Komisje: Edukacji, Nauki i Młodzieży oraz Gospodarki i Rozwoju, obradujące pod przewodnictwem poseł Mirosławy Stachowiak-Różeckiej (PiS) przewodniczącej Komisji Edukacji, Nauki i Młodzieży, realizowały następujący porządek dzienny:

– rozpatrzenie i zaopiniowanie dla Komisji Finansów Publicznych sprawozdania z wykonania budżetu państwa za okres od 1 stycznia do 31 grudnia 2022 r. (druk nr 3305) wraz z analizą Najwyższej Izby Kontroli (druk nr 3371) w zakresie:

1) części budżetowej 61 − Urząd Patentowy Rzeczypospolitej Polskiej:
a) dochody i wydatki,
b) wynagrodzenia w państwowych jednostkach budżetowych,
c) wydatki budżetu środków europejskich na finansowanie projektów UP RP.

2) części budżetowej 64 − Główny Urząd Miar:
a) dochody i wydatki,
b) wynagrodzenia w państwowych jednostkach budżetowych,
c) wydatki budżetu środków europejskich na finansowanie projektów GUM.

W posiedzeniu udział wzięli: Rafał Kępka wiceprezes Głównego Urzędu Miar wraz ze współpracownikami, Edyta Demby-Siwek prezes Urzędu Patentowego wraz ze współpracownikami, Maciej Maciejewski p.o. dyrektor Najwyższej Izby Kontroli wraz ze współpracownikami, Renata Siedlec naczelnik Departamentu Instytucji Płatniczej w Ministerstwie Finansów wraz ze współpracownikami.

W posiedzeniu udział wzięli pracownicy Kancelarii Sejmu: Marta Artymińska, Katarzyna Gadecka, Anna Goral, Agnieszka Kalinowska-Wójcik i Ziemowit Uździcki – z sekretariatów Komisji w Biurze Komisji Sejmowych.

Przewodnicząca poseł Mirosława Stachowiak-Różecka (PiS):
Dzień dobry. Otwieram wspólne posiedzenie Komisji Edukacji, Nauki i Młodzieży oraz Gospodarki i Rozwoju. Witam państwa posłów. Witam gości: panią Edytę Demby-Siwek – prezesa Urzędu Patentowego, pana Rafała Kępkę – wiceprezesa Głównego Urzędu Miar, przedstawicieli Najwyższej Izby Kontroli oraz wszystkich szanownych gości.

Informuję, że dzisiejsze posiedzenie zostało zwołane przez marszałek Sejmu na podstawie art.198j ust. 2 regulaminu Sejmu. Będzie prowadzone z wykorzystaniem środków komunikacji elektronicznej umożliwiających porozumiewanie się na odległość.

Sprawdzimy sobie łączność i kworum, więc proszę przygotować się do głosowania i wcisnąć dowolny przycisk. Czekamy.

W międzyczasie przypomnę państwu posłom łączącym się zdalnie i gościom, że przed posiedzeniem otrzymaliście państwo instrukcję zgłoszenia się do dyskusji, zabrania głosu w trakcie posiedzenia.

Jak tam? Mamy kworum?

Mamy. Jeszcze zostawimy na wszelki wypadek dla spóźnialskich możliwość zagłosowania, ale mogę stwierdzić kworum.

Porządek dzienny posiedzenia obejmuje rozpatrzenie i zaopiniowanie dla Komisji Finansów Publicznych sprawozdania z wykonania budżetu państwa za okres od 1 stycznia  do 31 grudnia 2022 r. (druk 3305) wraz z analizą Najwyższej Izby Kontroli (druk 3371) w zakresie: części budżetowej 61 – Urząd Patentowy Rzeczypospolitej Polskiej, części budżetowej 64 – Główny Urząd Miar.

Przystępujemy do realizacji porządku dziennego i zatem do rozpatrzenia i zaopiniowania części budżetowej 61 – Urząd Patentowy Rzeczypospolitej Polskiej.

Bardzo proszę o zabranie głosu panią Edytę Dęby-Siwek, prezesa Urzędu Patentowego. Lepiej bardzo zwięźle, bo mamy materiały, żeby było więcej czasu na dyskusję. Bardzo proszę.

