Komisje: Gospodarki i Rozwoju oraz Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa, obradujące pod przewodnictwem poseł Urszuli Zielińskiej (KO), zastępcy przewodniczącego Komisji Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa, rozpatrzyły:

– uchwałę Senatu w sprawie ustawy o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi oraz niektórych innych ustaw (druk nr 3560).

W posiedzeniu udział wzięli: Jacek Ozdoba sekretarz stanu w Ministerstwie Klimatu i Środowiska wraz ze współpracownikami, Andrzej Gantner dyrektor generalny Polskiej Federacji Producentów Żywności Związku Pracodawców, Aleksandra Sutryk przedstawicielka Polskiej Izby Przemysłu Chemicznego, Grzegorz Adamski przedstawiciel Związku Pracodawców Przemysłu Piwowarskiego w Polsce – Browary Polskie, Grzegorz Wolnik pełnomocnik ds. planowania, rozwoju gospodarki w Urzędzie Gminy i Miasta Czerwionka-Leszczyny, Adam Ostrowski przedstawiciel Związku Miast Polskich, Filip Piotrowski ekspert Polskiego Stowarzyszenia Zero Waste, Tadeusz Szymańczak prezes stowarzyszenia „Ochrona i Rozwój”, Julian Pawlak przedstawiciel stowarzyszenia Krajowa Unia Producentów Soków, Łukasz Sosnowski przedstawiciel Fundacji ProKarton.

W posiedzeniu udział wzięli pracownicy Kancelarii Sejmu: Bartosz Bąk, Katarzyna Gadecka, Aleksandra Pniewska, Ziemowit Uździcki – z sekretariatów Komisji w Biurze Komisji Sejmowych oraz Jakub Bennewicz, Tomasz Czech – legislatorzy z Biura Legislacyjnego.

Przewodnicząca poseł Urszula Zielińska (KO):
Dzień dobry państwu. Witam państwa serdeczne. Otwieram wspólne posiedzenie Komisji Gospodarki i Rozwoju oraz Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa. Na podstawie listy obecności stwierdzam, że mamy kworum w obu Komisjach.

Witam serdecznie panie i panów posłów. Witam pana ministra Jacka Ozdobę sekretarza stanu w Ministerstwie Klimatu i Środowiska wraz z zespołem oraz wszystkich szanownych państwa posłów, posłanki i gości.

Porządek dzienny dzisiejszego posiedzenia przewiduje rozpatrzenie uchwały Senatu w sprawie ustawy o zmianie ustawy o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi oraz niektórych innych ustaw, z druku nr 3560. Przystępujemy do realizacji porządku dziennego.

Szanowni państwo, w dniu 28 lipca br. Senat przyjął uchwałę w sprawie ustawy i zaproponował 4 poprawki. Marszałek Sejmu skierowała w dniu 1 sierpnia powyższą uchwałę do obu Komisji w celu rozpatrzenia poprawek. Przystąpimy teraz do ich rozpatrzenia.

Poprawka nr 1. Sprawdzę jeszcze czy jest z nami przedstawicielka lub przedstawiciel Senatu, żeby uzasadnić poprawkę. Nie ma. Zatem poproszę o przedstawienie stanowiska rządu do poprawki. Panie ministrze?

Sekretarz stanu w Ministerstwie Klimatu i Środowiska Jacek Ozdoba:
Negatywne.

Przewodnicząca poseł Urszula Zielińska (KO):
Czy są jakieś uwagi Biura Legislacyjnego do poprawki nr 1? Nie ma. Czy ktoś z posłów, z państwa gości ma pytanie do poprawki nr 1? Nie słyszę. Zatem przystępujemy do głosowania.

Kto jest za przyjęciem poprawki nr 1? Kto jest przeciw? Kto się wstrzymał od głosu? Dziękuję. Zamykam głosowanie. Proszę o wyniki.

Głosowało 41 posłów. Za – 15, przeciw – 25, od głosu wstrzymała się 1 osoba. Poprawka nie przeszła.

Przechodzimy w takim razie do poprawki nr 2. Czy pan minister przedstawi nam opinię ministerstwa w sprawie tej poprawki?

Sekretarz stanu w MKiŚ Jacek Ozdoba:
Negatywna.

Przewodnicząca poseł Urszula Zielińska (KO):
Widzę, że Biuro Legislacyjne ma uwagi do tej poprawki.

Legislator Tomasz Czech:
Chcieliśmy tylko zgłosić, że poprawkę nr 2 należy głosować łącznie z poprawką nr 3, zgodnie z tym, co zostało zamieszczone w uzasadnieniu Senatu.

