8. kadencja, 84. posiedzenie, 2. dzień (18-07-2019)

32. punkt porządku dziennego:

Sprawozdanie Komisji Edukacji, Nauki i Młodzieży oraz Komisji Obrony Narodowej o poselskim projekcie ustawy o zmianie ustawy Prawo oświatowe (druki nr 3548 i 3671).

Poseł Krystian Jarubas (tekst niewygłoszony):

    Projekt dotyczy wprowadzenia przepisów umożliwiających ustawowe określenie funkcjonowania oddziałów przygotowania wojskowego, tzw. wojskowych klas mundurowych. Koncepcja klas wojskowych pojawiła się w 2000 r. i zakładała uruchomienie eksperymentu pedagogicznego, który po fazie testów miał zakończyć się wprowadzeniem do porządku prawnego rozwiązania systemowego. Pierwszą klasę wojskową zorganizowano w 2001 r. w liceum w Tucholi, działając według programu wojskowego autorstwa ppłk. dr. hab. Juliusza Tyma. Prowadzenie klas wojskowych umożliwiały przepisy nieobowiązującego już rozporządzenia ministra edukacji narodowej i sportu z dnia 9 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków prowadzenia działalności innowacyjnej i eksperymentalnej przez publiczne szkoły i placówki (Dz. U. poz. 506 i z 2011 r. poz. 1051). Ze względu na brak aktów prawnych regulujących tworzenie i działanie klas mundurowych szkoły we własnym zakresie określają główne zasady funkcjonowania takich klas zgodnie z przepisami należącymi do dziedziny prawa oświatowego, co powoduje dużą różnorodność programową i organizacyjną. Eksperyment, który rozpoczął się w 2000 r., trwa do dziś i uczestniczy w nim około 500 szkół, co świadczy o pozytywnym odbiorze koncepcji klas wojskowych w społeczeństwie.

    Resort obrony narodowej od lat wspiera realizację tych innowacji, jednak z praktycznego punktu widzenia funkcjonujące rozwiązanie jest raczej niekorzystne, jeżeli weźmie się pod uwagę kryterium efektywności dla obronności państwa. Pomimo intensywnej współpracy resort nie ma realnego wpływu na to, w jaki sposób prowadzi się zajęcia w klasach mundurowych. W świetle obowiązującego prawa resort może oferować pewien zakres wsparcia (np. pomoc w realizacji zajęć, programy szkolenia młodzieży, szkolenie nauczycieli), ale nie może określać standardów i egzekwować ich spełniania. Doświadczenie pokazuje, że nie wszystkie placówki prowadzą zajęcia na satysfakcjonującym - z punktu widzenia działań obronnych - poziomie. Kolejnym problemem jest zbyt mała liczba godzin do dyspozycji nauczycieli. Edukacja wojskowa w ramach innowacji jest prowadzona przeważnie w godzinach pozostających w dyspozycji dyrektora szkoły jako rozszerzenie przedmiotu edukacja dla bezpieczeństwa, przy czym nie jest to rozszerzenie w rozumieniu przepisów Prawa oświatowego, ponieważ nie wiąże się z przedmiotem maturalnym. Będziemy za dalszymi pracami nad projektem.

Przebieg posiedzenia