8. kadencja, 78. posiedzenie, 1. dzień (13-03-2019)
5. punkt porządku dziennego:
Informacja dla Sejmu i Senatu Rzeczypospolitej Polskiej o udziale Rzeczypospolitej Polskiej w pracach Unii Europejskiej w okresie lipiec-grudzień 2018 r. (przewodnictwo Austrii w Radzie Unii Europejskiej) (druk nr 3145) z komisyjnym projektem uchwały (druki nr 3234).
Poseł Izabela Kloc:
Pani Marszałek! Panie Ministrze! Jest mi bardzo miło, że mogę w imieniu Komisji do Spraw Unii Europejskiej już po raz ósmy jako przewodnicząca tejże komisji zaprezentować projekt uchwały Sejmu w sprawie udziału Rzeczypospolitej Polskiej w pracach Unii Europejskiej w okresie lipiec-grudzień 2018 r. (przewodnictwo Austrii w Radzie Unii Europejskiej).
Informacja Rady Ministrów na temat działań Polski podczas prezydencji Austrii została przyjęta przez Komitet do Spraw Europejskich w dniu 9 stycznia 2019 r., a 10 stycznia przekazana do Wysokiej Izby.
Informacja rządu, tak jak we wcześniejszych latach, została przygotowana we współpracy wszystkich ministerstw i urzędów centralnych, a za jej prezentację odpowiada Ministerstwo Spraw Zagranicznych. Jest to już trzydzieste półroczne sprawozdanie Rady Ministrów dla Sejmu i Senatu Rzeczypospolitej Polskiej z udziału Rzeczypospolitej Polskiej w pracach Unii w okresach kolejnych prezydencji.
Komisja do Spraw Unii Europejskiej rozpatrzyła informację przedstawioną w druku nr 3145 na posiedzeniu komisji w dniu 13 lutego. Informację w imieniu Rady Ministrów zaprezentował pan minister Konrad Szymański, sekretarz stanu w Ministerstwie Spraw Zagranicznych. Minister przedstawił przebieg i dokonania prezydencji austriackiej przez pryzmat jej priorytetów, ale też kwestii kluczowych z punktu widzenia Polski.
Prezydencja austriacka skoncentrowała swoje działania wokół trzech głównych filarów: bezpieczeństwo i walka z nielegalną migracją, zapewnienie dobrobytu i konkurencyjności poprzez cyfryzację, stabilność w sąsiedztwie ze szczególnym uwzględnieniem Bałkanów Zachodnich i Partnerstwa Wschodniego.
W zakresie realizacji priorytetu: bezpieczeństwo i walka z nielegalną migracją prezydencja austriacka skoncentrowała się na kompleksowym podejściu do migracji, obejmującym ochronę granic zewnętrznych, współpracę z krajami pochodzenia i tranzytu oraz zapewnienie skuteczności powrotów. Wydarzeniem, które nadało ton działaniom podejmowanym przez prezydencję w tych obszarach, był nieformalny szczyt szefów państw i rządów w Salzburgu we wrześniu 2018 r. Kluczowe zagadnienia podnoszone przez przywódców państw Unii dotyczyły wzmocnienia współpracy policyjnej i sądowej, zwiększenia bezpieczeństwa na granicach zewnętrznych Unii Europejskiej oraz walki z cyberprzestępczością. W tym kontekście Polska z zadowoleniem przyjęła doprowadzenie przez prezydencję do porozumienia z Parlamentem Europejskim w sprawie aktu dotyczącego cyberbezpieczeństwa, który ma przyczynić się do wzmocnienia Agencji Unii Europejskiej ds. Bezpieczeństwa Sieci i Informacji oraz ułatwić współpracę państw członkowskich w tym obszarze.
W trakcie przewodnictwa Austrii w Radzie Unii Europejskiej nastąpiło również zaawansowanie prac nad reformą Wspólnego Europejskiego Systemu Azylowego. Polska docenia wysiłki prezydencji na rzecz osiągnięcia balansu między zasadami odpowiedzialności oraz solidarności. Przedłożona koncepcja obowiązkowej solidarności stanowi interesującą alternatywę dla obligatoryjnej redystrybucji. Dalsze negocjacje nad tą częścią reformy kontynuowane są obecnie przez prezydencję rumuńską.
