Komisja Regulaminowa, Spraw Poselskich i Immunitetowych, obradująca pod przewodnictwem posła Kazimierza Smolińskiego (PiS), przewodniczącego Komisji, zrealizowała następujący porządek dzienny:

– rozpatrzenie wniosku oskarżyciela prywatnego z dnia 30 listopada 2020 r. o wyrażenie zgody na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej posła Sławomira Skwarka;

– zaopiniowanie dla marszałka Sejmu – w trybie art. 8 ust. 3 ustawy o wykonywaniu mandatu posła i senatora – formalnej poprawności oświadczenia posła Marka Asta z dnia 14 listopada 2022 r. w sprawie wyrażenia zgody na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej za wykroczenie w związku z wnioskiem komendanta głównego Policji z dnia 10 listopada 2021 r. o wyrażenie zgody przez Sejm na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej za wykroczenie posła Marka Asta.

W posiedzeniu udział wzięli: adwokat Agnieszka Michalak-Niedziułka pełnomocnik oskarżyciela prywatnego, Ryszard Gajownik oskarżyciel prywatny oraz Krzysztof Dąbrowski asystent przewodniczącego Komisji.

W posiedzeniu udział wzięli pracownicy Kancelarii Sejmu: Paulina Gabor, Ewa Kwiatkowska i Jolanta Szymańska – z sekretariatu Komisji w Biurze Komisji Sejmowych; Tomasz Czech oraz Piotr Podczaski – legislatorzy z Biura Legislacyjnego.

Przewodniczący poseł Kazimierz Smoliński (PiS):
Otwieram posiedzenie Komisji.

Proszę o zalogowanie się obecnych posłów na urządzeniach do głosowania. Posłów spoza Komisji proszę o zalogowanie się wiadomym przyciskiem. W celu sprawdzenia kworum proszę o oddanie dowolnego głosu. Dziękuję bardzo. Zgodnie z informacją z sekretariatu wynika, że liczba jest wystarczająca. W związku z tym, że mamy posiedzenie zdalne, pozostawimy na jakiś czas możliwość zalogowania się.

Porządek dzienny dzisiejszego posiedzenia został państwu dostarczony. Materiały na dzisiejsze posiedzenie zostały przesłane za pomocą poczty elektronicznej oraz na urządzenia mobilne iPad. Czy są uwagi do porządku dziennego? Nie widzę.

Przechodzimy zatem do realizacji porządku dziennego.

W punkcie pierwszym jest rozpatrzenie wniosku oskarżyciela prywatnego Ryszarda Gajownika reprezentowanego przez adwokat Agnieszkę Michalak-Niedziułkę z dnia  30 listopada 2020 r. o wyrażenie zgody na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej posła Sławomira Skwarka.

Czy jest obecny pełnomocnik oskarżyciela prywatnego, pani mecenas?

Pełnomocnik oskarżyciela prywatnego Agnieszka Michalak-Niedziułka:
Tak. Dzień dobry.

Przewodniczący poseł Kazimierz Smoliński (PiS):
Pani mecenas jest zdalnie. Dzień dobry.

Oskarżyciel prywatny również jest. Tak? Rozumiem, że pan Ryszard Gajownik.

Oskarżyciel prywatny Ryszard Gajownik:
Tak, we własnej osobie.

Przewodniczący poseł Kazimierz Smoliński (PiS):
Dobrze, dziękuję bardzo.

Poproszę panią mecenas o krótkie zreferowanie wniosku, zakładając, że członkowie Komisji otrzymali ten wniosek i go znają. Proszę bardzo.

Pełnomocnik oskarżyciela prywatnego Agnieszka Michalak-Niedziułka:
Szanowna Komisjo, wnoszę o wyrażenie zgody na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej posła pana Sławomira Skwarka na podstawie podstawy prawnej wskazanej we wniosku w związku z czynem popełnionym w dniu 23 września 2018 r. na zebraniu sołectw Adamowa w Adamowie w województwie lubelskim, polegającego na słownym znieważeniu, zniesławieniu pana Ryszarda Gajownika przez ówczesnego wójta gminy Adamów, pana Sławomira Skwarka.

