Komisja Rolnictwa i Rozwoju Wsi, obradująca pod przewodnictwem posła Roberta Telusa (PiS), przewodniczącego Komisji, rozpatrzyła:

– rządowy projekt ustawy o rolnictwie ekologicznym i produkcji ekologicznej (druk nr 2180) – kontynuacja.

W posiedzeniu udział wzięli: Rafał Romanowski sekretarz stanu w Ministerstwie Rolnictwa i Rozwoju Wsi wraz ze współpracownikami, Agnieszka Sudoł zastępca głównego inspektora jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych wraz ze współpracownikami, Bożena Kotwas kierownik Wydziału Regulacji Rynków w Departamencie Interwencji Rynkowych Krajowego Ośrodka Wsparcia Rolnictwa, Monika Wilińska doradca prawny w Departamencie Rolnictwa i Rozwoju Wsi Najwyższej Izby Kontroli, Dorota Metera prezes zarządu jednostki certyfikującej Bioekspert sp. z o.o., Danuta Pilarska prezes zarządu Związku Zawodowego Rolników Ekologicznych św. Franciszka z Asyżu, Justyna Wasilewko prezes Centrum Jakości AgroEko sp. z o.o., Krystyna Radkowska prezes zarządu i Urszula Sołtysiak rzecznik Polskiej Izby Żywności Ekologicznej, Tomasz Obszański przewodniczący Niezależnego Samorządnego Związku Zawodowego Rolników Indywidualnych „Solidarność”, Justyna Zwolińska koordynatorka ds. rzecznictwa Koalicji Żywa Ziemia, Alicja Ponder członek zarządu stowarzyszenia Forum Rolnictwa Ekologicznego im. M. Górnego, Piotr Zieliński rolnik ekologiczny.

W posiedzeniu udział wzięli pracownicy Kancelarii Sejmu: Jolanta Boratyn-Dąbkowska, Dariusz Myrcha, Damian Stanisławski – z sekretariatu Komisji w Biurze Komisji Sejmowych; Jarosław Lichocki i Łukasz Grabarczyk – legislatorzy z Biura Legislacyjnego.

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
Dzień dobry państwu. Otwieram posiedzenie Komisji Rolnictwa i Rozwoju Wsi. Witam państwa posłów, przedstawicieli Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi z panem ministrem Rafałem Romanowskim. Witam zastępcę głównego inspektora jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych panią Agnieszkę Sudoł oraz wszystkich przybyłych gości. Na podstawie liczby podpisów stwierdzam kworum.

Porządek dzienny dzisiejszego posiedzenia został państwu dostarczony i obejmuje rozpatrzenie rządowego projektu ustawy o rolnictwie ekologicznym i produkcji ekologicznej (druk nr 2180) – kontynuacja. Czy są uwagi do porządku dziennego obrad? Nie widzę i nie słyszę, tak że stwierdzam, że porządek obrad został przez państwa przyjęty. Przystępujemy zatem do realizacji porządku obrad. Muszę jeszcze zadać pytanie. Czy w posiedzeniu uczestniczą osoby wykonujące zawodową działalność lobbingową? Jeśli tak, to proszę o przedstawienie się. Nie widzę, a zatem stwierdzam, że nie ma na sali osób wykonujących działalność lobbingową.

Szanowni państwo, na posiedzeniu, które odbyło się 26 kwietnia 2022 r., Komisja przeprowadziła pierwsze czytanie projektu oraz rozpatrzyła art. 1–3. Przystępujemy do kontynuacji rozpatrywania projektu ustawy. Zatrzymaliśmy się, jak państwo pamiętają, na art. 4. Proszę o chwilkę, ponieważ ja też muszę te artykuły znaleźć.

Jesteśmy przy art. 4, który jest na str. 7. Czy są uwagi? Jednak jest, proszę bardzo. Może uwaga legislacyjna później, a najpierw pan poseł. Bardzo proszę, panie pośle. Pan mecenas odniesie się również do poprawki, jeżeli będzie taka potrzeba. Proszę się zalogować. Panie pośle, dawno pan nie był albo dawno nie zabierał pan głosu na posiedzeniu komisji. Udało się zalogować? Proszę bardzo.

Poseł Tomasz Aniśko (KO):
Dziękuję bardzo. Panie przewodniczący, chcielibyśmy zaproponować poprawkę do art. 4 o następującej treści: „2. Główny Inspektor sprawuje nadzór nad jednostkami certyfikującymi w zakresie realizacji przekazanych zadań, wymienionych w art. 40 ust. 1 rozporządzenia 2018/848, poprzez:

1) prowadzenie audytów lub inspekcji, o których mowa w art. 33 lit. a rozporządzenia 2017/625;

2) prowadzenie kontroli urzędowych;

3) prowadzenie analizy danych i informacji dostarczanych przez jednostki certyfikujące;

4) przekazywanie jednostkom certyfikującym wniosków pokontrolnych lub zaleceń poaudytowych;

5) nakazanie wykonania odpowiednich działań naprawczych związanych z realizacją zadań powierzonych jednostkom certyfikującym;

6) żądanie od jednostek certyfikujących dodatkowych danych i informacji związanych ze sprawowanym nadzorem;

7) sprawdzanie u producentów ekologicznych prawidłowość przeprowadzania przez jednostki certyfikujące kontroli urzędowej i innych czynności urzędowych”.

Swoją propozycję uzasadniamy tym, że zaproponowane brzmienie art. 4 powinno zostać zmienione z wielu powodów. Przede wszystkim z uwagi na potrzebę precyzyjnego określenia zakresu czynności nadzorczych oraz trybu postępowania dla każdego rodzaju czynności nadzorczej i konsekwencji związanych ze stwierdzeniem nieprawidłowości dotyczących realizacji zadań powierzonych jednostkom. Na podstawie czego nakazuje się podjęcie działań naprawczych? Inspekcji, audytu czy kontroli urzędowych? Działania naprawcze nie muszą być – w cudzysłowie – odpowiednie, gdyż są takimi z definicji. Tak są rozumiane w polskim prawie. Projektodawca po raz kolejny niepotrzebnie wprowadza pojęcie niedookreślone i nie mówi, kto weryfikuje – w cudzysłowie – odpowiedniość środków naprawczych. Ponadto działania naprawcze nie dotyczą funkcjonowania jednostek certyfikujących, a prawidłowości wykonania przez nie zadań.

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
Panie pośle, ale pan nie tylko zmienia pkt 4, ale również inny, tak? Proponuje pan całkowicie nowe brzmienie ust. 2? Dobrze. Proszę bardzo, teraz pan mecenas. Panie mecenasie, bardzo proszę.

Legislator z Biura Legislacyjnego Jarosław Lichocki:
Dziękuję, panie przewodniczący. Mam pytanie do poprawki.

Na poprzednim posiedzeniu Komisji była także awizowana poprawka do art. 4  ust. 2 i ust. 3, tj. skreślenie pkt 7 i ust. 3. Pytanie, czy ta poprawka jest podtrzymana? Czy może ta poprawka, którą teraz pan poseł zgłosił, wypiera tamtą poprawkę? Jaka jest relacja między tymi dwoma poprawkami?

Natomiast w odniesieniu do samej poprawki zgłoszonej dzisiaj pragniemy zasygnalizować dwie kwestie. Otóż pierwsza jest taka, że ona nie zawiera konsekwencji legislacyjnych. Dla przykładu proszę zwrócić uwagę, że w ust. 3 mamy rozwinięcie wytycznych i zaleceń, o których mowa w ust. 2 pkt 7. W brzmieniu ust. 2 z poprawki główny inspektor nie miałby tego rodzaju instrumentów nadzoru, więc w konsekwencji wydaje się, że należałoby skreślić ust. 3.

Podobnie w innych przepisach, chociażby w ust. 5 jest odesłanie do ust. 2 pkt 6, który wobec zaproponowanej w poprawce wersji byłby chyba pkt 7, oceniając tak ad hoc. Należałoby dokonać pewnych uzupełnień w art. 4, jeśli chodzi o konsekwencje legislacyjne tej poprawki. Jeśli ona by przeszła, to prosilibyśmy o upoważnienie do dokonania zmian o charakterze redakcyjnym.

Chociażby pkt 7, pozwolę sobie wskazać fragment: „Główny Inspektor sprawuje nadzór poprzez sprawdzanie u producentów prawidłowość”. Prawdopodobnie chodzi o sprawdzanie prawidłowości. Podobny problem występuje w pkt 5 – zamiast „nakazanie” powinno być „nakazywanie wykonania odpowiednich działań naprawczych”. Analogiczna sytuacja ma miejsce w pkt 4, gdzie występuje tego rodzaju formuła, która powinna być odpowiednia gramatycznie wobec fragmentu wprowadzającego wyliczenie. Tak że te dwie uwagi mamy do samej poprawki.

Natomiast czy my w tym momencie zgłaszamy poprawki również do art. 4, panie przewodniczący?

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
Może, jeżeli to nic nie zmienia, to załatwimy sprawę poprawek i dopiero wtedy zajmiemy się poprawkami do art. 4? Ja mam pytanie porządkujące: Co z poprawką, którą zgłosiliście państwo na tamtym posiedzeniu? Ja nawet o niej nie pamiętałem. Mamy wasze dwie poprawki do tego samego punktu? Panie mecenasie, czy one się wykluczają?

Legislator Jarosław Lichocki:
Tak, te poprawki się wykluczają.

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
Panie pośle, te poprawki się wykluczają. Panie mecenasie, proszę to uzasadnić.

Legislator Jarosław Lichocki:
Proszę zwrócić uwagę, że w poprawce nr 3 w ust. 2 z zestawienia, które otrzymaliśmy, skreśla się pkt 7. Natomiast dzisiaj zgłoszona poprawka ust. 2 ma nadać brzmienie, w którym nie ma tych wytycznych lub zaleceń, więc w tym zakresie niejako te poprawki są tożsame. W poprawce nr 3 jest ponadto propozycja skreślenia ust. 3. W naszej ocenie niejasna jest relacja, czy to skreślenie ust. 3 powinno być także związane z poprawką  nr 4. Natomiast one obie dotyczą ust. 2. Poprawka nr 4 jest dalej idąca i, w naszej ocenie, powinna być głosowana w pierwszej kolejności. W tej sytuacji bezprzedmiotowa będzie poprawka nr 3.

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
Dziękuję bardzo. Panie pośle?

Poseł Tomasz Aniśko (KO):
Zgadzamy się z tą opinią.

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
Podsumowując, głosujemy najpierw tę poprawkę, którą dzisiaj zgłaszaliście, a jak ona nie przejdzie, to wtedy głosujemy jednak tę drugą poprawkę, zgadza się? Dobrze, w takim razie przechodzimy do głosowania tych poprawek, które zostały zgłoszone. Najpierw będziemy głosować nad dzisiejszą poprawką, którą zgłosił poseł z Platformy Obywatelskiej. Jeszcze pani przewodnicząca się nie zalogowała, poczekamy. Już się zalogowała. Kto z państwa jest za? Proszę o podniesienie ręki i naciśnięcie zielonego przycisku. Kto jest przeciw?

Poseł Dorota Niedziela (KO):
A dlaczego pan jest przeciw?

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
A czy ja panią pytałem, dlaczego pani jest za? Dziękuję bardzo. Kto się wstrzymał? Poseł Gwiazdowski ma problemy z głosowaniem. Jeszcze poczekajmy. Już się udało? Kto się wstrzymał? Dziękuję bardzo. Proszę o podanie wyników. Głosowało 21 parlamentarzystów. Za było 9 posłów, 11 było przeciw, a 1 się wstrzymał. Poprawka upadła. Mamy teraz drugą poprawkę, którą zgłosiła pani poseł Małgorzata Tracz, tak?

Poseł Małgorzata Tracz (KO):
Teraz będę zgłaszać, tak? Czy wracamy do tej poprawki, którą składaliśmy na poprzednim posiedzeniu?

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
Tak, pytałem o tę poprawkę, którą zgłosiliście na poprzednim posiedzeniu.

Poseł Małgorzata Tracz (KO):
Ją już chyba rozpatrywaliśmy, ale możemy jeszcze raz, tak?

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
Czy ona była głosowana, panie mecenasie? Musimy rozstrzygnąć sprawę porządkową. Ta poprawka nie była głosowana, tak że najpierw będziemy musieli przegłosować poprawkę pani poseł. Pani ma pytanie, proszę bardzo.

Koordynatorka ds. rzecznictwa Koalicji Żywa Ziemia Justyna Zwolińska:
Panie przewodniczący, dziękuję bardzo.

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
Nie ten mikrofon. Dobrze pani włączyła, ale nie ten sobie podstawiła.

Koordynatorka ds. rzecznictwa Koalicji Żywa Ziemia Justyna Zwolińska:
Dziękuję bardzo. Mam pytanie dotyczące wytycznych i wiążących poleceń, czyli do poprawki, która była zgłaszana tydzień temu i która dotyczyła wykreślenia pkt 7 ust. 2 z art. 4. Również Biuro Legislacyjne miało uwagi dotyczące wątpliwego brzmienia przepisu.

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
Biuro Legislacyjne, bardzo proszę. Przepraszam za chwilę roztargnienia, ale okazało się, że nie zagłosowałem w tamtym głosowaniu. Nie wiem, jak to się stało.

Legislator Jarosław Lichocki:
Jeśli chodzi o ust. 2 art. 4, pkt 7, a także ust. 3, to zawierają środek nadzorczy w postaci wytycznych i wiążących poleceń. Jak rozumiemy na podstawie ust. 3, wytyczne też miały być wiążące. Zgadza się, że artykułowaliśmy pewne wątpliwości na poprzednim posiedzeniu Komisji. Były one powodem zarządzenia przerwy przez pana przewodniczącego. W trakcie tej przerwy, po konsultacjach, strona rządowa przedstawiła nam wyjaśnienia dotyczące tego, że jednostki certyfikujące otrzymają wykonywanie imperium państwa w zakresie certyfikacji.

W związku z tym elementem tego nadzoru będą właśnie wytyczne i wiążące polecenia, o których mowa w przytoczonych wyżej przepisach. Zgłaszaliśmy wątpliwości co do charakteru środków nadzorczych z tego tytułu. Zwracaliśmy uwagę, że w naszej ocenie te przepisy mają charakter lex imperfecta, bowiem brakuje regulacji w przepisach projektowanej reguły, które wskazywałyby konsekwencje niezastosowania się do tych wytycznych czy poleceń. Brakuje przepisów, które by sankcjonowały niewykonanie wytycznych czy poleceń lub – ewentualnie – cofnięcie uznania dla jednostki certyfikującej. W tym zakresie prosilibyśmy stronę rządową o dodatkowe wyjaśnienia co do charakteru tych instrumentów.

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
Dziękuję bardzo, a przed stroną rządową jeszcze pani Metera. Proszę bardzo. Trzeba pastylką dotknąć po lewej stronie, przy głośniku.

Prezes zarządu jednostki certyfikującej Bioekspert sp. z o.o. Dorota Metera:
Dziękuję bardzo. Panie przewodniczący, szanowni państwo, Dorota Metera, Forum Rolnictwa Ekologicznego i jednostka certyfikująca Bioekspert.

W konsultacjach zwracaliśmy uwagę na to, że wytyczne i wiążące polecenia będą nieznane producentom rolnym i producentem, którzy prowadzą działalność gospodarczą w zakresie np. handlu czy przetwórstwa. Z tego powodu będą oni zaskakiwani tymi wiążącymi wytycznymi i poleceniami z dnia na dzień. W związku z tym na poprzednim posiedzeniu zwracaliśmy uwagę, że wydawanie wytycznych i poleceń będzie po prostu codziennym zaskoczeniem dla producentów. Zwracaliśmy również uwagę na to, że każda wytyczna wydana jednostce certyfikującej ma bezpośrednie przełożenie na producentów, którzy za pośrednictwem jednostek certyfikujących będą z dnia na dzień dowiadywać się o nowych obowiązkach, do których mogą być nieprzygotowani. Jeżeli chodzi natomiast o wspólny katalog środków stosowanych w przypadku nieprawidłowości i naruszeń, to on naszym zdaniem powinien być wydany w formie rozporządzenia ministra, tak jak to było do tej pory. Chodzi o to, żeby on był skonsultowany oraz starannie i właściwie przygotowany. Dopiero wtedy producenci będą w stanie się zapoznać z konsekwencjami swoich błędów. Nie można ich tym zaskakiwać.

Mój szczególny niepokój budzi również słowo „w szczególności” w pkt 7: „w szczególności w celu stosowania”. Słowo „w szczególności” wprowadza wielką otwartość tego zapisu i skutkuje tym, że nie tylko w celu stosowania wspólnego katalogu środków, ale w każdym innym celu, który przyjdzie do głowy głównemu inspektorowi jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych. Będzie to skutkowało codziennymi trudnościami dla producentów, a z tym mieliśmy już do czynienia dotychczas.

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
Dziękuję bardzo. Proszę bardzo, teraz pani. Proszę się przedstawić.

Koordynatorka ds. rzecznictwa Koalicji Żywa Ziemia Justyna Zwolińska:
Justyna Zwolińska, Koalicja Żywa Ziemia. Panie mecenasie, chciałabym odnieść się do pana wypowiedzi z kilkoma zapytaniami. Czy w pana ocenie mamy niewystarczającą liczbę środków potrzebnych do tego, żeby była możliwość realizacji zakresu w ramach połączenia pomiędzy imperium państwa a jednostkami certyfikującymi? Wydaje nam się, że aż sześć instrumentów nadzorowania jednostek certyfikujących jest w zupełności wystarczające do tego, aby realizacja tego nadzoru nad jednostkami certyfikującymi była przeprowadzona.

