe, żeby nie było potem krzyku, że naruszamy jakieś prawa obywatelskie czy prawa człowieka, bo za chwilę się pojawi taki, być może, zarzut. Jeżeli decydujemy się na kamery, to musimy przepisy ukształtować na nowo również w tej sferze. I to jest kwestia wyboru, jak ma być. Mnie się wydaje, że warto ten trud podjąć, warto policję wyposażać właśnie w kamery, żeby nie było dyskusji, jaki był przebieg zdarzenia. Ale to będzie miało sens tylko wtedy, kiedy umożliwimy policjantom w określonych sytuacjach i warunkach używanie tych kamer podczas interwencji również poza miejscami publicznymi, tam gdzie policja interweniuje.

    To tyle, jeżeli chodzi o odpowiedzi na pytania, które zostały zadane. To, czego oczekiwano, jeżeli chodzi o informacje, aby przedstawić na piśmie, przyjąłem do wiadomości i zrealizowania w zakresie możliwości, jakie dzisiaj mamy w związku z rytmem czasu, który upływa. A o innych sprawach będziemy rozmawiali na pewno podczas prac...

    (Głos z sali: Postępowania mandatowe, które były pierwotnie?)

    A tak, rzeczywiście. Skończę tylko tamto zdanie, że o pozostałych sprawach pewnie będziemy rozmawiali podczas prac w komisji, bo będą prace komisyjne zapewne. Sądząc po tym, co powiedziały kluby, projekt ustawy będzie skierowany do komisji.

    A jeżeli chodzi o te inne sprawy, które były w punkcie wyjścia, to one będą skonsumowane w innych rozwiązaniach legislacyjnych, nad którymi trwają prace. Tak że zdecydowaliśmy się na ten krok, żeby szybko i bez jakichś większych kontrowersji, jak sądzę, to rozwiązanie już wprowadzić. Natomiast tamta druga sprawa będzie skonsumowana w innej nowelizacji przepisów, oczywiście w projekcie rządowym. Już nie chcę mówić, jakiego resortu, bo to jest tak, że nad tymi sprawami pracuje kilka resortów, więc to będzie ujęte w ramach większej całości, pani poseł, większej nowelizacji. Dziękuję bardzo.

Przebieg posiedzenia