Komisja Administracji i Spraw Wewnętrznych, obradująca pod przewodnictwem posła Wiesława Szczepańskiego (Lewica), przewodniczącego Komisji, zrealizowała następujący porządek dzienny:
– zmiany w składzie osobowym prezydium Komisji;
– rozpatrzenie informacji Komendanta Głównego Policji na temat misji zagranicznych Policji.
W posiedzeniu udział wzięli: nadinsp. Dariusz Augustyniak pierwszy zastępca komendanta głównego Policji wraz ze współpracownikiem.
W posiedzeniu udział wzięli pracownicy Kancelarii Sejmu: Magda Jedynak, Adrian Konefał i Anna Pilarska – z sekretariatu Komisji w Biurze Komisji Sejmowych.
Przewodniczący poseł Wiesław Szczepański (Lewica):
Szanowni państwo, otwieram posiedzenie Komisji Administracji i Spraw Wewnętrznych, które zostało zwołane celem rozpatrzenia dwóch punktów, tj. zmiany w składzie osobowym Prezydium Komisji i punkt drugi to rozpatrzenie informacji komendanta głównego Policji na temat misji zagranicznych Policji. Stwierdzam kworum. Szanowni państwo, czy do porządku obrad są uwagi? Nie ma uwag. W takim razie przystępujemy do realizacji porządku dziennego.
Szanowni państwo, w państwa imieniu chciałbym przywitać zaproszonych gości. Witam nadinsp. Dariusza Augustyniaka, pierwszego zastępcę komendanta głównego Policji, oraz panią mł. insp. Iwonę Wysocką-Zowczak, zastępcę dyrektora Biura Międzynarodowej Współpracy Policji w Komendzie Głównej Policji. Witamy serdecznie, mam nadzieję, że będziecie państwo odpowiadali na pytania parlamentarzystów, które być może pojawią się po przedstawieniu tej informacji.
Szanowni państwo, chciałem poinformować, że kilka tygodni temu nastąpiło uszczuplenie składu prezydium. Otóż pan Arkadiusz Czartoryski, który był przewodniczącym z ramienia PiS, został sekretarzem stanu w Ministerstwie Sportu i w związku z tym mamy możliwość uzupełnienia składu osobowego. Pan przewodniczący Sipiera poprosił, aby ten punkt znalazł się w dzisiejszym porządku obrad i w związku z tym dodałem go jako punkt pierwszy. Będzie to krótkie głosowanie, bardzo proszę o zgłoszenie kandydatury w miejsce byłego wiceprzewodniczącego Arkadiusza Czartoryskiego. Bardzo proszę.
Poseł Mieczysław Baszko (PiS):
Mógłbym w sprawie formalnej?
Przewodniczący poseł Wiesław Szczepański (Lewica):
Bardzo proszę.
Poseł Mieczysław Baszko (PiS):
Panie przewodniczący, panie i panowie posłowie, zwracam się też do wnioskodawcy tego punktu, pana przewodniczącego Sipiery, żeby ten punkt zdjąć i na najbliższym posiedzeniu Komisji uzupełnić skład prezydium Komisji Administracji i Spraw Wewnętrznych. Dziękuję.
Przewodniczący poseł Wiesław Szczepański (Lewica):
Dziękuję bardzo. Pan poseł Sipiera, proszę.
Poseł Zdzisław Sipiera (PiS):
To jest zaskakujące stanowisko czy prośba, dlatego że czynności nasze wewnętrzne zostały uczynione i ja bym chciał w tym momencie zgłosić to, co zostało uzgodnione, czyli pana posła Pawła Hreniaka na zastępcę przewodniczącego Komisji. Nie widzę specjalnie powodu, żeby to przekładać, bo to trwa już wiele, wiele czasu, czynności formalne uzgodniłem i nie widzę przesłanek, żeby dalej tę sprawę przeciągać.
Przewodniczący poseł Wiesław Szczepański (Lewica):
Panie pośle – zwracam się do pana posła Baszko – jeżeli pan podtrzymuje swój wniosek, to ja go poddam pod głosowanie, bo jest to wniosek formalny. Najpierw go przegłosujemy, a potem przystąpimy ewentualnie do uzupełnienia składu prezydium. Czy pan podtrzymuje swój wniosek, czy wycofuje?
Poseł Mieczysław Baszko (PiS):
Panie przewodniczący, proponuję 5 minut przerwy.
Przewodniczący poseł Wiesław Szczepański (Lewica):
Dobrze, ogłaszam 5 minut przerwy.
