9. kadencja, 26. posiedzenie, 1. dzień (24-02-2021)
2. i 3. punkt porządku dziennego:
2. Pierwsze czytanie przedstawionego przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej projektu ustawy o zmianie ustawy o Sądzie Najwyższym (druk nr 935).
3. Pierwsze czytanie senackiego projektu ustawy o zmianie ustawy o Sądzie Najwyższym (druk nr 951).Sekretarz Stanu w Kancelarii Prezydenta RP Małgorzata Paprocka:
Dziękuję.
Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Pozwolą państwo ze względu na ramy czasowe na odniesienie się do najważniejszych kwestii.
Zacznę od sprawy skargi nadzwyczajnej, bo to jest kluczowa sprawa w tym projekcie. Padło pytanie, dlaczego nie ma zaangażowania Kancelarii Prezydenta w składanie skargi nadzwyczajnej. Kancelaria Prezydenta, zgodnie z art. 143 konstytucji, jest organem pomocniczym prezydenta. I tego typu uprawnień po prostu kancelarii przypisać nie można. Natomiast ze względu na to... O kwestie skargi pytał również pan poseł Kownacki. Chciałam państwu złożyć w imieniu pana prezydenta deklarację, że w marcu w kancelarii odbędzie się bardzo szeroka debata publiczna, zapewne z udziałem Sądu Najwyższego, środowisk prawniczych, ale również przedstawicieli wszystkich władz - kieruję zaproszenie również do władzy ustawodawczej - do dalszej dyskusji nad tym, w jaki sposób rozszerzyć skargę nadzwyczajną, poza tą punktową zmianą, którą proponuje pan prezydent w projekcie. I do takiej debaty na pewno w marcu do Pałacu Prezydenckiego pan prezydent państwa zaprosi.
Padło bardzo dużo krytycznych uwag co do kwestii zmian przepisów dotyczących wyboru prezesa Sądu Najwyższego. Proszę państwa, podstawową kwestią jest to, że nie zmienia się w żaden sposób odesłanie do art. 12 § 2. Pierwszym i podstawowym trybem wyboru prezesa Sądu Najwyższego jest termin 6 tygodni przed zakończeniem kadencji i w tym zakresie nie ma żadnej zmiany. Proszę popatrzeć, że w ubiegłym roku został dokonany wybór kandydatów na prezesa izby w Izbie Karnej i w tym trybie został przeprowadzony wybór prezesa Izby Karnej.
Propozycja pana prezydenta jest swego rodzaju wentylem bezpieczeństwa, na wypadek gdyby w trybie podstawowym nie udało się wybrać prezesa izby, więc dywagacje na temat nominacji są w ogóle nieuzasadnione, tym bardziej że, proszę uważać, nawet gdyby doszło do sytuacji... A gradacja wygląda w ten sposób: pierwszy podstawowy tryb - art. 12 § 2, następnie jest kwestia kworum i dopiero następnie jest wskazanie przez prezydenta osoby pełniącej funkcję prezesa. Jaka jest rola tej wskazanej osoby? Zwołanie zgromadzenia izby, chodzi o jego przeprowadzenie.
(Głos z sali: Nieprawda.)
Tak, to są czasowe ramy. Ale są terminy, proszę państwa.
(Głos z sali: Nie ma limitu...)
Z odesłania wynikają terminy przeprowadzania poszczególnych, kolejnych zgromadzeń.
(Poseł Michał Szczerba: Proszę nie kłamać.)
Więc, proszę państwa, jest to absolutnie i dokładnie w przepisach przez odesłania określone.
Następna sprawa, proszę państwa, czyli kwestia tego, że chyba jednak za skandaliczne należy uznać insynuacje na temat tego, że pierwszy prezes będzie manipulował składami. Manipulował składami. Co to jest w ogóle za określenie działań pierwszego prezesa Sądu Najwyższego? Proszę popatrzeć.
(Głos z sali: System...)
Proszę państwa, propozycja pana prezydenta odnosi się wyłącznie do uchwał abstrakcyjnych, owszem, z wniosku pierwszego prezesa...
(Głos z sali: Nie ma spraw abstrakcyjnych.)
Natomiast druga sytuacja to są uchwały podejmowane przez pełny skład Sądu Najwyższego - jaka więc by tu była rola prezesa? - albo przez połączone izby, więc również wykraczamy poza prezesa konkretnej izby. Do tego jeszcze to są uchwały z wniosków uprawnionych podmiotów.
Pytają państwo o kryterium. Kryterium jest jedno. Do Sądu Najwyższego trafiają najtrudniejsze sprawy merytoryczne, więc kryterium jest tylko i wyłącznie merytoryczne, tak?
(Poseł Kamila Gasiuk-Pihowicz: No ale gdzie to jest napisane?)
Proszę państwa, były również pytania dotyczące ławników.
Już kończę, panie marszałku, ostatni wątek.
(Głos z sali: Lepiej, lepiej kończyć.)
Dlaczego pojawiła się propozycja wydłużenia kadencji ławników o rok? Przepis przejściowy zakłada zakończenie kadencji ławników 31 grudnia tego roku. Propozycja pana prezydenta zakłada wydłużenie o 1 rok.
(Głos z sali: Już nowy Senat.)
Ale nie ma wykroczenia poza kadencję Senatu.
(Poseł Barbara Dolniak: A za rok...)
Ta kwestia jest związana tylko i wyłącznie z tym, że po pierwsze, odebranie ślubowań przez ławników było opóźnione, po drugie, proszę państwa, były pewne nakłady sił, środków na to, żeby tych ławników przygotować do wykonywania funkcji. Oni orzekają realnie 1,5 roku, stąd nie ukrywam, że ta propozycja jest, co zresztą w uzasadnieniu zostało podkreślone, związana także z sytuacją pandemiczną i realnymi możliwościami przeprowadzenia tych wyborów.
(Głos z sali: Na śniegu.)
Pozwolą państwo, że (Dzwonek) odpowiem tylko jeszcze na pytanie pana posła Kownackiego dotyczące tego, czy skarga nadzwyczajna ogranicza prawa. Absolutnie nie. To jest właśnie środek dodatkowy, który może być również wniesiony w sytuacji, gdy w sprawie była rozpoznana kasacja czy skarga kasacyjna. Dziękuję uprzejmie.
Przebieg posiedzenia