8. kadencja, 47. posiedzenie, 4. dzień (15-09-2017)

Oświadczenia.

Poseł Bogdan Rzońca:

    Pani Marszałek! Wysoka Izbo! W Polsce trwa ożywiona debata na temat reparacji wojennych. Ja chciałem z tego miejsca przypomnieć o jednym niezwykłym wydarzeniu, bardzo dramatycznym dla miasta, w którym mieszkam. Otóż 13 września 1944 r. Walter Gentz, starosta niemiecki, wydał rozkaz zaminowania i zniszczenia Jasła. Z ponad 1200 budynków, które w tym czasie istniały w Jaśle, po 3 miesiącach wyburzania, świadomego wyburzania, zostało ich 40. 15-tysięczne miasto przestało istnieć, mieszkańcy zostali wysiedleni. Straty zostały później oszacowane na ok. 70 mln przedwojennych złotych. Dziś, kiedy mówimy o reparacjach wojennych, wspominamy tamto wydarzenie, bo zniszczenie Jasła nie było skutkiem celowych działań wojennych, tylko było właśnie świadomym zniszczeniem miasta. Ten stan rzeczy powoduje, że powinniśmy dzisiaj pokazywać to wydarzenie, to dramatyczne wydarzenie naszym sąsiadom, Niemcom, żeby przypomnieli sobie, jak postępowali kaci niemieccy nie tylko z ludźmi, ale także z architekturą różnego rodzaju miast. Przykład zburzonego Jasła jest widoczny także w dokumentach, w opisach i różnego rodzaju publikacjach. Każdy, kto wątpi w sens mówienia o reparacjach, powinien zaglądnąć do tych publikacji i wiedzieć o tym, że działania wojenne niosą zawsze dramat zarówno ludzki, jak i materialny. W wypadku Jasła był jeszcze inny dramat - świadomego zburzenia miasta w 97%.

    Przywołuję to zdarzenie i tamten czas właśnie po to, żeby pokazać, że wszystkie te osoby, które kwestionują jakąkolwiek rozmowę o stratach wojennych i materialnych, o potrzebie zadośćuczynienia takim miastom jak Jasło, są po prostu w wielkim i okrutnym błędzie. Oby z tego błędu wyszli. Dziękuję bardzo. (Oklaski)

Przebieg posiedzenia