8. kadencja, 7. posiedzenie, 1. dzień (29-12-2015)
4. punkt porządku dziennego:
Sprawozdanie Komisji Administracji i Spraw Wewnętrznych o poselskim projekcie ustawy o zmianie ustawy o służbie cywilnej oraz niektórych innych ustaw (druki nr 119 i 143).
Poseł Anna Maria Siarkowska:
Pani Marszałek! Wysoka Izbo! Mam zaszczyt zaprezentować stanowisko Klubu Poselskiego Kukiz’15 w sprawie nowelizacji ustawy o służbie cywilnej. Stanowisko, które zamierzam zaprezentować, pozwolę sobie jednak poprzedzić krótkim rozważaniem o Rzeczypospolitej.
Rzeczpospolita to pojęcie będące prostym przełożeniem łacińskiego terminu ˝res publica˝, czyli ˝rzecz publiczna˝. Starożytni Rzymianie termin ˝res publica˝ odnosili do państwa, państwa rozumianego jako polityczna wspólnota. Naturę owej wspólnoty politycznej wyjaśniał m.in. Cyceron, pisząc: ˝Rzeczpospolita to wspólna sprawa, o którą dbamy pospołu. Nie jako bezładna gromada, tylko liczne zgromadzenie, jednoczone uznawaniem prawa i pożytków z życia we wspólnocie˝.
Rzeczpospolita u starożytnych Rzymian oznacza więc państwo, które jest wspólnotą wszystkich obywateli, celem zaś tej wspólnoty jest dobro wszystkich jej członków, tzw. dobro wspólne. Troska, roztropna troska o owo dobro wspólne jest zaś istotą polityki. A zatem zasadniczym drogowskazem dla polityków, zwłaszcza prawodawców, jest budowanie takiego państwa i stanowienie takiego prawa, które sprzyja realizacji dobra wspólnego. Czy tak jest przy okazji nowelizacji ustawy o służbie cywilnej? Czy ta nowela służy realizacji dobra wspólnego? Czy to dobre prawo na lata, czy też raczej rozwiązanie ad hoc?
By odpowiedzieć na to pytanie, zobligowana jestem do zestawienia dwóch projektów przedmiotowej ustawy - tego złożonego przez inicjatorów noweli oraz tego, który wyłonił się w toku prac Komisji Administracji i Spraw Wewnętrznych. W projekcie nowelizacji ustawy złożonym przez inicjatorów przewidziano zmiany o charakterze fundamentalnym dla funkcjonowania systemu służby cywilnej. Po pierwsze, projekt w pierwotnej wersji zakładał zniesienie konkursów na wyższe stanowiska w służbie cywilnej. Zgodnie z zamysłem wnioskodawców, posłów Prawa i Sprawiedliwości, wyżsi urzędnicy służby cywilnej obejmowaliby stanowiska nie w drodze konkursu, lecz z politycznego nadania. Po drugie, w swej pierwotnej wersji projekt zakładał zupełną rezygnację z wymogów dotyczących stażu pracy ogółem oraz stażu pracy na stanowisku kierowniczym w jednostkach sektora finansów publicznych. Po trzecie, projekt noweli zakładał zupełną likwidację ciała opiniodawczo-doradczego prezesa Rady Ministrów, czyli Rady Służby Cywilnej.
Przedmiotowe zmiany w toku prac komisji uległy jednak zasadniczej przebudowie. Utrzymano prowadzenie naboru na wyższe stanowiska w służbie cywilnej w drodze konkursów. Te zmianę poparli posłowie Kukiz’15, stojąc na stanowisku, że otwarty i konkurencyjny nabór na wyższe stanowiska w służbie cywilnej to rozwiązanie, które powinno być zachowane ze względu na konieczność zachowania zawodowego, rzetelnego, bezstronnego i politycznie neutralnego wykonywania zadań państwa w urzędach administracji rządowej. Nie przekonały nas argumenty inicjatorów zmiany ustawy o służbie cywilnej, którzy powoływali się na nieefektywność i przewlekłość dotychczasowych procedur konkursowych jako na powód zniesienia naboru na wyższe stanowiska w służbie cywilnej w trybie konkursu. Nie przekonał nas też argument o upolitycznieniu trybu konkursowego jako powodu jego zniesienia. Nie przekonał, ponieważ zniesienie konkursów i wprowadzenie mianowania w rzeczywistości nie tylko nie odpolityczni, ale już jawnie uzależni otrzymanie wyższego stanowiska w służbie cywilnej od poparcia politycznego. Próba zniesienia konkursów to naszym zdaniem przysłowiowe wylewanie dziecka z kąpielą. Przywoływane argumenty świadczą bowiem jedynie o tym, że obecnie obowiązujące procedury konkursowe należy zmienić, zapewniając ich transparentność i sprawne stosowanie. Jako klub Kukiz’15 liczymy na to, że kierując się zasadą dbałości o dobro wspólne, klub Prawo i Sprawiedliwość nie będzie usiłował wprowadzić pierwotnych zapisów mimo wszystko, lecz podejmie próbę wypracowania nowych, prostych, jasnych i transparentnych zasad naboru na wyższe stanowiska w służbie cywilnej w drodze konkursu.
Po drugie w toku prac Komisja Administracji i Spraw Wewnętrznych utrzymała wymagania dotyczące stażu pracy ogółem i stażu pracy na stanowisku kierowniczym. Jednocześnie na wniosek posłów klubu Kukiz 15 wprowadzono poprawkę, w myśl której zrezygnowano z wymogu, ażeby ów staż pracy na stanowisku kierowniczym dotyczył sektora finansów publicznych. Cieszymy się, że wysoka komisja przychyliła się do naszej argumentacji, iż wymóg posiadania doświadczenia na stanowisku kierowniczym akurat w sektorze finansów publicznych ma charakter bariery ustawowej dla tysięcy świetnie wykształconych, kompetentnych młodych ludzi, którzy jako niezwiązani z politycznymi frakcjami rządzącymi po 1989 r. nie mieli szans, aby nabyć doświadczenie kierownicze akurat w tym sektorze. Zniesienie tej bariery uważamy za dobrą zmianę. (Dzwonek)
Panie Ministrze! Wysoka Izbo! Jako Klub Poselski Kukiz’15 popieramy projekt nowelizacji ustawy ze zmianami wprowadzonymi podczas prac w komisji. Mamy również nadzieję, że największy klub parlamentarny, Klub Parlamentarny Prawo i Sprawiedliwość, kierując się ideą dobra wspólnego, nie pozwoli sobie na krótkowzroczność i nie będzie próbował mimo wszystko wprowadzić zapisów ustawy w pierwotnym brzmieniu.
Jednocześnie do przyjętego obecnie projektu ustawy chcemy złożyć poprawkę, którą pozwolę sobie złożyć na ręce pani marszałek. Dziękuję bardzo. (Oklaski)
Przebieg posiedzenia