8. kadencja, 62. posiedzenie, 2. dzień (09-05-2018)
27., 28., 29., 30., 31., 32., 33., 34., 35., 36., 37. i 38. punkt porządku dziennego:
27. Sprawozdanie Komisji Spraw Zagranicznych o rządowym projekcie ustawy o wypowiedzeniu Umowy między Rzecząpospolitą Polską a Republiką Grecji w sprawie popierania i wzajemnej ochrony inwestycji, sporządzonej w Atenach dnia 14 października 1992 r. (druki nr 2348 i 2395).
28. Sprawozdanie Komisji Spraw Zagranicznych o rządowym projekcie ustawy o wypowiedzeniu Umowy między Rzecząpospolitą Polską a Królestwem Hiszpanii w sprawie wzajemnego popierania i ochrony inwestycji, sporządzonej w Madrycie dnia 30 lipca 1992 r. (druki nr 2349 i 2396).
29. Sprawozdanie Komisji Spraw Zagranicznych o rządowym projekcie ustawy o wypowiedzeniu Umowy między Rządem Rzeczypospolitej Polskiej a Rządem Republiki Finlandii o popieraniu i ochronie inwestycji, sporządzonej w Helsinkach dnia 25 listopada 1996 r. (druki nr 2350 i 2397).
30. Sprawozdanie Komisji Spraw Zagranicznych o rządowym projekcie ustawy o wypowiedzeniu Umowy między Polską Rzecząpospolitą Ludową a Republiką Federalną Niemiec w sprawie popierania i wzajemnej ochrony inwestycji, sporządzonej w Warszawie dnia 10 listopada 1989 r., zmienionej i uzupełnionej Protokołem między Rzecząpospolitą Polską a Republiką Federalną Niemiec dotyczącym zmian i uzupełnień Umowy między Polską Rzecząpospolitą Ludową a Republiką Federalną Niemiec w sprawie popierania i wzajemnej ochrony inwestycji, podpisanej w Warszawie dnia 10 listopada 1989 r., sporządzonym w Berlinie dnia 14 maja 2003 r. (druki nr 2352 i 2398).
31. Sprawozdanie Komisji Spraw Zagranicznych o rządowym projekcie ustawy o wypowiedzeniu Umowy między Rządem Rzeczypospolitej Polskiej a Rządem Republiki Bułgarii w sprawie wzajemnego popierania i ochrony inwestycji, sporządzonej w Warszawie dnia 11 kwietnia 1994 r. (druki nr 2360 i 2399). 32. Sprawozdanie Komisji Spraw Zagranicznych o rządowym projekcie ustawy o wypowiedzeniu Umowy między Rządem Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej a Rządem Zjednoczonego Królestwa Wielkiej Brytanii i Irlandii Północnej w sprawie popierania i wzajemnej ochrony inwestycji, podpisanej w Londynie dnia 8 grudnia 1987 r. (druki nr 2364 i 2400).
33. Sprawozdanie Komisji Spraw Zagranicznych o rządowym projekcie ustawy o wypowiedzeniu Umowy między Polską Rzecząpospolitą Ludową a Republiką Austrii w sprawie popierania i ochrony inwestycji, sporządzonej w Wiedniu dnia 24 listopada 1988 r. (druki nr 2365 i 2401).
34. Sprawozdanie Komisji Spraw Zagranicznych o rządowym projekcie ustawy o wypowiedzeniu Umowy między Rzecząpospolitą Polską a Republiką Litewską w sprawie wzajemnego popierania i ochrony inwestycji, sporządzonej w Warszawie dnia 28 września 1992 r. (druki nr 2374 i 2402).
35. Sprawozdanie Komisji Spraw Zagranicznych o rządowym projekcie ustawy o wypowiedzeniu Umowy między Rzecząpospolitą Polską a Republiką Chorwacji w sprawie wzajemnego popierania i ochrony inwestycji, sporządzonej w Warszawie dnia 21 lutego 1995 r. (druki nr 2375 i 2403).
36. Sprawozdanie Komisji Spraw Zagranicznych o rządowym projekcie ustawy o wypowiedzeniu Umowy między Rzecząpospolitą Polską a Republiką Węgierską w sprawie wzajemnego popierania i ochrony inwestycji, sporządzonej w Budapeszcie dnia 23 września 1992 r. (druki nr 2378 i 2404).
37. Sprawozdanie Komisji Spraw Zagranicznych o rządowym projekcie ustawy o wypowiedzeniu Umowy między Rządem Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej a Rządem Królestwa Szwecji w sprawie popierania i wzajemnej ochrony inwestycji, sporządzonej w Warszawie dnia 13 października 1989 r. (druki nr 2379 i 2405).
