8. kadencja, 81. posiedzenie, 2. dzień (16-05-2019)

16. punkt porządku dziennego:

Informacja bieżąca.

Sekretarz Stanu w Ministerstwie Obrony Narodowej Wojciech Skurkiewicz:

    Panie Marszałku! Panie i Panowie Posłowie! Panowie Generałowie! Szanowni Państwo! Kilka kwestii do wyjaśnienia. W nawiązaniu do wniosku Klubu Parlamentarnego Platforma Obywatelska - Koalicja Obywatelska chciałbym przedstawić informację w zakresie zakupu śmigłowców dla Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej.

    Na początku od razu sprostowanie, jeśli chodzi o to, jakoby polska armia, polskie wojsko, jeżeli chodzi o ten rodzaj statków powietrznych, było w tak dramatycznej sytuacji. Szanowni państwo, aktualnie w Siłach Zbrojnych eksploatowanych jest blisko 250 śmigłowców różnych typów, które są przeznaczone do realizacji szerokiego spektrum zadań: uderzeniowych, transportowych, ratowniczych, rozpoznawczych i szkoleniowych, w tym śmigłowce bojowe typu Mi-24, W-3PL Głuszec, Mi-2, śmigłowce do zwalczania okrętów podwodnych typu Mi-14PŁ oraz SH-2G, czyli śmigłowce pokładowe. Są także śmigłowce transportowe typu W-3 Sokół oraz Mi-8 i Mi-17. Do realizacji zadań SAR wykorzystywane są śmigłowce W-3 Anakonda i Mi-14, natomiast proces szkolenia zabezpieczają śmigłowce Mi-2 oraz SW-4 Puszczyk. Należy zaznaczyć, szanowni państwo, że utrzymanie poziomu sprawności uzależnione jest od możliwości przemysłu oraz dostępności części zamiennych. W stosunku do najbardziej wyeksploatowanych śmigłowców rozpoczęte zostały prace w zakresie określenia możliwości przedłużenia ich docelowej normy eksploatacji, co pozwoliłoby na dalsze użytkowanie tych śmigłowców przez polskie Siły Zbrojne.

    Odnosząc się szczegółowo do pytań zawartych we wniosku, który złożył klub Platforma Obywatelska - Koalicja Obywatelska, informuję, że postępowanie dotyczące pozyskania dla Sił Zbrojnych średnich śmigłowców wielozadaniowych opartych na wspólnej platformie prowadzone było od 29 marca 2012 r. do 9 września 2015 r. W postępowaniu zostały złożone trzy oferty: konsorcjum Airbus Helicopters, Heli Invest i WSK PZL-Świdnik ze śmigłowcem AW149 i konsorcjum Sikorsky International Operations i PZL Mielec. Ta trzecia nie mogła z przyczyn formalnych wziąć udziału w postępowaniu. Wszystkie oferty na dostawę, uwaga, 70 sztuk śmigłowców były zbliżone finansowo, ale przekraczały wartość środków finansowych zaplanowanych w planie modernizacji technicznej na realizację tego zadania. Nieprzypadkowo mówię o liczbie 70 maszyn, bo pierwotnie właśnie tyle maszyn miało być kupionych dla polskiej armii. Podjęto decyzję o dofinansowaniu zadania i zwiększeniu kwoty do 13 300 mln zł. Jednocześnie zmniejszono liczbę śmigłowców do 50 sztuk. Warto w tym momencie zauważyć, że dokonano wyboru śmigłowca H225M Caracal w różnych wersjach. I w tym miejscu trzeba też powiedzieć, że znaczna część tych śmigłowców to nie były maszyny specjalistyczne. To były maszyny albo w wersji wielozadaniowej, transportowej, albo w wersji CSAR. Szanowni państwo, właśnie tych maszyn, tych najtańszych, mówiąc obrazowo, w tej ofercie sięgającej blisko 13,5 mld były 42 sztuki.

    Warto w tym momencie przypomnieć, o tym mówił pan poseł Mroczek, o zakończeniu postępowania zakupowego. Po stronie Ministerstwa Obrony Narodowej, i chcę to z pełną stanowczością powiedzieć, postępowanie zostało zakończone 9 września 2015 r. To był moment, kiedy Inspektorat Uzbrojenia, kiedy Siły Zbrojne, kiedy minister obrony narodowej powiedział: tak, możemy kupić. Przypomnę państwu, że postępowanie zakupowe w tym zakresie było wprowadzone na podstawie starej ustawy offsetowej, która nakazywała prowadzenie negocjacji offsetowych nie przez ministra obrony narodowej, jak jest dzisiaj, tylko przez ministra gospodarki. Takowe negocjacje offsetowe rozpoczęły się 14 września 2015 r. i były prowadzone do 5 października 2016 r. właśnie w ówczesnym Ministerstwie Gospodarki. Niestety te negocjacje nie doprowadziły do podpisania umowy offsetowej warunkującej podpisanie umowy na dostawy śmigłowców. Dlatego też 7 października 2016 r. Inspektorat Uzbrojenia poinformował konsorcjum Airbus Helicopters i Heli Invest o tym, że zostaje zamknięte postępowanie dotyczące dostawy śmigłowców wielozadaniowych. Wina nie jest po stronie Ministerstwa Obrony Narodowej. Jeszcze raz powtórzę, że po stronie Ministerstwa Obrony Narodowej negocjacje zakończyły się 9 września 2015 r.