Poza tym chciałabym zwrócić uwagę na to, że wytyczne i wiążące polecenia, nawet jeżeli są kierowane do jednostek certyfikujących, również rodzą określone konsekwencje prawne dla podmiotów, które są przez te jednostki kontrolowane. Z tego powodu wydaje nam się, że nie jest to właściwe rozwiązanie. Dziękuję bardzo.

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
Dziękuję bardzo. Teraz strona rządowa.

Sekretarz Stanu Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi Rafał Romanowski:
Panie przewodniczący, Wysoka Komisjo, stanowisko rządu do tej poprawki jest negatywne.

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
Dziękuję bardzo. Pani przewodnicząca.

Poseł Dorota Niedziela (KO):
Ja tylko chciałabym zapytać stronę rządową. Przypuszczam, że stanowisko rządu jest negatywne, natomiast chciałabym uzyskać odpowiedzieć, dlaczego te zapisy, które będą bardzo wiążące – w końcu mowa tutaj o wiążących poleceniach – nie mogą być aktem prawnym, jakim jest rozporządzenie Rady Ministrów? Tak jak tutaj już pani Metera powiedziała, w takiej sytuacji akt jest konsultowany, jest ogólnodostępny. Całe środowiska producenckie muszą go skonsultować – bo takie są zasady konsultacji – wiedząc o tym, że coś takiego się pojawi. Natomiast wydanie takich wytycznych z powodu jakiejś trudnej sytuacji może się odbyć z dnia na dzień. Wtedy rzeczywiście zaskakiwanie producentów będzie polegało na tym, że jeżeli ktoś się faktycznie uprze, to może ukarać nawet tych ludzi, którzy nie wiedzieli, że coś się zmieniło, bo nie śledzą na co dzień wytycznych.

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
Dziękuję bardzo. Panie ministrze, chciałbym usłyszeć więcej o tym wyrażeniu „w szczególności”. Gdyby mógł nam pan nam rozszerzyć to zagadnienie.

Sekretarz Stanu Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi Rafał Romanowski:
Odpowie pan dyrektor Gorzowski. Bardzo proszę.

Dyrektor Departamentu Prawnego Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi Mariusz Gorzowski:
Dziękuję bardzo. Szanowny panie przewodniczący, szanowni państwo, zwracam uwagę, że nie można zgodzić się ze stwierdzeniem, że określane podmioty nie będą znały wymagań im stawianych. Proszę zwrócić uwagę, że wytyczne i wiążące polecenia mają obowiązywać jednostki certyfikujące. To właściwy organ będzie delegował swoje zadania tej jednostce certyfikującej. Trudno, żeby ten organ nie miał wpływu na działalność tej jednostki. W żadnym razie nie możemy się zgodzić na to, żeby tę poprawkę przyjąć. Jesteśmy przeciwni skreśleniu pkt 7. Dziękuję bardzo.

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
Pani Justyno.

Koordynatorka ds. rzecznictwa Koalicji Żywa Ziemia Justyna Zwolińska:
Panie dyrektorze, takie moje pytanie. Jak pan widzi, nawet między prawnikami nie ma zgody. Mamy wątpliwości co do racjonalności, proporcjonalności i perfekcyjności tego przepisu. Rozumiem, że wytyczne i wiążące polecenia organ wydaje po to, żeby jednostki certyfikujące realizowały zadania w zakresie upoważnienia, czyli przekłada się to również na sytuację podmiotów, które podlegają kontrolom prowadzonym przez jednostki certyfikujące. W związku z tym tworzy nam się ciąg pewnych określonych konsekwencji prawnych, nie tylko pomiędzy organem nadzorującym i jednostką certyfikującą, ale również między podmiotami, które państwo moim zdaniem tylko kontrolują, a niekoniecznie nadzorują. Chociaż macie wpisany pełen nadzór nad produkcją ekologiczną.

Moim zdaniem opieranie się na instrumentach prawnych, które państwo proponują – przy całej ich wątpliwości – nie powinno mieć miejsca z uwagi na to, że nie jest to czysty stosunek między organem nadzorującym a jednostkami certyfikującymi, przez co może on rodzić określone, bardzo niekorzystne konsekwencje. Myślę, że należy wziąć to pod uwagę.

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
Dziękuję bardzo. Teraz pani była pierwsza, proszę bardzo. Proszę pomóc włączyć mikrofon.

Rzecznik Polskiej Izby Żywności Ekologicznej Urszula Sołtysiak:
Dziękuję. Urszula Sołtysiak, rzecznik Polskiej Izby Żywności Ekologicznej. Chciałam zapytać projektodawcę o to, co się stanie w przypadku, kiedy wytyczne i wiążące polecenia niemające charakteru rozporządzenia prawnego – a więc niemające formy dokumentu wielokrotnie sprawdzonego na wszystkie strony przez prawników – okażą się błędem? Mylić się jest rzeczą ludzką i główny inspektor oraz jego pracownicy też mogą się pomylić. Podam dwa przykłady.

Kilka lat temu, w charakterze takiego polecenia, jednostki certyfikujące otrzymały nakaz pobierania próbek ze środków transportu, więc jednostki wyczyniały różne cuda. Jak zatrzymać transport na autostradzie czy na jakiejkolwiek innej drodze? Czy inspektor ma gonić motocyklem taki transport i zatrzymać na parkingu, żeby go sprawdzić? Jednostki robiły więc w ten sposób, że w trakcie załadunku wchodziły na środek transportu i pobierały z jego środka próbki. Przy czym robiły sobie zdjęcia, żeby była dokumentacja. To jest przykład sprzed czterech lat.

A teraz podam przykład z tego roku, kiedy jeszcze nie mamy ustawy. Główny inspektor nakazałby, żeby rolnicy, którzy sprzedali zboże z odroczonym terminem odbioru, np. za dwa tygodnie, po miesiącu i za sześć tygodni, bo taka była umowa, wystawiali odbiorcom rachunki. Ale odbiór tego towaru następuje w trzech partiach, więc w tym momencie GIJHARS oświadczył, że w tej sytuacji rolnik staje się przechowującym to zboże, ponieważ po wystawieniu faktury to już nie jest jego zboże. GIJHARS nie wnikał nawet w to, czy już wpłynęła zapłata, czy została wystawiona jedynie faktura, tylko stwierdził, że w momencie wystawienia tego rachunku lub faktury rolnik staje się przechowującym to zboże. Rolnik nie wie nawet, że musi się, poprzez dokument zgłoszenia działalności w rolnictwie ekologicznym, zarejestrować jako podmiot gospodarczy przechowujący. Przy czym np. jeden rolnik jest płatnikiem VAT, a drugi płaci podatek gruntowy. Stając się natomiast przedsiębiorcą, musi płacić zupełnie inny podatek. I taki rolnik dowiaduje się o tym, kiedy jest karany.

Trzeba się liczyć z tym, że jeśli wiążąca wytyczna i polecenie nie mają charakteru prawnego i są tylko pomysłem urzędnika – nawet pomysłem, który powstał w dobrej wierze – to mogą okazać się jednak pomysłem błędnym. Pozostawienie tego w takim trybie nie chroni nas przed błędami. Stąd powstaje pytanie, kto ponosi konsekwencje za tego rodzaju niezamierzone błędy?

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
Bardzo dziękuję. Zanim oddam głos kolejnej osobie, to może od razu państwu i Komisji przedstawię. Jest z nami Tomasz Obszański, który od niedzieli został przewodniczącym Niezależnego Samorządnego Związku Zawodowego Rolników Indywidualnych „Solidarność”. Życzymy panu przewodniczącemu wszystkiego najlepszego.

A przy okazji dziękujemy również byłej przewodniczącej, pani Teresie Hałas, która jest z nami i dalej będzie z nami współpracować. Obojgu państwu dziękujemy i życzymy dobrej współpracy z Komisją, bo dla nas jest to ważne.

Proszę, panie przewodniczący, oddaję panu głos.

Przewodniczący Niezależnego Samorządnego Związku Zawodowego Rolników Indywidualnych „Solidarność” Tomasz Obszański:
Dziękuję bardzo. Tomasz Obszański, „Solidarność” rolnicza. Przychylam się do głosu jednostek certyfikujących. Pani Sołtysiak ma w zupełności rację. GIJHARS w tym momencie uderza w jednostki certyfikujące, bo to zagadnienie nie jest do końca dobrze sprecyzowane. JIHARS uderza w jednostki certyfikujące, a potem jednostki certyfikujące uderzą w producentów. Producenci będą ponosić największą trudność w tym wszystkim. Dokładnie tak będzie.

Byłbym więc temu przeciwny. Cała „Solidarność” rolnicza sprzeciwia się temu zapisowi. Dlaczego mamy tak mało rolników ekologicznych? Niestety z tego powodu, że te przepisy są tak niespójne, tak nieregularne, że my jako rolnicy – sam jestem rolnikiem ekologicznym – jesteśmy ciągle zaskakiwani tym wszystkim. Jest tyle takich różnych rzeczy, które po prostu powodują, że nie chce się pracować. To bowiem bardzo przeszkadza. Często jesteśmy karani przez jednostki certyfikujące lub ewentualnie GIJHARS tak naprawdę za nic.

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
Dziękuję bardzo. Panie ministrze, bardzo proszę.

Dyrektor departamentu MRiRW Mariusz Gorzowski:
Dziękuję bardzo. Szanowny panie przewodniczący, dziękujemy za te głosy i szanujemy je. Natomiast nie podzielamy państwa stanowiska. Zwracam uwagę, że organy w Polsce działają na podstawie i w granicach prawa. Wiążące wytyczne i polecenia to dokumenty jawne. One nie są objęte żadnymi klauzulami, są dostępne na stronie GIJHARS. W związku z tym nie widzimy żadnych wątpliwości co do praktycznego zastosowania i wejścia w życie tego przepisu. Dziękuję bardzo.

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
Dziękuję bardzo. Bardzo proszę, pani Metera pierwsza.

Prezes zarządu Bioekspert sp. z o.o. Dorota Metera:
Panie przewodniczący, bardzo dziękuję. Chciałabym się odnieść do przedmówcy. Aktualnie na stronie GIJHARS nie ma dostępnych żadnych wytycznych, a te, które były do końca ubiegłego roku, były opisane bardzo krótko. Wynikało to z faktu, że na początku były one tajne i nie były dostępne publicznie. Dostały je tylko jednostki certyfikujące.

Kiedy pojawiła się wytyczna o godzinie 16.00, że od dnia następnego, czyli od godziny 00.01, środki transportu mają być poddane kontroli, to w nocy 35 tys. firm transportowych nie mogło się o tym dowiedzieć, ponieważ wytyczne nie były dostępne publicznie. Bardzo przepraszam, ale my śledzimy dokładnie stronę GIJHARS i żadnych wytycznych tam aktualnie nie ma.

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
Dziękuję bardzo. Proszę, pani przewodnicząca.

Poseł Dorota Niedziela (KO):
Ja chciałabym jeszcze raz zaapelować, ponieważ na sali mamy praktyków, którzy wykonują zapisy tej ustawy. Rozumiem urzędników, którzy tę ustawę piszą, ale przynajmniej trzy czy cztery podstawy, które stosują te zapisy, mówią o tym, że to nie jest dobry zapis. Chciałabym refleksji nad tym, czy by ten zapis zmienić. Jeśli ludzie, którzy produkują żywność ekologiczną i jeśli jednostki certyfikujące, które wykonują te zadania, mówią o tym, że to nie działa, to bardzo proszę się nie upierać, bo tu jest konkretny przykład tej wytycznej. Chciałabym jeszcze raz zapytać, ponieważ padło to pytanie, co w sytuacji, kiedy wytyczne okażą się wytycznymi błędnymi, z których się będziecie wycofywać? Kto poniesie odpowiedzialność za takie wytyczne?

Sekretarz Stanu Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi Rafał Romanowski:
Panie przewodniczący, to jest dyskusja akademicka. Pan przewodniczący zawsze na początku zadaje takie pytanie dotyczące tzw. lobbystów na sali. Nikt w tym wypadku się nie zadeklarował jako lobbysta.

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
Panie ministrze, to nie jest tak. My pytamy o lobbystów, którzy wykonują zawodową działalność lobbingową. Tu nikt nie jest zawodowym lobbystą. Ogłaszam 10 minut przerwy.

[Po przerwie]

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
Wznawiam posiedzenie. Bardzo proszę, oddaję głos panu ministrowi. Bardzo proszę.

Sekretarz Stanu Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi Rafał Romanowski:
Przekazuję głos panu dyrektorowi Golbie.

Zastępca dyrektora Departamentu Rolnictwa Ekologicznego i Jakości Żywności Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi Jan Golba:
Szanowni państwo, rozumiemy, że wytyczne i wiążące polecenia mogą wydawać się straszne, ale musimy zwrócić uwagę na to, jak skonstruowany jest system.

System skonstruowany jest w ten sposób, że odpowiedzialność za obszar rolnictwa ekologicznego w Unii Europejskiej ma państwo członkowskie, a konkretnie właściwy organ, którym jest GIJHARS. I ten GIJHARS może delegować swoje uprawnienia. Gdyby nie mógł albo gdybyśmy nie chcieli, to prywatnych jednostek certyfikujących w Polsce by nie było. Ale są. A ponieważ są to firmy prywatne, to muszą być ustalone rodzaje kontroli i sposoby komunikacji między właściwym organem a jednostkami. To jest warunek wpisany w preambule do rozporządzenia 625, które dotyczy w ogóle kontroli urzędowych, ale są też te warunki powielone w rozporządzeniu dotyczącym rolnictwa ekologicznego, czyli w rozporządzeniu 848, mówiąc skrótowo.

Z tego powodu musi być możliwość komunikacji między właściwym organem, który jest odpowiedzialny za cały system, a jednostkami, które wykonują pewne uprawnienia. Właśnie z powodu tego, że nie wszystkie akty delegowane są dzisiaj znane – część z nich jest w drodze, część z nich pojawi się dopiero za kilka lat – to państwo członkowskie musi mieć możliwość przekazania pewnych informacji, albo swojej woli, odnośnie do tego, jak postępować w takim czy innym przypadku. Ustawa jest dzisiaj procesowana, ale nie wiemy, co będzie za kilka lat.

Przekazując uprawnienia, chcemy mieć pewność, że jednostki będą działać w sposób, w jaki właściwy organ sobie życzy. To jest też pewien rodzaj standaryzacji postępowania, bo proszę zwrócić uwagę, że mamy trzynaście jednostek certyfikujących – nie jedną, nie trzy, tylko trzynaście. W związku z tym może być tak, że jedna jednostka różni się troszkę w postępowaniu i w interpretacji przepisów od innej jednostki. Te kwestie mogą nam się nawarstwiać i może dojść do rozjechania się tego standardu. Z tego powodu wiążące wytyczne dotyczą jednostek certyfikujących. Owszem, w którymś momencie mogą dotyczyć producentów, ale przede wszystkim dotyczą jednostek certyfikujących jako tych, które wykonują wolę urzędów i są takim ich przedłużeniem – nazwijmy to tak. Tak że myślę, że ten zapis sprawia, że jesteśmy w stanie zrozumieć, dlaczego te wiążące wytyczne muszą być.

Na podstawie samych wiążących wytycznych nie można nic zrobić jednostce. Wynika to z tego, że państwo prawa działa w granicach prawa i zgodnie z prawem, a więc na ewentualnie niezgodności, prawdopodobnie stwierdzone podczas kontroli, będą pojawiać się ewentualne zalecenia pokontrolne. Same wytyczne są więc po to, żeby zwrócić uwagę na pewne problemy albo na podejście do pewnych problemów. Natomiast na podstawie samych wytycznych nie można ukarać jednostki, chociaż pośrednio poprzez proces nadzoru, poprzez kontrolę w jednostce takie działania można weryfikować. Poza tym czasami jest taka sytuacja, że jednostki nie wiedzą, jak postępować w pewnych sytuacjach. Znaczy wiedzą, tylko jedna jednostka ma takie zdanie, a druga ma inne. W konsekwencji jednostki same są zainteresowane tym, żeby pewne rzeczy ustandaryzować, choćby np. postępowanie w zakresie wyjaśniania spraw związanych ze zniosami i ze stwierdzeniem pozostałości środków ochrony roślin.

To są kwestie, których każda jednostka doświadcza i ma z tym pewien problem, więc to też jest w interesie standardu, po to również, żeby zachować warunki konkurencyjności, ponieważ wtedy wszystkie jednostki pracują tak samo i nie ma sytuacji, gdzie jedna jednostka łagodniej i bardziej liberalnie traktuje niektóre kwestie. Z tego powodu nie będzie migracji między klientami jednostek. Oczywiście każdy kij ma dwa końce, ale to rozwiązanie musi istnieć, żeby w Polsce mogły funkcjonować prywatne jednostki certyfikujące. Musi istnieć narzędzie komunikacji między właściwym organem delegującym swoje uprawnienia a jednostką, do której te uprawnienia są delegowane. Mam nadzieję, że to zagadnienie trochę bardziej wyjaśniłem. Dziękuję bardzo.

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
Dziękuję bardzo. Teraz pani, która siedzi obok pana Obszańskiego. Pani się pierwsza zgłaszała. Proszę się przedstawić.

Prezes Centrum Jakości AgroEko Sp. z o.o. Justyna Wasilewko:
Dziękuję bardzo. Panie przewodniczący, panie i panowie posłowie, Justyna Wasilewko, Centrum Jakości AgroEko, przedstawiciel jednostki certyfikującej. Ja chciałam zwrócić uwagę panu dyrektorowi i ustawodawcom w sprawie zapisu, nad którym teraz dyskutujemy.