Prezes Urzędu Patentowego Edyta Demby-Siwek:
Dziękuję pani przewodnicząca. Dzień dobry. Szanowna pani przewodnicząca, Wysoka Komisjo, szanowni panie i panowie posłowie, jako prezes Urzędu Patentowego Rzeczpospolitej Polskiej zwracam się z uprzejmą prośbą o pozytywne rozpatrzenie i zaopiniowanie sprawozdania z wykonania budżetu państwa za okres od 1 stycznia 2022 r.  do 31 grudnia 2022 r. w części 61 Urząd Patentowy Rzeczpospolitej Polskiej, a także w części budżetowej 83 rezerwy celowej w zakresie pozycji 20 oraz pozycji 21.

Podstawowym zadaniem Urzędu Patentowego oczywiście jest rozpatrywanie zadań i spraw z zakresu własności przemysłowej, jest orzekanie w sprawach udzielenia ochrony na wynalazki, wzory użytkowe, wzory przemysłowe, znaki towarowe i wzory przemysłowe, a także rozstrzyganie sporów w postępowaniu spornym, prowadzenie rejestrów w tym obszarze oraz udziałów w pracach organów międzynarodowych.

Do Urzędu Patentowego w zeszłym roku wpłynęło 28 457 zgłoszeń różnych przedmiotów własności przemysłowej. Żeby pokazać skalę naszej działalności – na koniec zeszłego roku, w mocy, czyli chronionych, było na terytorium Polski 374 tys. praw. W ustawie budżetowej na 2022 r. w części 61 zaplanowane zostały dochody w łącznej kwocie  80 052 tys. zł. Następnie wykonanie wynosiło 81 759 tys., to jest o 1707 tys. więcej niż założyliśmy. Na powyższą kwotę składały się dochody przede wszystkim z tytuły różnych opłat, czyli opłat za zgłoszenia i ochronę praw własności przemysłowej w kwocie  77 492 tys. zł. Tak zaplanowano. Udało nam się wykonać, zrealizować ten plan wyżej niż zakładaliśmy – w kwocie 78 824 tys. zł. Na dochody składały się również rozliczenia i zwroty z lat ubiegłych, dochody, wpływy z najmu i dzierżawy majątku Skarbu Państwa. Także z tytułu opłat i kosztów sądowych.

Struktura wydatków w zeszłym roku kształtowała się następująco. Wydatki ogółem, tak jak powiedziałam, wynosiły 76 849 tys. zł. Na świadczenia na rzecz osób fizycznych przeznaczono 87 tys., na wydatki bieżące – 74 803 tys. oraz na wydatki majątkowe –  1959 tys. zł. Największy udział w wydatkach budżetu państwa stanowiły wydatki na wynagrodzenia i pochodne. Pozostałe wydatki bieżące wynosiły ok. 17% wydatków wszystkich ogółem.

Chciałam w tym miejscu zaznaczyć, że urząd zrealizował i zakończył realizację w zeszłym roku wieloletniego projektu „Własność intelektualna w Twojej firmie” w ramach programu operacyjnego „Inteligentny Rozwój”. Projekt ten był w 100% finansowany z budżetu środków europejskich, ale już zakończyliśmy jego realizację.

W części 83 rezerwy celowe zostały przyznane urzędowi środki finansowe na sfinansowanie dodatku do służby cywilnej dla mianowanego urzędnika służby cywilnej oraz sfinansowanie wypłaty nagrody jubileuszowej.

Budżet Urzędu Patentowego w układzie zadaniowym kształtował się następująco. W ramach zadania „Wsparcie konkurencyjności i innowacyjności gospodarki” realizowaliśmy podzadanie – wykonywanie czynności z zakresu ochrony własności intelektualnej, na które wydatkowano łącznie kwotę 77 132 tys. złotych, w tym z budżetu państwa kwotę 76 849 tys. zł, natomiast z budżetu środków europejskich – 283 tys. złotych. W ramach tego pod zadania przede wszystkim realizowaliśmy dwa zadania. Udzielanie i utrzymywanie praw wyłącznych. Na to zadanie przeznaczyliśmy kwotę 58 929 tys. zł. Kolejne zadanie to upowszechnianie i promowanie ochrony własności przemysłowej. Na to zadanie przeznaczyliśmy 18 203 tys. zł.

