9. kadencja, 14. posiedzenie, 1. dzień (15-07-2020)
3. punkt porządku dziennego:
Pierwsze czytanie przedstawionego przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej projektu ustawy o świadczeniu pieniężnym przysługującym osobom zesłanym lub deportowanym do Związku Socjalistycznych Republik Radzieckich w latach 1939-1956 (druk nr 452).
Poseł Robert Winnicki:
Panie Marszałku! Wysoki Sejmie! Panie Ministrze! Ponad 1 mln Polaków wywiezionych na nieludzką ziemię w latach 40. ubiegłego wieku i niestety kilkadziesiąt tysięcy tych, którzy doczekują się dzisiejszego dnia. Pozwólcie państwo na pewną osobistą refleksję, bo niestety ta historia, historia Sybiru, historia Polaków, którzy musieli tam przetrwać - a nie wszystkim niestety udało się przetrwać - to historia słabo znana w Polsce, to historia bardzo słabo opowiedziana, właściwie również w polskiej kulturze opowiedziana tylko i wyłącznie w kontekście Katynia, w sposób wyeksponowany.
Dla mnie jest to historia osobista, bo wśród historii sybirackich się wychowałem. Cała rodzina dziadka Leona - z województwa lwowskiego. Z nim, jako wówczas 13-latkiem, została wywieziona na nieludzką ziemię, do Kraju Krasnojarskiego. Znam opowieści o latach głodu, gdy codziennie największym marzeniem dzieci i nastolatków, dorosłych oczywiście tym bardziej, było to, żeby móc najeść się chlebem do syta. W warunkach zimna i wykańczającej pracy marzeniem było, żeby najeść się do syta.
Cała rodzina babci Bronisławy z województwa wileńskiego - też wywieziona za Ural. Pradziadek Izydor przypłacił to swoim życiem, podobnie jak najstarszy brat dziadka. Te historie zasługują na to, żeby je opowiedzieć, żeby je przypomnieć. Dziękujemy za to, że ta inicjatywa się pojawiła.
Ale trzeba też powiedzieć o tym, że ta inicjatywa dotyka także bardzo niewielu ofiar tragedii górnośląskiej, tych Ślązaków, którzy przez komunistyczną władzę byli represjonowani po II wojnie światowej, w tym 15 tys. górników zesłanych do Zagłębia Donieckiego do pracy w nieludzkich warunkach. To jest również bardzo ważne, że państwo polskie dzisiaj przypomina o tragedii górnośląskiej i przeprasza symbolicznie, stara się przeprosić symbolicznie Ślązaków, Polaków za tę krzywdę, jaką komuniści im wyrządzili po II wojnie światowej. To jest bardzo ważne, bardzo istotne.
Panie Ministrze! Propozycja od Konfederacji i poprawka, którą w tym momencie zgłaszam: chodzi o to, żeby sybiraków, którzy już najczęściej dostali bardzo niewielkie odszkodowania, chociażby w latach 90., nie wyłączać z tej ustawy, żeby w tym momencie nie różnicować sybiraków, ludzi zesłanych do ZSRR na różne kategorie, różne grupy. Dziękuję serdecznie. (Oklaski)
Przebieg posiedzenia