Dlaczego nie możemy przyjąć założenia, które sprawdziło się w do tej pory obowiązującej ustawie i w rozporządzeniu dotyczącym katalogu sankcji? Przecież ten katalog został wypracowany wspólnie z jednostkami certyfikującymi i został przyjęty rozporządzeniem ministra rolnictwa i rozwoju wsi. W trakcie ostatnich lat był stosowany i się sprawdził. Dlaczego mamy kolejny raz testować nowe narzędzie, które na chwilę obecną jest nieuregulowane prawem, i będziemy testować je zarówno na jednostkach certyfikujących, jak i na producentach.

Nie jest prawdą, że wiążące wytyczne dotyczą tylko i wyłącznie jednostek certyfikujących. Przecież katalog sankcji jest stosowany przez jednostki certyfikujące, ale w stosunku do producentów. W związku z powyższym ma to bezpośrednie przełożenie na producentów. Skoro narzędzie w postaci rozporządzenia sprawdziło się, to po raz kolejny powielmy sposób, w jaki będziemy tworzyć prawo, tj. ustawy i rozporządzenia, a nie wiążące, lecz nierozstrzygające wytyczne. To jest szalenie niezrozumiały dla wszystkich konstrukt prawny. Dlaczego nie możemy powielać tego, co jest dobre, a niwelować tego, co jest złe? Mamy szereg rzeczy, które powinny zostać zniwelowane, bo w praktyce nie spotkały się z dobrym przyjęciem i nie rozwijają tego systemu. Zróbmy więc tę ustawę w taki sposób, żeby powielić to, co jest dobre, a zniwelować to, co jest złe. Dziękuję bardzo.

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
Panie ministrze, proszę bardzo.

Sekretarz Stanu Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi Rafał Romanowski:
Pan dyrektor Gorzowski, bardzo proszę.

Dyrektor departamentu MRiRW Mariusz Gorzowski:
Dziękuję bardzo. Panie przewodniczący, szanowni państwo, zwracam uwagę, że my nie wprowadzamy nowej instytucji prawnej do polskiego porządku prawnego – instytucji wytycznych wiążących. Zwracam uwagę, że wprowadzamy rozwiązania, które już dzisiaj funkcjonują na kanwie innych ustaw, chociażby w ustawie o Radzie Ministrów, gdzie mamy wiążące wytyczne i polecenia, które może wydawać prezes Rady Ministrów. W związku z tym ja bym prosił, żebyśmy nie tworzyli wokół tych wiążących wytycznych jakiejś atmosfery czarnowidztwa. Naszym zdaniem jest to rozwiązanie, które jest w tej sytuacji najbardziej racjonalnym rozwiązaniem. Jeszcze raz chciałbym zwrócić uwagę, że to będą wiążące wytyczne, kierowane do jednostek certyfikowanych, które będą dostępne w momencie, kiedy zostaną wydane przez GIJHARS.

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
Dziękuję bardzo. Przechodzimy do głosowania. Kto z państwa jest za poprawką? Proszę o podniesienie ręki. Kto jest przeciw? Kto się wstrzymał? Czy wszyscy oddali głos? Dziękuję bardzo. Proszę o podanie wyników. Za 14, przeciw 15, więc poprawka upadła. Bardzo proszę.

Poseł Małgorzata Tracz (KO):
Panie przewodniczący, jeszcze jedna poprawka do art. 4. Chodzi o ust. 4, który w tej poprawce miałby otrzymać brzmienie: „W ramach nadzoru nad produkcją ekologiczną Główny Inspektor przeprowadza kontrolę urzędową u producenta ekologicznego”.

W tej poprawce chodzi o wykreślenie zapisu, że można przeprowadzać taką kontrolę u osoby, która już od 5 lat nie jest producentem. Zgodnie z zasadami polskiego prawa prowadzenie czynności kontrolnych powinno stanowić jak najmniejszą uciążliwość dla podmiotu prowadzącego działalność rolniczą lub będącego przedsiębiorcą. Często 5 lat po zaprzestaniu produkcji ekologicznej producent już nie funkcjonuje, a niekiedy nawet i nie żyje. Z tego powodu trudno ten zapis kontroli po 5 latach uzasadnić.

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
Dziękuję bardzo, pan mecenas.

Legislator Jarosław Lichocki:
Tutaj podobnie jak w poprzednich poprawkach ta poprawka nie zawiera konsekwencji, chociażby w ust. 5. Proszę zwrócić uwagę, że ust. 4 rozpisany na producentów ekologicznych i byłych producentów powoduje konsekwencje w ust. 5, polegające na tym, że odsyłamy tam także do tych podmiotów z pkt 2. W sytuacji skreślenia pkt 2 z ust. 4 należałoby dokonać stosownych korekt np. w ust. 5 art. 4.

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
Dziękuję bardzo. Teraz poproszę stanowisko rządu.

Sekretarz Stanu Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi Rafał Romanowski:
Stanowisko rządu jest przeciwne.

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
Dziękuję. Przystępujemy do głosowania. Kto z państwa posłów jest za poprawką? Proszę o podniesienie ręki. Kto jest przeciw? Kto się wtrzymał? Dziękuję bardzo. Proszę o podanie wyników. Za było 13 głosów, 15 głosów przeciw, tak że poprawka została odrzucona. Stwierdzam, że art. 4 został rozpatrzony.

Mam jednak prośbę do pana ministra, żeby zastanowić się nad tym, co zostało powiedziane, tj., czy w drugim czytaniu nie złożyć poprawki. Bardzo bym prosił, bo konstrukcja tych przepisów nie jest prosta. Bardzo bym prosił o zastanowienie się, czy nie będzie przypadkiem takiej potrzeby, żeby w drugim czytaniu zgłosić poprawkę. Przechodzimy do art. 5. Bardzo proszę, pani poseł.

Poseł Iwona Maria Kozłowska (KO):
Dziękuję. Panie przewodniczący, Wysoka Komisjo, do art. 5 zgłaszamy trzy poprawki. Ja przedstawię pierwszą poprawkę, dotyczącą ust. 8, który otrzymuje brzmienie: „Przekazanie, o którym mowa w ust. 7, następuje na wniosek jednostki certyfikującej, która objęła producenta ekologicznego kontrolą urzędową, w terminie 14 dni od dnia rozwiązania umowy z jednostką certyfikującą, pod której kontrolą znajdował się producent ekologiczny”. Dziękuję bardzo.

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
Dziękuję bardzo. To jest jedna z tych trzech poprawek tak? Czy wszystkie trzy pani przedstawi?

Poseł Iwona Maria Kozłowska (KO):
Nie, proszę koleżanki i kolegów o kolejne.

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
W porządku. Bardzo proszę, panie mecenasie. Rozumiem, że nie ma uwag. W takim razie strona rządowa.

Sekretarz Stanu Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi Rafał Romanowski:
Nasze stanowisko jest negatywne.

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
Dziękuję bardzo. Przystępujemy do głosowania.

Koordynatorka ds. rzecznictwa Koalicji Żywa Ziemia Justyna Zwolińska:
Bardzo proszę o uzasadnienie tej poprawki. To jest naprawdę ważna poprawka. Chciałybyśmy wyjaśnić, na czym polega wątpliwość tego przepisu.

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
Ja wszystko rozumiem, tylko że procedowanie polega na tym, że ktoś przedstawia poprawkę i powinien od razu uzasadnić. Jeżeli była przedstawiona poprawka, to przystępujemy do głosowania. Oczywiście nie chcę robić złej atmosfery, dlatego bardzo panią poseł proszę o uzasadnienie tej poprawki jeszcze przed głosowaniem. Bardzo proszę, pani poseł, bo pani zgłasza tę poprawkę. Dobrze, w takim razie pani Metera.

Prezes zarządu Bioekspert sp. z o.o. Dorota Metera:
Bardzo dziękuję, panie przewodniczący. Chciałam powiedzieć, że zgodnie z nowymi przepisami z rozporządzenia 2018/848 włączenia do systemu kontroli będą dokonywać, po wejściu w życie tej ustawy, wojewódzkie inspektoraty jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych. W związku z tym, w jaki sposób jednostki certyfikujące mają wyłączać producentów, jeżeli ich nie włączają? Przepraszam, muszę powtórzyć, bo pan przewodniczący był zajęty. Jeżeli zgodnie z nowymi przepisami i nową ustawą wojewódzkie inspektoraty jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych będą włączać do systemu, to dlaczego jednostki certyfikujące będą je wyłączać? Moim zdaniem, jeżeli te jednostki ich nie włączają, to nie mają prawa też ich wyłączać. Natomiast w pkt 1 jest mowa o wyłączeniach z systemu kontroli.

Jeszcze tylko słowo do poprzedniej poprawki, która niestety przepadła. Już powiedziałam na poprzednim posiedzeniu, że to jest pierwszy znany mi przypadek, że jakakolwiek branża jest kontrolowana 5 lat po zaprzestaniu działalności. Podawałam wtedy przykład transportowej, która może być kontrolowana przez 12 miesięcy, a nie przez 5 lat. Nie omieszkamy przekazać rolnikom ekologicznym podejścia decydentów w tej sprawie, że przez 5 lat jeszcze będzie groziła im kontrola. Mimo tego, że produkty zostały już dawno sprzedane, skonsumowane, dawno już ich nie ma. Dziękuję bardzo.

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
Panie ministrze, bardzo proszę. Proszę odnieść się też do tych 5 lat.

Zastępca dyrektora departamentu MRiRW Jan Golba:
Proszę państwa, chodzi o to, że mamy 14 dni od momentu objęcia kontrolą producenta ekologicznego. Objęcie kontrolą oznacza prawidłowe zgłoszenie się do systemu. Dopiero w tym momencie, jeśli ktoś jest w systemie i w ten sposób zmienia jednostkę, inna jednostka może się o tym dowiedzieć, natomiast z poprzednią jednostką ten producent może rozwiązać umowę. Skoro z nią rozwiązuje umowę, to inna jednostka ma prawo żądać przekazania tych dokumentów, ponieważ to ona teraz prowadzi kontrolę nad tym producentem. W związku z tym kluczowe jest tutaj słowo „objęcie”. To nie jest jakikolwiek moment, tylko moment ważnego zgłoszenia się do systemu. Dziękuję bardzo.

Prezes zarządu Bioekspert sp. z o.o. Dorota Metera:
Bardzo przepraszam, ale nie chodzi o ten artykuł. Mnie chodzi o art. 5 ust. 1 pkt 1, w którym pada sformułowanie: „którzy zostali wyłączeni z kontroli urzędowej prowadzonej przez tę jednostkę”. Jednostka nie włącza i moim zdaniem nie ma też prawa wyłączać. Tu nie chodzi o zmianę jednostki, tylko o włączenie i wyłączenie.

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
Panie dyrektorze, bardzo proszę.

Dyrektor departamentu MRiRW Mariusz Gorzowski:
Panie przewodniczący, czy możemy poprosić o doprecyzowanie? O której poprawce rozmawiamy?

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
Nie rozmawiamy o poprawce. W tej chwili rozmawiamy o art. 5 ust. 2 pkt 1, tak? Mówimy o sformułowaniu: „którzy zostali wyłączeni z kontroli urzędowej prowadzonej przez tę jednostkę”. Pani ze strony społecznej, Dorota Metera, twierdzi, że jeżeli jednostki certyfikujące nie mogą kogoś włączyć, to nie mogą też kogoś wyłączyć.

Drodzy państwo, mam taką swoją uwagę. Dwa tygodnie temu była ogłoszona przerwa. Myślałem, że te sprawy między ministerstwem a stroną społeczną będą już uzgodnione. Dzisiaj na posiedzeniu Komisji mamy uzgadniać każde słowo? To nie jest rozsądne rozwiązanie. Bardzo proszę, panie ministrze.

Sekretarz Stanu Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi Rafał Romanowski:
Panie przewodniczący, ale jak wracamy do tego punktu, to ja mam nieodzowne wrażenie, że my mówimy o przepisie, który obowiązuje już w bieżącej ustawie, więc nie rozumiem tych argumentów, które państwo przedstawiają.

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
Czy art. 5 ust. 2 pkt 1 obowiązuje w tej chwili?

Sekretarz Stanu Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi Rafał Romanowski:
Tak, obowiązuje.

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
Bardzo proszę, pani Metera.

Prezes zarządu Bioekspert sp. z o.o. Dorota Metera:
Bardzo dziękuję. Chciałam przypomnieć, że zgodnie z rozporządzeniem 2018/848 jednostki certyfikujące nie mogą włączać producentów do systemów kontroli. To jest zadaniem właściwych organów. Jak zakładam, właściwym organem będą wojewódzkie inspektoraty jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych. To one będą włączać producentów do systemu kontroli, więc wydaję mi się, odnosząc się do art. 5 ust. 2 pkt 1, jeżeli włączył WIJHARS, to jednostka certyfikująca nie ma prawa go wyłączyć. Może się mylę. Dziękuję.

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
Bardzo proszę, teraz pani. Dla porządku protokołu proszę się przedstawić.

Rzecznik PIŻE Urszula Sołtysiak:
Jeszcze raz, Urszula Sołtysiak, Polska Izba Żywności Ekologicznej. Mam za sobą 20 lat szefowania jednostce certyfikującej. Pamiętam więc doskonale, że ten taki błąd językowy, ta nieścisłość językowa, to wyłączenie z systemu kontroli, a w szczególności to słowo „system”, które w Polsce traktowane jest nieprecyzyjnie – to sprawiło wiele problemów.

System kontroli to jest to, co jest określone w ustawie o organizacji struktury systemu kontroli w państwie członkowskim. Natomiast to, co prowadzi jednostka certyfikująca, nagminnie nazywane było systemem. To nazewnictwo było zupełnie niepoprawne, ponieważ w międzynarodowym systemie certyfikacji, jednostka certyfikująca prowadzi swój program kontroli. Jednostka Bioekspert prowadzi swój program kontroli, a inna jednostka certyfikująca prowadzi swój program kontroli. Być może wystarczyłoby napisać, że zostali wyłączeni przez tę jednostkę z jej programu kontroli? Jednostka w jakiś sposób ich wykreśla, a samo wyłączenie z systemu pozostaje w rękach WJHARS. Tutaj jest wyłączenie z programu kontroli prowadzonego przez daną jednostkę. Dziękuję.

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
Bo tutaj mamy: „którzy zostali wyłączeni z kontroli urzędowej prowadzonej przez tę jednostkę”.

Rzecznik PIŻE Urszula Sołtysiak:
Jak przed chwilą było powiedziane, jednostka z systemu kontroli nie wyłącza, bo nie włącza. Jednostka wyłącza ją tylko ze swojego pola widzenia, ze swojej obsługi, ze swojego serwisu etc.

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
Panie ministrze, proszę o wytłumaczenie tego zagadnienia.

Sekretarz Stanu Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi Rafał Romanowski:
Dobrze. Panie przewodniczący, Wysoka Komisjo, ale jak jest w tej chwili?

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
Panie ministrze, bo jest sytuacja taka, że panie tłumaczą, że w tej chwili to źle działa. Jeżeli WIJHARS włącza, to WIJHARS ma też wyłączać z kontroli, tak? Proszę bardzo, strona rządowa.

Naczelnik Wydziału Rolnictwa Ekologicznego w Departamencie Rolnictwa Ekologicznego i Jakości Żywności Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi Bartosz Pytlak:
Bartosz Pytlak, Naczelnik Wydziału Rolnictwa Ekologicznego.

Szanowni państwo, jeżeli wejdziemy w art. 34 ust. 1 rozporządzenia 848, to mamy tam dopuszczone dwa systemy kontroli. Jeden system kontroli opiera się na jednostkach certyfikujących. Drugi natomiast system kontroli opiera się na właściwych organach państwa członkowskiego i jego organach kontrolnych. Do tej pory było tak, że faktycznie było delegowane przyjmowanie zgłoszeń do jednostek certyfikujących. Obecnie Unia Europejska wyłączyła taką możliwość. Natomiast proszę zwrócić uwagę na to, iż akapit 2 art. 34 ust. 1 rozporządzenia 848 wskazuje, iż w przypadku zgłoszenia, jeżeli jest delegowanie uprawnień dla jednostek certyfikujących, to podmiot wskazuje w tym zgłoszeniu jednostkę certyfikującą, która dostarcza mu certyfikat. Jest to warunek niezbędny do tego, aby on został włączony do systemu kontroli urzędowej. W momencie rozwiązania umowy z jednostką certyfikującą nie ma takiej jednostki, która dostarcza mu certyfikat. W związku z tym w tym momencie następuje po prostu automatyczne wyłączenie z takiego systemu, gdyż nie ma jednostki, która go kontroluje.

Jest także jeszcze drugi zapis, mówiący o zobowiązaniu się producenta ekologicznego do poinformowania właściwego organu w momencie, kiedy wycofuje się z systemu rolnictwa ekologicznego. Pragnę zwrócić uwagę na to, iż mieliśmy takie rozwiązanie jeszcze przy okazji ustawy z 2004 r. Bardzo często producenci ekologiczni zapominali poinformować właściwy organ o odejściu z systemu kontroli. W związku z tym zaproponowana konstrukcja ma na celu zapewnienie przepływu informacji ze strony jednostek certyfikujących, po to aby właściwy organ wiedział o tym, że dany podmiot wycofał się z systemu kontroli, nawet jeżeli, powiedzmy, sam zapomni się z tego systemu kontroli wypisać. Dziękuję.

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
Czy mam rozumieć, że ten przepis jest tak skonstruowany, że jeżeli ktoś zrezygnuje z prowadzenia gospodarstwa ekologicznego, to nie ma obowiązku zgłaszania tego do odpowiedniego organu?

Naczelnik wydziału w departamencie MRiRW Bartosz Pytlak:
Jeszcze raz. Podmiot, który wchodzi w system rolnictwa ekologicznego, zobowiązuje się do tego, że poinformuje. Natomiast w praktyce to nie działało.

