8. kadencja, 54. posiedzenie, 2. dzień (13-12-2017)
11. punkt porządku dziennego:
Pierwsze czytanie poselskiego projektu ustawy o zmianie ustawy Kodeks wyborczy (druk nr 1611).
Poseł Marek Sowa:
Pani Marszałek! Wysoka Izbo! Na początku chciałbym bardzo serdecznie podziękować przedstawicielom klubów Platformy Obywatelskiej, Kukiz’15 i Nowoczesnej za poparcie tego projektu. Jeśli chodzi o pytania, to postaram się oczywiście na nie wszystkie odpowiedzieć.
Pytanie pani poseł Małgorzaty Pępek zmierzało do tego, jak to jest z innymi świętami. Te święta są regulowane zgodnie z art. 1 pkt 1 ustawy z dnia 18 stycznia 1951 r. o dniach wolnych od pracy. Wówczas wykaz tych wszystkich świąt państwowych, świąt kościelnych został sporządzony, to jest dzisiaj kilkanaście świąt w ciągu roku, i oczywiście ta kolizja dotyczyłaby tylko i wyłącznie tego wykazu. Jeśli wykaz się zmieni, bo tak oczywiście bywa, to oczywiście ten katalog będzie rozszerzony bądź też zawężony. Co do referendum ogólnokrajowego, to akurat jest to pytanie bardziej chyba do pana prezydenta, który forsuje jednak datę 11 listopada jako datę właściwą dla przeprowadzenia referendum ogólnokrajowego w sprawie zmian konstytucji. Jako Klub Poselski Nowoczesna złożyliśmy projekt ustawy, który uniemożliwia przeprowadzanie referendum ogólnokrajowego razem z wyborami samorządowymi. Uważamy, że wybory samorządowe, tak jak poseł Biernat mówił, to jest święto demokracji lokalnej, to jest czas na to, abyśmy dyskutowali o problemach lokalnych naszych gmin, powiatów czy województw. Nie ma tam miejsca na to, aby cała debata została zawłaszczona, zdominowana tematyką ogólnokrajową, bez względu na to, jakiego obszaru tematycznego ta kwestia by dotyczyła.
Oczywiście pytanie o zamrożenie i nieprocedowanie przez okres 7 miesięcy to jest pytanie raczej do pana marszałka. W żadnej mierze nie podejmuję się odpowiedzi na pytanie, jakie przesłanki tu zachodziły. Być może po prostu błąd zadecydował o tym, że projekt nie został wprowadzony razem z innymi projektami, bo wówczas oczywiście w sposób naturalny... Tak sobie wyobrażam pracę legislacyjną, że nad projektami, które dotyczą podobnego obszaru, zmieniają te same ustawy, powinno się wspólnie procedować i powinno być wspólne sprawozdanie z procedowania nad tymi ustawami, które w trakcie drugiego i trzeciego czytania byłyby przedmiotem debaty Wysokiej Izby.
To po części też odpowiedź na pytanie pana posła Łukasza Schreibera, który pyta się, czy projekt Prawa i Sprawiedliwości rozwiązuje ten problem. Ten jeden problem rozwiązuje, artykuł jest oczywiście zmieniony, jest wprowadzona nieco większa elastyczność, bo jest mowa, że najwcześniej 30 dni przed upływem kadencji, najpóźniej 7 dni przed upływem kadencji powinny być przeprowadzone wybory.
Co do procesu legislacyjnego, to, panie pośle, jest dokładnie 111 poprawek w pierwszym czytaniu, 113 w drugim czytaniu plus kilkadziesiąt poprawek przejętych od legislatorów. Tych niejako nie wliczam, bo to jest naturalny charakter pracy legislacyjnej, że wnioskodawcy przejmują uwagi legislatorów, jeśli są zgłaszane.
Pan poseł Zbigniew Biernat poza wątkiem dotyczącym potwierdzenia, że Święto Niepodległości nie może być datą wyborów samorządowych, wprowadził do naszej dyskusji ciekawy wątek stałej daty. Tak czasami oczywiście bywa, natomiast nie jest to przewidziane ani w naszym projekcie, ani w projekcie, nad którym dzisiaj procedujemy. Ma to związek z jednym elementem. Jak wiadomo, w ustawach samorządowych mamy zapisaną długość kadencji. Ta długość kadencji jest liczona tak, że od dnia wyborów liczy się dokładnie 4 lata. Wiązałoby się to pewnie z koniecznością skrócenia kadencji, gdyby wyjść naprzeciw oczekiwaniom pana posła, musiałoby się to wiązać ze skróceniem kadencji, co jest niekonstytucyjne. To każdy z nas wie. W związku z powyższym musiałoby to być przeprowadzone z dużym wyprzedzeniem, by dopiero następna kadencja była wybrana nie na 4 lata, tylko na ten okres przejściowy, który uwzględniałby stałą datę. Tak jak powiedziałem, jest to możliwe do zastosowania, ale pewnie teraz nie będzie to zrobione.
Na zakończenie mam jeszcze jedną taką sugestię, prośbę do pana posła Horały, który występował w imieniu posłów Prawa i Sprawiedliwości. Rozumiem to stanowisko. Jak sądzę, jest to spowodowane wyłącznie faktem, że nad projektem procedujemy dzisiaj, a nie 4 tygodnie temu, kiedy było pierwsze czytanie tych wcześniejszych projektów zmieniających m.in. Kodeks wyborczy.
Na państwa miejscu rozważyłbym jednak potraktowanie tego projektu jako swego rodzaju polisy ubezpieczeniowej, aby nie było kolizji przyszłorocznych wyborów, bo jak sami panowie zapewne wiecie, proces legislacyjny, który jest związany z drukiem nr 2001, co chwilę napotyka na wielkie problemy i wcale nie jest pewne, że zapisy, które państwo proponujecie, łącznie z poprawkami, dadzą w ogóle szansę na przeprowadzenie wyborów w oparciu o ten dokument. A więc być może taka polisa ubezpieczeniowa również politykom PiS-u by się przydała. Dziękuję bardzo.
Przebieg posiedzenia