8. kadencja, 65. posiedzenie, 1. dzień (27-06-2018)

Oświadczenia.

Poseł Waldemar Andzel (tekst niewygłoszony):

    Oświadczenie poselskie w sprawie 110. rocznicy urodzin Władysława Raginisa

    Panie Marszałku! Wysoka Izbo! W tym roku, dokładnie 27 czerwca, będziemy obchodzić 110. rocznicę urodzin mjr. Władysława Raginisa. We wrześniu 1939 r. na czele kilkuset żołnierzy przez 3 dni powstrzymywał on 42-tysięczny niemiecki korpus pancerny gen. Heinza Guderiana. Dotrzymując złożonej przed bitwą przysięgi, do końca pozostał na posterunku i w obliczu nieuchronnej klęski odebrał sobie życie, rozrywając się granatem.

    Władysław Raginis urodził się 27 czerwca 1908 r. w Dyneburgu na terenie dzisiejszej Łotwy w rodzinie ziemiańskiej kultywującej tradycje patriotyczne. Po ukończeniu gimnazjum w Wilnie w 1927 r. wstąpił do Szkoły Podchorążych Piechoty w Komorowie k. Ostrowi Mazowieckiej. Edukację wojskową kontynuował w Oficerskiej Szkole Piechoty, którą ukończył w stopniu podporucznika.

    W 1930 r. otrzymał przydział do 76. Pułku Piechoty w Grodnie, początkowo jako dowódca plutonu, a następnie kompanii ciężkich karabinów maszynowych. W połowie lat 30. przeniesiono go na stanowisko instruktora-wykładowcy w szkole podchorążych w Komorowie, której był absolwentem. W ramach wyróżnienia za sumienną służbę w 1939 r. otrzymał przydział do Korpusu Ochrony Pogranicza na stanowisko dowódcy 3. kompanii batalionu ciężkich karabinów maszynowych pułku ˝Sarny˝. W sierpniu tego roku dowodzony przez niego oddział jako załoga twierdzy Osowiec obsadził pozycje odcinka obrony ˝Wizna˝ będącego fragmentem linii obronnej Samodzielnej Grupy Operacyjnej ˝Narew˝. Po wybuchu wojny, 2 września 1939 r., objął dowództwo nad całością obrony odcinka ˝Wizna˝. Tuż przed rozpoczęciem bitwy kpt. Raginis oraz jego zastępca por. Stanisław Brykalski złożyli przysięgę, że nie oddadzą bronionych pozycji żywi. Niemieckie natarcie rozpoczęło się 7 września. Dowodząc zaledwie 360 żołnierzami, kpt. Raginis bronił powierzonego sobie odcinka przed liczącym 42 tys. żołnierzy i wspieranym przez Luftwaffe XIX korpusem będącym pod komendą gen. Heinza Guderiana. Mimo tragicznych okoliczności i warunków polska załoga przez kilka dni bohatersko stawiała opór przeważającym siłom wroga. 9 września od odłamka pocisku artyleryjskiego zginął por. Brykalski, a kpt. Raginis został ciężko ranny. Rankiem 10 września załogi niektórych schronów, w tym schron na Górze Strękowej dowodzony przez kpt. Raginisa, wciąż się broniły. Gdy skończyła się amunicja, rozkazał on swoim żołnierzom złożyć broń i oddać się do niewoli. Dotrzymując złożonej przysięgi, sam pozostał na stanowisku dowodzenia i odebrał sobie życie, rozrywając się granatem.

    Pośmiertnie, postanowieniem prezydenta Lecha Kaczyńskiego z 28 sierpnia 2009 r., ˝za wybitne zasługi dla niepodległości Rzeczypospolitej Polskiej˝ został odznaczony Krzyżem Wielkim Orderu Odrodzenia Polski. Dziękuję.

Przebieg posiedzenia