8. kadencja, 68. posiedzenie, 2. dzień (13-09-2018)

18. punkt porządku dziennego:

Pierwsze czytanie komisyjnego projektu ustawy o zmianie ustawy Kodeks postępowania cywilnego (druk nr 2697).

Poseł Katarzyna Osos:

    Pani Marszałek! Wysoka Izbo! W imieniu Klubu Parlamentarnego Platforma Obywatelska mam zaszczyt przedstawić stanowisko dotyczace komisyjnego projektu ustawy o zmianie ustawy Kodeks postępowania cywilnego.

    Projektowana zmiana zakłada przede wszystkim uchylenie instytucji tzw. przedsądu. W uzasadnieniu tych zmian wskazano, że instytucja ta głównie opiera się na uznaniowości. Podkreślono, że trzy spośród czterech przesłanek, które decydują o przyjęciu skargi, mają charakter ocenny, a o tym, czy zostały spełnione, decyduje jednoosobowo sędzia Sądu Najwyższego, wydając niezaskarżalne postanowienie, które nie wymaga uzasadnienia.

    Należy zauważyć, że w uzasadnieniu projektodawca nie wskazuje argumentów przeciwko samej instytucji przedsądu, a jedynie negatywne oceny związane z jej funkcjonowaniem. Podobne wnioski można wysnuć z opinii, które wpłynęły do projektu. Samo funkcjonowanie instytucji przedsądu nie budzi jakichś poważnych wątpliwości, by znosić tę instytucję, wobec tego w przypadku skierowania projektu do dalszych prac w komisji należałoby odpowiedzieć na pytanie: Czy wprowadzać zmiany, a jeżeli tak, to jaki powinien być zakres tych zmian?

    Należy mieć na uwadze, że kasacja jest nadzwyczajnym środkiem i prawo do sądu przy jej rozpatrywaniu może podlegać pewnym ograniczeniom. Ponadto należałoby również zastanowić się, czy te zmiany nie spowodują wydłużenia czasu postępowania kasacyjnego z uwagi na zwiększenie spraw podlegających rozpoznaniu. Aby odpowiedzieć na te pytania, z pewnością potrzebna jest szersza debata.

    Kolejną zmianą, jaką proponują projektodawcy, jest wyłączenie możliwości wydania przez Sąd Najwyższy wyroku co do istoty sprawy, a także uchylenie wydanych w sprawie wyroków oraz odrzucenie pozwu lub umorzenie postępowania. Propozycje te nie maja racjonalnego uzasadnienia. Przede wszystkim mogą spowodować wydłużenie postępowania. Wyroki reformatoryjne Sąd Najwyższy wydaje rzadko. Dotyczy to sytuacji, gdy nie występują okoliczności mogące przemawiać za uchyleniem wyroku i przekazaniem sprawy do ponownego rozpatrzenia, a jednocześnie pozwala na zakończenie sporu, co wpływa na skrócenie czasu postępowania. Wprowadzone zmiany spowodują zatem trudności praktyczne, a nie przyniosą żadnych korzyści.

    Proponowane w projekcie zmiany są wysoce kontrowersyjne i, jak podkreślałam wcześniej, wymagają głębszej refleksji. Biorąc pod uwagę to, że zaproponowane zmiany są reakcją komisji na skierowaną do niej petycję, opowiadamy się za skierowaniem projektu do komisji celem dokonania rzetelnej ich oceny. Dziękuję. (Oklaski)

Przebieg posiedzenia