    Szanowni Państwo! Uwzględniając fiasko postępowania zmierzającego do wdrożenia do Sił Zbrojnych nowoczesnych śmigłowców opartych na wspólnej platformie bazowej, w trakcie analiz prowadzonych w ramach Strategicznego Przeglądu Obronnego oraz prac w procesie programowania rozwoju Sił Zbrojnych w latach 2017-2026 wskazano, że jednym z priorytetów modernizacyjnych Sił Zbrojnych będzie pozyskanie śmigłowców specjalistycznych zabezpieczających potrzeby Wojsk Specjalnych i Marynarki Wojennej. Natomiast co do części śmigłowców transportu taktycznego po analizie obecnego stanu eksploatowanych w Wojskach Lądowych śmigłowców przyjęto, iż pozwolą one na realizację zadań Sił Zbrojnych w obecnej perspektywie planistycznej.

    Uwzględniając potrzeby Wojsk Lądowych w zakresie zwiększenia zdolności do zwalczania czołgów i innych pojazdów opancerzonych, za najpilniejsze uznano pozyskanie śmigłowców uderzeniowych w ramach programu ˝Kruk˝. Ten proces pozyskiwania śmigłowców w ramach programu ˝Kruk˝ właśnie się rozpoczyna czy trwa, trwa faza analityczna. Chcę państwa z tej mównicy zapewnić, iż proces pozyskiwania ma się rozpocząć w roku 2020. W obecnej perspektywie planistycznej do roku 2026 zamierzamy pozyskać w ramach programu ˝Kruk˝ jedną eskadrę śmigłowców, natomiast druga eskadra śmigłowców uderzeniowych będzie zakupiona po roku 2026. Łącznie planujemy zakupić w ramach tego programu 32 sztuki tych statków powietrznych.

    Pozyskanie śmigłowców - to jest kwestia ważna, szanowni państwo - dla pododdziałów lotniczych zabezpieczających działania Wojsk Specjalnych i Marynarki Wojennej realizowano w oparciu o procedurę pilnej potrzeby operacyjnej celem jak najszybszego wdrożenia tych śmigłowców do użytkowania. W pierwszej kolejności w latach 2017-2019 realizowano procedurę dotyczącą zakupu śmigłowców ZOP-owskich w wersji CSAR w liczbie czterech. Umowa została zawarta w 2019 r., a dostawy będą realizowane do roku 2022. Natomiast umowa na śmigłowce transportowe wielozadaniowe zwiększające możliwości realizacji zadań przez pododdziały Wojsk Specjalnych w liczbie czterech została zawarta w 2018 r., a ich dostawa dla polskiej armii nastąpi jeszcze do końca roku 2019.

    Śmigłowce S-70i mają uzupełnić możliwości zabezpieczenia działań Wojsk Specjalnych realizowanych dotychczas w oparciu o 7. Eskadrę Działań Specjalnych, aktualnie wyposażoną w śmigłowce Mi-17. Wartość podpisanych umów wynosi odpowiednio 1650 mln, jeżeli chodzi o śmigłowce AW101, oraz 680 mln, jeżeli chodzi o śmigłowce S-70i. Analizując ilość pozyskanych śmigłowców i wartość wynegocjowanej umowy, czyli tych 50 śmigłowców Caracal wraz z pakietem szkoleniowym i logistycznym, oraz zawarte umowy na dostawę czterech Black Hawk-ów oraz czterech śmigłowców AW101 wraz z pakietem szkoleniowym i logistycznym, należy stwierdzić, że skutki finansowe realizowanych zadań są na porównywalnym poziomie. Cena jednostkowa w stosunku do tych 50 i cena jednostkowa w stosunku do tych ośmiu jest na porównywalnym poziomie. Nie jest prawdą, że cena śmigłowców, które zostały zakupione przez Ministerstwo Obrony Narodowej w roku 2018 i w roku 2019, jest drastycznie wyższa od tej, która była wynegocjowana z firmą Airbus Helicopters. (Dzwonek) Na razie to tyle. Jesteśmy do państwa dyspozycji. Dziękuję. (Oklaski)

Przebieg posiedzenia