8. kadencja, 80. posiedzenie, 3. dzień (25-04-2019)

Oświadczenia.

Poseł Waldemar Andzel (tekst niewygłoszony):

    Oświadczenie na temat 153. rocznicy śmierci Józefa Bonawentury Ignacego Załuskiego herbu Junosza

    Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Józef Bonawentura Ignacy Załuski herbu Junosza urodził się 14 lipca 1787 r. w Ojcowie, zmarł 25 kwietnia 1866 r. w Krakowie. Polski hrabia, generał walczący w czasie powstania listopadowego, pamiętnikarz, publicysta i poeta. Syn Teofila Wojciecha, podskarbiego nadwornego koronnego i kasztelana buskiego, z małżeństwa z Honoratą Stempkowską.

    Dzieciństwo spędził w rodzinnym Ojcowie, u swej babki Marianny Załuskiej. Pierwsze nauki pobierał w wiedeńskim Theresianum, a następnie przebywał jako paź na dworze Franciszka I. W późniejszym okresie uzyskał tytuł barona francuskiego i austriackiego hrabiego. Posiadał znaczne majątki ziemskie odziedziczone po rodzicach, w tym dobra łaskie i jasienickie po ojcu, litewskie Puszołaty i Przystawiany oraz wołyńskie Krupiąc i Ptycz po matce. Karierę wojskową rozpoczął w roku 1807, przekradając się do Księstwa Warszawskiego i wstępując 19 kwietnia do l. Pułku Szwoleżerów Gwardii Cesarskiej. Po kilku tygodniach awansował na porucznika II kl. w 6. kompanii, a 4 miesiące później był już porucznikiem I kl. w 3. kompanii. Uczestniczył w kampaniach napoleońskich 1808-1811 oraz 1812-1814. W bitwie pod Wagram dowodził l. kompanią. Pod Brienne-le-Château dostał się do niewoli i został przekazany Rosjanom przez Wirtemberczyków. Kończąc służbę w wojsku napoleońskim, posiadał stopień szefa szwadronu odpowiadający randze podpułkownika bądź majora gwardii. Od roku 1815 był adiutantem cara Aleksandra I Romanowa, a później Mikołaja I w armii Królestwa Polskiego. Brał udział w wojnie z Turcją, walcząc m.in. pod Hassaniar. Po zakończeniu działań wojennych podał się 18 lipca 1829 r. do dymisji, która została przyjęta. Służbę wojskową zakończył w stopniu generała brygady. Przyłączył się do powstania listopadowego, wstępując 6 lutego 1831 r. do wojska powstańczego. Trzy dni później został szefem sztabu 2. Dywizji Piechoty. Od 5 maja 1831 r. stał na czele polskiego wywiadu wojskowego. Podał się do dymisji 9 września 1831 r. W latach 1826-1830 był kuratorem szkół Wolnego Miasta Krakowa. Podczas Wiosny Ludów w 1848 r. komendant Gwardii Narodowej we Lwowie. W 1835 r. został skazany przez władze rosyjskie na konfiskatę dóbr za udział w powstaniu listopadowym. Po Wiośnie Ludów był więziony przez władze rosyjskie. Pod koniec życia osiadł w Galicji.

    Gen. Załuski został pochowany 30 kwietnia 1866 r. w kościele parafialnym w Gręboszowie.

    Podczas kampanii hiszpańskiej został odznaczony Legią Honorową (5 kwietnia 1809 r.). Rok później otrzymał Krzyż Złoty Orderu Virtuti Militari. W 1830 r. został nagrodzony Znakiem Honorowym za 20 lat służby.

Przebieg posiedzenia