8. kadencja, 54. posiedzenie, 2. dzień (13-12-2017)

13. punkt porządku dziennego:

Sprawozdanie Komisji Kultury i Środków Przekazu o poselskim projekcie uchwały w sprawie inicjatywy powołania Fundacji im. Wacława Felczaka (druki nr 2069 i 2123).

Poseł Józef Brynkus:

    Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Przedstawiam stanowisko Kukiz’15 wobec uchwały w sprawie inicjatywy powołania Fundacji im. Wacława Felczaka. Celem uchwały jest wsparcie inicjatywy powołania fundacji na Węgrzech i w Polsce. Powołanie takiej fundacji materializuje obiegowy stereotyp: Polak, Węgier, dwa bratanki, choć co prawda w historii bywało różnie. Niemniej jednak znane są fakty dziejowe potwierdzające pozytywne relacje polsko-węgierskie, począwszy od Andegawenów, poprzez jednego z najlepszych królów polskich Stefana Batorego - jestem królem waszym, ale nie malowanym, jestem królem narodu, a nie sumień, poprzez Józefa Bema, wielkiego bohatera polskich i węgierskich zmagań o niepodległość w XIX w., postaci wielce symbolicznej, a skończywszy na roku 1956 i powstaniu węgierskim przeciw wspólnemu wrogowi - komunistom. Oba narody złożyły wówczas dosłownie daninę krwi.

    Patron fundacji Wacław Felczak to postać wyjątkowa. Kurier Polskiego Państwa Podziemnego w czasie II wojny światowej. Po zajęciu Polski przez komunistów kurier polskiego rządu emigracyjnego o wyjątkowym statusie. Za tę działalność najpierw był uwieziony i skazany na dożywocie, a potem był szykanowany jako pracownik Uniwersytetu Jagiellońskiego.

    Jako historyk, od początku swojej działalności badawczej zajmował się dziejami polsko-węgierskimi, głównie w okresie Wiosny Ludów i powstania styczniowego, a potem był autorem monumentalnych dzieł dotyczących Węgier. Na przełomie lat 70. i 80. zaangażował się w działania na rzecz powstania demokratycznej opozycji na Węgrzech. Wtedy też spotkał Viktora Orbána.

    Mimo niewątpliwych osiągnięć naukowych profesurę tytularną dostał w Polsce już niepodległej. I w sumie dobrze. Źle byłoby mu przyjąć ten tytuł naukowy od tych, którzy go prześladowali i z którymi walczył o suwerenną i niepodległą Polskę.

    Dziś nagroda jego imienia dla badaczy dziejów uważana jest za jedną z bardziej nobilitujących.

    Kukiz’15 poprze tę uchwałę. Szkoda tylko, że niestety to Węgrzy, a nie my, wpadli na taki pomysł. Dobrze, że będziemy współpracować naukowo, edukacyjnie, a nawet politycznie, bo to Polsce i Węgrom jest potrzebne. Dziękuję bardzo. (Oklaski)

Przebieg posiedzenia