Pomówił on Ryszarda Gajownika przed uczestnikami zgromadzenia na zebraniu sołectw, mówiąc, iż jest on „beneficjentem dzikiej reprywatyzacji”, oraz użył wobec niego określenia „cham”, dokładnie: „miałeś, chamie, złoty róg, ostał ci się jeno sznur”, czym pomówił i znieważył Ryszarda Gajownika oraz naraził go na utratę zaufania potrzebnego dla zajmowanego stanowiska.

Powstała w ten sposób szkoda ma charakter niematerialny, dotyczy dóbr osobistych pokrzywdzonego Ryszarda Gajownika, w związku z czym przez pana Ryszarda Gajownika zostało wszczęte postępowanie z oskarżenia prywatnego, które na dziś jest zawieszone z uwagi na konieczność wyrażenia przez Komisję zgody na pociągnięcie pana posła do odpowiedzialności karnej.

Przewodniczący poseł Kazimierz Smoliński (PiS):
Dziękuję bardzo, pani mecenas.

Czy pan poseł Skwarek ustanowił w trybie regulaminu Sejmu pełnomocnika spośród posłów?

Poseł Sławomir Skwarek (PiS) – spoza składu Komisji:
Nie, nie ustanowiłem, panie przewodniczący.

Przewodniczący poseł Kazimierz Smoliński (PiS):
Dziękuję bardzo.

Otwieram dyskusję. Czy pan poseł chciałby zabrać głos?

Poseł Sławomir Skwarek (PiS) – spoza składu Komisji:
Jeśli będzie można, to oczywiście, że tak.

Przewodniczący poseł Kazimierz Smoliński (PiS):
Proszę bardzo.

Poseł Sławomir Skwarek (PiS) – spoza składu Komisji:
Chciałbym krótko opowiedzieć o opisanej sytuacji.

Panie przewodniczący, Wysoka Komisjo, co do procedury opisanej przez prawników, legislatorów nie mam zastrzeżeń, konkluzja jest jasna, wskazująca, że można rozpocząć procedurę związaną z immunitetem poselskim. Nie neguję, choć wniosek, jak było w opinii legislatorów, sporządzony został z wadami.

Zdarzenie, o którym mowa we wniosku, miało miejsce 23 września 2018 r. Byłem wtedy wójtem gminy i trwała kampania wyborcza do samorządu. Ja ubiegałem się o mandat radnego sejmiku, mój adwersarz o mandat radnego rady powiatu. Po pierwsze, mam wątpliwości, gdyż jeśli ten pan był tak urażony, poczuł się dotknięty, mógł pozwać mnie w trybie wyborczym. Dlaczego tego nie zrobił, pozostaje słodką tajemnicą. Za polemikę podczas spotkania sołeckiego wniosek, pozew przeciwko mnie został złożony dopiero prawie rok później – 5 września 2019 r. Wtedy byłem już posłem VIII kadencji Sejmu, od dnia 4 grudnia 2018 r., i trwała kolejna kampania wyborcza do parlamentu. Ubiegałem się o reelekcję, o mandat posła IX kadencji, zresztą skutecznie.

Jeśli naruszyłem dobra osobiste, to dlaczego tak późno powstał pozew za określenie o byciu beneficjentem tzw. dzikiej prywatyzacji? Cytat ten jest często wymieniany w literaturze prawniczej i nigdzie nie ma kłopotu. Na tym zebraniu, również muszę jasno podkreślić, powiedziałem, że jest to cytat: „miałeś, chamie, złoty róg”. Nie było żadnego „chamie”, tylko powiedziałem wyraźnie jest to cytat: „miałeś, chamie, złoty róg, ostał ci się ino sznur”. Powinienem przeprosić autora tych słów śp. Stanisława Wyspiańskiego za niedokładnie sparafrazowany, skrócony cytat.

