8. kadencja, 80. posiedzenie, 1. dzień (11-04-2019)

8. punkt porządku dziennego:

Sprawozdanie Komisji Sprawiedliwości i Praw Człowieka o poselskim projekcie ustawy o zmianie ustawy o Instytucie Pamięci Narodowej - Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu oraz niektórych innych ustaw (druki nr 3270 i 3284).

Poseł Mirosław Suchoń:

    Bardzo dziękuję.

    Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Mam przyjemność przedstawić stanowisko Klubu Poselskiego Nowoczesna w sprawie poselskiego projektu ustawy o zmianie ustawy o Instytucie Pamięci Narodowej - Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu oraz niektórych innych ustaw.

    Wysoka Izbo! Przedmiotowy projekt ustawy dotyczy doprecyzowania obecnie obowiązujących przepisów, m.in. przepisu dotyczącego zawartości inwentarza archiwalnego, przepisu regulującego udostępnianie kopii dokumentów dotyczących wnioskodawcy i wytworzonych przez wnioskodawcę lub przy jego udziale oraz przepisu dotyczącego dokumentów osobowych funkcjonariuszy i pracowników organów bezpieczeństwa państwa.

    Oczywiście można by potraktować ten projekt jako przyczynek do wyłącznie technicznej dyskusji, natomiast niestety, biorąc pod uwagę wszystko to, co dzieje się w obszarze działalności Instytutu Pamięci Narodowej, nie możemy przejść, powiedziałbym, taką suchą stopą przez ten proces legislacyjny. Bo przecież rozmawiamy o instytucji, która miała poszukiwać prawdy historycznej, a nie tworzyć swoją prawdę na użytek jednej z partii politycznych. Ta instytucja miała dać ludziom sprawiedliwość, a nie być instrumentem szczucia na ludzi, na obywateli, którzy bardzo często z powodu swojej działalności publicznej stanowią przykład na to, jak powinien postępować prawdziwy patriota. I muszę przyznać, że nie można zbyt wiele dobrego powiedzieć o krzewieniu przez IPN takich właśnie wzorców patriotycznych, prawdziwych patriotycznych postaw, a w tej działalności można doszukiwać się jedynie próby tworzenia na nowo i pisania zupełnie nowej de facto historii. To budzi sprzeciw i do takich sytuacji w tak ważnym obszarze nie powinno absolutnie dochodzić.

    Niestety to wpisuje się w sposób procedowania, w zakres procedowania nad tym projektem. Wydawałoby się, że projekt dotyczący tak ważnej instytucji, tak ważnego obszaru powinien być nacechowany pewną dokładnością, ambicją dotyczącą sfery legislacyjnej. Niestety, otrzymaliśmy, można powiedzieć, bardzo niedobrze, bardzo nieprofesjonalnie przygotowany projekt, co oczywiście nie świadczy najlepiej o całym procesie przygotowywania przedmiotowej ustawy. To wszystko dotyczy również trybu procedowania. Przypomnę, że już podczas posiedzenia komisji pojawiły się wątpliwości dotyczące skierowania tego projektu do komisji, tempa procedowania i braku odpowiedniego czasu na dogłębną analizę przedstawionych przepisów, tym bardziej że jak również wspomnieli moi szanowni przedmówcy, są jednak wątpliwości dotyczące realizowanych zadań.

    Zabrakło opinii instytucji kluczowych z punktu widzenia funkcjonowania państwa, z punktu widzenia obszaru, którym zajmuje się Instytut Pamięci Narodowej, oraz opinii strony społecznej. W imieniu klubu Nowoczesna muszę powiedzieć, że uważamy, że to jest bardzo duży brak. Generalnie procedowanie ustaw w oparciu wyłącznie o to, co tutaj, w Sejmie zostanie wypracowane, bez zasięgnięcia zewnętrznych opinii, opinii rządu, opinii instytucji, które są właściwe w danym obszarze, uważamy za bardzo zawężające proces legislacyjny i skutkujące, po zakończeniu tego procesu, wdrażaniem prawa, które nie do końca odpowiada potrzebom. Mało tego, bardzo często komplikuje ono życie obywateli. I z tego punktu widzenia ten brak opinii wydaje się bardzo, ale to bardzo istotny w odniesieniu do przedmiotowego projektu.

    W związku z tym, że w trakcie drugiego czytania zostały przedstawione kolejne poprawki, co do których istnieje prawdopodobieństwo, że kolokwialnie rzecz ujmując, wywrócą ten projekt do góry nogami, nie można tu przedstawić opinii ostatecznej. I to też jest pewien problem, na który pragnę zwrócić uwagę. Nie można na ostatnim etapie legislacji - przecież jest posiedzenie komisji, można powołać podkomisję, można rzeczywiście dyskutować dogłębnie nad proponowanymi rozwiązaniami - przedstawiać poprawek, bo naprawdę nie pozwala to na przeanalizowanie i uwzględnienie wszystkich aspektów, które powinno się uwzględnić.

    W związku z tym naszą opinię przedstawimy po przeanalizowaniu przez komisję przedstawionych Wysokiej Izbie kolejnych poprawek. Dziękuję bardzo. (Oklaski)

Przebieg posiedzenia