8. kadencja, 9. posiedzenie, 1. dzień - Poseł Rafał Wójcikowski

8. kadencja, 9. posiedzenie, 1. dzień (27-01-2016)

1. punkt porządku dziennego:

Sprawozdanie Komisji Finansów Publicznych o rządowym projekcie ustawy budżetowej na rok 2016 (druki nr 146 i 194).

Poseł Rafał Wójcikowski:

    Panie Marszałku! Wysoki Sejmie! Panie Ministrze! Na początku odniosę się krótko do wypowiedzi moich poprzedniczek. Pani poseł Leszczyna stwierdziła, że największym zagrożeniem jest PiS. Mimo wszystko śmiem twierdzić, że większego zagrożenia niż Platforma to do tej pory w historii III RP nie było. (Oklaski)

    (Poseł Tadeusz Cymański: Celne.)

    Mówię całkiem obiektywnie, gdyż z tej mównicy pragnę dzisiaj porozmawiać z PiS-em jednak troszeczkę bardziej po męsku, bo ten budżet, który przedstawia PiS, nie jest najszczęśliwszym budżetem z punktu widzenia ruchu Kukiz’15.

    Pani poseł Leszczyna powiedziała jeszcze, że nie ma komu kupować polskich obligacji.

    (Poseł Izabela Leszczyna: Że to się może zdarzyć.)

    Ta nadpłynność sektora bankowego, która cechuje nasz sektor bankowy, z pewnością starczy i wystarczy na wielokrotne zrolowanie polskich obligacji, zwłaszcza że - jak pani wie - obligacje skarbowe są zwolnione od podatku bankowego i stały się bardzo atrakcyjne, jeśli chodzi o przedmiot inwestycji, dla polskich banków komercyjnych. Tak więc tutaj nie obawiałbym się tego, że nagle wzrośnie rentowność z tego powodu, że jakieś polityczne zawirowania wokół indeksu agencji ratingowej Standard & Poor’s spowodują, że nasz dług wzrośnie lawinowo. Inwestorzy zagraniczni też przede wszystkim chcą jednak zarabiać, a nie politykować, i myślę, że doskonale wiedzą, jak atrakcyjne pod względem rentowności są polskie obligacje przy tej sytuacji ekonomicznej, jaka jest w Polsce.

    (Poseł Izabela Leszczyna: Jeszcze są. Jeszcze są.)

    Teraz odniosę się do pana prof. Żyżyńskiego, któremu... Bardzo mi się spodobał pomysł, żeby budżet obywatelski zapanował również w Sejmie i żeby każdy z 460 posłów mógł to odnieść do 1% dochodów budżetowych. Jak się podzieli, to wyjdzie 7,5 mln na głowę. Tak więc moglibyśmy - tak jak radni w gminach mogą się pochwalić, że chodnik wybudowali - też się pochwalić, że za te 7,5 mln coś tam w tej Polsce wybudowaliśmy.

    (Poseł Piotr Kaleta: I to wcale nie jest złe.)

    Z punktu widzenia niektórych posłów na pewno.

    Jeżeli chodzi o wskaźnik kosztów zatrudnienia do PKB, o którym mówił pan prof. Żyżyński, on jest bardzo niski. Ale skoro jest taki niski, to czemu PiS blokuje kwoty wskaźnikowe, które można byłoby podnieść, dla sfery budżetowej, jeżeli chodzi o wynagrodzenia? Kwota bazowa jest blokowana 9. czy 10. rok z rzędu. Pytałem z tej mównicy podczas pierwszego czytania budżetowego, dlaczego blokujemy dalej kwoty bazowe, nie robimy podwyżek. Sfera budżetowa byłaby pasem transmisyjnym dla podwyżek w dalszej skali, w skali gospodarki prywatnej. Jeżeli 9. czy 10. rok z rzędu blokujemy kwotę bazową dla podwyżek sfery budżetowej, to się potem nie dziwmy, że mamy taki wskaźnik. Tak że tutaj trzeba zacząć od siebie i trzeba popatrzeć, że jeżeli chcemy, aby wynagrodzenia stanowiły coraz większy udział w PKB, to musimy zacząć, jeżeli nie ma impulsu w gospodarce prywatnej, od gospodarki budżetowej i tam zrobić impuls, jeżeli chodzi o podwyżki wynagrodzeń. Tego impulsu w tym budżecie, niestety, nie ma.

