8. kadencja, 74. posiedzenie, 1. dzień (12-12-2018)

Oświadczenia.

Poseł Waldemar Andzel (tekst niewygłoszony):

    Oświadczenie poselskie w sprawie 55. rocznicy śmierci Józefa Zająca

    Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Dziś, 12 grudnia 2018 r., obchodzimy 55. rocznicę śmierci generała dywizji, pilota Wojska Polskiego oraz kawalera Orderu Virtuti Militari Józefa Zająca.

    Urodził się 14 marca 1891 r. w Rzeszowie. Studiował w Krakowie na Wydziale Filozoficznym Uniwersytetu Jagiellońskiego. W grudniu 1915 r. ukończył studia doktoranckie, otrzymując stopień naukowy doktora filozofii. W latach 1912-1914 należał do Związku Strzeleckiego, w którym ukończył szkołę oficerską. W sierpniu 1914 r. wstąpił do Legionów Polskich, gdzie początkowo pełnił służbę w 3. Pułku Piechoty jako dowódca kolejno plutonu, kompanii, batalionu i pułku. Od 1918 r. pełnił funkcję dowódcy 15. Pułku Strzelców w II Korpusie Polskim. Tego samego roku w bitwie pod Kaniowem dostał się do niewoli niemieckiej, z której zbiegł, przedostając się do Francji. W maju 1919 r. wrócił do Polski, gdzie przewodniczył Komisji Regulaminów i Tłumaczeń Dyrekcji Wyszkolenia Armii gen. Józefa Hallera, jednocześnie pełniąc funkcję dowódcy Grupy Szkół Piechoty w Modlinie oraz Rembertowie. Był również członkiem Centralnej Komisji Wyszkolenia Ministerstwa Spraw Wojskowych, a pod koniec 1919 r. został skierowany na studia do francuskiej Wyższej Szkoły Wojennej w Paryżu.

    Kiedy Józef Zając ponownie powrócił do Polski w 1920 r., od razu został skierowany na front toczącej się wojny polsko-bolszewickiej. Powierzono mu stanowisko szefa sztabu Grupy Operacyjnej ˝Dolna Wisła˝ 5. Armii, a następnie Północnej Grupy Operacyjnej 2. Armii. Rok później został oficerem sztabu gen. Tadeusza Rozwadowskiego. Kolejny rok później pełnił funkcję szefa Oddziału I Sztabu Generalnego. l grudnia 1924 r. został awansowany na generała brygady, a od 16 grudnia 1925 r. czasowo pełnił obowiązki I zastępcy szefa Sztabu Generalnego. W 1926 r. został mianowany dowódcą 23. Dywizji Piechoty w Katowicach. Po 10 latach powierzono mu pełnienie obowiązków dowódcy Okręgu Korpusu Nr V w Krakowie, po czym został dowódcą Okręgu Korpusu Nr VI we Lwowie. Był również inspektorem obrony powietrznej państwa i równocześnie dowódcą obrony przeciwlotniczej Ministerstwa Spraw Wojskowych. Od marca 1939 r. oraz w czasie kampanii wrześniowej był naczelnym dowódcą lotnictwa i obrony przeciwlotniczej. W 1940 r. został dowódcą Polskich Sił Powietrznych. W 1948 r. osiedlił się w Szkocji. Odbył podróż naukową do Stanów Zjednoczonych. Zmarł w Ottawie po kilkudniowej chorobie 12 grudnia 1963 r.

    Józef Zając był również wielokrotnie odznaczany, m.in. Krzyżem Srebrnym Orderu Virtuti Militari czy Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski. Dziękuję.

Przebieg posiedzenia