Drugi priorytet prezydencji to dobrobyt i konkurencyjność poprzez cyfryzację. Kontynuowane były prace nad propozycjami legislacyjnymi przedstawionymi w ramach realizacji strategii rynku wewnętrznego oraz strategii jednolitego rynku cyfrowego. Wysiłki prezydencji doprowadziły do zakończenia negocjacji w sprawie pakietu towarowego, który ma zagwarantować skuteczne stosowanie zasady wzajemnego uznawania, a tym samym usprawnić wymianę towarową na jednolitym rynku. Niestety prace nad takimi inicjatywami jak e-karta usługowa i projekt dyrektywy notyfikacyjnej, które znacznie ograniczyłyby bariery dla przedsiębiorców, znalazły się w impasie.
Ważnym elementem prac prowadzonych przez prezydencję austriacką były działania mające na celu ukończenie budowy jednolitego rynku cyfrowego. Polska poparła wysiłki na rzecz zagwarantowania swobody przepływu danych nieosobowych, w szczególności danych sektora publicznego. Kontynuowane były również prace nad propozycjami dotyczącymi opodatkowania usług cyfrowych.
Na czas prezydencji austriackiej przypadła kontynuacja negocjacji wieloletnich ram finansowych na lata 2021-2027. W ocenie Polski przyszły budżet powinien być bardziej ambitny i odzwierciedlać priorytety polityczne Unii Europejskiej. Konieczne jest zapewnienie finansowania dotychczasowych polityk, nowych priorytetów, a także luki finansowej powstałej w wyniku brexitu. Zakończenie negocjacji wyznaczono na jesień 2019 r.
Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Kolejnym wyzwaniem, z jakim zmierzyła się prezydencja austriacka, były kwestie związane z bezpieczeństwem i stabilnością w sąsiedztwie z naciskiem na Bałkany Zachodnie i rolę Partnerstwa Wschodniego. Postawiono sobie za cel osiągnięcie konkretnych postępów dotyczących rozszerzenia Unii Europejskiej o kraje tego regionu. Dzięki zaangażowaniu prezydencji austriackiej Rada ds. Zagranicznych potwierdziła zobowiązanie na rzecz utrzymania unijnej perspektywy dla Bośni i Hercegowiny jako jednolitego państwa. Ponadto zamknięto również 16 rozdziałów negocjacyjnych z Serbią.
W ramach obszaru współpracy z krajami sąsiedzkimi Unii Europejskiej Polska konsekwentnie podkreślała, że konieczne jest zachowanie równowagi w zaangażowaniu Unii Europejskiej wobec południowych i wschodnich sąsiadów. Prezydencja austriacka zorganizowała w październiku 2018 r. szczyt ministrów spraw zagranicznych Partnerstwa Wschodniego, które w tym roku obchodzi 10-lecie inauguracji, co powinno być też okazją do intensyfikacji prac w zakresie polityki sąsiedztwa w wymiarze wschodnim.
Pani Marszałek! Wysoka Izbo! Jako przewodnicząca Komisji do Spraw Unii Europejskiej chciałabym jeszcze raz podkreślić, że czas prezydencji austriackiej to również czas aktywnej pracy dla Komisji do Spraw Unii Europejskiej, właściwie podobnie jak podczas wcześniejszych prezydencji. W czasie przewodnictwa Austrii w Radzie Unii Europejskiej komisja odbyła wiele posiedzeń, 33 posiedzenia, na których przedyskutowała 85 dokumentów unijnych oraz 35 informacji o posiedzeniach Rady Unii Europejskiej. Komisja przyjęła także opinię w sprawie trzech rozporządzeń dotyczących wspólnej polityki rolnej, w której podkreśla, że wspólna polityka rolna wymaga odpowiednich nakładów, ponieważ jest jednym z fundamentów jednolitego rynku Unii Europejskiej, ma swoje umocowanie traktatowe, spełnia kluczową rolę w zapewnieniu bezpieczeństwa żywnościowego Europy i promowania rozwoju obszarów wiejskich, a także w realizacji ambitnych unijnych celów środowiskowo-klimatycznych. Komisja konsekwentnie i zdecydowanie opowiedziała się przeciwko zmniejszeniu poziomu unijnego finansowania wspólnej polityki rolnej po 2020 r. Opinia, decyzją komisji, została wysłana do instytucji unijnych w ramach tzw. dialogu politycznego.