Co najważniejsze w tej sprawie, przez pana Gajownika został złożony pozew do sądu i zostałem wezwany, będąc posłem, do Sądu Rejonowego w Łukowie na rozprawę. Jako przykładny obywatel stawiłem się przed Wysokim Sądem i rozpoczęła się procedura przesłuchania mnie jako pozwanego, jak również drugiej strony oraz świadków. Nie pamiętam dziś tego dokładnie, ale odbyły się dwie lub trzy rozprawy, aż Wysoki Sąd w Łukowie zorientował się, że jestem posłem, i musi zastosować w tej sprawie inne procedury.

Na przesłuchanie w tej sprawie, szanowni państwo, w roli świadków zostało wezwanych ponad 40 świadków – kuriozum. Wysoki Sąd kilku skutecznie przesłuchał. Sam powód przyznał podczas przesłuchania, że był beneficjentem prywatyzacji określanej właśnie jako dzikiej. Co do cytatu nie mam komentarza, wcześniejszy powinien wystarczyć.

Panie przewodniczący, Wysoka Komisjo teraz po kilku latach wiem, po co i w jakim celu jest tzw. immunitet poselski. Śmiem twierdzić, że ma sens w takim przypadku. Wysokiej Komisji pozostaje wydać opinię co do rekomendacji dla Wysokiej Izby. Liczę na rozsądek i doświadczenie Wysokiej Komisji. Przepraszam, że zabrałem czas Wysokiej Komisji tą mową obrończą we własnej sprawie, nie była to żadna filipika przeciwko komuś.

Dziękuję bardzo.

Przewodniczący poseł Kazimierz Smoliński (PiS):
Dziękuję bardzo.

Otwieram dyskusję. Czy oskarżyciel prywatny chciałby zabrać głos?

Oskarżyciel prywatny Ryszard Gajownik:
Tak.

Przewodniczący poseł Kazimierz Smoliński (PiS):
Proszę bardzo, tylko też w miarę zwięźle. Proszę ewentualne o uzupełnienie, stanowisko pani mecenas wszyscy znamy.

Oskarżyciel prywatny Ryszard Gajownik:
Zdarzenie miało miejsce 23 września 2018 r. Dnia 26 września złożyłem wniosek do komendy Policji w trybie wyborczym, żeby ustalili stan faktyczny istnienia lub nieistnienia stosunku prawnego lub prawa w przedmiocie tego zdarzenia. Opisałem szczegółowo – mogę zacytować, kopię złożyć. Po braku reakcji powtórzyłem to do prokuratury okręgowej 17 października, załączając uzasadnienie, dlaczego się tym nie zajęła, żadnej odpowiedzi dostałem.

Był rozpoczęty…

Przewodniczący poseł Kazimierz Smoliński (PiS):
Proszę przedstawić stan prawny związany z tą sprawą.

Oskarżyciel prywatny Ryszard Gajownik:
Tak, tak.

Policja skierowała później postępowanie z oskarżenia prywatnego. Rozpoczął się proces pierwszy, ale prokuratura w międzyczasie dała w stosunku do stanowiska prokuratury okręgowej ciekawe informacje. Zacytuję: „w rozmowie z panem Skwarkiem ustalono, że dotyczyło to początku lat 90., że to był cytat”.

Oczywiście, od początku lat 90. próbują mnie niszczyć tacy panowie jak pan Skwarek i inni jemu podobni. Natomiast w żadnej prywatyzacji nie brałem udziału, jednej wszy nie nabyłem. Dlaczego jestem złodziejem? Tego nie wiem. Medialnie przedstawiana złodziejska, dzika prywatyzacja na bazie medium reprywatyzacji dzikiej w Warszawie uważana była za złodziejską prywatyzację.

