8. kadencja, 61. posiedzenie, 2. dzień (12-04-2018)
21. punkt porządku dziennego:
Sprawozdanie Komisji Spraw Zagranicznych o rządowym projekcie ustawy o wypowiedzeniu Umowy między Rządem Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej a Rządem Republiki Francuskiej w sprawie popierania i wzajemnej ochrony inwestycji, podpisanej w Paryżu dnia 14 lutego 1989 r. (druki nr 2282 i 2381).
Poseł Krzysztof Truskolaski:
Szanowna Pani Marszałek! Panie Ministrze! Wysoka Izbo! Obowiązywanie omawianej umowy zawartej między rządem Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej a rządem Republiki Francuskiej jest kwestionowane przez Komisję Europejską z uwagi na niezgodność umowy z prawem Unii Europejskiej, podobnie jak kwestionowane jest obowiązywanie wszystkich pozostałych umów o popieraniu i wzajemnej ochronie inwestycji zawartych pomiędzy państwami członkowskimi UE.
Swoją opinię o tym zagadnieniu wyraził również Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej, który w odpowiedzi na pytanie prejudycjalne stwierdził, że umowy o popieraniu i ochronie inwestycji są niezgodne z prawem unijnym.
Należy również zaznaczyć, że zawieranie umowy odbywało się w innej rzeczywistości społeczno-gospodarczej. Ochrona inwestycji poprzez arbitraż międzynarodowy miała być pewnego rodzaju bezpiecznikiem dla zagranicznego inwestora w niepewnym okresie transformacji gospodarczej.
Komisja Europejska ma poważne obawy, że umowy o popieraniu i wzajemnej ochronie inwestycji, w tym ta umowa, a także ich poszczególne postanowienia, pokrywają się z postanowieniami Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej lub mogą być z nim sprzeczne, w szczególności z zasadami swobody przepływu kapitału, swobody przedsiębiorczości i swobody świadczenia usług, oraz podstawowymi zasadami prawa Unii Europejskiej.
Komisja Europejska ma również zastrzeżenia dotyczące kwestii rozstrzygania sporów inwestycyjnych uregulowanej w dwustronnych umowach inwestycyjnych, co zdaniem Komisji Europejskiej wydaje się sprzeczne z wyłączną kompetencją sądów Unii Europejskiej.
Wypowiedzenie umowy pozwoli doprowadzić do zgodności z prawem Unii Europejskiej stosunków gospodarczych polsko-francuskich. Na szczeblu wspólnotowym wypowiedzenie umowy nie powinno mieć konsekwencji politycznych. Jak czytamy w uzasadnieniu, nie powinno mieć również negatywnych skutków społecznych i gospodarczych. Dziękuję.
Przebieg posiedzenia