[Po przerwie]
Przewodniczący poseł Wiesław Szczepański (Lewica):
Ogłaszam koniec przerwy. Rozumiem, że pan poseł Baszko wycofuje swój wniosek czy podtrzymuje?
Poseł Mieczysław Baszko (PiS):
Wycofuję.
Przewodniczący poseł Wiesław Szczepański (Lewica):
Dziękuję bardzo. Bardzo proszę, panie przewodniczący.
Poseł Zdzisław Sipiera (PiS):
Podtrzymuję i zgłaszam pana posła Pawła Hreniaka na zastępcę przewodniczącego. Chyba nie muszę dużo mówić, pracujemy już kilka lat. Człowiek z wielkim doświadczeniem… Jest pytanie, który to. Proszę się przedstawić. Pan poseł ma naszą rekomendację i będę prosił, żeby albo przez aklamację, albo w wyniku głosowania przyjąć moją propozycję.
Przewodniczący poseł Wiesław Szczepański (Lewica):
Czy pan poseł Paweł Hreniak wyraża zgodę?
Poseł Paweł Hreniak (PiS):
Tak, bardzo dziękuję.
Przewodniczący poseł Wiesław Szczepański (Lewica):
Czy są inne kandydatury? Nie widzę zgłoszeń. Zapytam wprost: czy jest sprzeciw wobec tego, aby pan poseł Paweł Hreniak został wiceprzewodniczącym, czy proszą państwo o głosowanie? W takim razie głosujemy.
Kto z pań i panów posłów jest za tym, aby pan poseł Paweł Hreniak został wybrany na wiceprzewodniczącego Komisji Administracji i Spraw Wewnętrznych? Kto jest przeciw? Kto się wstrzymał? Czy wszyscy państwo oddaliście głos? Zamykam głosowanie, proszę o podanie wyniku.
Głosowało 26 posłów, za było 20, przeciw 5, jedna osoba się wstrzymała. Stwierdzam, że pan poseł Paweł Hreniak został wiceprzewodniczącym Komisji Administracji i Spraw Wewnętrznych. Zapraszam, panie pośle, do prezydium.
Przechodzimy do realizacji punktu drugiego. Bardzo proszę, panie generale, o przedstawienie informacji.
Pierwszy zastępca komendanta głównego Policji nadinsp. Dariusz Augustyniak:
Szanowny panie przewodniczący, Wysoka Komisjo, chciałbym przedstawić informację na temat misji zagranicznych Policji za okres od 1 stycznia do 28 września 2022 r. Na wstępie wskazać należy, że udział polskich policjantów w misjach zagranicznych wynika ze zobowiązań przyjętych przez Polskę w związku z przynależnością do organizacji międzynarodowych, m.in. do Unii Europejskiej, Organizacji Narodów Zjednoczonych oraz Organizacji Bezpieczeństwa i Współpracy w Europie. Podstawy prawne umożliwiające zaangażowanie w tego rodzaju przedsięwzięcie wynikają z rozdziału 10 ustawy o Policji, w którym opisane zostały zasady powoływania kontyngentów i delegowania funkcjonariuszy. Aktualnie 118 policjantów uczestniczy w następujących misjach: pierwsza największa misja to jest Misja Unii Europejskiej w Zakresie Praworządności w Kosowie i tam przebywa 108 policjantów, w tym 105 policjantów w Jednostce Specjalnej Polskiej Policji oraz 3 ekspertów. Kolejna misja to Misja Obserwacyjna Unii Europejskiej w Gruzji, gdzie mamy 6 policjantów-ekspertów. Następna misja to Misja Doradcza Unii Europejskiej w Ukrainie – jeden policjant-ekspert. I ostatnia misja to Misja Narodów Zjednoczonych w Republice Sudanu Południowego – 3 policjantów.
I teraz parę słów o każdej z tych misji. Największa misja, jak powiedziałem, to Misja Unii Europejskiej w Zakresie Praworządności w Kosowie. Obecnie kontyngent policyjny w Kosowie działa na podstawie uchwały Rady Ministrów w sprawie utworzenia kontyngentu policyjnego wydzielonego do udziału w Misji Unii Europejskiej w Zakresie Praworządności w Kosowie – EULEX. Główne zadanie jednostki specjalnej Policji to niedopuszczenie do zakłóceń porządku publicznego, w tym kontrola nad tłumem i zabezpieczenie imprez masowych, ochrona obiektów użyteczności publicznej i przejść granicznych, realizacja konwojów zleconych przez władze misji oraz wykonywanie innych specjalnych funkcji policyjnych. Eksperci policyjni pomagają w rozwijaniu zdolności lokalnych instytucji porządku publicznego, doradzają i szkolą funkcjonariuszy porządku publicznego zgodnie z międzynarodowymi standardami oraz koordynują współpracę między pionem operacyjnym EULEX a innymi podmiotami międzynarodowymi zaangażowanymi w działania na rzecz poprawy bezpieczeństwa w Kosowie. Dodatkowo chciałbym podać, że stanowisko zastępcy szefa misji zajmuje aktualnie funkcjonariusz polskiej Policji – w historii udziału polskiej Policji w misjach zagranicznych to najwyższe ze stanowisk obsadzonych przez polskiego policjanta.