Moja godność nie pozwala mi na pewne zachowania i na pozwolenie sobie na uznanie takich rzeczy, jak ten pan prezentuje. To, co powiedział: „miałeś, chamie, złoty róg, został ci się ino sznur”, jest prowokacją do popełnienia samobójstwa przez moją osobę. To jest haniebne.

Poruszę pierwszy podstawowy temat. Pan Skwarek w kampanii wyborczej, o której mówił, obiecał kolejną nową piątkę, godz. 18.30 w „Panoramie Lubelskiej”. Była piątka Morawieckiego, była piątka Kaczyńskiego, teraz będzie piątka Skwarka. Dlatego wysłałem pytanie do pana premiera...

Przewodniczący poseł Kazimierz Smoliński (PiS):
Przepraszam. Proszę się odnieść do wniosku i pana zarzutów wobec pana Skwarka, a nie do dalszych tematów czy dyskusji. Tu są dwa konkretne zarzuty i proszę się do tego odnieść.

Oskarżyciel prywatny Ryszard Gajownik:
Chwileczkę, chwileczkę.

Pani Barbara Piwnik na komisji sejmowej zaznaczyła, że ani komisja, ani prokuratura, ani sąd nie mogą ograniczać swobody wypowiedzi. Jest zasada?

Przewodniczący poseł Kazimierz Smoliński (PiS):
Przepraszam bardzo, ale są pewne wymogi i mogę panu odebrać głos, jeżeli pan nie mówi na temat.

Oskarżyciel prywatny Ryszard Gajownik:
Nie. Nie, ja mówię na temat.

Przewodniczący poseł Kazimierz Smoliński (PiS):
Bardzo proszę wrócić do rzeczy, czyli do przedmiotu dzisiejszego postępowania. Sformułował pan zarzuty i do tych zarzutów proszę się odnosić, a nie do późniejszej czy innej sytuacji, którą pan miał z panem posłem. To nie jest przedmiotem postępowania.

Oskarżyciel prywatny Ryszard Gajownik:
Przed chwilą pan poseł zaznaczył, że uznałem się za uczestnika, beneficjenta dzikiej prywatyzacji. Nigdy tego nie powiedziałem. Natomiast jeżeli brałem udział w jakiejś dzikiej reprywatyzacji, to niech pan poseł wskaże jeden element mojego udziału w reprywatyzacji. Art. 29 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji mówi, że egzekutor bada z urzędu dopuszczalność egzekucji. Czyli to, co prezentuję...

Przewodniczący poseł Kazimierz Smoliński (PiS):
Przepraszam bardzo, to nie jest postępowanie administracyjne.

Oskarżyciel prywatny Ryszard Gajownik:
Jest.

Przewodniczący poseł Kazimierz Smoliński (PiS):
Postępowanie przed Komisją Regulaminową toczy się według regulaminu Sejmu, żadne inne przepisy nie mają tu zastosowania.

Oskarżyciel prywatny Ryszard Gajownik:
Ale mówię o stanowisku pana wójta, którego z powodu tytułu obligowało z urzędu badanie dopuszczania się egzekucji, czyli wypowiedzi tych słów, które wypowiedział.

Przewodniczący poseł Kazimierz Smoliński (PiS):
Dobrze. Co jeszcze pan ma do dodania w kwestii przedmiotu?

Oskarżyciel prywatny Ryszard Gajownik:
Niech przedstawi dowód, a jeżeli nie przedstawi, to będziemy jechać.

Dziękuję.

Przewodniczący poseł Kazimierz Smoliński (PiS):
Dziękuję bardzo.

Pełnomocnik oskarżyciela prywatnego Agnieszka Michalak-Niedziułka:
Szanowna Komisjo, czy mogłabym prosić o głos?

Przewodniczący poseł Kazimierz Smoliński (PiS):
Proszę bardzo, pani mecenas. Tylko krótko proszę.