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
Ale jeżeli nie działało, to ten zapis będzie powodował to, że nie będzie zobowiązany?

Naczelnik wydziału w departamencie MRiRW Bartosz Pytlak:
Szanowny panie przewodniczący, podmiot sam się zobowiązuje – na mocy przepisów prawa unijnego. Natomiast my, z racji tego, że delegujemy te uprawnienia podmiotom prywatnym, żądamy, aby także podmioty prywatne przekazywały nam informacje o tym, iż taka umowa została rozwiązana.

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
Rozumiem. Jest to sensowne. Wróćmy do poprawek. Mamy zgłoszoną poprawkę, tak?

Poseł Małgorzata Tracz (KO):
Tak, ale poprawka dotyczy ust. 8, a w trakcie dyskusji wyszła ta kwestia, która teraz była omawiana. My tę poprawkę uwzględnimy w drugim czytaniu.

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
W porządku, poprawka dotyczy ust. 8, tak?

Poseł Małgorzata Tracz (KO):
Tak, ta, którą zgłaszałam, dotyczyła ust. 8.

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
Rozumiem. W takim razie głosujemy zgłoszoną poprawkę. Kto jest za poprawką zgłoszoną przez panią poseł? Kto jest przeciw? Oczywiście, tak jak już to zostało powiedziane, to nie dotyczy tej dyskusji, która była. Kto się wstrzymał? Proszę o podanie wyników. Za było 12 posłów, przeciw 16. Stwierdzam, że poprawka upadła. Stwierdzam, że art. 5 został rozpatrzony.

Przechodzimy do art. 6.

Przepraszam, jeszcze są poprawki do art. 5. Proszę bardzo, pani poseł.

Poseł Anna Wojciechowska (KO):
Kolejna poprawka do art. 5 ust. 9 pkt 1. Chodzi o wykaz informacji, o których mowa w art. 40 ust. 10 rozporządzenia 2018/848.

W pkt 1 przekazuje się, że :„na formularzach opracowanych i udostępnionych jednostkom certyfikującym przez Głównego Inspektora”. Odnośnie do treści poprawki to chcielibyśmy, żeby ten artykuł ust. 9 pkt 1 otrzymał brzmienie: „na formularzach opracowanych i udostępnionych jednostkom certyfikującym przez Głównego Inspektora nie później niż do 31 grudnia roku poprzedzającego rok, za który będą przekazywane dane”.

Chodzi nam o uściślenie konkretnej daty udostępnienia tych formularzy, ponieważ wytyczne i wzory powinny być przekazywane z odpowiednim wyprzedzeniem, tj. przed sezonem kontroli na dany rok z powodu konieczności dostosowania formularzy protokołów kontroli i wprowadzenia zmian w systemach informatycznych jednostek. Ta zmiana jest potrzebna, aby był czas na wprowadzenie potrzebnych zmian w wyżej wymienionych rzeczach.

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
Dziękuję bardzo. Pan mecenas teraz? Pan minister w takim razie.

Sekretarz Stanu Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi Rafał Romanowski:
Panie przewodniczący, Wysoka Komisjo, tak jak w poprzednim przypadku, tak tutaj stanowisko rządu jest negatywne. Cały czas podnosicie państwo kwestie upraszczania, a my w ten sposób będziemy doprowadzać do sytuacji, że Główny Inspektorat Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych będzie musiał corocznie udostępniać nowe formularze, które będą służyć wymianie informacji, przez co corocznie będą musiały być wprowadzane zmiany w dokumentacji producentów oraz systemach informacyjnych jednostek certyfikujących. Ta poprawka spowoduje więc podniesienie kosztów funkcjonowania systemu oraz zwiększy obciążenie samych producentów, jak również jednostek. W związku z tym nasze stanowisko jest negatywne.

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
Bardzo dziękuję. Przechodzimy więc do głosowania. Kto z państwa jest za poprawką? Proszę o podniesienie ręki. Wstrzymujemy na chwilę głosowanie. Jeszcze będziemy mieć chwilę dyskusji. Proszę bardzo.

Prezes zarządu Bioekspert sp. z o.o. Dorota Metera:
Bardzo dziękuję. Panie przewodniczący, ja chciałabym tylko powiedzieć o konsekwencjach, które się pojawią, jeżeli nie będziemy mieć tu wprowadzonego tego terminu.

Otóż jednostki certyfikujące otrzymywały wzory wykazów dokumentów, na podstawie których mają zbierać dane, np. w lipcu lub 29 października, podczas gdy termin zdania sprawozdania był do 31 października. Wcale nie trzeba zmieniać tych wzorów co roku. Chodzi nam o to, żeby one były jak najprostsze, przekazane raz i niezmieniane, jeśli jest to możliwe. Grunt, żeby były przekazane w sposób umożliwiający zbieranie danych za rok, czyli od 1 stycznia.

Proszę państwa, my wykorzystujemy ten formularz podczas kontroli, które są prowadzone u producentów. Natomiast przekazanie wzoru do zbierania danych w połowie roku mija się z podstawowymi założeniami zbierania danych, ponieważ z powodu takiej zmiany trzeba niektóre kontrole powtarzać albo po prostu szukać gdzieś tych danych i prosić o nie rolników. To jest dla nas duże utrudnienie i kłopot, również dla korzystających z tych danych agencji restrukturyzacyjnych oraz dla WIJHARS. Mieliśmy takie przypadki, że w trakcie roku trzeba było dopisywać jakieś buraki cukrowe albo jakieś uprawy szklarniowe, bo nagle coś się zmieniło, chociaż ekologicznych buraków cukrowych w Polsce nie ma. Bardzo prosimy, żeby zbieranie danych traktować poważnie. Będziemy to w sposób uczciwy i rzetelny zbierać, pod warunkiem, że będą przekazane wzory dokumentów i wzory danych, które mamy zbierać. Wtedy będzie wszystko jasne i prawdziwe.

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
Dziękuję bardzo. Jeszcze głos zabierze poseł Maliszewski.

Poseł Mirosław Maliszewski (KP):
Ja chciałbym wszystkie głosy poprzeć, oprócz głosu pana ministra. Z tego powodu, że ta poprawka nie tylko nie powoduje bałaganu, ale wprowadza także porządek, żeby do 31 grudnia każdego roku był opracowany formularz dla jednostek certyfikujących, żeby nie było bałaganu w ciągu kolejnego roku i żeby jednostki certyfikujące, a za nimi rolnicy nie byli zaskakiwani np. nowym wzorem czy nowymi wymaganiami, które zostaną sformułowane w ciągu roku.

Odnosząc się do argumentacji pana ministra, że ten zapis będzie oznaczał konieczność corocznych zmian – wcale tak nie będzie. Ten zapis wcale nie wymusza wprowadzenia zmian, bo jeżeli nie nastąpi zmiana w formularzu, to po prostu formularz, który obowiązywał w roku poprzednim, będzie powielony. Tak że ten zapis tylko porządkuje, nie wprowadza bałaganu.

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
Bardzo dziękuję. Panie ministrze, proszę o zabranie głosu.

Sekretarz Stanu Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi Rafał Romanowski:
Panie przewodniczący, nie będę się powtarzać. W historii mieliśmy jeden taki przypadek aktualizacji – w 2009 r. Ta aktualizacja nie dotyczyła nawet samego systemu sprawozdawczości czy też przedstawienia danych statystycznych. Coroczne powielanie i powtarzanie tego samego dokumentu lub jego potwierdzanie naprawdę będzie powodować tylko niepokój.

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
Dobrze, to jest sensowne. Z tym że co powinniśmy zrobić, żeby zabezpieczyć jednostki certyfikujące i rolników przed zmianą tego formularza w ciągu roku i ich nie zaskakiwać?

Sekretarz Stanu Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi Rafał Romanowski:
Panie przewodniczący, ale my mówimy o danych, których wymaga od nas Unia Europejska, więc jesteśmy przekonani, że nie będzie od nas wymagała corocznych aktualizacji lub aktualizacji dwa razy do roku.

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
Dziękuję bardzo. Przystępujemy do głosowania. Kto jest za poprawką? Proszę o podniesienie ręki. Kto jest przeciw? Kto się wstrzymał? Jeszcze poczekamy moment. Czy już wszyscy zagłosowali? Mogę zamknąć głosowanie? Dziękuję. Proszę o podanie wyników. Za było 13 posłów, przeciw 17, więc poprawka upadła. Proszę o trzecią poprawkę do art. 5.

Poseł Tomasz Aniśko (KO):
Panie przewodniczący, chcielibyśmy zgłosić poprawkę do art. 5 ust. 10. Proponujemy następującą treść: „10. Zgłoszenia błędów lub pomyłek w informacjach, o których mowa w ust. 2 i ust. 4, dokonuje się do ostatniego dnia każdego miesiąca”.

Swoją propozycję uzasadniamy tym, że wprowadzanie terminu dla korekty błędów lub pomyłek w informacjach jest konieczne, ponieważ w przypadku błędów, które pomimo dołożenia wszelkiej staranności mogą się zdarzyć, jednostka certyfikująca nie będzie mogła ich sprostować, a główny inspektor nie będzie dysponował prawdziwymi i aktualnymi informacjami. Dziękuję.

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
Dziękuję bardzo. Teraz strona rządowa.

Sekretarz Stanu Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi Rafał Romanowski:
No, dobrze, panie przewodniczący, ale skutek tego zapisu będzie taki, że jeżeli w projekcie ustawy jest złożenie tego raz do roku, to teraz będziemy składać to co miesiąc? To też jest zapis, który może powodować kolejne komplikacje. Stanowisko rządu jest negatywne.

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
Dziękuję bardzo. Przystępujemy do głosowania. Kto jest za poprawką? Proszę, niech podniesie rękę. Kto jest przeciw? Kto się wstrzymał? Proszę o podanie wyników. Za było 13 posłów, 15 przeciw. Stwierdzam, że poprawka upadła. W tym momencie stwierdzam, że art. 5 został rozpatrzony. Teraz art. 6. Proszę bardzo, pani poseł.

Poseł Małgorzata Tracz (KO):
Panie przewodniczący, Wysoka Komisjo, panie ministrze, jako Koalicja Obywatelska zgłaszamy poprawkę dotyczącą art. 6 ust. 1. Proponujemy następujące brzmienie:  „1. Jednostka certyfikująca przekazuje Głównemu Inspektorowi oraz Prezesowi Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, za pośrednictwem środków komunikacji elektronicznej, w formie dokumentu elektronicznego opatrzonego kwalifikowanym podpisem elektronicznym, podpisem zaufanym albo podpisem osobistym, wykaz producentów, o których mowa w ustawie z dnia 18 grudnia 2003 r. o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności, którzy spełnili określone wymagania dotyczące produkcji ekologicznej zgodnie z przepisami dotyczącymi rolnictwa ekologicznego do dnia:

– 30 listopada każdego roku – w przypadku producentów, względem których jednostka certyfikująca stwierdziła spełnienie tych wymagań do dnia 15 listopada danego roku”.

Różnica między obecnym zapisem a naszym pojawia się w proponowanym dniu. My proponujemy do dnia 30 listopada każdego roku w przypadku producentów, względem których jednostka certyfikująca stwierdziła spełnienie tych wymagania do dnia  15 listopada danego roku. W uzasadnieniu tej poprawki chodzi o to, że wielokrotnie już jednostki certyfikujące przekazywały uwagi, że nie można przekazać wykazu producentów za dany rok do 15 października, ponieważ rok kalendarzowy jeszcze się nie zakończył i trwa jeszcze przez dwa i pół miesiąca. Jednocześnie wykaz producentów wymaga uproszczenia. To już taka dodatkowa uwaga. Jeśli chodzi o wypłacanie zaliczek i dotacji dla rolników ekologicznych na podstawie złożonych wniosków o płatności, to jest to oczywiście okej. Natomiast ten wykaz wymaga uproszczenia, bo obecnie powoduje trudności i dla jednostek certyfikujących, i dla ARiMR oraz, w efekcie końcowym, dla rolników ekologicznych. Bardzo proszę ministerstwo o pozytywne zaopiniowanie tej poprawki.

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
Dziękuję bardzo. Czy ministerstwo przychyla się do tej prośby?

Sekretarz Stanu Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi Rafał Romanowski:
Niestety nie, panie przewodniczący, bo jeżeli będziemy w ten sposób rozpatrywać tę kwestię, to będziemy po prostu opóźniać wypłaty zaliczek, ponieważ będziemy kolidować z terminem ich wypłacania, a zaliczki są wypłacane na poziomie 85%. Obejmuje to również sektor rolników i producentów w systemie ekologicznym. Termin zaliczkowy obejmuje podmioty, względem których jednostka stwierdziła spełnienie określonych wymagań we wskazanym terminie. Jeśli jednostka nie stwierdziła spełnienia tych określonych wymagań w tym terminie, to nie przekazuje danych o tych producentach na wykazie. Nie może być takiego stanowiska rządu, które by kolidowało z interesem producentów.

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
Dziękuję bardzo. Proszę bardzo, pani Dorota Metera.

Prezes zarządu Bioekspert sp. z o.o. Dorota Metera:
Dziękuję bardzo. Panie przewodniczący, również jednostki certyfikujące dwukrotnie pisały pismo do ministerstwa, że w pełni popierają wypłacanie zaliczek rolnikom ekologicznym. Nie bierzecie jednak państwo pod uwagę, że wyznaczyliście państwo nowy termin 15 października. Przepraszam, ale użyję troszeczkę śmiesznego wyrażenia – bo to jest śmieszny termin – nie można przekazać sprawozdania za dany rok15 października. Natomiast w pełni popieramy wypłacanie zaliczek dla rolników ekologicznych, tak jak to było do tej pory. Ten termin został wprowadzony bodajże trzy lata temu. Nie widzimy żadnego uzasadnienia dla wprowadzenia tego terminu. Jesteśmy jak najbardziej za tym, żeby wypłacać zaliczki dla rolników ekologicznych.

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
Dziękuję bardzo. Czy jeszcze pan minister chciałby się odnieść? Pan minister nie chce, tak że przystępujemy do głosowania poprawki. Jeszcze jedna osoba chciałaby zabrać głos, proszę bardzo.

Przewodniczący NSZZ RI „Solidarność” Tomasz Obszański:
Chciałbym zapytać, czy zaliczki ekologiczne były wypłacane w takich transzach? Pierwszy raz się z tym spotykam. Nie wiem, jak to jest możliwe, bo do tej pory zaliczki dla rolników ekologicznych nie były wypłacane.

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
Dziękuję bardzo. Panie ministrze.

Sekretarz Stanu Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi Rafał Romanowski:
Panie przewodniczący, Wysoka Komisjo, potwierdzam, że zaliczki w systemie ekologicznym są wypłacane.

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
Dziękuję bardzo. Przystępujemy do głosowania poprawki. Kto z państwa jest za poprawką zgłoszoną przez panią poseł Tracz? Kto jest przeciw? Kto się wstrzymał? Dziękuję bardzo. Proszę o podanie wyników. Za było 14 posłów, przeciw było 16. Poprawka upadła.

Jesteśmy cały czas przy art. 6, tak? Czy ktoś jeszcze ma poprawki? Nie, więc stwierdzam, że art. 6 został rozpatrzony.

Teraz art. 7. Pani poseł pierwsza, potem pan mecenas. Widzę, że pan mecenas ma uwagi, tak że posłuchajmy poprawki. Może do niej też pan mecenas będzie miał jakieś uwagi. Oddaję pani poseł głos.

Poseł Anna Wojciechowska (KO):
Art. 7 ust. 1 i ust. 2. Przedstawię treść poprawki, którą chcielibyśmy wprowadzić:

„Art. 7. 1. Wojewódzki inspektor jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych w drodze decyzji wydaje zezwolenia w sprawach:

1) odstępstw, o których mowa w pkt 1.3.4.3 w części II załącznika II do rozporządzenia 2018/848;

2) odstępstw, o których mowa w pkt 1.3.4.4 w części II załącznika II do rozporządzenia 2018/848;

3) odstępstw, o których mowa w pkt 3.1.2.1 akapit drugi w części III załącznika II do rozporządzenia 2018/848;

4) uznawania wcześniejszego okresu za część okresu konwersji zgodnie z art. 10  ust. 3 rozporządzenia 2018/848;

5) uznawania, że okoliczności będące warunkiem użycia dodatku zostały wykazane w sposób wymagany przez właściwy organ – w przypadku gdy, zgodnie z sekcją A1 w części A załącznika V do rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE) 2021/1165 z dnia  15 lipca 2021 r. zezwalającego na stosowanie niektórych produktów i substancji w produkcji ekologicznej oraz ustanawiającego ich wykazy, dodatek może być użyty wyłącznie po wykazaniu tych okoliczności w sposób wymagany przez właściwy organ;

6) zastosowania zabiegów, o których mowa w pkt 1.7.8 w części II załącznika II do rozporządzenia 2018/848;

7) zastosowania odstępstw, o których mowa w art. 3 ust. 2–9 rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) 2020/2146 z dnia 24 września 2020 r. uzupełniającego rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2018/848 w odniesieniu do wyjątkowych zasad produkcji w przypadku produkcji ekologicznej, zwanego dalej »rozporządzeniem 2020/2146 «;

2. skreśla się ust. 2”.

