9. kadencja, 25. posiedzenie, 2. dzień (21-01-2021)

17. punkt porządku dziennego:

Pytania w sprawach bieżących.

Sekretarz Stanu w Ministerstwie Spraw Wewnętrznych i Administracji Paweł Szefernaker:

    Panie Marszałku! Panie Pośle! Panie i Panowie Posłowie! Szanowni Państwo! Jest to pierwszy program skierowany do gmin na terenach popegeerowskich w historii programów inwestycyjnych, programów dofinansowania rządowego dla samorządów. Jest to jedna z gałęzi Rządowego Funduszu Inwestycji Lokalnych. Do gmin trafią środki w łącznej wysokości 250 mln zł. Jest to pierwszy etap, mamy świadomość, że zapewne w skali kraju nie pozwoli to na zrealizowanie wszystkich inwestycji zgłoszonych w ramach wniosków, ale dzięki temu programowi, temu pierwszemu etapowi rząd będzie miał też pewien przegląd inwestycji, przegląd potrzeb, jakie są do zrealizowania w całym kraju na terenach popegeerowskich. Na pewno jest to pierwszy etap, ale nie ostatni, jeżeli chodzi o wsparcie terenów popegeerowskich.

    Nabór wniosków trwa od 4 stycznia do 12 lutego, tak że samorządy mają 40 dni na złożenie wniosku. Gminy składają wnioski do wojewodów. Wnioski będą opiniowane także przez Krajowy Ośrodek Wsparcia Rolnictwa. Przede wszystkim Krajowy Ośrodek Wsparcia Rolnictwa będzie opiniował te wnioski pod względem spełnienia formalnego warunku złożenia, czyli tego, czy to jest rzeczywiście teren popegeerowski, czy nie.

    Założeniem programu jest to, aby wesprzeć budowę, rozbudowę, przebudowę przede wszystkim inwestycji pierwszej potrzeby na terenach popegeerowskich, inwestycji, które w wielu innych miejscach już są, a na tych terenach ich wciąż brakuje. Chodzi o kanalizację sanitarną, oczyszczalnie ścieków, przepompownie, wodociągi, przyłącza do sieci gazowej, drogi wewnętrzne, dojazdy do miejscowości, oświetlenie, chodniki, ścieżki rowerowe, elementy uspokojenia ruchu, ale także centra wsi umożliwiające integrację społeczną, aktywizację mieszkańców, place zabaw, świetlice, siłownie zewnętrzne, remizy strażackie, po prostu inwestycje, które z punktu widzenia danej gminy są inwestycjami pierwszej potrzeby na terenach, gdzie mieszkają osoby, które pracowały w PGR-ach.

    Jeżeli chodzi o wniosek i kryteria, to wniosek jest przede wszystkim bardzo prosty do złożenia. Został on maksymalnie uproszczony, tak żeby nie robić bariery biurokratycznej. Gmina musi realizować inwestycje w miejscowości, w której funkcjonowały zlikwidowane Państwowe Przedsiębiorstwa Gospodarki Rolnej, czyli w miejscowości, gdzie mieściła się siedziba PGR-u - to ważne, o to bardzo często pytają samorządowcy - lub mieściły się składniki mienia lub grunty, lub, w przypadku inwestycji liniowych, to powinna być inwestycja, która oddziałuje na mieszkańców właśnie tych miejscowości. Tak to będzie oceniane.

    Wniosek musi dotyczyć wyłącznie wydatków majątkowych, bez możliwości refundacji poniesionych już wydatków. Nie ma obowiązku wkładu własnego gminy. To też jest ważne, bo bardzo często miejscowości na terenach popegeerowskich nie mogły brać udziału w różnych programach unijnych, także krajowych, ze względu na to, że po prostu nie miały wkładu własnego do tych inwestycji. Te wnioski będą kierowane do wojewody i, tak jak mówiłem, oceniane także przez Krajowy Ośrodek Wsparcia Rolnictwa.

    Zależy nam na tym, żeby ten program realizował zasadę zrównoważonego rozwoju, żeby realizowano inwestycje, których przez lata brakowało na terenach, na których mieszkańcy zostali dotknięci, szczególnie na początku transformacji ustrojowej, wykluczeniem i przez lata musieli się sami organizować, sami organizować wiele różnych inwestycji, a nie było ku temu żadnego wsparcia państwa. Chodzi o to, żeby to wsparcie było dzisiaj, szczególnie ze względu na dysproporcje, które tam są, a czas pandemii, czas epidemii COVID-19 niestety gospodarczo sprzyja pogłębianiu nierówności. Chcielibyśmy, żeby ten program był odpowiedzią właśnie na te bolączki dotyczące pierwszych potrzeb inwestycyjnych, jakie są na tych terenach. Dziękuję bardzo.

Przebieg posiedzenia