    Jeżeli dług krajowy, panie profesorze, nie jest problemem, bo można go zrolować, a jak nie będzie komu - jak rozumiem, domyślnie: jak nie będzie miał kto go spłacić - to się zrobi inflację i jakoś się z tym człowiek, budżet upora, to skąd się wzięła upadłość ZUS-u? ZUS to tak naprawdę dług państwowy, nie zagraniczny, tylko krajowy. I co? I upadłość ZUS-u jednak jest problemem dla nas wszystkich. Jednak to 500+ bierze się nie z powietrza, tylko z problemów ZUS-u. Wiele reform, które czeka nas w najbliższej przyszłości, bierze się właśnie z tego, że upadł system ubezpieczeń społecznych, a upadek systemu ubezpieczeń społecznych to jest problem z długiem krajowym. Tak więc to nie jest tak, że zbyt duży dług krajowy nie jest problemem. Jest problemem. Nawarstwiający się, rosnący dług krajowy jest problemem, zwłaszcza dla przyszłych pokoleń, a w skrajnej postaci może doprowadzić do tego, że to pokolenie po prostu zaniknie - albo się nie urodzi, albo w całości wyemigruje. Dlatego musimy się tym zająć i pochylić także nad długiem krajowym, zatrzymać jego lawinowy wzrost, ponieważ brak tego zatrzymania spowoduje, że za 20 lat będziemy społeczeństwem starców, nie będziemy atrakcyjni dla własnych obywateli na tyle, żeby tu się rozwijali i mieszkali. Tak więc 3 mln emigrantów plus 1,33 wskaźnik dzietności to jest bardzo wyraźny sygnał, że dług krajowy jest problemem.

    Teraz odniosę się do budżetu, jeżeli państwo pozwolą. Bardzo dużo pada tutaj argumentów, że mamy nierealny wzrost gospodarczy, wzrost PKB. Uważam, że wzrost PKB jest bardzo realny z uwagi na to, że 500+ będzie impulsem propopytowym. Ponadto widać to już po wynikach za IV kwartał, gdzie PKB, jeżeli chodzi o ujęcie całoroczne, wzrósł do 3,6%. A jaki był wzrost w samym IV kwartale? Otóż 4%. Tak więc myślę, że 3,8% w roku 2016 jest do utrzymania, skoro w samym IV kwartale wzrost jest 4% rok do roku.

    Rośnie popyt konsumpcyjny, rośnie eksport. Jedyny problem może być z inflacją. Tutaj rząd PiS powinien bardziej współpracować z Narodowym Bankiem Polskim, być może nawet w zakresie luzowania ilościowego, ponieważ nadal grozi nam deflacja. Dramatycznie spadające ceny surowców przyczynią się w dalszym ciągu do presji deflacyjnej. Jeżeli nadal będą embarga międzynarodowe z Rosji na żywność, to nasz rynek żywności, nasza produkcja żywności nadal będzie odczuwać presję braku popytu i nadal będzie presja deflacyjna w zakresie żywności, w zakresie surowców, co przy umiarkowanym wzroście popytu, a jeszcze dużym potencjale produkcyjnym, dużym potencjale wytwórczym w polskiej gospodarce wcale nie przełoży się na wzrost inflacji. Według mnie w 2016 r. w dalszym ciągu możemy mieć do czynienia z presją deflacyjną i tu należałoby coś zrobić.

