8. kadencja, 9. posiedzenie, 1. dzień (27-01-2016)

1. punkt porządku dziennego:

Sprawozdanie Komisji Finansów Publicznych o rządowym projekcie ustawy budżetowej na rok 2016 (druki nr 146 i 194).

Poseł Włodzimierz Nykiel:

    Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Budżet jest właściwie okazją do przekrojowej analizy funkcjonowania całego państwa i programowania tego funkcjonowania. Ja chciałbym się skupić na stronie dochodowej, a w zasadzie na podatkach, na niektórych aspektach funkcjonowania podatków.

    Otóż najważniejsze warunki zgromadzenia odpowiednich dochodów podatkowych, które posłużą sfinansowaniu wydatków budżetu, to dobre przepisy podatkowe odnoszące się do poszczególnych podatków, dobre ogólne prawo podatkowe, czyli to, co u nas jest ulokowane w Ordynacji podatkowej, oraz stałe doskonalenie rozwiązań prawnych w zakresie podatków, bo z jednej strony praktyka weryfikuje funkcjonowanie przepisów, z drugiej zaś zdarzają się, jak wiemy, przestępstwa podatkowe, oszustwa, które też wymagają reakcji ustawodawcy. To są trzy warunki dotyczące samego prawa. Oczywiście potrzebna jest też sprawnie działająca administracja podatkowa.

    Współczesne państwa stoją przed olbrzymimi problemami dotyczącymi gromadzenia zarówno podatków bezpośrednich, w tym przede wszystkim dochodowych, jak i pośrednich, czyli podatku od wartości dodanej, którego polską odmianą jest podatek od towarów i usług, i akcyzy. Problemy te nie ominęły Polski. Ich rozwiązanie wymaga nie tylko szczególnego wysiłku organów państwa, ale także ich współpracy ze środowiskiem naukowym, środowiskiem szeroko rozumianych praktyków i wreszcie samych podatników.

    Nie ulega wątpliwości, że nasze prawo podatkowe wymaga doskonalenia, a niekiedy wręcz głębokich zmian, głębokich przeobrażeń. Jego funkcjonowanie także wymaga stałego monitorowania. Działania w tym zakresie winny zostać podjęte jeszcze w tym roku budżetowym, w toku realizacji tego budżetu. Doskonalenia wymagają unormowania odnoszące się do podatków dochodowych, istotnych zmian wymaga podatek od towarów i usług, a napisania od nowa wymaga Ordynacja podatkowa. Przepisy te, ich projekty powinny zostać przygotowane z najwyższą starannością, a uchwalane z pełnym poszanowaniem zasad legislacji i procedur ustawodawczych, inaczej niż uchwalano ostatni podatek.

    Należy bez wątpienia wykorzystać w tym zakresie dorobek, po pierwsze, Komisji Kodyfikacyjnej Ogólnego Prawa Podatkowego, po drugie, Rady Konsultacyjnej Prawa Podatkowego przy ministrze finansów. W składzie komisji kodyfikacyjnej znaleźli się przedstawiciele nauki, sędziowie, przedstawiciele administracji i praktycy, nieco węższy był skład rady konsultacyjnej. Podkreślić należy, że zarówno komisja, jak i rada mają duży dorobek. Komisja przygotowała kierunkowe założenia Ordynacji podatkowej. Jest to obszerny dokument, 160 stron, to są już konkretne rozwiązania, tam nie mówi się o ogólnych założeniach. To jest do wykorzystania. Twórcy kierunkowych założeń przyjęli dwa cele: poprawę skuteczności gromadzenia podatków i poprawę ochrony praw podatnika. Bogaty dorobek ma także rada konsultacyjna, która podjęła 11 uchwał dotyczących konkretnych rozwiązań prawnych. Oprócz opinii uchwały zawierają propozycje rozwiązań, w tym np. propozycje rozwiązań dotyczących ograniczeń możliwości popełniania oszustw w zakresie VAT. One są. To jest uchwała z 20 sierpnia ubiegłego roku. Ministerstwo Finansów sięgnęło do dorobku komisji tylko w zakresie klauzuli przeciw unikaniu opodatkowania. Tylko to zainteresowało ministra. Skrótowo, postulat: należy sięgnąć do dorobku komisji i rady, wykorzystać jedno i drugie. Ponadto i komisja, i rada powinny nadal funkcjonować, bo one teraz są w takim zawieszeniu.

    Pytanie do ministra finansów: Czy minister finansów zamierza wykorzystać ten dorobek? I po drugie: Czy komisja i rada nadal będą funkcjonowały? Dziękuję. (Oklaski)

Przebieg posiedzenia