8. kadencja, 67. posiedzenie, 3. dzień (20-07-2018)
44. punkt porządku dziennego:
Informacja o stanie przestrzegania wolności i praw człowieka i obywatela w 2017 r. oraz o działalności rzecznika praw obywatelskich (druk nr 2602) wraz ze stanowiskiem Komisji Sprawiedliwości i Praw Człowieka (druk nr 2774).
Poseł Joanna Scheuring-Wielgus:
Pani Marszałek! Wysoka Izbo! Mamy tutaj dzisiaj wielkie święto, ważniejsze w swojej wymowie i treści niż namiot za miliony złotych, pod którym chowają się targowica, autokraci i polityczny plankton na usługach wichrzycieli, tzw. prawica i tzw. patrioci. Mamy tutaj dzisiaj święto demokracji i społeczeństwa obywatelskiego, ponieważ możemy wysłuchać sprawozdania jednego z ostatnich wolnych organów polskiego systemu demokratycznego - rzecznika praw obywatelskich. Inne instytucje, jak Trybunał Konstytucyjny, Sąd Najwyższy czy Krajowa Rada Sądownictwa, zostały zainfekowane chorobą partyjniactwa i autorytaryzmu. Instytucja rzecznika praw obywatelskich broni się przed tą chorobą, choć wszelkimi sposobami próbuje się tę niezależność rzecznika praw obywatelskich złamać. W dzisiejszej Polsce, Anno Domini 2018, prawa obywatelskie i poszanowanie konstytucji są jak sałatka na stole ludożerców: niestrawne, nieakceptowalne i odrzucane. Tym ważniejsza w okresie politycznego przesilenia jest właśnie rola rzecznika praw obywatelskich, który choć nie może powstrzymać tej brutalnej władzy przed łamaniem praw obywateli, to może być głosem wsparcia, doradcą i, w miarę możliwości, adwokatem tych, których podstawowe prawa obywatelskie są łamane.
Dr Adam Bodnar wraz ze współpracownikami w ramach swojego sprawozdania przygotował 900-stronicowy dokument dokładnie katalogujący sprawy, którymi się w ostatnim okresie zajmował, i będący obywatelską wykładnią konstytucji, którą nawet oporni przy odrobinie dobrej woli mogliby zrozumieć. Jak to się ma do kilkustronicowych ustaw pełnych błędów i pisanych na kolanie przez rząd i partię rządzącą? Do tych gniotów legislacyjnych, które demolują konstytucyjny porządek prawny? To obrazuje przepaść między tymi, którzy stoją na straży konstytucji, a tymi, którzy na nią przysięgali i notorycznie ją łamią. Tu jest przepaść.
Wnioski, jakie płyną z tego raportu, są smutne i przytłaczające. Wraz z demontażem demokratycznego państwa postępuje regres w zakresie przestrzegania praw obywatelskich: praw powszechnych i należnych każdemu. Gdy rzecznik praw obywatelskich angażuje się w ochronę praw kobiet, to co robi rząd? Co chwilę straszy całkowitym zakazem aborcji. Gdy rzecznik praw obywatelskich zabiega o równouprawnienie kobiet i mężczyzn, co robi rząd? Prowadzi jawnie szowinistyczną politykę personalną zarówno w MON-ie, jak i w spółkach Skarbu Państwa. Gdy rzecznik praw obywatelskich mocno i zdecydowanie opowiada się po stronie osób z niepełnosprawnościami, których prawa do godnego życia są łamane, co robi marszałek z PiS-u? Zabiera niepełnosprawnym protestującym w Sejmie dostęp do prysznica, do spacerów, aż w końcu grodzi ich od innych dyktą, tworząc tu, w Sejmie, dla nich getto. Gdy rzecznik praw obywatelskich zabiega o niestosowanie nieuprawnionej przemocy przez służby mundurowe, stara się z nimi współpracować w zakresie poszanowania godności człowieka, także tego zatrzymanego, co robi rząd rękami policjantów? Wykręca ręce, rzuca na glebę protestujących i jeszcze każe siadać funkcjonariuszowi Kulsonowi. Gdy rzecznik praw obywatelskich aktywnie współpracuje z samorządami w sprawie wypracowywania polityki senioralnej, co robi rząd? Klepie androny w mediach ojca Rydzyka i odpala mu kolejne miliony złotych.
Drodzy Państwo! Prawa obywatelskie nigdy nie powinny być przedmiotem partyjnych rozgrywek, bo one w gruncie rzeczy nie są ani prawicowe, ani lewicowe. Prawa obywatelskie są uniwersalne, dane po prostu nam wszystkim. Każdy z nas, czy prawak, czy lewak, czy symetrysta, jak zwał, tak zwał, tak samo dotkliwie odczuje ich brak, kiedy stanie się ofiarą aparatu władzy. Dlatego instytucja rzecznika praw obywatelskich jest tak ważna.
Na sam koniec chciałabym panu, panie doktorze, bardzo podziękować za pracę. Chciałabym podziękować całemu pańskiemu zespołowi. Pracujecie w bardzo skrajnych i trudnych warunkach. Wasza praca jest nie do przecenienia. Z całego serca wam dziękuję i jako przedstawicielka koła Liberalno-Społeczni mogę wam powiedzieć tutaj, z tego miejsca (Dzwonek), że zawsze możecie na nas liczyć. (Oklaski)
Przebieg posiedzenia