9. kadencja, 2. posiedzenie, 3. dzień (20-12-2019)

16. punkt porządku dziennego:

Pytania w sprawach bieżących.

Sekretarz Stanu w Ministerstwie Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej Stanisław Szwed:

    Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Panie Posłanki! Bardzo dziękuję za to pytanie. Postaram się odpowiedzieć na nie, odnosząc się głównie do tego, co miało miejsce w ubiegłym roku. Całe 4 lata ciężko byłoby nam omówić w tak krótkim czasie.

    Tematyka, którą panie poruszyły, jest bardzo ważna dla rządu Prawa i Sprawiedliwości. Programy senioralne, które realizujemy i które będziemy kontynuować w przyszłym roku, są niesłychanie ważne i mają trzy cele. Z jednej strony chodzi o problemy dotyczące demografii - mamy dobry okres, życie ludzi starszych się wydłuża. Musimy zadbać o to, aby te osoby mogły aktywnie uczestniczyć w życiu codziennym. Musimy wspierać je również materialnie, żeby dać im większe szanse na rozwój i przeżycie swojej starości w dobrych warunkach.

    Powiem o kilku programach, które wprowadziliśmy i o których doskonale wiemy. Warto je przypomnieć. Mam na myśli choćby ten najnowszy projekt, który został realizowany, czyli ˝Emeryturę+˝. Chodzi o jednorazowe świadczenie w wysokości najniższej emerytury - 1100 zł. Wszedł on w życie w tym roku. Świadczeniem objętych zostało 9,8 mln ubezpieczonych. Środki, które na nie przeznaczyliśmy, to ponad 10,8 mld zł. To rozwiązanie było oczekiwane przez społeczeństwo. Z badań CBOS wynika, że popiera je 84% osób. Rozwiązanie to wpisuje się w działania mające na celu wsparcie osób starszych. Tak zwana popularna trzynastka jest już obecna w przekazie medialnym, publicznym. Dla tych ludzi jest to duże wsparcie.

    Drugą bardzo ważną kwestią, która dotyczy emerytów i rencistów, jest oczywiście waloryzacja. Wiemy, że dyskusja na temat waloryzacji ciągle odbywa się w parlamencie. Powiem tak: w ciągu ostatnich 5 lata emerytury wzrosły o 1/4. Jest najwyższy wzrost emerytur w ostatnich latach. W 2018 r. wzrosły one o prawie o 3%. To był najwyższy wskaźnik wzrostu. Tegoroczna waloryzacja - ona następuje zawsze 1 marca - wynosi 2,86%. Ważne w tej kwestii było to, że wprowadziliśmy waloryzację procentowo-kwotową, czyli określiliśmy najniższą wartość świadczenia na poziomie 70 zł. Gdybyśmy tego mechanizmu nie zastosowali, to najniższe emerytury byłyby jeszcze o połowę mniejsze, jeśli chodzi o waloryzację. To też jest dobre rozwiązanie.

    Oczywiście ważna rzecz, o której chcę wspomnieć, to podniesienie najniższej emerytury z 880 zł do 1100 zł. Ten wzrost był znaczny. To też w znaczny sposób poprawiło... Oczywiście do tego dochodzi też renta z tytułu całkowitej niezdolności do pracy, renta rodzinna i renta socjalna, czyli w przypadku wszystkich wymienionych przeze mnie osób uprawnionych najniższa emerytura i renta to 1100 zł.

    Kolejnym bardzo ważnym programem, myślę, że oczekiwanym, jest program ˝Mama 4+˝ skierowany do tych mam i ojców, którzy wychowali co najmniej czwórkę dzieci. To jest nowe rozwiązanie, które weszło w życie 1 marca 2019 r. Polega ono na tym, że jeżeli ktoś nie miał żadnego uprawnienia do świadczenia emerytalnego, to otrzymuje kwotę najniższej emerytury, czyli w tym przypadku 1100 zł. Jeżeli ktoś ma niższą emeryturę ze względu na to, że nie wypracował sobie stażu emerytalnego, to ma dofinansowanie.

    Z tych danych, które mamy, ponad 52 tys. świadczeń jest wypłacanych, z tego w pełnej wysokości, czyli 1100 zł, 20 tys., czyli trochę mniej niż połowie osób, która w ogóle nie była uprawniona, matkom, głównie matkom, ale zdarzają się ojcowie, którzy w tym programie uczestniczą. Tak że to też jest bardzo ważne rozwiązanie, oczywiście ono będzie kontynuowane.

    Program ˝Opieka 75+˝ kierowany jest do samorządu na wzmocnienie usług opiekuńczych. W tym przypadku mówimy o mieszkańcach gmin do 60 tys., czyli tych miejscowości, gdzie tego wsparcia potrzeba więcej. Oszacowaliśmy, że na ten program potrzebne są też środki. One są w dyspozycji naszego ministerstwa. W kontekście tego pytania pani poseł Bartuś dotyczącego wsparcia współpracy z opieką zdrowotną, z Ministerstwem Zdrowia - oczywiście też w tym zakresie jak najbardziej tak, później też programy czy świadczenie uzupełniające w kwocie 500 zł. To też jest wyjście naprzeciw. Z tego programu ˝Opieka 75+˝ skorzystało 427 gmin. Myślę, że ta kwota też jest istotna.

    I dwa programy, bo czas mi się kończy, bardzo ważne. Program ˝Senior+˝ - z 50 mln wzrost nakładów do 80 mln. W 2015 r. było 30 mln, wzrost o 50 mln, czyli 80 mln. Kwota przeznaczona dla samorządów na tworzenie dziennych domów seniora+, klubów seniora+. Na koniec tego roku będzie funkcjonowało ponad 800 placówek. To też zdecydowanie poprawi sytuację osób starszych.

    Ostatnim programem, o którym krótko powiem, jest program ASOS, czyli aktywność społeczna osób starszych. Program, który ma dofinansowanie w kwocie 40 mln zł. W tym roku (Dzwonek) z tego programu zostało zrealizowanych 311 projektów, zapotrzebowanie było wyższe. To jest program skierowany do organizacji pozarządowych, które mogą z tych programów skorzystać. Te programy cieszą się dużym uznaniem. Wymieniłem tylko kilka z tych, które pokazują rolę naszego ministerstwa, jeśli chodzi o politykę senioralną.


Przebieg posiedzenia