9. kadencja, 22. posiedzenie, 1. dzień (09-12-2020)

5. punkt porządku dziennego:

Sprawozdanie Komisji Gospodarki Morskiej i Żeglugi Śródlądowej oraz Komisji Spraw Zagranicznych o rządowym projekcie ustawy o wypowiedzeniu Porozumienia Prowizorycznego w sprawach handlowych i nawigacyjnych między Polską a Bułgarją, podpisanego w Sofji dnia 29 kwietnia 1925 roku (druki nr 688 i 726).

Poseł Arkadiusz Marchewka:

    Szanowny Panie Marszałku! Panie Ministrze! Wysoka Izbo! Ten projekt ustawy to odwołanie do polskiej historii. Trzeba przyznać, że jest to dokument, który ma już prawie 100 lat, i kiedy popatrzy się na jego zapisy, na umowę z 1925 r., to znajdzie się tutaj wielkie nazwiska. I też sądząc nawet po tym, w jaki sposób zostało to rok później zatwierdzone - można tutaj znaleźć takie nazwiska, jak Mościcki, Piłsudski czy Zaleski, a więc jest to kawał polskiej historii.

    Ta umowa międzynarodowa, którą stanowi Porozumienie Prowizoryczne w sprawach handlowych i nawigacyjnych, została podpisana w 1925 r. Oczywiście jej celem było stworzenie ram dla rozwoju i wzmocnienia współpracy handlowej pomiędzy państwami, które tę umowę podpisały. Wprowadzono w niej zasadę tzw. najwyższego uprzywilejowania względem osób fizycznych i prawnych, które pochodzą z państwa strony porozumienia i prowadzą na terytorium drugiego państwa działalność handlową, przemysłową czy też uprawiają żeglugę.

    Wiele lat później, w 2007 r., doszło do podpisania protokołu pomiędzy Rządem Rzeczypospolitej Polskiej a Rządem Republiki Bułgarii o przeglądzie umów dwustronnych. To porozumienie zachowało swoją moc jedynie w części regulującej kwestie związane z żeglugą handlową, a także rybołówstwem. Pozostałe w mocy przepisy mają w dużej mierze, przede wszystkim charakter historyczny i dziś są regulowane innymi aktami prawa międzynarodowego, zarówno prawem Unii Europejskiej, jak również umowami międzynarodowymi, które dotyczą kwestii morskiej i są zawierane pod auspicjami Międzynarodowej Organizacji Morskiej.

    Część z tych założeń, część z zapisów tych umów jest dziś niezgodna z prawem Unii Europejskiej, więc wypowiedzenie tej umowy jest w pełni zasadne. Dlatego w imieniu Klubu Parlamentarnego Koalicji Obywatelskiej przedstawiam opinię o poparciu tego projektu ustawy. Wszystkim państwu zainteresowanym historią polecam zapoznanie się z tymi zapisami, bo jest to bardzo ciekawy, prawie 100-letni dokument. Dziękuję.

Przebieg posiedzenia