9. kadencja, 2. posiedzenie, 3. dzień (20-12-2019)

16. punkt porządku dziennego:

Pytania w sprawach bieżących.

Podsekretarz Stanu w Ministerstwie Klimatu Sławomir Mazurek:

    Szanowny Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Panie i Panowie Posłowie! Obowiązek prowadzenia ewidencji odpadów spoczywa na przedsiębiorcach od roku 2001, zatem 1 stycznia nie wprowadzamy żadnych nowych obowiązków. Przepisy dotyczące ewidencji i sprawozdawczości nie zmieniają się. Jedyna zmiana dotyczy zastąpienia dotychczasowej formy papierowej dokumentów z zakresu gospodarki odpadami formą elektroniczną. To stanowić powinno ułatwienie dla przedsiębiorców

    Jednocześnie wychodzimy naprzeciw tym wszystkim przedsiębiorcom, którzy zgłaszali do nas uwagi o dopuszczenie równoległego funkcjonowania bazy, i takie zapisy zostaną przedstawione do realizacji. Ze względu na to, że przedsiębiorcy takie prośby zgłaszają, ten termin wejścia w życie bazy od wielu lat był przenoszony, od roku 2012. W roku 2015 pojawiła się propozycja przetargu, niestety nie były gotowe rozporządzenia, żeby ten przetarg przeprowadzić, on by się nie powiódł. Dlatego też ostatecznie bazę danych przygotował Instytut Ochrony Środowiska w drodze powierzenia in-house. Przygotowywał to według harmonogramu. Harmonogram został dotrzymany, baza jest przygotowana. Wersja produkcyjna została już uruchomiona dla przedsiębiorców. Mogą oni dokonywać tam szeregu działań. Oczywiście wszystkie funkcjonalności będą mogły być uruchomione zgodnie z ustawą, bo baza, jej zakres dotyczy tego, co jest w ustawie. Zgodnie z ustawą, która była w połowie ostatniego roku nowelizowana, te funkcjonalności, te kolejne moduły... To metoda zwinna, taka metoda, przy pomocy której administracja stara się wykonywać kolejne moduły, czyli moduł po module, gdzie przyjmuje się pewne założenia, potem dokonuje się sprawdzeń, pracują zespoły analityczne, ostatecznie jest to przygotowywane do wytworzenia w zespołach produkcyjnych. Zgodnie z tą metodyką, także z metodyką Prince, ten projekt był prowadzony.

    Integralną częścią BDO jest rejestr podmiotów wprowadzających produkty w opakowaniach i gospodarujących odpadami. Został on uruchomiony 24 stycznia 2018 r. Termin rejestracji upłynął w połowie roku 2018. Liczba podmiotów znajdujących się obecnie w rejestrze BDO to ponad 165 tys. Jednocześnie chciałbym z tego miejsca wyraźnie powiedzieć, że w trakcie procesu legislacyjnego i komunikacyjnego pojawiły się informacje, że 2 mln podmiotów może być zainteresowanych. Pragnę wyraźnie powiedzieć, że te wszystkie podmioty gospodarcze, które do tej pory nie prowadziły ewidencji zgodnie z ustawą z 2001 r., nie są zobowiązane do tego, aby się rejestrować w bazie danych odpadowych. Jedynym wyjątkiem są tutaj podmioty, które oferują torby plastikowe, zgodnie z dyrektywą, które muszą być objęte opłatą, więc ta możliwość sprawozdawczości elektrycznej to jest jedyne novum. Te 2 mln, które się pojawiają, to są elementy działań komunikacyjnych różnych podmiotów i grup interesu. One nie dotyczą bezpośrednio tych podmiotów, czyli podmioty, które wytwarzają odpady o charakterze komunalnym, nie mają obowiązku rejestracji w bazie, a więc fryzjerzy czy małe punkty usługowe, które do tej pory były w systemie komunalnym, takie obowiązku nie mają, i warto, żeby to wyraźnie z tego zacnego miejsca powiedzieć.

    1 stycznia zostanie uruchomiony, już w wersji ze wszystkimi funkcjonalnościami, moduł BDO ewidencji i sprawozdawczości. Jest to wszystko gotowe, po wszelkich testach. Tutaj mamy szansę na kompleksowe gromadzenie, zarządzanie informacjami dotyczącymi gospodarki odpadami. Zapewni to podmiotom w pełni elektroniczną realizację obowiązków rejestrowych, ewidencji i sprawozdawczości. Od 1 stycznia podmioty będą mogły także dokonywać rejestracji przez bazę danych. Do tej pory było to robione jedynie przez urzędy marszałkowskie, które musiały to ręcznie wpisać. Dzisiaj będzie można robić to przez bazę.

    Analiza i ocena danych umożliwi prowadzenie diagnozy stanu gospodarki odpadami, ocenę i prognozowanie trendów. Przed nami wprowadzenie rozszerzonej gospodarki odpadami. Dobrze mieć pełną wiedzę o tym, ile odpadów wytwarzamy i w jaki sposób one migrują po Polsce. Szczególny charakter bazy polega na tym, że jest to baza, która będzie śledzić przemieszczanie masy odpadów. Stąd właściwe instrumenty, które pozwolą nam określić masę i sposób przemieszczania. Niestety bardzo często się zdarzało, jak państwo wiecie z doniesień mediów, ale też z interwencji Inspekcji Ochrony Środowiska, że te odpady nie zawsze trafiały tam, gdzie trafiać powinny. Będziemy mogli mieć tę kontrolę i będziemy mogli skutecznie walczyć z szarą strefą, ale jednocześnie pomóc tym wszystkim przedsiębiorcom, którzy funkcjonują uczciwie i cierpią z uwagi na to, że inne podmioty działają w sposób nie do końca zgodny z prawem, a wręcz sprzeczny z prawem.

    Na pewno Inspekcja Ochrony Środowiska, która jest organem kontrolnym, będzie pomagać wszystkim podmiotom. Jednocześnie pragnę powiedzieć, że inspekcja zajmuje się szerokim spektrum innych działań. Przy okazji innych działań, jeśli takiej pomocy przedsiębiorcy będą oczekiwać, inspekcja także będzie w tej dziedzinie pomagać. Dziękuję bardzo.

Przebieg posiedzenia