Każda z czynności organu wymieniona w tym przepisie powinna być wydawana jako zezwolenie, gdyż dotyczy to sytuacji stanowiących wyjątek dla zasad prowadzenia produkcji ekologicznej. Dotychczasowe brzmienie art. 7 ust. 1 oraz art. 7 ust. 2 powoduje, że niepotrzebnie wprowadza się aż trzy rodzaje czynności organu, tj. zezwolenia, postanowienia i uznania, dla których i tak został przewidziany tryb wydawania decyzji. Ponadto użycie sformułowania, że postanowienia wydaje się w formie decyzji, nie jest najlepszym rozwiązaniem z uwagi na to, że Kodeks postępowania administracyjnego wprowadza podział na postanowienia i decyzje, dla których przyjmuje się odmienne tryby i terminy postępowania, a także rangę spraw. Wydawanie decyzji dla postanowień oraz mnożenie bytów nie jest korzystnym rozwiązaniem niezależnie od faktu, że rozporządzenie 2018/848 posługuje się różnym nazewnictwem tych czynności. Nie stoi to jednak na przeszkodzie, by korzystając z przyjętych w prawie krajowym rozwiązań i form postępowania organów, stworzyć przepis, który jest przejrzysty i w uporządkowany sposób tworzy katalog spraw, dla których wydaje się zezwolenie. Chodzi o uporządkowanie tych czynności.

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
Dziękuję bardzo. Pan mecenas.

Legislator z Biura Legislacyjnego Łukasz Grabarczyk:
Dziękuję, panie przewodniczący. Odnosząc się do poprawki, chcielibyśmy tylko dodatkowo zauważyć, że poprawka dotyczy między innymi usunięcia ust. 2, podczas gdy  w ust. 3 nadal do tego ust. 2 się odsyła w zakresie wniosku, o którym mowa w ust. 2. Tutaj zachodzi pewna niekonsekwencja.

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
Dziękuję bardzo. Strona rządowa.

Sekretarz Stanu Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi Rafał Romanowski:
Panie przewodniczący, Wysoka Komisjo, dwa tygodnie temu podczas prezentacji ustawy wyraźnie zaznaczaliśmy, że ona implementuje prawodawstwo unijne. Ten artykuł jest wyraźną implementacją tych przepisów.

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
Dziękuję bardzo. Skoro to jest taka sytuacja, to nie ma się nad czym zastanawiać. Przechodzimy do głosowania. Bardzo proszę, kto z państwa jest za poprawką zgłoszoną przez panią poseł Wojciechowską? Kto jest przeciw? Kto się wstrzymał? Proszę o podanie wyników. Za było 12 posłów, przeciw było 17. Stwierdzam, że poprawka upadła. Art. 7 został rozpatrzony. Teraz art. 8. Pan mecenas jeszcze, bardzo proszę. Do art. 7 jeszcze?

Legislator Łukasz Grabarczyk:
Jeszcze drobiazg legislacyjny. W ust. 1 w pkt 7 wnioskodawcy posłużyli się tytułem rozporządzenia delegowanego, do którego utworzono skrót. Skrótem tym projekt posługuje się tylko raz, w związku z tym proponujemy, aby w art. 9 ust. 1 tego skrótu nie stosować i przytoczyć cały tytuł rozporządzenia. Dziękuję.

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
Dziękuję bardzo. Panie mecenasie, na tamtym posiedzeniu Komisji już udzielaliśmy delegacji, ale powtórzymy, że w takich poprawkach macie państwo delegację od Komisji. Czy ktoś jest przeciw takiej delegacji dla Biura Legislacyjnego? Nie ma. Stwierdzam, że art. 7 został rozpatrzony.

Art. 8. Stwierdzam, że został rozpatrzony.

Art. 9. Stwierdzam, że został rozpatrzony.

Art. 10. Stwierdzam, że został rozpatrzony.

Art. 11. Stwierdzam, że został rozpatrzony.

Art. 12. Pan mecenas.

Legislator Jarosław Lichocki:
W zakresie art. 12 mamy podobną uwagę jak do art. 11, mianowicie mamy tutaj odesłanie do przepisów odrębnych.

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
Macie zgodę. Dziękuję bardzo.

Legislator Jarosław Lichocki:
Panie przewodniczący, tylko proszę mi dać skończyć, bo obawiam się, że biorąc pod uwagę dotychczasową praktykę i stanowisko rządu wyrażone w trakcie naszych uzgodnień, moja uwaga nie przejdzie.

Otóż w tego rodzaju przypadkach Biuro Legislacyjne sygnalizuje, że odbiorca aktu może mieć kłopot z identyfikacją tych odrębnych przepisów. W związku z tym nasza uwaga dotyczy tego, że aby spełnić zasadę określoności prawa, prosilibyśmy wnioskodawców o chociażby rodzajowe dookreślenie, o jakie odrębne przepisy chodzi w tych jednostkach, odpowiednio 11.3 i 12.3. Dziękuję.

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
Panie ministrze.

Sekretarz Stanu Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi Rafał Romanowski:
Panie przewodniczący, Wysoka Komisjo, zgodnie z sugestią Biura Legislacyjną mamy odrębne stanowisko, w związku z czym nie możemy się na to zgodzić.

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
Panie mecenasie i po co to panu było kończyć? Byłaby zgoda i byłoby załatwione. Dziękuję bardzo. Stwierdzam, że zostawiamy to bez zmian.

Art. 12 został rozpatrzony.

Art.13. Stwierdzam, że został rozpatrzony.

Art. 14. Proszę bardzo, pani Małgorzata Tracz.

Poseł Małgorzata Tracz (KO):
Panie przewodniczący, Wysoka Komisjo, Szanowni państwo, zgłaszam poprawkę do art. 14. To jest daleko idąca poprawka.

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
Nauczony doświadczeniem mam prośbę do pani poseł, żeby nie czytać całej poprawki, tylko po prostu ją uzasadnić.

Poseł Małgorzata Tracz (KO):
Tak, tak. Ja już właśnie będę o tym mówić. Przede wszystkim chodzi o kwestie tego egzaminu na inspektora ekologicznego. Jest to rzecz, którą omawialiśmy przez wiele godzin podczas poprzedniego posiedzenia Komisji. Wydaje mi się, że wszelkie argumenty wybrzmiały, prawda? Obowiązkowego egzaminu na inspektora ekologicznego nie ma w żadnym innym państwie europejskim. Chyba że pan minister od czasu poprzedniego posiedzenia Komisji znalazł jakieś inne informacje na ten temat. Wiemy, że taki egzamin jest w Polsce. Do tego ma być płatny. To tak naprawdę zniechęci osoby do pełnienia tej funkcji i jednocześnie negatywnie wpłynie na rozwój rolnictwa ekologicznego.

Chciałabym też dodać, że od 2012 r. mamy w Polsce proces deregulacji zawodów, więc tym bardziej niezrozumiałe jest trwanie przy tym egzaminie na inspektora produkcji ekologicznej. Jest to też nierówna konkurencja w dostępie do zawodów w Unii Europejskiej, jeśli taki egzamin będzie tylko i wyłącznie w Polsce.

Zasadnicza idea tej poprawki dotyczy zmiany brzmienia art. 14, mocne skrócenie go oraz skreślenie art. 33, który się z nim łączy. Mam nadzieję, że po tej burzliwej debacie, którą mieliśmy podczas ostatniego posiedzenia Komisji, zarówno ministerstwo, jak i posłowie i posłanki Komisji Rolnictwa przychylą się do tej poprawki.

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
Dziękuję bardzo. Panie ministrze, ma pan szansę przekonać panią poseł Tracz.

Sekretarz Stanu Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi Rafał Romanowski:
Panie przewodniczący, Wysoka Komisjo, tak jak pani poseł słusznie zauważyła, dyskusję na ten temat stoczyliśmy dwa tygodnie temu. Stanowisko rządu w tym wypadku jest identyczne jak to sprzed dwóch tygodni. Podtrzymujemy swoje stanowisko.

Opłata nie jest nowością. Egzamin również nie jest nowością. Jest w tej chwili realizowany, a jeżeli państwo odwołujecie się do tego, co było pojęciem egzaminu i szukacie przykładów, to ja cały czas odwołuję się do przykładu niemieckiego. Przy każdym dopuszczeniu kolejnego inspektora jest zbadane tzw. doświadczenie i odbywa się monitoring w postaci minimum pięciu kontroli w obecności kontrolera nadrzędnego. W związku z powyższym możemy dyskutować, czy egzamin praktyczny na prawo jazdy też jest zbędny, czy jednak niezbędny. Ja uważam, że jest niezbędny. W tym wypadku przykład niemiecki pokazuje, że taki egzamin jest w tej formie prowadzony. Żeby uciąć tę dyskusję, to tak jak wspomniałem wcześniej, stanowisko rządu do tej poprawki jest negatywne.

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
Dziękuję bardzo. Drodzy państwo, nie dopuszczam do dyskusji w tej kwestii, ponieważ ona już była dwa tygodnie temu. Myślę, że po głosowaniu będzie wiadomo, jakie są stanowiska w tej sprawie. Nie ma sensu prowadzić tej dyskusji, bo tamtym razem dyskutowaliśmy nad tym jednym punktem ponad godzinę.

Pan mecenas chciał zabrać głos. Proszę bardzo, panie mecenasie.

Legislator Łukasz Grabarczyk:
Dziękuję, panie przewodniczący. Jeśli chodzi o poprawkę, to Biuro Legislacyjne chciałoby zasygnalizować, po raz kolejny, brak konsekwencji legislacyjnych w tej propozycji. Proszę zauważyć, że w całym projekcie ustawy do art. 14, który aktualnie podzielony jest na ustępy, funkcjonują odesłania. Ponadto art. 14 formułuje dwa skróty, którymi dalej ustawa się posługuje.

Natomiast poprawka nie przewiduje wprowadzenia tych skrótów. W związku z tym pewne wątpliwości legislacyjne mogłyby się pojawić. Po wtóre, drugą częścią poprawki jest skreślenie art. 33, który jest przepisem dostosowującym i określającym, co się dzieje z aktualnie funkcjonującym rejestrem oraz inspektorami. Brak takiego przepisu dostosowującego również powodowałby wątpliwości interpretacyjne i intertemporalne w zakresie funkcjonującego rejestru i tego, co się dzieje z aktualnie funkcjonującymi inspektorami.

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
Dziękuję bardzo. Mamy sytuację taką, że jeżeli chodzi o pana ministra, mamy merytoryczne uwagi do tej poprawki, jak również mamy uwagi legislacyjne, które pan mecenas przedstawił. Dlatego drogie panie, żeby po prostu być w porządku wobec was, to może być zabrany jeden głos. Która z pań? Pani Metera.

Koordynatorka ds. rzecznictwa Koalicji Żywa Ziemia Justyna Zwolińska:
Ja przepraszam, panie przewodniczący. Ja chciałabym coś powiedzieć. Panie przewodniczący.

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
Jeden głos. Jest głos za poprawką, przeciw poprawce, tak że bardzo proszę, jeden głos. Pani Metera. Raz tylko wystarczy pastylkę przyłożyć.

Prezes zarządu Bioekspert sp. z o.o. Dorota Metera:
Bardzo dziękuję i przepraszam za kłopot. Jestem przygotowana. Rozporządzenie o dopuszczaniu do jednostek certyfikujących, zgodnie z ustawą o rolnictwie ekologicznym… Rozporządzenie ministra z 7 maja 2012 r. nie przewiduje takiego egzaminu. Mówimy o rozporządzeniu niemieckim. Przewiduje, tak jak pan minister powiedział, nadzór inspektora w praktyce, natomiast nie przewiduje testu z 50 pytań, w których są 4 odpowiedzi i stawia się krzyżyki. Zgodnie z aktualnie jeszcze obowiązującą ustawą ten egzamin potwierdza umiejętności teoretyczne i praktyczne. Praktyczne w stawianiu krzyżyków.

Jeżeli więc pan minister uważa, że w Niemczech jest dobry sposób dopuszczania jednostek certyfikujących, to prosimy o taki sam system jak w Niemczech, a nie system oparty na egzaminie, który tak naprawdę jest tylko w Polsce i w Chinach, i jeszcze odnosi się do różnych rodzajów specjalizacji. Nie ma nowego rozporządzenia do tej ustawy – nie wiemy, jakie to są specjalizacje, nie wiemy, jakie będą koszty tego egzaminu, ponieważ specjalizacji można stworzyć bardzo dużo. Jak przemnożymy liczbę specjalizacji przez cenę egzaminu, to wyjdą nam horrendalne kwoty dla inspektorów, którzy są po prostu ludźmi normalnymi i nie mają nieograniczonych zasobów. Dziękuję.

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
Dziękuję bardzo. Przystępujemy do głosowania. Kto z państwa jest za poprawką? Proszę o podniesienie ręki. Kto jest przeciw? Kto się wstrzymał? Dziękuję bardzo. Proszę o podanie wyników. Mamy 12 głosów za, 17 głosów przeciw. Stwierdzam, że poprawka upadła.

Art. 14 został rozpatrzony. Jeszcze nie? Bardzo proszę, pani poseł.

Poseł Iwona Maria Kozłowska (KO):
Dziękuję. Panie przewodniczący, Wysoka Komisjo, panie ministrze, ponieważ poprawka zgłoszona przez panią poseł Tracz nie została przyjęta przez Komisję, chciałabym odnieść się do ust. 11. Proponujemy, aby otrzymał on brzmienie: „11. Skreślenie inspektora rolnictwa ekologicznego z rejestru inspektorów rolnictwa ekologicznego w przypadkach określonych w ust. 9 pkt 2 i ust. 10 pkt 2 następuje w drodze decyzji administracyjnej”.

Teraz przedstawię króciutkie uzasadnienie. Zakaz wykonywania określonego zawodu lub prowadzenia określonej działalności gospodarczej, zgodnie z art. 39 ust. 2 Kodeksu karnego, jest środkiem karnym. W związku z tym skreślenie z rejestru należy zaliczyć do środków karnych, gdyż czasowo lub stale pozbawia możliwości wykonywania zawodu, i jako takie powinno znajdować się w wyodrębnionej części ustawy, przewidującej sankcje tego typu.

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
Dziękuję bardzo. Przystępujemy do głosowania poprawki. Kto z państwa jest za poprawką? Kto jest przeciw? Kto się wstrzymał? Już głosujemy. Tak jest, my głosujemy. Dziękuję bardzo. Proszę o podanie wyników. Za było 12 posłów, przeciw było 17. Stwierdzam, że poprawka upadła. Czy mamy jeszcze jakieś poprawki? Nie ma. Pan mecenas, bardzo proszę.

Legislator Łukasz Grabarczyk:
Dziękuję. Panie przewodniczący, pozwolę sobie zgłosić wszystkie uwagi Biura Legislacyjnego do art. 14.

W ust. 1, pod koniec tego przepisu, mowa jest o tym, że występuje obowiązek spełnienia „podnoszenia wiedzy”. Chcielibyśmy doprecyzować, ewentualnie dopytać stronę wnioskodawców, czy nie zabrakło tutaj określenia, że chodzi o obowiązek „podnoszenia poziomu wiedzy”, o którym mowa w ust. 6? To jest rzecz pierwsza.

Rzecz druga dotyczy ust. 6, zgodnie z którym inspektor rolnictwa ekologicznego jest zobowiązany do podnoszenia wiedzy z zakresu produkcji. I tutaj występują dwa punkty. Chcielibyśmy dopytać o konsekwencje dla inspektora w przypadku niespełnienia tych wymogów, a więc w sytuacji, w której inspektor nie będzie brał udziału w szkoleniach z określoną częstotliwością czy nie przeprowadzi odpowiedniej liczby kontroli. Jakie ewentualne konsekwencje są dla niego przewidziane? My takich konsekwencji tutaj nie dostrzegamy. Pytanie, czy taki jest rzeczywiście zamysł tego przepisu?

Jeśli chodzi o kolejne uwagi, to one dotyczą już ust. 20, który jest przepisem upoważniającym do wydania rozporządzenia przez ministra właściwego do spraw rolnictwa. W pkt 1 jest mowa o tym, że minister określi szczegółowy zakres zagadnień. Chcielibyśmy dopytać, gdzie określono ogólny zakres takich zagadnień, których znajomość jest wymagana do uzyskania poszczególnych rodzajów specjalizacji? Chcielibyśmy także przypomnieć, że rozporządzenie jako akt wykonawczy ma konkretyzować przepisy ustawowe, natomiast nie może stanowić podstawy normy w danej dziedzinie spraw. Stąd wynika też obowiązek formułowania przynajmniej przepisów ogólnych na poziomie ustawy, które są potem konkretyzowane w przepisach rozporządzeń.

Kolejna uwaga dotyczy pkt 3 i posłużenia się przez wnioskodawcę czasownikiem „powinien” w sformułowaniu „sposób powoływania i skład komisji oraz wymagania, które powinny spełniać osoby”. Chcielibyśmy zauważyć, że w normach rangi ustawowej wskazane jest odchodzenie od używania czasownika „powinien”. Jest to sformułowanie niedookreślone. Trudno jednoznacznie ocenić, czy to dotyczy obowiązku. Z tego powodu, jeśli strona rządowa wyrazi zgodę, proponujemy zmianę na czasownik, który będzie odzwierciedlał znaczenie słowa „obowiązek”.

Jeśli chodzi pkt 5, to tutaj chodzi również o uszczegółowienie wymagań dotyczących szkoleń. Niestety na etapie analizy projektu nie znaleźliśmy przepisów, które w sposób ogólny mówiłyby o wymaganiach dotyczących szkoleń.

Ostatnia uwaga dotyczy wytycznej, która jest w części wspólnej tego ustępu – w części dotyczącej spełniania przez jednostki certyfikujące warunków określonych w art. 29 lit. b rozporządzenia 2017/625. Czy bez takiej wytycznej te wymagania nie musiałyby być spełniane? Innymi słowy, czy ta wytyczna nie ma charakteru pozornego? Dziękuję bardzo.

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
Dziękuję. Panie ministrze. Pan dyrektor.