    Prognozy dotyczące euro, USD to już, proszę państwa, samo życie zweryfikowało. Euro dzisiaj po 4,5 zł, a w prognozie - po 4,03 zł. Chciałbym, żebyśmy się doczekali aprecjacji złotego o 12%, ale wydaje mi się, że to też jest mało prawdopodobne przy tej sytuacji, która jest.

    Proszę państwa, dochody budżetu państwa rosną aż o 9%, a PKB rośnie tylko o 3%. Robią się niebezpieczne nożyce. Jednak zrównoważony rozwój polega na tym, że dochody budżetowe powinny rosnąć mniej więcej w tym samym tempie, jeżeli już mają rosnąć, co PKB. Jeżeli rosną w tempie trzykrotnie szybszym, to w długim okresie jest to niebezpieczne. Jeżeli chcemy, żeby określone wydatki wzrastały, to nie poprzez wzrost dochodów budżetowych, tylko poprzez ograniczanie wydatków na administrację, bo w tym budżecie nie ma ograniczenia biurokracji, nie ma ograniczenia administracji, a to jest najważniejsza sprawa, jeżeli chodzi o uzdrowienie polskiej gospodarki, uzdrowienie polskich finansów. Zacznijmy ciąć te latyfundia, te agencje, te agendy, zacznijmy ograniczać przerost zatrudnienia w administracji, zacznijmy prowadzić racjonalną gospodarkę finansami publicznymi. Jeżeli tego nie będziemy robić, to nie ma takich pieniędzy, których biurokracja nie zje, i pożre nas również z tymi pieniędzmi, jeżeli nie zaczniemy jej kontrolować. A niestety w tym budżecie nie ma takiego kroku i to nas najbardziej martwi, jeżeli chodzi o projekt tego budżetu, że nie walczycie państwo z biurokracją, nie walczycie państwo z przerostem administracji, nie walczycie państwo z tysiącem niepotrzebnych wydatków. Nie wiem dlaczego, być może czasu zabrakło. Ale bardzo uważnie na was, państwo, będziemy patrzyć w roku 2017, czy również tak samo podejdziecie do kwestii administracji i oszczędności, jak podeszliście w budżecie na rok 2016.

    Zysk NBP będzie o wiele większy, 8,5 mld. Nie widzę żadnej poprawki ze strony Prawa i Sprawiedliwości w tym zakresie. Mamy o ponad 4,5 mld większy zysk NBP, głównie z uwagi na wyższe kursy walutowe. Jeżeli dalej się ta sytuacja utrzyma...

    (Głos z sali: Oby nie.)

    ...to i w tym roku będzie wysoki zysk NBP i ja oczekuję, nasz klub oczekuje, że coś z tymi 4,5 mld zrobicie. Jeżeli nie macie żadnego pomysłu, to chociaż obniżcie deficyt budżetowy, będzie ładnie na papierze wyglądało i my będziemy z większą przyjemnością patrzeć na ten budżet. A jeżeli pozwolicie, to zasugerowałbym zawieszenie... Argumenty są takie: nie możemy tych pieniędzy wydawać, bo to jest jednorazowy zysk, w przyszłym roku się nie powtórzy, więc racjonalnie byłoby jednorazowych zysków nie wydawać na rzeczy, które pojawiają się kilka razy. To w takim razie zawieśmy na jeden rok podatek od zysków kapitałowych i sfinansujmy go większym zyskiem z NBP. Giełda -26%, giełda jest zaorana, rynek kapitałowy leży i kwiczy, po zlikwidowaniu w praktyce OFE nie może się podnieść i jeżeli państwo mu nie pomożecie, to się długie lata nie podniesie, bo tak jak ktoś tu powiedział, łatwo coś można zniszczyć, a odbudowywać trzeba latami. A więc spróbujmy pomóc pani prezes Zaleskiej i odbudujmy giełdę, odbudujmy rynek kapitałowy, zawieśmy wykonywanie podatku od zysków kapitałowych na jeden rok. To nie będzie dużo kosztowało, bo jak giełda miała straty, to skąd mają być zyski, a być może pozwoli to pani Zaleskiej na reaktywację, na reanimację i sanację giełdy. Tutaj są pieniądze i można byłoby te pieniądze z powodzeniem wykorzystać, tym bardziej że rynek kapitałowy będzie wam potrzebny przy programie inwestycyjnym, na pewno was wspomoże. Przydałoby się w tym momencie... Ja nie mówię, żebyśmy znieśli podatek od zysków kapitałowych. Zawieśmy go na rok. Zobaczymy, czy to nam pomoże.