Przewodnicząca poseł Urszula Zielińska (KO):
Dobrze, jeżeli nie ma sprzeciwu. Panie ministrze, czy przedstawi nam pan stanowisko do poprawki nr 3, takie czy inne?

Sekretarz stanu w MKiŚ Jacek Ozdoba:
Negatywne.

Przewodnicząca poseł Urszula Zielińska (KO):
Również negatywne. Dobrze. Czy ktoś z państwa chciałby zabrać głos w sprawie poprawek nr 2 lub 3, nad którymi za chwilę będziemy głosować łącznie? Bardzo proszę.

Dyrektor generalny Polskiej Federacji Producentów Żywności Związku Pracodawców Andrzej Gantner:
Andrzej Gantner, Polska Federacja Producentów Żywności. Ja nie będę długo mówił. Bardzo żałujemy, że rząd jest przeciwko tej poprawce. Ona nic nie zmieniała w ustawie, a dawała rok polskim przedsiębiorcom na zbiórkę opakowań w systemie innym niż kaucyjny. Tak naprawdę była to również szansa na to, żeby nie płacić kar od wszystkiego co się wprowadza na rynek. Bardzo żałujemy, że poprawka nie uzyskała poparcia pana ministra. I cóż? Trzeba będzie to niewątpliwie udźwignąć, natomiast powiem szczerze – dla nas bycie przeciwko tej poprawce jest byciem przeciwko polskiej branży napojowej, przeciwko polskiej gospodarce i przeciwko polskiemu konsumentowi. Dziękuję.

Przewodnicząca poseł Urszula Zielińska (KO):
Nie słyszę więcej głosów. Przystępujemy…o, jeszcze widzę, jeszcze pani, tam z tyłu, bardzo proszę.

Przedstawicielka Polskiej Izby Przemysłu Chemicznego Aleksandra Sutryk:
Aleksandra Sutryk, Polska Izba Przemysłu Chemicznego. My również w imieniu branży chemicznej chcielibyśmy powiedzieć, że poprawki nr 2 i 3 byłyby odebrane bardzo pozytywnie przez branżę.

Przewodnicząca poseł Urszula Zielińska (KO):
Dziękuję bardzo. Mogę się tylko zgodzić z głosami państwa. Ta poprawka pomoże wdrożyć. Głosujemy.

Kto jest za przyjęciem poprawek nr 2 i 3 uchwały Senatu? Tak, łącznym. Kto jest przeciw? Kto wstrzymał się od głosu? Dziękuję. Poproszę o wyniki.

Głosowało 45 posłów. Za – 18, przeciw – 27, nikt nie wstrzymał się od głosu. Poprawki nie uzyskały większości.

Przechodzimy do poprawki nr 4. Stanowisko rządu?

Sekretarz stanu w MKiŚ Jacek Ozdoba:
Negatywne.

Przewodnicząca poseł Urszula Zielińska (KO):
Czy ktoś z państwa chciałby zabrać głos, zadać pytanie do poprawki nr 4? Bardzo proszę, pan Gantner.

Dyrektor generalny PFPŻ ZP Andrzej Gantner:
Też króciutko. To jest konsekwencja tego, że państwo odrzucili poprawkę Senatu dającą rok na przygotowanie się do systemu kaucyjnego. Natomiast ta poprawka z poziomami mówi o tym, że już w roku 2026 r. polski rząd wyznaczył nam poziomy zbiórki wyższe niż to, czego oczekuje od nas Unia. Jeżeli przyjmiemy, że systemy kaucyjne osiągają swoją sprawność w ciągu trzech do czterech lat – nie tylko dlatego, że przedsiębiorcy nie są w stanie zdążyć ze wszystkimi organizacyjnymi rzeczami, ale również dlatego, że to konsumenci, czyli polskie społeczeństwo musi nauczyć się używać systemu kaucyjnego na skalę powszechną i masową – to oznacza, iż przyjęcie poziomów wyższych niż chce od nas Unia – a poprawka Senatu ma to właśnie zniwelować, żeby poziomy były dokładnie takie, jak chce Unia – jest również bardzo niezrozumiałe i powoduje, że państwo świadomie nakładacie potencjalne kary i na konsumentów, i na polskie społeczeństwo, i na polskich przedsiębiorców. Dziękuję.

Przewodnicząca poseł Urszula Zielińska (KO):
Dziękuję bardzo. Zgłasza się pan Filip Piotrowski, Polskie Stowarzyszenie Zero Waste.