Kolejna misja, w Gruzji, to misja obserwacyjna UE, która ma charakter cywilny. Codzienna służba policjantów to monitorowanie przestrzegania porozumienia o zakończeniu konfliktu, nawiązywanie kontaktu z przedstawicielami społeczności lokalnych oraz zbieranie informacji dotyczących aktualnej sytuacji i pojawiających się zagrożeń. Aktualnie w rejonie misji delegowanych jest 6 policjantów, w tym jedna policjantka.
Kolejna misja to Misja Doradcza Unii Europejskiej w Ukrainie. Polska Policja bierze udział w tej misji od 5 maja 2015 r. Funkcjonariusze udają się do służby zagranicznej nieuzbrojeni i aktualnie w ramach misji w Ukrainie polską Policję reprezentuje jeden policjant zajmujący stanowisko doradcy ds. porządku publicznego w placówce terenowej mieszczącej się w Mariupolu. Po wybuchu konfliktu zbrojnego w dniu 24 lutego w Ukrainie personel międzynarodowy misji został ewakuowany do Polski i Mołdawii, gdzie odpowiednio w Rzeszowie i Kiszyniowie zostały utworzone tymczasowe biura terenowe. Przedstawiciel polskiej Policji został wyznaczony jako lider zespołu monitorującego rejon przygraniczny Dorohuska, Dołhobyczowa i Zosina.
Kolejna misja to Misja Narodów Zjednoczonych w Republice Sudanu Południowego. Polski Kontyngent Policyjny powołany został uchwałą Rady Ministrów, a główne jego zadania to ochrona ludności przed przemocą fizyczną, monitorowanie przestrzegania praw człowieka, zapewnienie warunków, które pozwalają na dostarczanie i dystrybucję pomocy humanitarnej oraz wspieranie wdrażania porozumienia pokojowego. Zadania te są realizowane poprzez doradztwo, monitorowanie, asystę oraz szkolenie sił policyjnych Sudanu Południowego. W dniu 12 kwietnia 2022 r. trzyosobowy kontyngent, w tym jedna policjantka, został delegowany do Misji Narodów Zjednoczonych w Republice Sudanu Południowego na okres 12 miesięcy.
Ponadto polska Policja w roku 2022 brała udział w Specjalnej Misji Monitorującej Organizacji Bezpieczeństwa i Współpracy w Europie (OBWE) w Ukrainie. Misja została powołana do życia na prośbę rządu Ukrainy i rozpoczęła działalność w dniu 21 marca 2014 r. Do podstawowych zadań misji należy monitorowanie zaistniałej sytuacji, raportowanie spostrzeżeń do władz misji, a także prowadzenie dialogu ze wszystkimi stronami konfliktu. Oprócz tego rolą obserwatorów było redukowanie napięcia, propagowanie idei bezpieczeństwa, pokoju i stabilności, a także wspieranie reform zgodnych z zasadami organizacji. Po wybuchu wojny personel misji został ewakuowany, a eksperci odesłani do krajów pochodzenia. W dniu 30 kwietnia 2022 r. podjęto decyzję o zakończeniu delegowania funkcjonariuszki polskiej Policji pełniącej obowiązki obserwatora. W tym samym czasie OBWE podjęło decyzję o wygaszeniu mandatu misji.