    Druga moja poprawka - abonament radiowo-telewizyjny. Dajmy ludziom spokój z abonamentem radiowo-telewizyjnym. Ludzie nie chcą płacić abonamentu radiowo-telewizyjnego, w większości w praktyce go nie płacą, wiszą nad nimi jakieś sankcje, zapłacenie za posiadanie telewizora, rodem z jakiegoś PRL-u Gomułki za przeproszeniem, podatek od posiadania telewizora. Po prostu jeżeli nie mamy pieniędzy na utrzymanie telewizji, wprowadźmy podatek sektorowy od reklamy radiowo-telewizyjnej. Prywatne, komercyjne stacje telewizyjne mają się jak pączki w maśle. Tak samo zresztą jak pączki w maśle miały się banki. Wprowadziliśmy podatek od banków i nic się nie stało. Co, też Platforma będzie twierdzić, że telewizje przerzucą podatek na emitentów reklam, a emitenci reklam podniosą ceny w sklepach? Bez przesady. Tak nie będzie. A więc wprowadźmy podatek od reklamy radiowo-telewizyjnej i od 1 lipca znieśmy abonament. Na pewno obywatele powitają to z utęsknieniem i przyznają nam rację.

    Jeżeli chodzi o program 500+, bardzo krótko, bo jeszcze chciałem zostawić czas dla moich kolegów. Nie ma programu na pierwsze dziecko. Ja tu sobie wyliczyłem, że, proszę państwa, jeżeli chcemy sanacji, jeżeli chodzi o demografię i wskaźnik dzietności, to z programu 500+ w takiej wersji, jaka jest w tej chwili, nie skorzystają single i nie zachęcimy ich do tego, żeby wychodzić za mąż i się żenić, nie skorzystają rodziny z zerową ilością dzieci, a tych jest 29,5% w skali wszystkich rodzin, nie skorzystają rodziny z pierwszym dzieckiem, 67% rodzin z pierwszym dzieckiem nie skorzysta z programu, 58% rodzin z dwojgiem dzieci skorzysta tylko w zakresie jednego dziecka, czyli większość rodzin z dwojgiem dzieci skorzysta tylko w zakresie jednego dziecka, i, proszę państwa, 30% rodzin 3+ skorzysta z ułomnością z tego programu, nie skorzysta w pełni z tego programu. A więc to nie jest program prorodzinny, to jest w tej postaci program prosocjalny niestety. Proszę państwa, ułatwiając PiS-owi życie, nazywajmy to świadczenie zwrotem podatku VAT, bo de facto możemy to traktować jako niepisany zwrot podatku VAT, który rodziny wydają na wychowanie dzieci, i wtedy będzie w porządku, nie będziemy wtedy nazywać tego socjalem. Ale niestety jeżeli program nie będzie obejmował pierwszych dzieci, to jest to program socjalny, chociażbyście go nazywali rodzinnym, a nie rodzinny. Proszę państwa, przeanalizowałem, w jakich krajach jest taki program jak u nas. Tylko we Francji nie płaci się na pierwsze dziecko, tylko we Francji, natomiast w Irlandii, w Niemczech, w Szwecji, na Węgrzech dofinansowanie pierwszego dziecka to jest większość programu, a nie mniejszość. Nie możemy spowodować takiej sytuacji, że w Polsce będą rodziny wielodzietne, które będą jeszcze bardziej wielodzietne, a rodziny, które nie mają dzieci, jeszcze bardziej nie będą miały dzieci. Musimy integrować społeczeństwo, a więc zachęcać tych, którzy nie mają dzieci albo mają mało dzieci, do poszerzania się, a nie zachęcać rodzin wielodzietnych, żeby miały jeszcze więcej dzieci. Nie na tym polega polityka prorodzinna - nie na socjalu zachęcającym do posiadania jeszcze większej ilości dzieci, tylko na zachęcaniu do zakładania rodzin i do posiadania dzieci, bo tu są braki.

