8. kadencja, 77. posiedzenie, 4. dzień (21-02-2019)

53. punkt porządku dziennego:

Sprawozdanie Komisji Kultury i Środków Przekazu o poselskim projekcie uchwały w sprawie upamiętnienia 145. rocznicy urodzin Wincentego Witosa (druki nr 3182 i 3191).

Poseł Sprawozdawca Małgorzata Kidawa-Błońska:

    Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Mam zaszczyt przedstawić sprawozdanie Komisji Kultury i Środków Przekazu o poselskim projekcie uchwały w sprawie upamiętnienia 145. rocznicy urodzin Wincentego Witosa. Ten projekt został w komisji kultury przyjęty zgodnie, co mnie bardzo cieszy, bo właściwie całe życie Witosa pokazuje, jak trudna jest polska historia, jakie dramatyczne ma zakręty i że nic nie jest łatwe i dane raz na zawsze.

    Wincenty Witos jest jednym z naszych najwybitniejszych polityków i co do tego wszyscy się zgadzają. Wiemy, że jest także uważany za ojca naszej niepodległości. Od początku przez całe swoje dorosłe życie działał - na początku w środowiskach chłopskich, rolniczych, potem w Stronnictwie Ludowym, a potem także w Polskim Stronnictwie Ludowym ˝Piast˝. Od początku włączył się aktywnie w działalność mającą na celu odbudowę państwa polskiego. Było to wielkie zadanie, tym bardziej że bardzo ważne było uświadomienie, że środowiska chłopskie to są także pełnoprawni obywatele, którzy powinni brać czynny udział w życiu społecznym i politycznym naszego kraju.

    Okazało się to bardzo ważne w roku 1920, kiedy w czasie wojny z Rosją sowiecką Witos namawiał i zachęcał chłopów do aktywnego udziału w walce o Polskę, do opierania się propagandzie rosyjskiej. Bardzo ważne było wtedy to działanie, pokazywanie tego, że chłopi to także obywatele, obywatele państwa mający pełne prawa.

    Witos pełnił funkcję premiera w naszym kraju jeszcze dwukrotnie i zawsze dbał o to, żeby działać na rzecz kraju. Bardzo o to dbał, był bardzo przeciwny zadłużaniu państwa. Uważał, że jeżeli się pieniądze pożycza, to potem je trzeba oddać, i uważał, że w tych trudnych czasach bardzo ważne jest pilnowanie budżetu. Te założenia były podstawą do przeprowadzania łatwiejszych reform ekonomicznych.

    Ostatnie premierostwo Witos stracił po zamachu majowym. Wtedy odbył się proces wielu działaczy opozycji demokratycznej, Witos został skazany w procesie brzeskim. Po wyjściu z więzienia opuścił Polskę, był na emigracji. Powrócił do Polski w czasie napaści Niemiec na Polskę, na początku wojny. Był przez Niemców aresztowany, ale odmówił jakiejkolwiek współpracy z nimi i do końca był wierny swoim ideałom, nie uległ żadnym wpływom. W całej drodze politycznej, jaką rozpoczął, wszystkim zasadom był wierny do końca swego życia.

    I może to jest najwyższy czas, żeby przypomnieć, że był proces brzeski i te oskarżenia i wyroki nie zostały cofnięte. Może po 100 latach naszej niepodległości należy się nad tym zastanowić.

    Wincenty Witos zmarł w 1945 r. i znamienne są słowa, które znajdują się na jego pomniku, bo oddają historię całego jego życia, jego pracy: A Polska ma trwać wiecznie. Wydaje mi się, że to są bardzo piękne słowa na zamknięcie opowieści o Witosie. Komisja zgodnie przyjęła tę uchwałę i mam nadzieję, że także wszystkie kluby będą za tą uchwałą. Dziękuję bardzo. (Oklaski)

Przebieg posiedzenia