9. kadencja, 19. posiedzenie, 2. dzień (21-10-2020)
1., 2., 3. i 4. punkt porządku dziennego:
1. Pierwsze czytanie poselskiego projektu ustawy o zmianie niektórych ustaw w związku z przeciwdziałaniem sytuacjom kryzysowym związanym z wystąpieniem COVID-19 (druk nr 683).
2. Pierwsze czytanie poselskiego projektu ustawy o zmianie ustawy o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi (druk nr 684).
3. Pierwsze czytanie poselskiego projektu ustawy o zmianie ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (druk nr 685).
4. Pierwsze czytanie poselskiego projektu ustawy o zmianie ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (druk nr 686).Poseł Bolesław Piecha:
Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Mam zaszczyt w imieniu Klubu Parlamentarnego Prawo i Sprawiedliwość przedstawić stanowisko wobec projektu ustawy, a w zasadzie pakietu projektów ustaw, o zmianie niektórych ustaw w związku z przeciwdziałaniem sytuacjom kryzysowym związanym z wystąpieniem COVID-19, tj. propozycji zawartej w druku nr 683, a także odnieść się pokrótce do pakietu ustaw zgłoszonych przez kluby opozycyjne. A więc chciałbym odnieść się do propozycji klubu Lewicy z druku nr 684, która mówi o uregulowaniu obowiązku noszenia maseczek, przyłbic lub innego rodzaju środków ochrony osobistej. Chciałbym również odnieść się do propozycji Koalicji Polskiej zawartej w druku nr 685, która dotyczy dodatkowych środków finansowych przeznaczonych na gratyfikację dla pracowników pracujących w bezpośredniej styczności z chorymi czy zakażonymi w sytuacji COVID-19, i do druku nr 686, to jest propozycji Koalicji Obywatelskiej, która dotyczy Prawa zamówień publicznych w odniesieniu do samorządów terytorialnych.
Najważniejszą kwestią tej ustawy, którą całym sercem popieram, jest pewne uporządkowanie prawne i jednocześnie takie hasło, które dzisiaj, w sytuacji pewnego zaskoczenia, panie pośle, nikt na świecie nie przewidział, że druga fala epidemii będzie miała taki, a nie inny wymiar... To jest kwestia tzw. dobrego samarytanina, klauzula dobrego samarytanina. Ona służy temu, żeby wszystkich możliwych pracowników ochrony zdrowia, którzy chcą być i którzy będą zaangażowani w proces zapobiegania, testowania, jak również leczenia pacjentów zakażonych koronawirusem SARS-CoV-2, zwolnić z obowiązku odpowiadania za niezawinione błędy. Klauzule tego typu są stosowane. Błąd lekarski jest istotą każdej pracy lekarza, on się zdarza na wielu różnych frontach, to jest błąd i osobisty, i leczniczy, ale to jest też błąd organizacyjny, wiele takich błędów znamy. Chcielibyśmy, żeby w przypadku tych błędów niezawinionych nie stosować odpowiednich artykułów Kodeksu karnego - art. 155, art. 156 § 2, art. 157 § 3 i art. 160 Kodeksu karnego.
Mówimy również o tym, co jest w propozycji Koalicji Polskiej, żeby podnieść gratyfikację dla tych pracowników, którzy są i będą zatrudnieni w ramach walki z koronawirusem, i proponujemy podniesienie tej pensji o 200% wynagrodzenia zasadniczego. Oczywiście są co do tego przeprowadzone odpowiednie symulacje, ponieważ każda ustawa wymaga opisania skutków finansowych regulacji. Myśmy założyli, że każdy 1% zwiększenia sił ludzkich, fachowych sił ludzkich zaangażowanych w walkę z pandemią będzie kosztować budżet państwa dodatkowo ok. 9-10 mln zł miesięcznie. Przy czym jeżeli będzie 2%, 3%, 4%, to te szacunki wzrosną. Na dzisiaj nie jesteśmy w stanie przewidzieć, myślę, nikt na tej sali nie jest w stanie przewidzieć, ilu pracowników będzie zaangażowanych w walkę z koronawirusem.
Pragniemy również - to było już w poprzednich regulacjach - żeby jeżeli ktoś ulegnie zakażeniu albo będzie w jego przypadku konieczność kwarantanny, zasiłek z tego tytułu niezdolności do pracy był w wysokości 100%, a nie, jak dotychczas, 80%, bo jak państwo wiecie, ZUS wypłaca za pierwszy miesiąc niezdolności do pracy 80% podstawowego wynagrodzenia.
Chcielibyśmy określić bardzo, bardzo szczegółowo wszystkie te przypadki, z zasady, które będą dotyczyć skierowania do pracy. Wiemy, że z tym jest ogromny problem. I proszę państwa, to nie jest tak, że wszyscy, którzy dostaną skierowanie do pracy, zaraz będą musieli się stawić. Tam są określone warunki do spełnienia. Pierwsza sprawa to bezwzględnie współpraca z izbą lekarską, czyli z tymi, którzy posiadają pełne dossier pracownika ochrony zdrowia, jakim jest lekarz, i ta współpraca musi również (...) kwalifikacje. Zwolniliśmy z tego obowiązku - obowiązku świadczenia pracy w wypadku skierowania - lekarzy seniorów, tych, którzy w przypadku mężczyzn przekroczyli 65. rok życia, a w przypadku kobiet 60. rok życia. Ale to jest oczywiście nieobligatoryjne. Ci lekarze również mogą pracować i to nie jako wolontariusze, ale jako pełnopłatni członkowie zespołów terapeutycznych.