    Kończąc swoje wystąpienie, jeszcze chciałem się odnieść do podatku, który w ostatnich dniach rozpalił państwa wyobraźnię, czyli do podatku od przychodów z działalności handlowej. Proszę państwa, nie tak się umawialiśmy. To znaczy nie umawialiśmy się, w kampanii wyborczej (Oklaski) z państwem się tak umawialiśmy. Nie tak się umawialiśmy w kampanii wyborczej. Podatek miał obejmować korporacje, głównie zagraniczne, i miał być podatkiem, który wspiera polską przedsiębiorczość.

    A co będzie powodował podatek na pierwszym miejscu? Podniesienie ceny benzyny, ponieważ wszystkie towary, które są towarami akcyzowymi, które są towarami związanymi z monopolem naturalnym, od razu zareagują wzrostem cen. Ja nie chcę, żeby obywatele, moi wyborcy pytali mnie potem, dlaczego głosowałeś za podniesieniem o 2% czy 3% ceny benzyny z automatu. Jeżeli więc chcemy wprowadzić ten podatek, to nie może on objąć towarów, które już są objęte akcyzą, ponieważ akcyza plus VAT, plus inne podatki powoduje, że towary akcyzowane są już gigantycznie objęte podatkiem. Oczywiście nie chodzi mi o to, żeby bronić wytwórców alkoholu, tylko przede wszystkim chodzi mi o paliwa. Nie możemy już bardziej opodatkowywać paliw, a niestety takie będą skutki wprowadzenia tej formy podatku. A więc apeluję tutaj z mównicy do państwa, żebyśmy wzięli pod uwagę to, że nie możemy opodatkować benzyny tym podatkiem.

    Ostatnie zdanie. Martwię się o to, co będzie z wpływami z akcyzy i z wpływami z podatku VAT oraz od kopalin ze względu na spadek cen surowców. Tutaj powinniście państwo się pochylić - mówię do PiS-u - i sprawdzić, czy wasze prognozy, dotyczące wpływów z podatku od kopalin w świetle spadku cen miedzi i wpływów z akcyzy w świetle spadku cen ropy naftowej, są do wykonania. O podatku VAT możemy dyskutować, ponieważ mamy nadzieję, że 500+ oraz wprowadzenie tego centralnego rejestru poprawią sytuację co do VAT-u, natomiast jeżeli chodzi o akcyzę i kopaliny, to moim zdaniem nie do utrzymania są te dochody, które są zaprezentowane.

    Klub Kukiz’15 poparłby budżet, gdybyśmy mieli zmianę w ustawie o finansach publicznych, zagwarantowaną równowagę między dochodami a wydatkami, począwszy od roku 2018. Jeżeli taki zapis by się znalazł, byłaby taka zmiana w ustawie o finansach publicznych, to rozważylibyśmy poparcie budżetu. W innym przypadku nie możemy narazić naszych dzieci i wnuków na kolosalny dług publiczny związany z takim, a nie innym deficytem budżetowym i w tym momencie nie możemy poprzeć projektu tego budżetu. Dziękuję bardzo. (Oklaski)

Przebieg posiedzenia