Dyrektor departamentu MRiRW Mariusz Gorzowski:
Jeżeli można, panie przewodniczący. Szanowni państwo, dziękujemy za te uwagi. Panie mecenasie, może zacznę po kolei.

Art. 14 ust. 1 – tutaj rzeczywiście zgadzamy się na dodanie wyrazu „poziomu”. Końcówka tego przepisu brzmiałaby więc „obowiązek podnoszenia poziomu wiedzy”. Jest to słuszna uwaga i dziękujemy za nią.

Jeżeli chodzi o ust. 6, czyli o konsekwencje dla inspektora rolnictwa ekologicznego, to rzeczywiście w przypadku niespełnienia tych wymogów, to takich konsekwencji uregulowanych w ustawie nie ma. Natomiast naszym zdaniem jednostka certyfikująca po prostu nie będzie mogła powierzyć mu wykonywania czynności kontrolnych. Wynika to pośrednio z przepisów projektowanych.

Dalej pojawiły się uwagi i propozycje do ust. 20. Pan mecenas podnosił kwestie szczegółowego i ogólnego zakresu zagadnień. Naszym zdaniem ogólny zakres został określony w ust. 3. Jeżeli chodzi natomiast o ust. 20 pkt 3, to faktycznie jesteśmy skłonni zrezygnować z wyrazu „powinny”. Proponujemy brzmienie: „Sposób powoływania i skład komisji kwalifikacyjnej oraz wymagania, jakie mają spełniać osoby powołane w skład komisji”. Pojawiła się również uwaga do projektowanego ust. 20 pkt 5, czyli kwestia podnoszenia poziomu wiedzy. Jak najbardziej w tym zakresie brzmienie tego przepisu powinno zostać uzupełnione. Przychylamy się do tego i dziękujemy za tę uwagę.

Ostatnia kwestia dotyczy wytycznych. Tak, to są wytyczne dla ministra i naszym zdaniem oczywistym jest, że jednostki certyfikujące muszą spełniać te wymagania. Dziękuję bardzo.

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
Dziękuję bardzo. Panie mecenasie, czy to wystarczy?

Legislator Łukasz Grabarczyk:
Co do zasady tak, ale chcielibyśmy jeszcze dopytać, po raz kolejny, o ust. 20 pkt 5 – „w zakresie szczegółowych wymagań dotyczących szkoleń, o których mowa w ust. 6”.

Dyrektor departamentu MRiRW Mariusz Gorzowski:
Naszym zdaniem ust. 6 to jest punkt zaczepienia, jeżeli chodzi o tę kwestię ogólną. Dziękuję bardzo.

Legislator Łukasz Grabarczyk:
Jest to punkt zaczepienia, natomiast proszę zauważyć, że ust. 6 mówi o generalnym obowiązku podnoszenia wiedzy z zakresu produkcji ekologicznej, a nie dotyczy on wymagań związanych ze szkoleniami.

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
Panie ministrze, proponuję, żeby przygotować poprawkę i wyjaśnić tę sprawę do drugiego czytania. Nie? To proszę bardzo o wyjaśnienie nam tego.

Dyrektor departamentu MRiRW Mariusz Gorzowski:
Rzeczywiście jest tak, że mówimy o ust. 6, natomiast naszym zdaniem chodzi o kwestię wiedzy z zakresu produkcji ekologicznej, czyli ten inspektor będzie zobowiązany do podnoszenia wiedzy z zakresu produkcji ekologicznej. Poprzez udział w szkoleniu – może tak dopowiem. W związku z tym naszym zdaniem przygotowanie poprawki w tym zakresie nie jest zasadne.

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
Dziękuję. Stwierdzam, że art. 14 został rozpatrzony. Proszę bardzo, pytanie do art. 14, tak? Dotknięcie pastylką raz wystarczy, teraz wystarczy już tylko włączyć.

Prezes zarządu Bioekspert sp. z o.o. Dorota Metera:
Przepraszam, jestem nietechniczna. Mam do pana ministra pytanie dotyczące pkt 9. Skreślenie inspektora rolnictwa ekologicznego z rejestru następuje w przypadku śmierci. Z przykrością stwierdzam, że w aktualnym rejestrze jest bardzo dużo osób, które nie żyją i nie zostały skreślone. W jaki sposób będzie to realizowane w przyszłości i w praktyce? Do tej pory bowiem nie jest.

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
Panie ministrze.

Naczelnik wydziału w departamencie MRiRW Bartosz Pytlak:
Szanowny panie przewodniczący, uczymy się, jakby to powiedzieć, na swoich błędach, dlatego taki zapis został wprowadzony. Daje on delegację do tego, aby wykreślić osobę zmarłą z rejestru. Dziękuję.

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
Dziękuję bardzo. A skąd państwo będziecie mieli informację, że dana osoba zmarła?

Sekretarz Stanu Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi Rafał Romanowski:
Panie przewodniczący, odpowie zastępca głównego inspektora jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych.

Zastępca głównego inspektora jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych Agnieszka Sudoł:
Panie przewodniczący, Wysoka Komisjo, panie ministrze, Agnieszka Sudoł, zastępca głównego inspektora jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych.

Chciałam wskazać, że jeżeli tylko dowiadujemy się o tym, że jest prawdopodobieństwo tego, że inspektor nie żyje, to występujemy do Urzędu Stanu Cywilnego, z którym współpracujemy w tym zakresie, o taką informację. Na tej podstawie wykreślamy inspektora z tego wykazu. Dziękuję.

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
Dziękuję bardzo.

Art. 14 został rozpatrzony.

Art. 15. Proszę bardzo, panie mecenasie.

Legislator Jarosław Lichocki:
Taki drobiazg. Mianowicie proponujemy skreślić wyraz „przeprowadzanie” w ust. 1. Proszę zwrócić uwagę, że w dalszej części tego przepisu, dotyczącego analiz w laboratoriach, to pozwolimy sobie akurat, zgodnie z upoważnieniem, dostosować. W konsekwencji tego przeprowadzania w ust. 2 powinniśmy mówić o kosztach przeprowadzania analiz, badań czy innych elementów.

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
Dziękuję. Czy pan minister wyraża zgodę? Wyraża zgodę, więc stwierdzam, że art. 15 został rozpatrzony.

Art. 16. Stwierdzam, że został rozpatrzony.

Art. 17. Bardzo proszę. Proszę tylko nie czytać poprawki, pani poseł, tylko nam ją uzasadnić.

Poseł Anna Wojciechowska (KO):
Tak jest, panie przewodniczący. Panie przewodniczący, Wysoka Komisjo, chodzi o art. 17 ust. 1 i ust. 3. W art. 17 ust. 1 otrzymuje brzmienie: „Zgłoszenie działalności, o którym mowa w art. 34 ust. 1 rozporządzenia 2018/848”.

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
Ale pani poseł, ja mówiłem, żeby nie czytać, bo my to mamy.

Poseł Anna Wojciechowska (KO):
A, dobrze. Chodzi o wprowadzenie sformułowania: „właściwego ze względu na adres stałego miejsca wykonywania działalności Wojewódzkiego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych”. W art. 17 ust. 3 chodzi o wprowadzenie brzmienia: „Jednostka certyfikująca przekazuje w terminie 14 dni od dnia jego otrzymania…”.

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
Dziękuję bardzo.

Poseł Anna Wojciechowska (KO):
Uzasadnić?

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
Nie, już wszystko. Strona rządowa.

Sekretarz Stanu Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi Rafał Romanowski:
Panie przewodniczący, w odniesieniu do pierwszej części poprawki, to nie jest wiadomo, co oznacza „adres stałego miejsca wykonywania działalności”. Konstrukcja przepisu nie wskazuje właściwości miejscowej, ponieważ gospodarstwo może mieć działalność w więcej niż w jednym województwie. Ponadto zgłoszenie przeprowadzenia, przykładowo, pasieki wędrownej może stać się w tym wypadku niemożliwe. W przyjętej konstrukcji przepisu nie ma wskazanej właściwości miejscowej, w związku z czym nie można przekazać zgłoszenia do wojewódzkiego inspektoratu jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych, który jest właściwy w sprawie. W związku z powyższym przyjęcie poprawki spowoduje tylko i wyłącznie skomplikowanie przepisów i szkodę na rzecz producentów.

W odniesieniu do drugiej części poprawki, to wprowadzenie terminu na przekazanie zgłoszenia przez jednostki do WIJHARS nie jest konieczne. Termin nie został wprowadzony w projekcie, gdyż jego bezzwłoczne przekazanie jest w interesie zarówno producenta, jak i jednostki. Przyjęcie zgłoszenia umożliwia wystawienie certyfikatu zgodności przez jednostkę. Bez niego nie można wykonywać swoich zadań wobec producenta. W związku z tym stanowisko rządu jest negatywne. Dziękuję.

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
Dziękuję bardzo. Pani Justyna.

Koordynatorka ds. rzecznictwa Koalicji Żywa Ziemia Justyna Zwolińska:
Panie przewodniczący, dziękuję bardzo. Chcielibyśmy zwrócić uwagę, że może rzeczywiście nie adres stałego, tylko główny adres tego stałego miejsca wykonywania działalności, tak jak jest np. w prawie przedsiębiorców, że mamy jedno główne miejsce wykonywania działalności, ale mamy też miejsca dodatkowe. W zależności od tego, jakie jest wskazane miejsce wykonywania działalności przez producenta, taka powinna być właściwa miejscowość zgłaszana do wojewódzkiego inspektoratu jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych. To ma bardzo duże znaczenie dla całej szczelności systemu, dla wymiany informacji pomiędzy WIJHARS-ami a jednostkami certyfikującymi. To porządkuje całe zagadnienie i uszczelnia system certyfikacji i kontroli. To jest jedna rzecz.

Druga rzecz jest taka, że zwracam uwagę panu ministrowi, że stosujecie sobie państwo, jak chcecie słowo „niezwłocznie”, które jest w rozporządzeniu 848. Czasami wprowadzacie kilkudniowy termin. My uważamy akurat, że zgłoszenie jest tak ważną sprawą, że powinien być wskazany bardzo precyzyjny termin do przekazania tego zgłoszenia. Odsyłam również do orzecznictwa w zakresie prawa administracyjnego, które mówi o tym, że w terminie do dwóch tygodni orzecznictwo sądowe uznaje jeszcze, że to jest tzw. niezwłoczne przekazanie. Doskonale państwo wiecie, że przy zgłoszeniu jednostki certyfikujące bardzo często dokonują poprawek, dlatego że producenci mają tak fantastyczne formularze, że bez przerwy się mylą albo nie dopisują czegoś. Jest to proces, który trwa.

W związku z tym naprawdę nie widzimy przeciwskazań, żeby po pierwsze doprecyzować przepisy pod kątem właściwości miejscowej, jak również doprecyzować przepisy pod kątem precyzyjnie wskazanego terminu.

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
Dziękuję bardzo. Pan minister.

Sekretarz Stanu Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi Rafał Romanowski:
Panie przewodniczący, nie będę się powtarzać.

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
Dziękuję bardzo. Przystępujemy do głosowania poprawki nr 13. Kto z państwa jest za? Kto jest przeciw? Kto się wstrzymał? Dziękuję. Proszę o podanie wyników. Za było  12 posłów, 17 było przeciw. Stwierdzam, że poprawka upadła.

Art. 17 został rozpatrzony. Proszę bardzo, panie mecenasie. Chcę się pan jeszcze odnieść do art. 17, tak?

Legislator Jarosław Lichocki:
Tak, przepraszam. Do art. 17 jeszcze mamy uwagę, wydaje się, że o charakterze redakcyjno-legislacyjnym. W ust. 1 mówimy, że zgłoszenie działalności składa się do wojewódzkiego inspektoratu jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych. Proponowalibyśmy – tak jak jest mowa w ust. 4 – aby to zgłoszenie działalności składać do wojewódzkiego inspektoratu jakości handlowej. W takiej sytuacji konsekwencja terminologiczna zostanie zapewniona.

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
Dziękuję bardzo. Pan minister. Pan minister wyraził zgodę. Stwierdzam, że art. 17 został rozpatrzony.

Art. 18. Stwierdzam, że został rozpatrzony.

Art. 19. Stwierdzam, że został rozpatrzony.

Art. 20. Stwierdzam, że został rozpatrzony.

Art. 21. Stwierdzam, że został rozpatrzony.

Art. 22. Panie pośle, chce się pan odnieść do art. 21 czy art. 22? Do art. 22, rozumiem. Bardzo proszę, panie pośle.

Poseł Tomasz Aniśko (KO):
Panie przewodniczący, chcielibyśmy zaproponować poprawkę do art. 22 pkt 1 lit. f. Chcielibyśmy zmienić w tym miejscu pojęcie „uprawy” na „rośliny”. Już chyba wcześniej omawialiśmy to, że nie jest możliwe pobieranie próbek i analizowanie upraw. Próbek i analiz dokonuje się na roślinach i tego rodzaju zapisy znajdują się w rozporządzeniach ministra rolnictwa i rozwoju wsi.

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
Dziękuję bardzo. Panie ministrze, to pobiera się z upraw czy z roślin? Bardzo proszę.

Sekretarz Stanu Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi Rafał Romanowski:
Panie przewodniczący, rozumiem, że teraz będziemy się poruszać w nomenklaturze z tzw. semantyki i ze Słownika języka polskiego. Będziemy zastanawiać się, co jest uprawą, a co jest rośliną. Rozumiem, że roślina w uprawie to już nie jest roślina, albo że uprawa nie jest też rośliną. My wręcz przeciwnie, nie ograniczamy, tylko poszerzamy ten katalog z korzyścią dla producenta.

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
Przekonał mnie pan minister. Skoro jest to korzyść producenta, to głosujemy. Kto z państwa jest za poprawką? Proszę o podniesienie ręki. Kto jest przeciw? Kto się wstrzymał? Dziękuję bardzo. Proszę o podanie wyników. Za było 11 posłów, przeciw było 17. Stwierdzam, że poprawka upadła. Stwierdzam, że art. 22 został rozpatrzony.

Art. 23. Pani poseł, proszę o uzasadnienie.

Poseł Iwona Maria Kozłowska (KO):
Muszę przeczytać zmianę, którą proponujemy. Panie przewodniczący, dziękuję. Wysoka Komisjo, panie ministrze…

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
Ale my mamy tę poprawkę. Proszę o uzasadnienie.

Poseł Iwona Maria Kozłowska (KO):
Wysokość kary powinna być adekwatna do czynu oraz odnosząca się do danej sytuacji, w której doszło do naruszenia prawa. System karny, w niektórych przypadkach, był dotychczas nadużywany przez Główny Inspektorat Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych mimo braku dowodu na naruszenie prawa przez jednostki certyfikujące. Dziękuję bardzo.

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
Dziękuję. Pan minister.

Sekretarz Stanu Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi Rafał Romanowski:
Panie przewodniczący, Wysoka Komisjo, poprawka spowoduje ograniczenie narzędzi dostępnych dla organów nadzoru w sprawowaniu kontroli nad jednostkami certyfikującymi, które działają niezgodnie z przepisami obowiązującego prawa. Tym samym jej przyjęcie faktycznie pogorszy jakość sprawowanego nadzoru, co może się odbić ze szkodą dla producentów ekologicznych i konsumentów.

Należy też mieć na uwadze, że art. 25 ust. 1 i ust. 2 projektowanej ustawy umożliwiają stopniowanie wysokości kary, a nawet odstąpienie od jej wymierzenia w określonych przypadkach. Jednostki działające w zgodzie z przepisami nie są karane za nieprawidłowości. W związku z tym stanowisko rządu co do tej poprawki jest negatywne. Dziękuję.

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
Dziękuję bardzo. Przystępujemy do głosowania. Kto z państwa jest za poprawką zgłoszoną przez panią poseł? Kto jest przeciw? Kto się wstrzymał? Dziękuję. Za było  10 posłów, przeciw było 17. Stwierdzam, że poprawka została odrzucona. Bardzo proszę, panie mecenasie.

Legislator Jarosław Lichocki:
Dziękuję, panie przewodniczący. W art. 23 mamy kilka kwestii.

Ust. 1 pkt 6. Wydaje się, że tutaj występuje ważne zagadnienie. Otóż w projekcie zaproponowano penalizację, czyli nałożenie kar pieniężnych na jednostkę, która nie przekazuje dokumentacji kontrolnej i informacji wymienionych w art.5 w określonych przypadkach. Mamy pytanie do wnioskodawców, czy w przypadku tego przepisu koniunkcja ma zastosowanie, czy nie powinno być alternatywy nierozłącznej, czyli określenia „lub”? W naszej ocenie w tego rodzaju przepisach o karach pieniężnych należy stosować alternatywę. To jest rozstrzygnięcie o charakterze merytorycznym. Prosilibyśmy wnioskodawców o stanowisko w tym zakresie. Jeśli chodzi o część wspólną, to mamy uwagę redakcyjną: „podlega karze w wysokości do dziesięciokrotności”.

W ust. 2 pkt 7 powinien pojawić się zapis „poziom wiedzy”.

Teraz ust. 4. W ust. 4 w pkt 1 sposób obliczania kary pieniężnej będzie zrelatywizowany z rokiem rozliczeniowym poprzedzającym rok wymierzenia tej kary. Zgłaszamy tu wątpliwość, że określenie „rok rozliczeniowy” może być niejasne. Nie będzie wiadomo, o jaki rok chodzi. W rozumieniu jakich przepisów należy interpretować „rok rozliczeniowy”?

