8. kadencja, 44. posiedzenie, 1. dzień (20-06-2017)

3. punkt porządku dziennego:

Sprawozdanie Komisji Administracji i Spraw Wewnętrznych oraz Komisji Samorządu Terytorialnego i Polityki Regionalnej o senackim projekcie ustawy o zmianie ustawy o zakazie propagowania komunizmu lub innego ustroju totalitarnego przez nazwy budowli, obiektów i urządzeń użyteczności publicznej (druki nr 1538 i 1616).

Poseł Wojciech Wilk:

    Szanowna Pani Marszałek! Wysoka Izbo! W imieniu Klubu Parlamentarnego Platforma Obywatelska chciałbym przedstawić stanowisko dotyczące sprawozdania Komisji Administracji i Spraw Wewnętrznych oraz Komisji Samorządu Terytorialnego i Polityki Regionalnej o senackim projekcie ustawy o zmianie ustawy o zakazie propagowania komunizmu lub innego ustroju totalitarnego przez nazwy budowli, obiektów i urządzeń użyteczności publicznej, druk nr 1616.

    Wniesiony przez Senat, a przeanalizowany przez połączone komisje projekt ma na celu zmianę ustawy uchwalonej w kwietniu 2016 r. Wnioskodawcy proponują wprowadzenie do ustawy możliwości zmiany z mocy prawa nazw szkół, szpitali, instytucji kultury, nazw osiedli propagujących komunizm lub inny ustrój totalitarny. W myśl proponowanych przepisów także pomniki propagujące ustroje totalitarne miałyby być usuwane. Należy stwierdzić, że tego typu symbole są obecne w przestrzeni publicznej, moim zdaniem w stopniu nieznacznym, ale są. Działając zgodnie z literą prawa, zachowując zdrowy rozsądek, powinny być sukcesywnie usuwane. Mówię o zdrowym rozsądku, bowiem tego typu zmiany bardzo często wywołują pewne kontrowersje wśród lokalnych społeczności. Spotkałem się z takimi pytaniami, czy zgodnie z proponowanymi zapisami zmianie powinna ulec nazwa np. szkoły im. Partyzantów Lubelszczyzny czy też osiedla XXX-lecia. Myślę, że z takimi problemami będziemy musieli zmierzyć się w praktyce, w rzeczywistości.

    Podczas pierwszego czytania mówiłem, że debatujemy nad projektem wymagającym pewnych zmian. Swoje uwagi do projektu zgłaszali m.in. prokurator generalny, wskazując na wątpliwości interpretacyjne definicji pojęcia ˝inny ustrój totalitarny˝. Podobne wątpliwości zgłaszała również strona mniejszości na posiedzeniu Komisji Wspólnej Rządu i Mniejszości Narodowych i Etnicznych. Wnioskodawcy nie przedstawili również, chociażby w przybliżeniu, kosztów realizacji przedmiotowego projektu ustawy. Co prawda w stosunku do pierwotnych założeń zrezygnowano z przepisu dookreślającego pojęcie ustroju totalitarnego, nakazującego uznać za taki m.in. faszyzm, nazizm, nacjonalizm ukraiński i litewski, militaryzm pruski, rosyjski, niemiecki. Przepis ten, jak już wspomniałem, spotkał się z dość powszechną krytyką środowisk. Natomiast użyte w projekcie ustawy - tym, o którym mówimy - sformułowanie ˝inny ustrój totalitarny˝ dalej stwarza pewnego rodzaju dolegliwość interpretacyjną.

    Szanowna Pani Marszałek! Wysoka Izbo! Projekt, o którym mówimy, nie jest projektem doskonałym, ale biorąc pod uwagę jego ideę i zasadniczy cel, jakim jest likwidacja nazewnictwa i symboli związanych z systemami totalitarnymi, nie będziemy głosować przeciwko rozwiązaniom proponowanym w projekcie ustawy. Dziękuję bardzo. (Oklaski)

Przebieg posiedzenia