Tak mniej więcej kształtował się w telegraficznym skrócie nasz budżet w układzie zadaniowym i wydatki oraz dochody naszego urzędu. Udało nam się po raz kolejny uzyskać, wygenerować nadwyżkę dochodów nad wydatkami. W tym roku to była kwota też dosyć znaczna. Powyżej ok. 5000 tys. zł. Oczywiście jak co roku, staramy się, żeby te dochody generowane przez urząd były jak najwyższe i mamy nadzieję, że w tym roku to również się uda. Zwracam się tutaj do Wysokiej Komisji z uprzejmą prośbą o rozpatrzenie i pozytywne zaopiniowanie naszego sprawozdania.

Przewodnicząca poseł Mirosława Stachowiak-Różecka (PiS):
Dziękuję bardzo. Bardzo proszę, głos zabierze pan dyrektor Maciej Maciejewski, Najwyższa Izba Kontroli.

P.o. dyrektor Najwyższej Izby Kontroli Maciej Maciejewski:
Dziękuję pani przewodnicząca. Szanowni państwo, chciałbym tylko poinformować, że w tym roku Najwyższa Izba Kontroli nie przeprowadziła kontroli części budżetowej 61 Urząd Patentowy Rzeczpospolitej Polskiej, zgodnie z przyjętą pragmatyką już od 3 lat w tej chwili, o czym oczywiście Prezes Najwyższej Izby Kontroli informował m.in Przewodniczącego Komisji Finansów Publicznych. Także kontrola budżetowa tych mniejszych części pod względem realizowanych wydatków, właśnie analogicznie jak w tych poprzednich latach, nie będzie prowadzona co roku, tylko cyklicznie ze względu na lepszą alokację zasobów Najwyższej Izby Kontroli. Oczywiście przy założeniu, że w danej części jednostka otrzymała ocenę pozytywną w poprzednich latach, a także w zależności od tego jakie będą wyniki analizy ryzyka w działalności tej jednostki w danym roku, więc tak jak na wstępie powiedziałem, nie przedkładamy tutaj żadnej opinii w tej chwili.

Przewodnicząca poseł Mirosława Stachowiak-Różecka (PiS):
Dziękuję.

Szanowni państwo, pani poseł Anna Cicholska z pół godziny z informatykami próbowała zawalczyć o to, żeby się połączyć. Ona nas widzi, ale my jej nie możemy zdalnie wysłuchać, więc przekazuję od niej informację z wnioskiem o pozytywne zaopiniowanie tej części budżetowej. W tym momencie ja taką opinię głosuję.

Wobec tego, czy ktoś chciałby zabrać głos w tej sprawie? Nie ma pytań.

Czy jest sprzeciw wobec wniosku zaproponowanego przez panią Anię Cicholską o pozytywne zaopiniowanie tej części budżetowej? Nie ma sprzeciwu.

Stwierdzam wobec tego, że Komisje przyjęły wniosek o pozytywne zaopiniowanie tej części budżetowej.

Przechodzimy do Głównego Urzędu Miar, część budżetowa 64. Bardzo proszę, pan Rafał Kępka, wiceprezes Głównego Urzędu Miar. Też tak samo zwięźle proszę, jeśli mogłabym, bo mamy materiały.

Wiceprezes Głównego Urzędu Miar Rafał Kępka:
Szanowna pani przewodnicząca, szanowny panie przewodniczący, Wysoka Komisjo, Główny Urząd Miar, część 64 budżetu państwa obejmuje dochody i wydatki budżetowe osiągane i realizowane w związku z wykonywaniem na terytorium Rzeczpospolitej Polskiej zadań z obszaru meteorologii, probiernictwa i kas rejestrujących, a także tachografów czasu urzędowego i towarów paczkowanych.

Administracja miar i administracja probiercza w Polsce podlegająca prezesowi GUM obejmuje centralę, Główny Urząd Miar, 12 Okręgowych Urzędów Miar, w tym 10 Okręgowych Urzędów Miar i 2 Okręgowe Urzędy Probiercze, oraz 58 wydziałów zamiejscowych.

