9. kadencja, 26. posiedzenie, 2. dzień (25-02-2021)
25. punkt porządku dziennego:
Sprawozdanie Komisji Polityki Społecznej i Rodziny o:
- senackim projekcie ustawy o zmianie ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych oraz ustawy o działaczach opozycji antykomunistycznej oraz osobach represjonowanych z powodów politycznych,
- poselskim projekcie ustawy o zmianie ustawy o działaczach opozycji antykomunistycznej oraz osobach represjonowanych z powodów politycznych oraz niektórych innych ustaw
(druki nr 578, 907 i 943).Sekretarz Stanu w Ministerstwie Rodziny i Polityki Społecznej Stanisław Szwed:
Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Jeszcze raz chciałem bardzo serdecznie wszystkim klubom podziękować za inicjatywę i za poparcie zarówno poselskiego projektu, który zgłosił Klub Parlamentarny Prawo i Sprawiedliwość, jak i projektu senackiego.
Sprawozdanie komisji obejmuje już obydwa projekty, które wypracowaliśmy wczoraj zgodnie na posiedzeniu komisji, jeśli chodzi o przyjęcie. Myślę, że to są kolejne dobre rozwiązania, które w znaczny sposób pomogą działaczom opozycji antykomunistycznej oraz osobom represjonowanym funkcjonować w naszym życiu publicznym.
Zmian, których w ostatnim czasie dokonywaliśmy, było kilka, ale warto przypomnieć, bo to w dyskusji musi być jeszcze raz podkreślane, że najważniejszą zmianą, którą wprowadziliśmy, było przyjęcie w sierpniu ubiegłego roku ustawy dotyczącej działaczy opozycji antykomunistycznej, gdzie przyznaliśmy tzw. świadczenie wyrównawcze w wysokości podwójnej najniższej emerytury, czyli dzisiaj kwoty 2400 zł. I to świadczenie jest dzisiaj dla tych, którzy z przyczyn represji nie wypracowywali odpowiedniego stażu emerytalnego i nie mają takich uprawnień, czyli mieli to zaliczane, ale to zaliczanie było na poziomie zero, czyli nie było z tego żadnego użytku, jeśli chodzi o przeliczanie emerytury. To świadczenie, które wprowadziliśmy, funkcjonuje. Dzisiaj z ostatnich danych z urzędu ds. kombatantów na 15 tys. działaczy 3 tys. działaczy z tego rozwiązania korzysta.
Rozwiązanie, które dzisiaj proponujemy, dotyczy innej grupy osób, czyli tych osób, które przekraczają kwotę 2400 zł, a też nie mają zaliczonego kapitału początkowego do okresu składkowego. I to dla tych osób jest rozwiązanie, które proponujemy.
Odpowiadam też na pytania: żeby skorzystać z tego uprawnienia, trzeba złożyć wniosek. ZUS nie dysponuje w całym zasobie ponad 9 mln emerytów i rencistów wyłączną grupą kombatantów czy osób represjonowanych, stąd ten wniosek. Na spotkaniach ze środowiskami działaczy opozycji antykomunistycznej ta sprawa była dyskutowana i nie ma problemu, bo te środowiska są bardzo dobrze zorganizowane i urząd ds. kombatantów też w tym zakresie prowadzi i będzie prowadził akcję informacyjną. Czyli w tym zakresie ta sprawa jest unormowana - jednak na wniosek. Tu odpowiadam na pytanie pana posła: jeżeli złoży w sierpniu, to będzie miał od sierpnia, czyli nie będzie to przeliczane do tyłu. Ustawa wchodzi, ale już można złożyć wniosek od 1 czerwca. Wczoraj też jeszcze dyskutowaliśmy, jak maksymalnie skrócić ten okres. W poselskim projekcie był 1 września, skróciliśmy na 1 czerwca.
I drugie rozwiązanie, które też wprowadziliśmy w 2017 r., to było zrównanie uprawnień działaczy opozycji antykomunistycznej z kombatantami. I wprowadzanie dodatku, wtedy 400 zł, dzisiaj to jest 460 zł. Dodatek, który należy się działaczom opozycji, oczywiście tym, którzy mają statut działacza opozycji antykomunistycznej. To świadczenie jest im przyznawane bez żadnych potrąceń, ono też funkcjonuje i z tego rozwiązania korzystają.
W liczbach bezwzględnych - to odpowiedź na pytanie dotyczące środków - w tej chwili urząd ds. kombatantów przeznacza na wsparcie tych działań 130 mln zł, a w 2015 r. przeznaczał 9 mln zł, czyli różnica jest ogromna. Czyli mamy środki. I tak jak zapewniał nas szef urzędu ds. kombatantów, odpowiadając też na pytanie panów posłów, te środki są zabezpieczone w budżecie urzędu ds. kombatantów. Tak że nie powinno być problemu z realizacją tego rozwiązania, tym bardziej że, jeżeli mówimy o Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, to oczywiście tam środki, kapitał się zalicza i wypłata już jest ze środków Funduszu Ubezpieczeń Społecznych. Tak że w tym zakresie ta sprawa jest, że tak powiem, dosyć mocno wyjaśniona.
Tak że odpowiadam na pytania: musi być złożony wniosek, informacje, o których mówiłem, dotyczące świadczeń, które robiliśmy w 2020 r., w 2017 r. Te wszystkie działania pokazują, że to, co przyjmowaliśmy za rządów Prawa i Sprawiedliwości, pomaga działaczom opozycji antykomunistycznej, osobom represjonowanym, a jeśli chodzi o kwestie dotyczące domów pomocy społecznej, nie przyjęliśmy tej poprawki, dlatego że dzisiaj to rozwiązanie funkcjonuje, również dotyczące kombatantów, czyli też jest to działanie samorządu (Dzwonek) i w tym zakresie też tej zmiany nie dokonywaliśmy. Zobowiązaliśmy się, że do tej sprawy wrócimy w późniejszym czasie. Dziękuję bardzo.
Przebieg posiedzenia