Polska Policja brała również udział w Misji Doradczej w Iraku. Misja powstała w roku 2017 w odpowiedzi na prośbę rządu Iraku dotyczącej doradztwa w przeprowadzeniu reform cywilnego sektora bezpieczeństwa. Do zadań misji należy m.in. doradztwo na poziomie strategicznym w procesie opracowywania strategii bezpieczeństwa, zbierania informacji odnośnie do oferowanego już wsparcia dla Iraku w zakresie reformy sektora bezpieczeństwa oraz identyfikacji projektów, w których mogłaby uczestniczyć UE, jak i poszczególne państwa członkowskie. Misja Doradcza w Iraku wspiera reformy instytucjonalne i działania pomagające zwalczać terroryzm i przestępczość zorganizowaną. Od czerwca 2021 r. do 31 sierpnia 2022 r. przedstawiciel polskiej Policji w Misji Doradczej UE w Iraku pełnił służbę na stanowisku szefa pionu operacyjnego misji. Dodatkowo w jednostce zajmującej się planowaniem, przygotowaniem i zarządzaniem misjami UE, czyli w Dyrektoriacie Planowania i Prowadzenia Cywilnych Misji Zarządzania Kryzysowego w Brukseli, oddelegowanych jest dwóch polskich policjantów, do zadań których należy koordynowanie czynności związanych z obsługą misji EULEX w Kosowie, misji w Gruzji, Ukrainie, a także misji UE w Republice Sudanu Południowego oraz w rejonie Środkowego Wschodu. Dziękuję bardzo.
Przewodniczący poseł Wiesław Szczepański (Lewica):
Dziękuję bardzo. Otwieram dyskusję. Czy ktoś z pań i panów posłów chciałby zabrać głos? Pan poseł Marek Biernacki. Czy ktoś jeszcze? Pan przewodniczący Zieliński. Pani poseł Sroka też się zgłasza? Nie. Dobrze, na razie dwóch posłów. Bardzo proszę, panie pośle.
Poseł Marek Biernacki (KP):
Chciałem powiedzieć, że zwłaszcza w Kosowie, w Mitrowicy, na granicy z Serbią ta misja jest bardzo trudna, bardzo złożona. Policjanci za mało podkreślają swój udział. Byłem tam kilkakrotnie, w Kosowie od początku misji Policji byłem, bo ją otwierałem, ale chodzi o to, że nawet teraz, obecnie ta misja spełnia bardzo ważną rolę stabilizującą. Polacy bardzo dobrze poruszają się w Kosowie między Serbami, Kosovarami i udział polskiej Policji jest tam bardzo wysoko ceniony. Mówię to jako poseł opozycji, chociaż tam wielokrotnie bywałem, ale to muszę potwierdzić. Warto też zawsze pamiętać, i zawsze to wspominam, że w Bośni polscy policjanci stracili życie pod koniec lat 90. Warto o tym też pamiętać, że są to misje trudne, bardzo złożone. Dziękuję.
Przewodniczący poseł Wiesław Szczepański (Lewica):
Pan poseł Zieliński.
Poseł Jarosław Zieliński (PiS):
Podniosłem rękę z pewnym opóźnieniem, dlatego że to, o co chcę zapytać, nie dotyczy wprost tematu, ale trochę się z nim wiąże z uwagi na zaangażowanie polskiej Policji za granicą. Mianowicie chciałbym poprosić pana komendanta, żeby powiedział – jeżeli nie ma pan tego w głowie, to proszę o przedstawienia na piśmie informacji o aktualnym stanie polskich oficerów łącznikowych w Policji. Policjanci polscy jako oficerowie łącznikowi – gdzie ich mamy aktualnie, ilu, bo to się zmienia, a to są bardzo ważne zagadnienia, które przy okazji warto prześledzić. Przed kilkoma laty wiedziałem, jak jest i byłbym ciekawy, jak jest aktualnie, jak to wygląda.
Przewodniczący poseł Wiesław Szczepański (Lewica):
Mam pytanie odnośnie do misji w Kosowie. Kiedy ona się kończy? W jakim to jest układzie – półrocznym? W sensie wymiany policjantów.
Pierwszy zastępca komendanta głównego Policji nadinsp. Dariusz Augustyniak:
Panie przewodniczący, państwo posłowie, jeżeli państwo pozwolicie, to oddam głos pani dyrektor, która osobiście nadzoruje kwestie misji.
Przewodniczący poseł Wiesław Szczepański (Lewica):
Może powiem, dlaczego o to pytam. Dlatego, że mieliśmy w planach, zanim nastąpiła pandemia, wyjazd, tzn. wylot do Kosowa, stąd pytam o termin wymiany, kiedy moglibyśmy ewentualnie być przy starej grupie albo nowej. Przedstawiciele wszystkich klubów parlamentarnych – zobaczylibyśmy, jak duża byłaby to grupa – do Kosowa mogliby pojechać. Lot rano i wieczorem powrót.
Pierwszy zastępca komendanta głównego Policji nadinsp. Dariusz Augustyniak:
Panie przewodniczący, zmiana nastąpiła 20 września, a więc jest świeżo po zmianie, ale ja oczywiście zapraszam. Ja też byłem dwukrotnie i to jest naprawdę ciekawy wyjazd, bo wtedy czuć te emocje, które na co dzień czują polscy policjanci, pełniąc tam służbę. Po prostu tam trzeba być, żeby to ocenić i zobaczyć.