Komisja do Spraw Unii Europejskiej na swoich posiedzeniach podejmowała wiele istotnych tematów. Wysłuchała m.in. informacji na temat sprawozdania rocznego Europejskiego Trybunału Obrachunkowego dotyczącego wykonania budżetu Unii Europejskiej w 2017 r. W listopadzie odbyło się posiedzenie komisji z udziałem ministra spraw zagranicznych pana Jacka Czaputowicza, który przedstawił informację na temat prowadzonych konsultacji obywatelskich w sprawie przyszłości Europy. Komisja rozpatrzyła także informację wiceprzewodniczącego Komisji Europejskiej odpowiedzialnego za euro i dialog społeczny oraz stabilność finansową, usługi finansowe i unię rynków kapitałowych pana Valdisa Dombrovskisa na temat rocznej analizy wzrostu na 2019 r. Komisarz zaprezentował również program prac Komisji Europejskiej na rok 2019.
Członkowie komisji również bardzo aktywnie uczestniczą w różnych forach współpracy międzyparlamentarnej. W trakcie prezydencji austriackiej Komisja do Spraw Unii Europejskiej Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej reprezentowana była na spotkaniach Grupy Wyszehradzkiej, Trójkąta Weimarskiego, państw bałtyckich czy w końcu na spotkaniu Konferencji Komisji do Spraw Unijnych Parlamentów Unii Europejskiej - COSAC. Warta wspomnienia jest również konferencja pod hasłem ˝Pomocniczość jako podstawowa zasada Unii Europejskiej˝, która odbyła się w Bregencji w listopadzie 2018 r. Podsumowaniem spotkania był tekst deklaracji końcowej, w którym podkreślono, że celem konferencji było zwiększenie wkładu w prace nad bardziej efektywnym stosowaniem zasad pomocniczości i proporcjonalności oraz nawiązanie do prac Komisji Europejskich w tym zakresie.
Dodam, że w ramach Komisji do Spraw Unii Europejskiej nadal aktywnie działają podkomisja stała do spraw wykorzystania środków pochodzących z Unii Europejskiej oraz podkomisja nadzwyczajna do spraw polityki energetycznej Unii Europejskiej. Podkomisja do spraw energii zakończyła już szereg prac związanych z pakietem legislacyjnym ˝Czysta energia dla wszystkich Europejczyków˝ i obecnie kieruje swą uwagę na takie zagadnienia, jak czyste technologie niskoemisyjne czy wsparcie regionów górniczych w związku z inicjatywą Komisji Europejskiej w tym zakresie.
Chciałabym podkreślić, że ustawa z dnia 8 października 2010 r. o współpracy Rady Ministrów z Sejmem i Senatem, tzw. ustawa kooperacyjna, pozwala komisji na pozyskiwanie bieżących informacji o działaniach rządu na arenie europejskiej, z czego Komisja do Spraw Unii Europejskiej racjonalnie i systematycznie korzysta. Państwu ministrom składam podziękowanie za współpracę.
Pani Marszałek! Wysoka Izbo! Mając na uwadze rzetelnie przygotowaną informację pisemną przedstawioną przez Ministerstwo Spraw Zagranicznych, Komisja do Spraw Unii Europejskiej postanowiła rekomendować Wysokiej Izbie przyjęcie uchwały Sejmu, w której Sejm Rzeczypospolitej Polskiej przyjmuje informację Rady Ministrów o udziale Rzeczypospolitej Polskiej w pracach Unii Europejskiej w okresie lipiec-grudzień 2018 r. pod przewodnictwem Austrii w Radzie Unii Europejskiej. Dziękuję bardzo. (Oklaski)
Przebieg posiedzenia