Pełnomocnik oskarżyciela prywatnego Agnieszka Michalak-Niedziułka:
Tak, krótko.

Przewodniczący poseł Kazimierz Smoliński (PiS):
Pana Gajownika proszę o wyłączenie mikrofonu.

Proszę bardzo, pani mecenas.

Pełnomocnik oskarżyciela prywatnego Agnieszka Michalak-Niedziułka:
Dziękuję.

W związku z wypowiedzią pana posła Sławomira Skwarka chciałabym uściślić jedną rzecz. Pan prywatny oskarżyciel złożył do prokuratury wniosek o wszczęcie postępowania, akt oskarżenia prywatny został wniesiony rok później od zaistnienia zdarzenia, tylko dlatego, że doszło do umorzenia poprzedniego postępowania przez prokuraturę, właśnie dlatego że prokuratura doszła do wniosku, że jest to czyn ścigany w trybie prywatnoskargowym. Dlatego dopiero rok później został złożony akt oskarżenia przez prywatnego oskarżyciela, to po pierwsze.

Po drugie, w niniejszym postępowaniu przed Sądem Rejonowym w Łukowie odbyły się łącznie jedna rozprawa i dwa posiedzenia. Dwa posiedzenia dotyczyły pojednania się stron, była tylko jedna rozprawa, na której strony były wysłuchiwane w charakterze świadków. Oskarżony nie jako świadek, tylko jako oskarżony, więc składał wyjaśnienia. Chciałabym tylko gwoli uściślenia tych faktów.

Przewodniczący poseł Kazimierz Smoliński (PiS):
Dziękuję bardzo.

Czy ktoś z państwa posłów chciałby zabrać głos?

Poseł Jarosław Urbaniak (KO):
Mam pytanie. Nasuwa się pytanie o znajomość tekstu Wesela Stanisława Wyspiańskiego jako oczywistość. Szczerze powiedziawszy, nie rozumiem, czego dotyczą zarzuty.

Przewodniczący poseł Kazimierz Smoliński (PiS):
Dziękuję bardzo.

Ktoś jeszcze z państwa posłów? W takim razie skoro nikt nie zabiera głosu, to zamykam dyskusję.

Poseł Jarosław Urbaniak (KO):
Panie przewodniczący, to było poważne pytanie.

Poseł Zbigniew Babalski (PiS):
Ale do kogo to pytanie?

Poseł Jarosław Urbaniak (KO):
Chciałem się dowiedzieć, w którym momencie pan poseł naruszył dobra osobiste. Cytując Wyspiańskiego? Jezus Maria, każdy kto ma maturę, kto czytał Wyspiańskiego, ten wie, że słowo „cham” nie jest tam użyte w sposób obraźliwy dla kogokolwiek, tylko dla określenia statusu społecznego.

Przewodniczący poseł Kazimierz Smoliński (PiS):
Dziękuję bardzo. Rozumiem, że pytanie retoryczne.

Przepraszam, czy pan Gajownik jeszcze chciałby zabrać głos?

Oskarżyciel prywatny Ryszard Gajownik:
Tak.

Przewodniczący poseł Kazimierz Smoliński (PiS):
Bardzo proszę skupić się na przedmiocie postępowania. Nie będę udzielał głosu, jeżeli będzie pan wykraczał poza przedmiot dzisiejszego posiedzenia.

Oskarżyciel prywatny Ryszard Gajownik:
Konkretnie to wyglądało tak: pan Skwarek wyszedł na środek sali, wskazując ręką: oto beneficjent dzikiej reprywatyzacji. Opowiadał, co kiedyś robiłem, nie robiłem, z czym mogłem być czy nie być, a na końcu zacytował to w podsumowaniu, adresując to do mnie: „miałeś, chamie, złoty róg, ostał ci się ino sznur”. Po prostu jestem bankrutem od 30 lat i chce mnie teraz zabić w oczach ludzi?