Przewodniczący poseł Wiesław Szczepański (Lewica):
Mam prośbę. Czy moglibyście państwo zaproponować nam ewentualnie jakieś terminy?
Pierwszy zastępca komendanta głównego Policji nadinsp. Dariusz Augustyniak:
Oczywiście, panie przewodniczący. A na pytanie pana posła Zielińskiego odpowie pani dyrektor.
Zastępca dyrektora Biura Międzynarodowej Współpracy Policji w Komendzie Głównej Policji mł. insp. Iwona Wysocka-Zowczak:
Szanowny panie przewodniczący, szanowne panie i panowie posłowie, jeśli chodzi o oficerów łącznikowych, to może wymienię, gdzie mamy te stanowiska. Na chwilę obecną to jest Wielka Brytania – Londyn oczywiście, tam są dwa stanowiska. Jest Norwegia, z akredytacją na Szwecję, jest Francja – Paryż, Węgry, Gruzja. Cały czas utrzymywane jest stanowisko w Moskwie, ale nie ma tam w chwili obecnej oficera łącznikowego, Stany Zjednoczone – Waszyngton – to jest też jedno z takich nowszych, młodszych stanowisk. Ukraina oczywiście – jest stanowisko, natomiast na chwilę obecną trwa procedura wysłania funkcjonariusza na to stanowisko, nie jest ono jeszcze obsadzone; Niemcy oczywiście – Berlin, Włochy – Rzym. Stanowisko na Białorusi zostało zlikwidowane w 2020 albo 2021 r. – przepraszam, ale dokładnie nie pamiętam. Na Ukrainie jest stanowisko, natomiast na chwilę obecną jest nieobsadzone, procedura jest w toku.
Poseł Jarosław Zieliński (PiS):
Dziękuję.
Przewodniczący poseł Wiesław Szczepański (Lewica):
Pan poseł Zimoch chciał jeszcze zadać pytanie.
Poseł Tomasz Zimoch (Polska2050):
Bardzo dziękuję, panie przewodniczący. Mam nadzieję, że nie odbiegnę daleko od tematu i nie będzie to żadne faux pas. Ale skoro już było takie dodatkowe pytanie, to ja też zapytam trochę z przyzwyczajenia zawodowego. W czasie ostatniej transmisji meczu w Cardiff moje oczy zauważyły polskich policjantów w kamizelkach. Czy tak rzeczywiście było? Ilu tych policjantów było? Czy to jest normalna procedura? I jak będzie w związku z tym z mistrzostwami świata w Katarze? Czy prace przygotowawcze trwają? Czy to tylko strona polska, czy też przez FIFA, czyli światową federację piłkarską jest to zalecane? Czy wzorem poprzednich mistrzostw od wielu, wielu lat także takie zabezpieczenie będzie ze strony polskiej Policji?
Pierwszy zastępca komendanta głównego Policji nadinsp. Dariusz Augustyniak:
Szanowny panie przewodniczący, szanowni państwo, tak, wysyłamy swoich policjantów na mecze międzynarodowe. Ci policjanci wysyłani są w innym trybie niż jednostki, o których rozmawiamy i które są przedmiotem dzisiejszego posiedzenia Komisji. To są tzw. policyjni spottersi, ludzie, którzy na co dzień pełnią służbę w grupach futbolowych, są blisko kibiców, mają wiedzę, jacy kibice jadą na mecz itd., itd. Takie wyjazdy zawsze są koordynowane przez policję, czyli to jest prośba policji kraju przyjmującego – jeżeli jadą nasi kibice, to my wysyłamy swoich policjantów. Liczba tych policjantów jest uzależniona w szczególności od zagrożenia, od rangi meczu, od tego, jaki to mecz.
Natomiast odpowiadając jeszcze na pytanie pana posła – tak, do Kataru też pojadą nasi policjanci. Te prace są już bardzo mocno zaawansowane, jesteśmy po pierwszych wizytach w Katarze, tak że polskich policjantów również będzie tam widać. Dziękuję.
Przewodniczący poseł Wiesław Szczepański (Lewica):
Dziękuję bardzo. Czy są jeszcze pytania? Nie ma. W takim razie bardzo dziękuję. A pan generał niech pomyśli, porozmawia z komendantem na temat możliwości tego wyjazdu.
Dziękuję bardzo, wyczerpaliśmy porządek obrad, zamykam posiedzenie Komisji.