Chcieliśmy również zaprosić - to też już jest uregulowane w ustawach - lekarzy specjalistów z krajów spoza Unii Europejskich. My to mamy uregulowane w ustawach. Tutaj na okres pandemii zastosowaliśmy szczególne przepisy, oczywiście pod tymi samymi warunkami, jakie są w ustawie, nad którymi procedowaliśmy bodajże 2-3 miesiące temu. Już dzisiaj lekarze specjaliści spoza Unii Europejskiej mogą u nas pracować.
Mówiliśmy również o tym, że jest bardzo ważne, żebyśmy rozwiązali problem tych lekarzy, którzy specjalizacji nie mają, ale mają określoną wiedzę medyczną, być może jeszcze nieugruntowaną albo nieukierunkowaną na choroby zakaźne. Chodzi o to, żeby oni również mogli pracować i żeby mogli również być zatrudnieni. Chcieliśmy również - i do tego już bardzo szeroko podchodzimy - przygotować się na czarny scenariusz, skierować nasze zaproszenie do studentów medycyny albo studentów innych kierunków, np. ratownictwa, pielęgniarek, medyków, tak żeby, o ile to możliwe, mogli wesprzeć system w tych trudnych warunkach. Ten cały pakiet jest skierowany do pracowników służby zdrowia.
Inne uregulowania dotyczą raczej spraw związanych z częścią organizacyjną. Przede wszystkim będzie powołany zespół wsparcia Państwowego Ratownictwa Medycznego. To bardzo ważne. Dzisiaj wiemy, że przed jednym szpitalem karetki się ustawiają, a przed drugim nie ma żadnej. Tak więc ten system musi być nadzorowany i koordynowany z poziomu województw. Wszystkie dane, które spływają ze szpitalnych izb przyjęć i szpitalnych oddziałów ratunkowych, powinny trafiać do koordynatora i to koordynator na podstawie danych, które będzie zbierał z danego województwa, będzie starał się umieścić chorego w określonym szpitalu. To nie jest tak, że ktoś musi czekać w karetce 5 godz. na przyjęcie, bo można po prostu go przetransportować w inne miejsce. Spodziewamy się również, że mogą być stosowane różnego rodzaju rozwiązania w wyjątkowych sytuacjach. Jeżeli dyrektor szpitala odmawia takiego przyjęcia, mimo iż ma miejsce, to może być zawieszony. I to też nie jest nic nowego, bo to rozwiązanie jest w ustawach obowiązujących, tyle tylko że on nie traci uprawnień finansowych... Może to być zastosowane w terminie nie dłuższym niż 1 miesiąc po wygaśnięciu epidemii. Przewidujemy taką możliwość.
Uregulowane zostaną również kwestie noszenia maseczek, co podkreślała Lewica. To jest uregulowane, tyle tylko że w polskim porządku prawnym, jeżeli czegoś nie ma w konstytucji, to nie obejmuje to również zwykłego obywatela w sensie bardzo szczegółowym. Były różnego rodzaju dyskusje prawników, czy obowiązek noszenia maseczki nałożony na podstawie rozporządzenia Rady Ministrów jest wiążący czy nie. To jednoznacznie przecina tę kwestię, a także zostaje pewnie tutaj skonsumowany postulat z ustawy lewicowej, żeby nakaz noszenia tych maseczek uwzględnić w ustawie, łącznie z karą penalizacyjną, która może wynosić - i tu też jest troszeczkę nowości - od 500 zł, tak jak było, do 1 tys. zł, czyli podwyższamy tę karę.
Chcielibyśmy również mówić o kwestiach związanych ze współpracownikami służby zdrowia. Chodzi tu o służby mundurowe: policjantów, wojsko, straże gminne - chcemy, żeby i one miały odpowiednie uprawnienia - strażaków, straż graniczną i wiele instytucji mundurowych, które mogą ten system odpowiednio wesprzeć, jak również oczywiście o pewne sprawy finansowe.
Ostatnią sprawę, którą chciałem poruszyć, stanowią zamówienia publiczne. Kwestie zamówień publicznych i odstępstw od zamówień publicznych związanych z działaniami inwestycyjnymi, budowlanymi, remontowymi etc. były uregulowane w poprzednich ustawach, tyle tylko że ustawy straciły swoją moc prawną, bo one działały przez określony czas, przywracamy... Pewnie pochylimy się, panie pośle, również nad sprawami związanymi z samorządami, bo rzeczywiście one są może nie tyle właścicielami samodzielnych publicznych zakładów opieki zdrowotnej, co organami je tworzącymi i mają ogromne możliwości dotyczące wsparcia, zwłaszcza inwestycyjnego czy sprzętowego.
Na koniec powiem, że oczywiście cieszę się z jednego faktu - to tu nie wybrzmiało w tych ustawach - że przy premierze powstał wreszcie zespół składający się z fachowców: epidemiologów, wirusologów, który będzie starał się wypracować jedną linię informacyjną. Dzisiaj, w dobie powszechnego dostępu do informacji, mamy ogromny rozdźwięk dotyczący postępowań czy braku postępowań, tego, czy dane rozwiązania są dobre czy złe. Na czele tego zespołu - i to jest już moja osobista sprawa (Dzwonek) - będzie stał pan prof. Horban - wieloletni konsultant krajowy w zakresie epidemiologii wirusowej, człowiek o ogromnej wiedzy i, co najważniejsze, pełen pokory, a tej pokory również nam potrzeba.
Proszę o niezwłoczne przystąpienie do dalszych prac nad pakietem ustaw. Dziękuję. (Oklaski)
Przebieg posiedzenia