Główny Urząd Miar uzyskuje dochody wyłącznie z działu 750 – administracja publiczna. Dochody w 2022 r. uzyskano na poziomie 76 959 tys., co stanowi 119,6 % założonego planu. Główny Urząd Miar w 2022 r. planował realizować wydatki budżetu państwa w dwóch działach klasyfikacji budżetowej, tj. w dziale 750 – administracja publiczna i w dziale 752 – obrona narodowa. Wykonanie wydatków budżetu państwa dotyczyło wyłącznie działu 750 i wynosiło 180 749 tys. zł, co stanowi 99,7% planu po zmianach. W porównaniu do 2021 r. wykonanie wydatków budżetu państwa było niższe  o 4, 1%. Wykonanie wydatków budżetu środków europejskich zrealizowano w wysokości 28 911 tys., co stanowi 83% planu po zmianach. Wydatki bieżące w 2022 r., w części 64 zrealizowano na poziomie 170 549 tys. zł, co stanowi 99,7 % planu po zmianach. W ramach wydatków budżetu państwa największą pozycję w wydatkach GUM stanowiły wydatki na wynagrodzenia osobowe wraz z pochodnymi i wynosiły 138 225 tys. zł,  tj. prawie 76,5 % całości wydatków. Pozostałe wydatki bieżące przeznaczono w większości na zakup materiałów i usług, w szczególności zakup materiałów i wyposażenia energii usług remontowo-konserwatorskich oraz zakup usług pozostałych.

Wydatki majątkowe w 2022 r., w części 64 zrealizowano na poziomie 10 200 tys. zł, co stanowi prawie 99% planu po zmianach. Wydatki budżetów państwa na finansowanie projektów realizowanych ze środków Unii Europejskiej w ramach europejskiego programu na rzecz innowacji i badań w metrologii „Empir” oraz europejskiego partnerstwa w dziedzinie metrologii w 2022 r. Programy te dotyczyły 20 projektów finansowanych przy udziale środków pochodzących z budżetu Unii Europejskiej, o których mowa  w art. 5 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych.

GUM zrealizował wydatki z projektów „Empir” i „EPM” w kwocie 793 tys. zł, to jest na poziomie 100%. Środki te były przeznaczone wyłącznie na wydatki bieżące, w tym głównie na wynagrodzenia dla pracowników biorących udział w projektach i zakupie elementów niezbędnych do wykonywania tych projektów i prac, a także na podróże służbowe związane z tymi projektami. Wydatki budżetu państwa na współfinansowanie oraz wydatki środków europejskich na finansowanie 3 projektów w ramach POPC,  tj. System wsparcia informatycznego usług terenowej administracji Miar „Świteź”. Zgodnie z planem po zmianach wydatki GUM dla projektu „Świteź” wyniosły łącznie  5 067 tys. zł. Z tego wydatkowano kwotę na poziomie 100% wydatków planowanych. Projekt „E-czas” system niezawodnej i wiarygodnej dystrybucji czasu urzędowego w obszarze RP, zgodnie z planem po zmianach wydatki GUM w ramach tego projektu wyniosły 841 tys. zł. Do końca roku wydatkowano kwotę 822 tys. zł, co stanowi 97,7% wydatków planowanych. System informatyczny służący stworzeniu środowiska cyfrowego dla realizacji usług publicznych i zadań Głównego Urzędu Miar w sprawach tachografów TRANS TACHO zgodnie z planem zaplanowano wydatki w kwocie 1407 tys. zł i do końca roku wydatkowano 1307 tys. zł, co stanowi 98,6% wydatków planowanych. Wydatki budżetu środków europejskich naszego największego projektu świętokrzyskiego kampusu laboratoryjnego Głównego Urzędu Miar etapu 1, zgodnie z planem po zmianach miały wynieść 28 615 tys. zł, z tego wydatkowano do końca roku kwotę 22 754 tys. zł, co stanowi  79,5% wydatków planowanych.

Dziękuję za uwagę. Jednocześnie uprzejmie proszę o pozytywne zaopiniowanie budżetu Głównego Urzędu Miar za 2022 r.

Przewodnicząca poseł Mirosława Stachowiak-Różecka (PiS):
Dziękuję bardzo. Był pan wiceprezes Rafał Kępka. To teraz pan Maciej Maciejewski, Najwyższa Izba Kontroli.

P.o. dyrektor NIK Maciej Maciejewski:
Dziękuję bardzo. Pani przewodnicząca, szanowni państwo. Najwyższa Izba Kontroli oceniła pozytywnie wykonanie budżetu państwa w 2022 r. w części 64 – Główny Urząd Miar.

Poniesione wydatki były dokonywane prawidłowo i służyły realizacji przez GUM zadań statutowych. Urząd zapewnił również dostępność realizowanych usług. Uzyskane z tego tytułu dochody, tak jak już tutaj padło, były nawet wyższe niż prognozowane. W toku wszystkich naszych działań kontrolnych w GUM-ie, nie stwierdziliśmy w żadnym z obszarów, które objęliśmy badaniem, nieprawidłowości. Stąd ta ocena.