Ekspert Polskiego Stowarzyszenia Zero Waste Filip Piotrowski:
Dzień dobry. Filip Piotrowski, Polskie Stowarzyszenie Zero Waste. Chciałem tylko powiedzieć, że akurat ta poprawka nie jest, z punktu widzenia strony społecznej, najlepszą poprawką dlatego, że ona te poziomy niestety też zmniejsza dla frakcji poza PET-em, czyli dla puszki i dla butelki szklanej, do niecałych 80%. To spowoduje, że system będzie mniej wydajny. Z 13 systemów kaucyjnych, które teraz funkcjonują w Europie, 9 ma obowiązkowe poziomy zbiórki wyższe niż te wymogi unijne właśnie po to, żeby zapewnić wysoką sprawność tych systemów. Jeśli chcemy, żeby system kaucyjny doprowadził do zebrania jak największej ilości opakowań, jeśli chcemy żeby on dla nas, dla obywateli miał też duże znaczenie w punktu widzenia zabrania tych opakować z przestrzeni publicznej: z lasów czy z brzegów rzek, to musimy mieć wysokie poziomy zbiórki, które będą obligowały wprowadzających do tego, żeby te opakowania zbierać.

Przewodnicząca poseł Urszula Zielińska (KO):
Dziękuję bardzo. Jeszcze o głos prosił pan, proszę się przedstawić.

Przedstawiciel Związku Pracodawców Przemysłu Piwowarskiego w Polsce – Browary Polskie Grzegorz Adamski:
Grzegorz Adamski, Związek Pracodawców Przemysłu Piwowarskiego – Browary Polskie.

Ja chciałem poprzeć w pełni uwagi zgłoszone wcześniej przez Stowarzyszenie Przemysłu Chemicznego, przez Polską Federację Producentów Żywności. My, jako branża piwowarska, jesteśmy też w niezwykle trudnej sytuacji w momencie, gdy mamy na przygotowanie systemu kaucyjnego niespełna rok, czy może nieco ponad rok. A to przede wszystkim w związku z odrzuceniem poprawki nr 1 z uchwały Senatu.

Natomiast korzystając z okazji chciałbym zapytać się o rzecz, którą nam zapowiadano – nie chciałbym użyć sformułowania „obiecywano” – mianowicie o rozporządzenie w sprawie wysokości opłaty produktowej. Na razie wiemy tylko tyle, że maksymalna wysokość stawki opłaty wynosi 25 zł, co oznacza w przypadku puszek i butelek PET, w momencie kiedy nie uruchomimy systemy, kary na poziomie 7 mld zł. Dla butelek zwrotnych są to 23 mld zł.

Czy w tym momencie, gdy mamy tak mało czasu, moglibyśmy poznać chociaż ten niezwykle istotny dla nas parametr, dotyczący wysokości opłaty produktowej? Wszelkie prawidła raczej podpowiadałyby, że ten termin powinien być bliższy niż dalszy. Na razie niczego bliżej nie sprecyzowano, natomiast my już w tym momencie musimy zabierać się do pracy. A, żeby choć zamodelować swój system, musimy mieć maksymalnie dużo elementów. Dziękuję.

Przewodnicząca poseł Urszula Zielińska (KO):
Dziękuję bardzo. Przychylam się do tego pytania, bo pan minister nam też mówił, że to rozporządzenie o opłacie produktowej ma szansę pojawić się jakoś wcześniej. To uspokoiłoby całą branżę. Zwłaszcza, że termin wdrożenia tego systemu jest bardzo krótki. Tak, że panie ministrze, jeżeli mógłby pan to skomentować, to poprosimy.

Sekretarz stanu w MKiŚ Jacek Ozdoba:
Tak. Planujemy zaraz po przyjęciu przekazać rozporządzenie pod konsultacje, czyli po podpisaniu przez pana prezydenta – oczywiście, jeżeli pan prezydent podpisze ustawę – będziemy rozmawiać na temat wysokości.

Przewodnicząca poseł Urszula Zielińska (KO):
Dziękuję bardzo. W takim razie przechodzimy do głosowania poprawki nr 4.

Kto jest za przyjęciem poprawki senackiej nr 4? Kto jest przeciw? Kto się wstrzymał od głosu? Dziękuję. Poproszę o wyniki.

Głosowało 50 posłów. Za – 9, przeciw – 30, wstrzymało się od głosu 11 posłów. Poprawka nie przeszła. I na tym wyczerpaliśmy porządek obrad. Jeszcze musimy wybrać posła sprawozdawcę. Czy macie państwo jakieś propozycje? Czy pani poseł Anna Paluch chciałaby zostać posłem sprawozdawcą?

Poseł Anna Paluch (PiS):
Tak, oczywiście. Mogę pełnić tę funkcję.

Przewodnicząca poseł Urszula Zielińska (KO):
Jeśli nie ma sprzeciwu, to bardzo proszę. I na tym zakończyliśmy posiedzenie Komisji. Dziękuję bardzo państwu.