Z kolei ust. 5 mówi o sytuacji, w której jednostka certyfikująca nie osiągnęła przychodu. Nasze wątpliwości dotyczą tego, skąd główny inspektor będzie wiedział, jaki jest przychód. W naszej ocenie należałoby rozważyć zagadnienie tego, czy nie należałoby pokusić się o taki przepis, który będzie określał obowiązek dostarczania inspektorowi niezbędnych danych do określenia wymiaru kary pieniężnej w konkretnym terminie. Tego rodzaju przepisom towarzyszą regulacje odnoszące się do tego, co się dzieje w przypadku niedostarczenia tych danych. Wreszcie, co w sytuacji, w której okres działania jednostki certyfikującej jest krótszy niż rok kalendarzowy? Jaką wówczas należy przyjąć podstawę wymiaru kary?

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
Dziękuję. Ktoś w imieniu pana ministra zabierze głos?

Dyrektor departamentu MRiRW Mariusz Gorzowski:
Jeżeli można, panie przewodniczący. Rozpocznę od art. 23. ust. 1 pkt 6. Dziękujemy za tę uwagę. Ta koniunkcja nie jest właściwa. Powinna pojawić się alternatywa w postaci słowa „lub”. Prosimy Wysoką Komisję o przyjęcie tej zmiany merytorycznej.

Odnosząc się do części wspólnej, to jak najbardziej zgadzamy się na proponowaną zmianę. Następnie jeśli chodzi o ust. 2 pkt 7, oczywiście zgadzamy się na zmianę „podnoszenia wiedzy” na „podnoszenia poziomu wiedzy”. Dziękujemy za tę uwagę, rekomendacja rządu jest pozytywna.

Odnosząc się do roku rozliczeniowego, odwołujemy się do przepisów z ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych. Szanowni państwo, posługujemy się nomenklaturą roku rozliczeniowego. Naszym zdaniem nie będzie problemu w zastosowaniu tego sformułowania w praktyce.

Jeżeli chodzi o projektowany ust. 5, czyli kwestię przychodu i wymierzenia kary pieniężnej. Zwracamy uwagę, że kary pieniężne nakłada się w drodze decyzji administracyjnej. W związku z tym nie powinno być problemu z tym, żeby w toku postępowania żądać od strony wszelkich dokumentów niezbędnych do zastosowania tej kary i ustalenia przychodu. Panie mecenasie, czy coś pominąłem?

Legislator Jarosław Lichocki:
W związku z aprobatą strony rządowej kwestii związanej z ust. 1 pkt 7, to sygnalizujemy tutaj, że ewentualna zmiana wymagałaby poprawki, w której literę „i” zastąpilibyśmy wyrazem „lub”. Taka poprawka została przez nas napisana, jeżeli któryś z państwa posłów mógłby ją przejąć.

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
Kto z państwa jest za poprawką, którą zgłosiło Biuro Legislacyjne? A może inaczej, kto z państwa jest przeciw takiej poprawce? Nie widzę, tak że stwierdzam, że poprawka została przyjęta.

Art. 23 został rozpatrzony.

Art. 24. Bardzo proszę, panie pośle.

Poseł Tomasz Aniśko (KO):
Panie przewodniczący, chcielibyśmy zaproponować zmianę w art. 24 w ust. 1, polegającą na podwyższeniu kar, o których mówi się w pkt 4, 6, 8, 10 i pkt 11, do czterokrotnej wartości korzyści majątkowej lub kwoty nie niższej niż 10 tys. zł. Natomiast w pkt 12 – do sześciokrotnej wartości korzyści majątkowej i kwoty nie niższej niż 15 tys. zł. Uzasadniamy to potrzebą zabezpieczenia rolników ekologicznych przed nieuczciwą konkurencją i nagminnymi przypadkami tzw. greenwashingu.

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
Panie pośle, ja dopytam. Kogo pan chce karać?

Poseł Tomasz Aniśko (KO):
W art. 24 ust. 1 podnosimy wartość kar, o których mowa.

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
Ale dla kogo?

Poseł Tomasz Aniśko (KO):
Dla osób wymienionych w tych pkt 4, 6, 8, 10, 11 i 12.

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
Dziękuję bardzo. Rozumiem. Panie ministrze.

Sekretarz Stanu Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi Rafał Romanowski:
Panie przewodniczący, Wysoka Komisjo, być może w przyszłości nastąpi podniesienie tych sankcji. Ten artykuł, od początku projektowania, ma być organizmem żywym i jeżeli będzie taka potrzeba, to oczywiście będziemy nowelizować kwestię podnoszenia tych kar. Póki co stanowisko rządu jest negatywne.

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
Dziękuję bardzo. Przechodzimy do głosowania poprawki. Kto z państwa jest za poprawką? Proszę o podniesienie ręki. Kto z państwa jest przeciw? Kto się wstrzymał? Dziękuję bardzo. Proszę o podanie wyników. Za było 6 posłów, przeciw było 17. Stwierdzam, że poprawka upadła. Stwierdzam, że art. 24 został rozpatrzony.

Art. 25 został rozpatrzony.

Art. 26.

Poseł Jerzy Małecki (PiS):
Chciałbym zgłosić poprawkę, panie przewodniczący.

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
Proszę bardzo.

Poseł Jerzy Małecki (PiS):
Po art. 25 chciałbym dodać art. 25a. W tej poprawce projektowane rozwiązanie przyczynia się do bardziej kompleksowego wsparcia rozwoju obszaru wiejskich, w tym w szczególności w aspekcie działalności z zakresu upowszechniania postępu biologicznego w rolnictwie. Prosiłbym o głosowanie z tą poprawką poprawki nr 4, którą złożyłem. Chodzi o dodanie art. 30a, który także doprecyzowuje zakres przedsięwzięć realizowanych przez KOWR. Dziękuję.

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
Dziękuję bardzo. Strona rządowa.

Sekretarz Stanu Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi Rafał Romanowski:
Panie przewodniczący, wyprzedzając opinię Biura Legislacyjnego Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej, że poprawka wykracza poza przedłożenie, powiem tak. W tej poprawce, od razu w ust. 10 w pkt 4, pojawia się takie pojęcie jak „upowszechnienie postępu biologicznego w rolnictwie w zakresie hodowli roślin uprawnych oraz hodowli zwierząt gospodarskich, w tym na działania promocyjne, informacyjne oraz edukacyjne”. Jest mowa o środkach, które pozyskujemy dla instytutów naukowych. W tym roku będą kolejne umowy, więc będzie to, z intencją wnioskodawców, kolejne źródło finansowania. Strona rządowa znajduje uzasadnienie merytoryczne dla tej poprawki i opinia jest pozytywna. Dziękuję.

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
Dziękuję bardzo. Pan mecenas.

Legislator Jarosław Lichocki:
Dziękujemy panu ministrowi za antycypację. Tak, zgłaszamy wątpliwości w zakresie przekroczenia zakresu poprawek. Wprawdzie te wątpliwości nie są duże, bowiem mamy do czynienia z nową regulacją, która kształtuje sprawę w tym zakresie, niemniej jednak w dwóch nowelizacjach związanych z KOWR-em ten związek jest bardzo luźny. Natomiast mamy istotną uwagę o charakterze praktycznym.

Otóż pan poseł proponuje w poprawce, w art. 25a, nowelizację art. 24 ustawy o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa. W dodawanym ust. 12a proponuje się określić elementy umowy z ust. 12. To jest umowa o pomocy bezzwrotnej. Zastanowimy się wspólnie ze stroną rządową, czy nie należałoby dookreślić, że w poszczególnych punktach chodzi o przeznaczenie pomocy finansowej, o której mowa w ust. 11. To jest drobiazg redakcyjny.

Kwestia istotniejsza jest taka, czy państwo analizowaliście – tutaj jest pytanie do strony rządowej, praktyków stosowania tych przepisów – treść tych umów, które są obecnie zawierane na podstawie ust. 12? Bowiem jeżeli taka umowa, która jest obecnie zawarta, byłaby niezgodna z tymi nowo dodawanymi przepisami, to zakładamy, że stronom umowy trudno byłoby antycypować uwzględnienie wszystkich elementów, które pan poseł proponuje określić w ust. 12a. Czy państwo analizowaliście pod tym kątem te umowy, czy to jest możliwe pod tym kątem i w tym zakresie, czy nie byłby konieczny przepis przejściowy, który regulowałby kwestie, co z umowami zawartymi przed dniem wejścia w życie tej regulacji? Proszę zwrócić uwagę na to, że w sytuacji, w której tego rodzaju umowy byłyby niezgodne albo nie zawierałyby wszystkich elementów określonych w tym określonym ust. 12a, to mógłby wystąpić kłopot z wypłatą bezzwrotnej pomocy. Dziękuję.

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
Dziękuję bardzo. Panie pośle.

Poseł Jerzy Małecki (PiS):
Poproszę o stanowisko Ministerstwo Rolnictwo, gdyż akurat ta poprawka była z ministerstwem konsultowana.

Dyrektor departamentu MRiRW Mariusz Gorzowski:
Szanowny panie przewodniczący, szanowni państwo, rzeczywiście jest to słuszna uwaga Biura Legislacyjnego. Analizowalimyśmy tę sytuację, natomiast informacje uzyskane z Krajowego Ośrodka Wsparcia Rolnictwa wskazują na to, że już obowiązujące dzisiaj umowy zawierają te niezbędne elementy. W związku z tym nie będzie problemów w praktycznym stosowaniu tego przepisu. Poza tym są to umowy krótkoterminowe, tak że dziękujemy za zwrócenie uwagi na ten aspekt sprawy. Był on przez nas analizowany. Dziękuję.

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
Dziękuję bardzo. Przystępujemy do głosowania. Kto z państwa jest za poprawką? Proszę o podniesienie ręki. A może odwrotnie. Poprawka nr 1 i poprawka nr 4, czyli dwie poprawki – czy ktoś jest przeciw takim poprawkom? Głosujmy, tak? To jednak głosujemy. Kto z państwa jest za? Kto jest przeciw? To jest poprawka złożona przez posła Jerzego Małeckiego. Kto się wstrzymał? Dziękuję. Proszę o podanie wyników. Za było posłów 18, od głosu wstrzymało się 6. Stwierdzam, że poprawka uzyskała pozytywną rekomendację Komisji.

Art. 26. Stwierdzam, że został rozpatrzony.

Art. 27. Został rozpatrzony.

Art.28. Proszę bardzo, pan poseł.

Poseł Jerzy Małecki (PiS):
Panie przewodniczący, Wysoka Komisjo, szanowni państwo, chciałbym zgłosić poprawkę nr 2, która ma na celu określenie stałych stawek dopłat do 1ha powierzchni gruntów ornych, obsianych lub obsadzonych materiałem siewnym kategorii elitarny lub kwalifikowany lub ekologicznym materiałem siewnym kategorii elitarny lub kwalifikowany. Z tą poprawką łączą się także poprawka nr 3 oraz poprawka nr 8. Bardzo proszę o pozytywnie zaopiniowanie tych poprawek.

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
Stanowisko rządu?

Sekretarz Stanu Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi Rafał Romanowski:
Panie przewodniczący, Wysoka Komisjo, jesteśmy przychylni wobec tych poprawek.

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
Jakie jest stanowisko pana mecenasa? Dziękuję. Przystępujemy do głosowania. Kto z państwa jest za? Proszę o podniesienie ręki i naciśnięcie przycisku. Kto jest przeciw? Kto się wstrzymał? Dziękuję. Proszę o podanie wyników. Za było 20 posłów, wstrzymało się 4. Stwierdzam, że poprawka została przyjęta. Art. 28 razem z poprawką został rozpatrzony.

Art. 29. Został rozpatrzony.

Art. 30.

Sekretarz Stanu Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi Rafał Romanowski:
Przepraszam, ale do art. 28 była jeszcze jedna poprawka. Razem była głosowana, rozumiem.

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
Pytanie do pana mecenasa, czy poprawka, która była głosowana, była głosowana razem z poprawką do art. 28?

Poseł Jerzy Małecki (PiS):
Ja zgłaszałem poprawki nr 2, 3 i 8.

Legislator Jarosław Lichocki:
Poprawka nr 3 była głosowana razem z poprawką nr 2. To był ten blok poprawek nr 2, 3 i 8.

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
To mamy porządek, tak? Proszę bardzo, pani poseł Tracz. Pani poseł zgłasza poprawkę do art. 30 czy art. 31?

Poseł Małgorzata Tracz (KO):
Ja zgłaszam poprawkę do art. 30. Panie przewodniczący, tutaj mamy poprawkę, żeby dodać EFTA do możliwości wprowadzenia do obrotu nawozów. Chodzi o zmianę w art. 5 ustawy o nawozach i nawożeniu. Ta zmiana wyłącza możliwość wprowadzenia do obrotu nawozów oraz środków wspomagających uprawę roślin ze wszystkich państw będących członkami Europejskiego Stowarzyszenia Wolnego Handlu.To jest o tyle kuriozalne, że w uzasadnieniu projektu mamy podaną EFTA, a już w konkretnych zapisach nie ma podanych tych państw. Czy to oznacza, że każdy producent ekologiczny będzie zmuszony do samodzielnego sprowadzania nawozów dozwolonych w Unii Europejskiej i Turcji na własne potrzeby?

Tutaj oprócz EFTA jest jeszcze kolejna rzecz, czyli to właśnie doprecyzowanie. Czy za każdym razem rolnik musi te nawozy sprowadzać za pośrednictwem jakiejś firmy? Dlaczego nie może sam ich sprowadzać? Znaczy odwrotnie.

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
Dziękuję bardzo. Pani Metera, proszę bardzo.

Prezes zarządu Bioekspert sp. z o.o. Dorota Metera:
Dziękuję bardzo, panie przewodniczący. Ta sprawa ciągnie się od wielu lat, myślę, że już od czterech. Ciągle mamy obietnice, że zostanie uregulowana. Sytuacja jest taka, że polski rolnik ekologiczny nie może stosować tych nawozów i środków ochrony roślin – ale tutaj mówimy akurat o nawozach – które stosują inni rolnicy ekologiczni na mocy tego samego prawa europejskiego. Czyli producent hiszpański, niemiecki, norweski, szwajcarski mogą stosować nawozy.

Teraz jest szansa, żeby to zmienić ustawą. Wykluczone są jednak akurat nawozy z dwóch krajów, które mogą mieć sens, a mianowicie ze Szwajcarii i z Norwegii. Oczywiście to są przypadki wyjątkowe, kiedy producenci sprowadzają te nawozy z tych krajów, ale od czterech lat nie mogę się dowiedzieć, dlaczego jest nałożone takie ograniczenie dla polskich producentów. Ostatnio dostałam odpowiedź z ministerstwa, że to byłoby nieuczciwe wobec polskich konsumentów, gdyby polski rolnik stosował nawozy z innych krajów. Natomiast chciałabym przypomnieć, że na półkach supermarketów w Polsce są produkty ze wszystkich krajów Unii Europejskich, z których ma to sens. Głównie z Hiszpanii i Włoch, gdzie te nawozy są stosowane, ale polski rolnik już nie może ich zastosować, mimo że konsument kupuje te produkty.

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
Dziękuję bardzo. Bardzo proszę, panie ministrze. Może pan tym razem odpowie pani.

Sekretarz Stanu Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi Rafał Romanowski:
Panie przewodniczący, Wysoka Komisjo, ale ja już akurat z panią Dorotą na ten temat dyskutowałem. W pełni nie zgadzam się z opinią pani Doroty. Wręcz przeciwnie. Opinia pani Doroty wprowadziłaby wręcz mechanizm ograniczający, a nie otwierający.

Przyjęcie tej poprawki oznacza, że nie wzrośnie spektrum dostępnych nawozów dla wszystkich rolników, nie tylko ekologicznych. Zamysłem ustawodawcy jest zwiększenie dostępności nawozów, szczególnie dla producentów ekologicznych. Przyjęcie tej poprawki przyniesie tylko dalszy wzrost cen, ponieważ ta poprawka zmniejszy ilość dostępnych nawozów, co podniesie koszty ceny produkcji oraz ceny żywności dla konsumentów.

Zaproponowany w projekcie ustawy przepis nie wskazuje, gdzie nawozy mają być wytworzone, a jedynie wskazuje, gdzie muszą być one dopuszczone. To jest sedno. Zgłoszona poprawka znacznie ograniczyłaby miejsce produkcji tych nawozów. Tym samym przyjęcie tej poprawki skutkowałoby brakiem możliwości wykorzystywania przez polskich rolników, nie tylko ekologicznych, wszystkich nawozów wyprodukowanych przykładowo w Ukrainie czy w państwach byłej Jugosławii, a także tych wyprodukowanych poza Unią Europejską. Poprawka jest więc na szkodę wszystkich rolników, nie tylko ekologicznych.

Natomiast odnosząc się do kwestii drugiej, wynikającej z zaproponowanej poprawki, to zgłoszona poprawka otworzy możliwość objęcia przepisów nakazujących zapewnienie przez koncerny importujące środki do produkcji, że nawozy te zapewniają ochronę zdrowia ludzi, zwierząt, ochronę środowiska oraz przydatność do stosowania w zakresie odpowiadającym wymaganiom. W związku z tym stanowisko rządu w tym wypadku jest negatywne.

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
Dziękuję bardzo.

Prezes zarządu Bioekspert sp. z o.o. Dorota Metera:
Może jeszcze raz zadam moje pytanie. Dlaczego państwo chcecie ograniczyć nawozy sprowadzane z krajów EFTA? Ja jestem za jak najszerszym stosowaniem w rolnictwie ekologicznym w Polsce nawozów, które są dopuszczone w innych krajach. Wyobrażam sobie, że np. w Norwegii, która ma na pewno świetne przepisy, w rolnictwie ekologicznym są dopuszczone nawozy, np. z pozostałości z produkcji ryb, załóżmy. Ewentualnie ze Szwajcarii z wykorzystaniem środków spożywczych będących odpadem produkcji spożywczej. Dlaczego polski rolnik ma nie korzystać z tych nawozów, z których korzystają jego konkurenci w innych krajach?