Przewodniczący poseł Kazimierz Smoliński (PiS):
Dziękuję bardzo. Dziękuję za zajęcie swojego stanowiska. Proszę o wyłączenie mikrofonu.

Zamykam dyskusję.

Komisja przechodzi do obradowania, jeżeli chodzi o głosowanie. Wobec tego osoby niebędące członkami Komisji zobowiązane są do opuszczenia pomieszczenia, gdzie odbywa się posiedzenie Komisji.

Proszę o wyłączenie transmisji na ten czas.

Zawiadomimy państwa, jak tylko zakończy Komisja głosowanie.

Wnioskuję, abyśmy głosowali wniosek złożony przez pana Ryszarda Gajownika w formule: kto jest za, kto jest przeciw wnioskowi, kto się wstrzymał od głosu.

Proszę o przygotowanie głosowania. Możemy głosować.

Przystępujemy do głosowania. Kto jest za wnioskiem oskarżyciela prywatnego? Kto jest przeciw wnioskowi? Kto się wstrzymał od głosu?

Czy wszyscy oddali głos? Nie widzę uwag. Zamykam głosowanie. Proszę o wyświetlenie wyników.

Dziękuję. Głosowało 11 posłów. Za – 0 głosów, przeciw – 10, wstrzymał się od głosu – 1.

Stwierdzam, że Komisja negatywnie zaopiniowała wniosek oskarżyciela prywatnego.

Proszę o zawiadomienie osób z zewnątrz, żeby weszły. Na sprawozdawcę proponuję pana posła Babalskiego.

Poseł Zbigniew Babalski (PiS):
Wyrażam zgodę.

Przewodniczący poseł Kazimierz Smoliński (PiS):
Dziękuję. Nie ma innych propozycji, dlatego przyjmuję, że pan poseł Zbigniew Babalski jest sprawozdawcą.

Prosimy o zawiadomienie osób z zewnątrz, żeby weszły.

Proszę państwa, kontynuujemy obrady. Informuję, że Komisja negatywnie zaopiniowała wniosek oskarżyciela prywatnego i przedłoży Wysokiemu Sejmowi propozycję odrzucenia wniosku oskarżyciela prywatnego Ryszarda Gajownika o wyrażenie zgody na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej posła Sławomira Skwarka.

Dziękuję. Zamykam ten punkt porządku dziennego.

Poseł Sławomir Skwarek (PiS) – spoza składu Komisji:
Dziękuję panie przewodniczący, Wysoka Komisjo.

Przewodniczący poseł Kazimierz Smoliński (PiS):
Przechodzimy do pkt 2 porządku dziennego.

Pełnomocnik oskarżyciela prywatnego Agnieszka Michalak-Niedziułka:
Do widzenia.

Przewodniczący poseł Kazimierz Smoliński (PiS):
Do widzenia, pani mecenas. Dziękuję bardzo.

W punkcie drugim jest zaopiniowanie dla marszałka Sejmu – w trybie art. 8 ust. 3 ustawy o wykonywaniu mandatu posła i senatora – formalnej poprawności oświadczenia posła Marka Asta z dnia 14 listopada 2022 r. w sprawie wyrażenia zgody na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej za wykroczenie w związku z wnioskiem komendanta głównego Policji z dnia 10 listopada 2021 r. o wyrażenie zgody przez Sejm na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej za wykroczenie posła Marka Asta.

Opinia Biura Analiz Sejmowych stwierdza, że oświadczenie pana posła jest poprawne formalnie.

Proponuję przyjęcie takiego stanowiska. Czy ktoś z państwa posłów chciałby zabrać głos? Jeżeli nie, uważam, że Komisja stwierdziła formalną poprawność oświadczenia pana posła Marka Asta.

Wobec wyczerpania porządku obrad zamykam posiedzenie Komisji.