Natomiast jeszcze w skrócie krótkie uzasadnienie tych obszarów, które zbadaliśmy. Poproszę panią koordynator Dominikę Manicką, która jest tutaj ze mną. W kilku słowach syntetycznie państwu przybliży.

Doradca ekonomiczny Najwyższej Izby Kontroli Dominika Manicka:
Dziękuję bardzo. Szczegółową kontrolą objęliśmy wydatki budżetu państwa zrealizowane w centrali GUM na łączną kwotę 5801 tys. zł, co stanowiło 10% wydatków zrealizowanych w rozdziale 750/01 oraz 3,2% wydatków ogółu. Dobór próby wydatków dokonano metodą monetarną MUS i w kontrolowanej puli znalazło się 10 wydatków majątkowych na łączną kwotę 2809 tys. zł oraz 31 pozapłacowych wydatków bieżących na łączną kwotę 2992 tys. zł. W tych badanych wydatkach nie stwierdziliśmy nieprawidłowości. Wydatki były dokonywane zgodnie z planem finansowym i zgodnie z obowiązującymi przepisami.

Następnie szczegółową kontrolą objęliśmy jedno wybrane postępowanie o udzielenie zamówienia publicznego. Było to zamówienie na zakup platformy wirtualizacyjnej dla Głównego Urzędu Miar o wartości 1583 tys. zł. Przy jego przeprowadzaniu nie stwierdziliśmy naruszenia przepisów ustawy Prawo zamówień publicznych, a wydatki poniesione z tytułu realizacji tego zamówienia były celowe i gospodarne oraz służyły realizacji zadań jednostki.

Skontrolowaliśmy także wydatki poniesione przez GUM z budżetu środków europejskich w łącznej kwocie 15 913 tys. zł, a zatem 55% wydatków budżetu środków europejskich zrealizowanych w rozdziale 750/01. Tutaj również nie stwierdziliśmy nieprawidłowości i uznajemy, że wydatki były dokonywane zgodnie z planem finansowym i zgodnie z obowiązującymi przepisami. W naszej ocenie przyjęty system kontroli zarządczej, w tym bieżące monitorowanie poziomu oraz prawidłowości ponoszenia wydatków, wprowadzanie zmian do planowania wydatków oraz monitorowanie realizacji planów zadań inwestycyjnych zapewniał w sposób racjonalny prawidłowość ponoszenia wydatków.

Kolejnym elementem kontroli była prawidłowość sporządzania łącznych sprawozdań budżetowych za 2022 r. przez dysponenta części 64 Główny Urząd Miar oraz sprawozdań jednostkowych GUM, a także sprawozdań w zakresie operacji finansowych  za 4 kwartał 2022 r. Kwoty wykazane w sprawozdaniach były zgodne z danymi wynikającymi z ewidencji księgowej, same zaś sprawozdania zostały sporządzone terminowo oraz prawidłowo pod względem merytorycznym i formalno-rachunkowym. Uznajemy również, że stosowany w GUM system kontroli zarządczej spełniał w sposób racjonalny prawidłowość sporządzenia wszystkich sprawozdań. Dziękuję bardzo.

Przewodnicząca poseł Mirosława Stachowiak-Różecka (PiS):
Dziękuję. Tu też pani Cicholska.

Upewnię się.

Poseł Anna Ewa Cicholska (PiS):
Proszę o pozytywne zaopiniowanie budżetu państwa 2022 r. w części 64 Główny Urząd Miar. Dziękuję.

Przewodnicząca poseł Mirosława Stachowiak-Różecka (PiS):
Dziękujemy bardzo. Chyba słyszeliście państwo – wniosek o pozytywne zaopiniowanie w tej części. Bardzo proszę. Rozumiem, że nie ma sprzeciwu w tej części wobec postawionego tak wniosku przez panią poseł Annę Cicholską.

W związku z tym stwierdzam, że Komisje przyjęły powyższy wniosek o pozytywne zaopiniowanie. Wybór posła, to myślę, że pani poseł Cicholska...

Wszystko bierze pan poseł Skwarek. Wyraził na to zgodę. Aha, rzeczywiście, tak. Dziękuję. Państwo się też zgadzacie. W takim razie porządek dzienny posiedzenia został wyczerpany. Zamykam posiedzenie. Dziękuję państwu bardzo.