38. Sprawozdanie Komisji Gospodarki i Rozwoju oraz Komisji Spraw Zagranicznych o rządowym projekcie ustawy o ratyfikacji Porozumienia między Rządem Rzeczypospolitej Polskiej a Rządem Republiki Łotewskiej o zmianie i zakończeniu obowiązywania Umowy między Rządem Rzeczypospolitej Polskiej i Rządem Republiki Łotewskiej w sprawie wzajemnego popierania i ochrony inwestycji, sporządzonej w Warszawie dnia 26 kwietnia 1993 r. (druki nr 2373 i 2406).Poseł Jacek Protasiewicz (tekst niewygłoszony):
Wysoki Sejmie! W imieniu klubu PSL - UED mam zaszczyt przedstawić stanowisko wobec 12 projektów ustaw, z których 10 wyraża zgodę Sejmu na dokonanie przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej wypowiedzenia umów w sprawie wzajemnego popierania i ochrony inwestycji między Rządem Rzeczypospolitej Polskiej lub Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej a rządami następujących państw: Republika Grecji, Królestwo Hiszpanii, Republika Finlandii, Republika Bułgarii, Zjednoczone Królestwo Wielkiej Brytanii i Irlandii Północnej, Republika Austrii, Republika Litewska, Republika Węgierska, Republika Chorwacji oraz Królestwo Szwecji.
Jedenasty projekt ustawy dotyczy zgody Sejmu na dokonanie przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej wypowiedzenia umowy w sprawie wzajemnego popierania i ochrony inwestycji między Polską Rzecząpospolitą Ludową a Republiką Federalną Niemiec, zmienionej i uzupełnionej późniejszym Protokołem między Rzecząpospolitą Polską a Republiką Federalną Niemiec w tej samej sprawie.
Dwunasty projekt ustawy dotyczy ratyfikacji Porozumienia między Rządem Rzeczypospolitej Polskiej a Rządem Republiki Łotewskiej w sprawie wzajemnego popierania i ochrony inwestycji.
Co łączy wszystkie wymienione projekty ustaw?
Wszystkie one dotyczą umów z państwami członkowskimi Unii Europejskiej i zostały zawarte przed wejściem Polski do UE. Ich celem było wówczas przyciągnięcie do Polski zagranicznych inwestorów oraz zagwarantowanie im bezpieczeństwa swoich inwestycji poprzez możliwość rozstrzygania sporów poza polskim systemem prawnym. Po wejściu Polski do UE i przyjęciu przez nasz kraj acquis communautaire, konieczność szczególnego prawnego zagwarantowania bezpieczeństwa inwestycji lokowanych w Polsce straciło uzasadnienie.
Co więcej, zdaniem Komisji Europejskiej owe umowy mogą być niezgodne z prawem UE i dlatego wezwała ona wszystkie rządy państw członkowskich UE, które zawarły między sobą takie porozumienia, do ich rozwiązania.
Jednym z głównych argumentów Komisji Europejskiej jest, że omawiane umowy - ze względu na nadmierny protekcjonizm oraz możliwość dochodzenia roszczeń przed międzynarodowym trybunałem inwestycyjnym - mogą naruszać traktatowe zasady przepływu kapitału, swobody przedsiębiorczości oraz swobody świadczenia usług. Komisja Europejska uważa również, że owe umowy, zwane intra-EU BIT, są również sprzeczne z podstawowymi zasadami prawa UE, takimi jak: zasada nadrzędności, jedności, skuteczności i pewności prawa UE, a rozstrzyganie sporów na drodze międzynarodowego arbitrażu inwestycyjnego wydaje się być sprzeczne z wyłączną kompetencją sądów UE.
Trudno nie zgodzić się z tą argumentacją Komisji Europejskiej. Podziela ją również rząd polski, który dodatkowo argumentuje, że wypowiedzenie wyżej wymienionych umów ˝nie będzie miało negatywnych skutków społecznych, wręcz przeciwnie, należy oczekiwać, że zostanie ono życzliwie przyjęte z uwagi na publiczną krytykę w Polsce umów intra - EU BIT i międzynarodowego arbitrażu inwestycyjnego˝. Obecny rząd RP nie widzi nawet potrzeby zachowania umowy w sprawie wzajemnego popierania i ochrony inwestycji z rządem Zjednoczonego Królestwa Wielkiej Brytanii i Irlandii Północnej, które - jak wiadomo - jest w trakcie opuszczania UE. W swoim uzasadnieniu do projektu ustawy o wypowiedzeniu umowy z 8 grudnia 1987 roku rząd premiera Mateusza Morawieckiego stwierdza, że ˝wypowiedzenie Umowy nie powinno wpłynąć na stosunki gospodarcze między RP a Wielką Brytanią˝ oraz zapowiada, że ˝Polska będzie się też starała zapewnić, aby w ewentualnych umowach zawartych przez UE i państwa członkowskie UE w związku z brexitem zapewnić wysoki poziom ochrony dla inwestorów unijnych˝.
W pisemnych uzasadnieniach do 12 przedłożonych projektów rząd informuje Wysoki Sejm, że przeprowadził konsultacje z krajowymi samorządami gospodarczymi. Jednak mimo pewnych zastrzeżeń z ich strony, związanych z likwidacją możliwości rozstrzygania sporów na drodze międzynarodowego arbitrażu inwestycyjnego, rząd zapewnia, że polscy inwestorzy bardzo rzadko korzystają z tej formy ochrony przewidzianej umowami intra - EU BIT (zdaniem Ministerstwa Przedsiębiorczości i Technologii odnotowano tylko trzy takie przypadki). Rząd premiera Morawieckiego argumentuje natomiast, że Polska ponosi wysokie koszty postępowań arbitrażowych i wylicza, że od 2006 roku było to około 53 mln PLN.
Biorąc te wszystkie argumenty pod uwagę, Klub PSL - UED będzie głosował za przyjęciem 12 projektów ustaw będących przedmiotem tej debaty.
Przebieg posiedzenia