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
Trudno się nie zgodzić z pani pytaniem. Bardzo proszę.

Rolnik ekologiczny Piotr Zieliński:
Dzień dobry, Piotr Zieliński, doradca, rolnik ekologiczny i przedsiębiorca w ramach działalności rolnej. W pełni zgadzam z panią Dorotą. Jako doradca chcę zwrócić uwagę na to, że jako rolnik chcę mieć najszerszy dostęp do środków ochrony roślin i nawozów. Jeśli chodzi o nawozy z krajów Unii Europejskiej, to oczywiście mamy dostęp.

Nie rozumiem natomiast dlaczego tutaj są wymienione takie kraje jak Turcja i Indonezja, a nie ma np. tych krajów, o których mówiła pani Dorota. Chodzi o to, żebyśmy mieli taki sam dostęp do tych środków jak każdy inny rolnik z krajów członkowskich Unii Europejskiej. Z doświadczenia wiem, że rolnik hiszpański, niemiecki, austriacki czy włoski ma dużo większe spektrum dostępnych środków ochrony roślin i nawozów niż rolnik polski. Ich produkty trafiają również na polski rynek, co stanowi dla nas nierówną konkurencję.

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
Dziękuję bardzo. Panie ministrze, proszę mi odpowiedzieć na pytanie, dlaczego jako rolnik ekologiczny nie mogę kupić nawozów z Norwegii?

Sekretarz Stanu Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi Rafał Romanowski:
Panie przewodniczący, ale to jest zupełnie złe interpretowanie tego przepisu. Jeżeli nawóz jest dopuszczony w Unii Europejskiej, to nie ma znaczenia, gdzie jest wytworzony. To tak ujmując pokrótce. Nawozy z Norwegii są również dopuszczone w Polsce. Rozumiem, że mamy być ponad prawem unijnym i mamy robić jakieś przepisy w tym zakresie?

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
Rozumiem, dziękuję. Jeżeli nawóz jest dopuszczony w Unii Europejskiej, to nie ma znaczenia czy on jest z Norwegii, czy ze Szwecji.

Koordynatorka ds. rzecznictwa Koalicji Żywa Ziemia Justyna Zwolińska:
Ale Norwegia nie jest w Unii Europejskiej.

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
Ale to nieważne. Jeżeli nawóz jest dopuszczony w Unii Europejskiej, to można go używać. To jest coś innego. Dobrze, przystępujemy do głosowania. Kto z państwa jest za poprawką, która została zgłoszona? Kto jest przeciw? Kto się wstrzymał? Dziękuję bardzo. Proszę o podanie wyników. Za było 8 posłów, przeciw było 16. Stwierdzam, że poprawka upadła. To był art. 30. Proszę bardzo, pan poseł.

Poseł Jerzy Małecki (PiS):
Panie przewodniczący, moja poprawka nr 4 wprowadzała art. 30a. Chciałbym poprawkę nr 5, która wprowadzi art. 30b. W nawiązaniu może nie do nawozów, ale do pomagania w wysyłaniu produktów ekologicznych z Polski do innych krajów, które podlegają zasadom międzynarodowego obrotu towarami, a nie są także w Unii Europejskiej. Ten artykuł będzie szczególnie ważny od 1 lipca tego roku, gdyż zmienią się zasady wysyłania czy eksportu towarów do Wielkiej Brytanii. Potrzebne będzie świadectwo fitosanitarne.

W tej poprawce chcemy, żeby rolnicy w Polsce mieli te same uprawnienia co rolnicy w innych krajach, a w innych krajach jest właśnie możliwość przedstawiania takiego zaświadczenia czy świadectw fitosanitarnych w formie elektronicznej. Ta zmiana dotyczy właśnie tego, że rolnicy w Polsce także będą mogli przedstawiać te świadectwa w formie elektronicznej. Dziękuję.

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
Dziękuję bardzo. Myślę, że rząd się zgadza. Pan mecenas też? Przystępujemy więc do głosowania. Kto z państwa jest za poprawką pana Jerzego Małeckiego? Proszę o podniesienie ręki. Kto się wstrzymał? Kto jest przeciw? Proszę o podanie wyników. Dziękuję. Za było 16 posłów, wstrzymało się 8, więc stwierdzam, że poprawka została przyjęta.

Art. 30b.

Art. 31 został rozpatrzony. Czy pani Justyna może wyłączyć mikrofon?

Art. 32. Tutaj też nic się nie dzieje. Stwierdzam, że został rozpatrzony.

Art. 33.

Wracamy jeszcze do art. 32. Bardzo proszę, pan poseł Jerzy Małecki.

Poseł Jerzy Małecki (PiS):
Przepraszam bardzo, panie przewodniczący. Akurat tutaj trochę się zaczytałem. Chciałem wprowadzić poprawkę nr 6, która po art. 32 dodaje art. 32a. Chciałbym doprecyzować, że wyrazy „30 dni” zastępuje się wyrazem „miesiąc” ze względu na to, że nie każdy miesiąc ma 30 dni. Czasami ma więcej, a czasami mniej, tak że proszę o przyjęcie tej poprawki. Dziękuję.

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
Dziękuję bardzo. Pan minister się zgadza. Pan mecenas? Dziękuję bardzo. Kto z państwa jest za przyjęciem poprawki pana przewodniczącego Małeckiego? Proszę o podniesienie ręki i naciśnięcie przycisku. Kto jest przeciw? Kto się wstrzymał? Dziękuję. To jest art. 32a. On został przyjęty czy nie? Bardzo proszę o wynik głosowania. Stwierdzam, że poprawka została przyjęta, a więc mamy art. 32a.

Art. 33. Nie widzę głosów, tak że uznaję, że został rozpatrzony.

Art. 34. Nie widzę głosów, więc uznaję, że został rozpatrzony.

Art. 35.

Poseł Jerzy Małecki (PiS):
Panie mecenasie, znaczy panie przewodniczący, mam poprawkę.

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
Mogę być i mecenasem, bardzo proszę.

Poseł Jerzy Małecki (PiS):
Przepraszam. Chciałbym wprowadzić poprawkę nr 7, która w art. 35 wyrazy: „do dnia wejścia w życie niniejszej ustawy” zastępuje wyrazami: „do dnia poprzedzającego dzień wejścia w życie niniejszej ustawy”. Jest to poprawka mająca na celu doprecyzowanie przepisów.

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
Dziękuję bardzo. Kto jest przeciw takiej poprawce? Nie widzę sprzeciwu, więc stwierdzam, że poprawka została przyjęta.

Poseł Jerzy Małecki (PiS):
Panie przewodniczący, jeżeli moja poprawka została przyjęta, to po art. 35 chciałbym wprowadzić art. 35a. Przepraszam bardzo, ta poprawka została już wprowadzona.

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
Tak, już przyjęliśmy art. 35a. Dziękuję bardzo.

Art. 36. Pan mecenas, bardzo proszę.

Legislator Jarosław Lichocki:
Dziękuję. Otóż w art. 36 wnioskodawcy proponują utrzymanie w mocy przepisów wykonawczych przez 36 miesięcy. To jest ust. 1.

Natomiast w ust. 2 jest bezterminowe utrzymanie w mocy tych przepisów wykonawczych wydanych na podstawie art. 40c ust. 6 ustawy zmienianej w art. 28. Tego rodzaju wydłużanie okresu utrzymania w mocy tych aktów wykonawczych budzi wątpliwości w kontekście istoty samego aktu wykonawczego, który wykonuje przepisy danej ustawy. Będziemy mieli w tym przypadku do czynienia z niepożądanym stanem, w którym rozporządzenie wydane na podstawie uchylonych przepisów obowiązuje przez długi czas, a utrzymywanie przez długi czas aktu prawnego wydanego na podstawie już nieobowiązujących przepisów prowadzi do rozluźnienia więzów między aktem umocowującym a umocowanym, co w skrajnych przypadkach może prowadzić do niekonstytucjonalności takiego rozporządzenia jako pozbawionego podstawy ustawowej. Odsyłam do wyroku Trybunału Konstytucyjnego SK 9/07.

Natomiast jeśli chodzi o ten ust. 2 i bezterminowe zachowanie w mocy dotychczasowych przepisów wykonawczych, to wyjątkowo § 33 Zasad techniki prawodawczej zezwala na utrzymanie w mocy rozporządzenia, ale tylko czasowe. Natomiast bezterminowe zachowanie w mocy nie jest dopuszczalne na gruncie Zasad techniki prawodawczej. Należy zatem dookreślić ten termin. Dziękuję.

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
Dziękuję bardzo. Pan minister.

Sekretarz Stanu Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi Rafał Romanowski:
Panie przewodniczący, do pierwszej uwagi odniesie się pan dyrektor Gorzowski. Jeśli natomiast chodzi o drugą uwagę, to jest kwestia tego typu, że rozporządzenie jest zmieniane co roku. W związku z tym nie ma potrzeby wpisywania tego terminu. Natomiast do pierwszej części odniesie się pan dyrektor.

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
Dziękuję bardzo. Czy taka połowiczna wypowiedź satysfakcjonuje pana mecenasa?

Legislator Jarosław Lichocki:
W takim razie co stoi na przeszkodzie, żeby wpisać 12 miesięcy w ust. 2? Natomiast co do ust. 1 i ust. 3 – bo zapis „36 miesięcy” pojawia się w dwóch przypadkach – to rozumiem, że odpowie pan dyrektor, tak?

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
Dziękuję bardzo. Panie ministrze, co w takim razie stoi na przeszkodzie?

Dyrektor departamentu MRiRW Mariusz Gorzowski:
Panie przewodniczący, szanowni państwo, jeżeli chodzi o ten drugi aspekt, o którym rozmawiamy, to rzeczywiście jest tak, że rozporządzenia Rady Ministrów odnoszące się do tych stawek dopłat są wydawane co roku. W związku z tym naszym zdaniem nie ma potrzeby dookreślania tego. Natomiast jeżeli chodzi o kwestie 36 miesięcy, to my się zgadzamy z tym, że to jest wyjątkowo długi okres na to, żeby zmienić te przepisy, czyli wydać rozporządzenia.

Deklaracja z naszej strony jest taka, że postaramy się to wykonać jak najszybciej, natomiast zostało to wprowadzone na etapie projektu rządowego. Komórki merytoryczne przyjęły, że jest to optymalny okres, w którym prace nad aktami wykonawczymi się zakończą. Rzeczywiście pan mecenas ma rację, że standardowo jest to okres  24 miesięcy. Tak jak pan mecenas mówi, wskazują na to Zasady techniki prawodawczej, ale wprowadziliśmy 36 miesięcy i chcielibyśmy ten okres zachować. Przyjęcie tej uwagi powodowałoby bowiem niepotrzebne sporządzanie poprawki. Naszym zdaniem  te 36 miesięcy mogłoby zostać. Deklarujemy, że wydamy te akty w okresie krótszym niż 36 miesięcy.

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
A szybszym to znaczy?

Dyrektor departamentu MRiRW Mariusz Gorzowski:
Panie przewodniczący, myślę, że w przeciągu 12 miesięcy na pewno wydamy te akty. To jest optymalny okres. W tej chwili jesteśmy jednym z resortów – mogę to powiedzieć z dumą – który nie ma żadnych zaległości, jeżeli chodzi o implementację przepisów unijnych i dyrektyw.

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
Dziękuję bardzo, panie dyrektorze. To się wszystko nagrało. Myślę, że jest to deklaracja i nie musimy nawet zapisywać tego w ustawie, jeżeli tak pan zadeklarował.

Można mieć pytanie. Jednak przed pani pytaniem przywitam na posiedzeniu naszej Komisji pana europosła Krzysztofa Jurgiela, byłego ministra. Bardzo się cieszę, że pan europoseł znajduje czas, żeby z nami być na posiedzeniu Komisji. Bardzo serdecznie pana witam. Proszę bardzo, może pani zadać pytanie.

Koordynatorka ds. rzecznictwa Koalicji Żywa Ziemia Justyna Zwolińska:
Może takie słowo komentarza do tej deklaracji. Musimy zwrócić uwagę na to, że publikacja aktu w Dzienniku Urzędowym, w którym podaje się terminy na wydanie aktów wykonawczych, jest informacją, która ma szansę trafić do każdego. Nie wiem, czy każdy będzie oglądał to posiedzenie Komisji, żeby dowiedzieć się, co zadeklarowało ministerstwo w zakresie okresu wydawania przepisów wykonawczych. To jest jedna rzecz. Trzeba się zastanowić, czemu służy prawo, jaka jest powszechność tego prawa i jaki ma być odbiór tego prawa u osób, które są tym prawem zainteresowane.

Mam pytanie do pana zgłaszającego poprawkę. Jeżeli tylko mogę.

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
Ale teraz nie ma żadnej poprawki.

Koordynatorka ds. rzecznictwa Koalicji Żywa Ziemia Justyna Zwolińska:
Już. W art. 32 ust. 2. Dlaczego…

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
Ale nie, nie, nie, to już mamy przegłosowane.

Koordynatorka ds. rzecznictwa Koalicji Żywa Ziemia Justyna Zwolińska:
To już poszło?

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
Poszło. My jesteśmy już przy art. 36.

Koordynatorka ds. rzecznictwa Koalicji Żywa Ziemia Justyna Zwolińska:
O Boże święty.

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
Już jesteśmy przy art. 36.

Koordynatorka ds. rzecznictwa Koalicji Żywa Ziemia Justyna Zwolińska:
Tutaj też jest niejasno, bo w prawie polskim terminy podaje się jednak w dniach, co do zasady, a mamy miesiąc, tak jakbyśmy liczyli od pierwszego do ostatniego dnia miesiąca. Moim zdaniem to kompletnie nieuzasadniona poprawka, ale poszła.

Dyrektor departamentu MRiRW Mariusz Gorzowski:
Ale w miesiącach również, panie przewodniczący. Nie podzielamy tego poglądu.

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
W każdej rodzinie miesiąc jest ważny, bo czekamy na wypłatę, tak że jest w porządku. Stwierdzam, że art. 36 został rozpatrzony.

Art. 37 został rozpatrzony.

Art. 38.

Poseł Jerzy Małecki (PiS):
Poprawka.

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
Poprawka? Do art. 38?

Poseł Jerzy Małecki (PiS):
Tak.

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
Proszę bardzo.

Poseł Jerzy Małecki (PiS):
Panie przewodniczący, Wysoka Komisjo, panie ministrze, szanowni państwo, z uwagi na to, że przyjęliśmy bodajże poprawkę nr 5, która wprowadzała art. 30b i zakładała zmiany związane z 1 lipca 2022 r., czyli ze zmianami dotyczącymi eksportu towarów do Wielkiej Brytanii, chciałbym dodać poprawkę, która rozszerza art. 38. Brzmi ona następująco: „Ustawa wchodzi w życie po upływie 7 dni od dnia ogłoszenia, z wyjątkiem art. 30b, który wchodzi w życie z dniem 1 lipca 2022 r.”. Dziękuję bardzo.

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
To jest konsekwencja tamtej poprawki, tak? Rozumiem. Czy jest jakiś sprzeciw? Nie ma? Głosujmy jednak? Dobrze, głosujmy. Jednak pani poseł chce się wstrzymać. Dobrze, to głosujemy. Kto jest za? Kto jest przeciw? Kto się wstrzymał? Dziękuję bardzo, proszę o podanie wyników. Za było 19 posłów, wstrzymało się 5 posłów. Stwierdzam, że poprawka została przyjęta. Na tym zakończyliśmy rozpatrywanie projektu ustawy. Proponuję przegłosowanie w całości projektu ustawy.

Chciałbym jeszcze dodać swój komentarz do tej ustawy. Ubolewam nad tym, że nie udało się wypracować tej ustawy tak, żebyśmy nie mieli sprzecznych zdań, jeżeli chodzi o stronę społeczną i ministerstwo, że te dwa tygodnie nie zostały wykorzystane przez ministerstwo i przez stronę społeczną, żeby pewne rzeczy dogadać. Mówię ogólnie i nie wskazuję, że to jest czyjaś wina. Ubolewam, że to nie zostało zrobione, nieważne jest to, kto za tym stoi. Proponuję przegłosowanie całości projektu ustaw. Proszę bardzo, kto z państwa posłów jest za? Do tanga trzeba dwojga. Kto jest przeciw? Kto się wstrzymał?

Koordynatorka ds. rzecznictwa Koalicji Żywa Ziemia Justyna Zwolińska:
Panie przewodniczący, ja muszę w takim razie to powiedzieć publicznie. Strona społeczna od dwóch lat przekazuje te uwagi ministerstwu.

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
Dam pani głos na koniec, ale w tej chwili głosujemy. Za było 19 posłów, 1 poseł był przeciw, a 4 się wstrzymało. Stwierdzam, że Komisja rozpatrzyła ustawę pozytywnie.

Proszę, jeżeli pani chce, to może pani wygłosić to, co pani chciała? Już nie? W porządku. Proponuję, by Komisja wybrała posła sprawozdawcę. Na posła sprawozdawcę proponuję pana przewodniczącego Jerzego Małeckiego. Czy ktoś jest przeciw? Czy pan poseł wyraża zgodę?

Poseł Jerzy Małecki (PiS):
Tak, wyrażam zgodę.

Przewodniczący poseł Robert Telus (PiS):
Dziękuję. Stwierdzam, że przyjęliśmy posła sprawozdawcę. Na tym wyczerpaliśmy porządek dzienny. Protokół dzisiejszego posiedzenia będzie wyłożony do przyjęcia w sekretariacie Komisji. Zamykam posiedzenie Komisji.