8. kadencja, 8. posiedzenie, 2. dzień (14-01-2016)
14. punkt porządku dziennego:
Sprawozdanie Komisji Administracji i Spraw Wewnętrznych o poselskim projekcie ustawy o zmianie ustawy o Policji oraz niektórych innych ustaw (druki nr 154 i 183).
Poseł Krzysztof Brejza:
Dziękuję bardzo.
Pani Marszałek! Panie Ministrze! Wysoka Izbo! Odłóżmy interesy. Nie interesujmy się tym, co Polacy robią w Internecie. Omawiana ustawa próbuje realizować wyrok Trybunału Konstytucyjnego. Szkieletem, taką bazą jest projekt wypracowany w poprzedniej kadencji, poddany wielu konsultacjom, ale jest to projekt, który przypomina projekt z poprzedniej kadencji jedynie w samym układzie graficznym. Dołożyliście do niego niezwykle niebezpieczne rozwiązania. Chodzi zwłaszcza o możliwość szerokiej inwigilacji polskich internautów i przetwarzania przez polskie służby specjalne danych internetowych.
(Poseł Zbigniew Biernat: O Boże...)
Dopiero gdyby tak nie było, bo pan mówi tutaj: o Boże...
(Poseł Zbigniew Biernat: Pan wprowadza ludzi w błąd świadomie, po raz piąty.)
...tobyście nie wprowadzali poprawki próbującej zmienić coś, jeśli chodzi o te dane internetowe. Dopiero pod naciskiem opozycji i alarmu Platformy Obywatelskiej wyrażonego na poprzednim posiedzeniu Sejmu próbujecie tę inwigilację przypudrować, odrobinę zmieniając ten projekt, zaraz wykażę, dlaczego też dość nieudolnie. Ale wbrew wcześniejszym informacjom - były też takie pogłoski, że chcecie się wycofać - nie usuwacie przetwarzania danych internetowych przez służby i organy Policji. Wbrew zaleceniom trybunału wprowadzacie też funkcyjną kontrolę sądową, taką kontrolę następczą, jedynie statystyczną, realizowaną przez Sąd Okręgowy w Warszawie, ponieważ oprócz zapoznania się z tą statystyką sąd nie będzie mieć żadnych skutecznych instrumentów kontroli działalności związanej z przetwarzaniem tych danych przez polskie służby.
Platforma Obywatelska zgłosiła poprawki - pozwolę sobie je przekazać pani marszałek - które blokują pomysł na tę inwigilację. Proponujemy przede wszystkim wykreślenie tego, czego nie było w poprzednim projekcie, przetwarzania danych internetowych i wprowadzenie też bardzo ważnej zasady, na wzór kontroli operacyjnej, zasady subsydiarności. Chcemy, by podobnie jak przy kontroli operacyjnej przetwarzanie danych telekomunikacyjnych, które pozostaną po wykreśleniu tych nieszczęsnych danych internetowych, przetwarzanie danych telekomunikacyjnych, czyli billingów, BTS-ów, możliwe było jedynie wówczas, gdy inne środki okazały się bezskuteczne albo mogą być nieprzydatne. Nie chcemy, by pierwszym ruchem funkcjonariusza jakiejkolwiek służby, instytucji po przyjściu do pracy było sięganie po billing telefonicznych połączeń obywateli tego kraju.
Pojęcie danych internetowych jest obce polskiemu porządkowi prawnemu. W trakcie prac podczas posiedzenia Komisji Administracji i Spraw Wewnętrznych nie potrafiliście państwo wytłumaczyć, czym są te dane internetowe, i to rodzi nasz wielki niepokój, bo to jest prawdziwe zagrożenie dla wolności Internetu.
Pan minister zasłaniał się, że nie można wprowadzać już zmian do ustawy o świadczeniu usług drogą elektroniczną, bo rzekomo nie byłoby to realizowanie wyroku Trybunału Konstytucyjnego. Otóż oczywiście byłoby to realizowanie wyroku trybunału, ponieważ trybunał stwierdził, że ochroną przed ingerencją władzy ma być objęta nie tylko treść, ale i okoliczności połączenia. Tego w waszym projekcie, w projekcie Prawa i Sprawiedliwości, nie ma. Nie ma de facto tej ochrony okoliczności połączenia i nie ma też ochrony treści. W czym rzecz? Chcecie połączyć polski Internet sztywnym łączem z siedzibami służb specjalnych, Policji. Tysiące funkcjonariuszy w sposób komfortowy, wygodny, zza biurka, bez zgody sądu, jakiejkolwiek faktycznej kontroli będzie mieć wgląd w pakiety danych. Ponieważ prawdziwym niebezpieczeństwem, ale też świadectwem trochę - trochę bardzo - niezrozumienia przez was Internetu jest to, że próbujecie skopiować pojęcie treści z ustawy Prawo telekomunikacyjne, tej treści w rozumieniu tej ustawy do pojęcia danych internetowych.
Procedowaliście w taki sposób nad tymi danymi internetowymi, że nie mieliśmy możliwości zbadania tego tematu, ale wystarczy spytać pierwszego lepszego informatyka, że nie ma takiej prostej, fizycznej możliwości wyodrębnienia, podobnie jak w ustawie Prawo telekomunikacyjne, samej treści ze źródła danych, oddzielenia tego bez wglądu w dane techniczne ze źródła danych przesyłanych w Internecie. Serwujecie inwigilację na ogromną skalę, ponieważ tym sztywnym łączem do setek instytucji, w których zasiadają funkcjonariusze, popłynie potok informacji o wszelkiej aktywności polskich internautów, nie tylko informacji o przeglądarce, systemie operacyjnym, ale popłyną pełne pakiety danych. Jeśli chodzi np. o pocztę internetową, nie wiem, panie ministrze, czy pan wie, ale większość serwerów pocztowych trzyma dane w jednym katalogu, nie wyodrębnia treści nagłówka i komunikatu. Podobnie jest z portalem Facebook. Nie sposób jest wyodrębnić jakąś treść. Jest to jedno źródło danych, to, co przeglądał (Dzwonek) internauta na Facebooku, jakie profile wyszukiwał, co i w jakim trybie publikował. Podobnie jest z historią wyszukiwania w Google. Chcecie zapewnić taki szybki, bieżący automat do zapoznawania się przez funkcjonariuszy służb z tymi danymi.
Wicemarszałek Barbara Dolniak:
Panie pośle, proszę kończyć.
Poseł Krzysztof Brejza:
Już kończę, dwa zdania.
Jeden z internautów spytał mnie, czy teraz będziemy korzystać z Neostrady czy z Pisostrady. Ja go uspokoiłem, ponieważ zapewniłem o tym, że na pewno poprawki Platformy Obywatelskiej znajdą poparcie również posłów Prawa i Sprawiedliwości. Dziękuję bardzo.
Przebieg posiedzenia