9. kadencja, 27. posiedzenie, 1. dzień (16-03-2021)
2. punkt porządku dziennego:
Sprawozdanie Komisji do Spraw Energii, Klimatu i Aktywów Państwowych o rządowym projekcie ustawy o zmianie ustaw regulujących przygotowanie i realizację kluczowych inwestycji w zakresie strategicznej infrastruktury energetycznej (druki nr 916 i 963).
Poseł Dariusz Wieczorek:
Panie Marszałku! Panie Ministrze! Wysoka Izbo! Mam przyjemność w imieniu klubu Lewicy przedstawić stanowisko wobec projektu ustawy z druku nr 916 dotyczącego strategicznych inwestycji, jeżeli chodzi o energetykę i gazownictwo.
Niestety ta ustawa pokazuje niemoc rządu Prawa i Sprawiedliwości, bo od roku 2015 można było nowelizować tę ustawę. Można było wprowadzać te inwestycje do tej ustawy, bo przecież ostatnia nowelizacja była w roku 2017. Można było również uregulować tę kwestię właśnie w ustawie korytarzowej. Zdajemy sobie sprawę z tego, że jest wiele problemów związanych z taką ustawą, ale trzeba wreszcie w Polsce kwestię tych strategicznych inwestycji uregulować. Bo to, o czym dzisiaj rozmawiamy, mówiąc o tej nowelizacji ustawy, to tylko taka proteza, jeżeli chodzi o prowadzenie tego typu inwestycji.
Brak ustawy korytarzowej, brak nowelizacji tej ustawy niewątpliwie spowodował, że wiele inwestycji nie było zrealizowanych.Dzisiaj jest rok 2021 i rzeczywiście, biorąc pod uwagę politykę energetyczną państwa i przyjęty przez rząd dokument, inwestycji dotyczących nowych źródeł energetycznych potrzeba bardzo wiele, a tym samym potrzeba sieci przesyłowych zarówno jeżeli chodzi o gaz, jak i jeżeli chodzi o energię.
Co się działo w ostatnim czasie, jeżeli chodzi o operatorów sieci przesyłowych? Mogę to powiedzieć jako mieszkaniec Szczecina, osoba, która przeżyła blackout w 2008 r. Po tym blackoucie było wiele zaleceń dotyczących budowy sieci przesyłowych energetycznych, jeżeli chodzi o aglomerację szczecińską. I co się stało? Ta budowa sieci po prostu nie została zrealizowana, bo Polskie Sieci Energetyczne czy Gaz-System to dzisiaj są molochy. To są firmy, które zatrudniają dziesiątki, setki prawników, to są firmy, które nie rozwiązują problemów, to są firmy, które nie chcą brać na siebie odpowiedzialności - chociażby właśnie przykład szczeciński. Wystarczyło dogadać się z samorządem gminnym i wystarczyło, żeby PSE - nie wykonawca tej inwestycji, a PSE - podpisały z samorządem porozumienie i pewnie dzisiaj mielibyśmy załatwioną tę inwestycję gwarantującą bezpieczeństwo energetyczne Szczecina. Przyjeżdżało wielu różnych dyrektorów, zastępców dyrektorów - żaden nie miał pełnomocnictw. Mówili: dobra, to wykonawca niech z wami to podpisze. Samorząd nie chce rozmawiać z wykonawcami czy z podwykonawcami, samorząd chce rozmawiać z operatorami sieci, zarówno w przypadku gazu, jak i w przypadku energii.
Jeżeli chodzi o ten projekt ustawy, to trzeba zwrócić uwagę na jedną rzecz, a mianowicie on rzeczywiście ogranicza konsultacje społeczne, ogranicza rolę samorządów. I myślę, panie ministrze, że dzisiaj jest potrzeba, żeby patrzeć na ręce operatorom sieci przesyłowych z tego względu, że ta ustawa może ich rozleniwić. Ta ustawa może doprowadzić do tego, że nie będą chcieli prowadzić normalnych konsultacji, rozmów i negocjacji, a tak niestety nie może być. Bo trzeba zwrócić uwagę na jedną rzecz, a mianowicie wiele z tych inwestycji będzie realizowanych ze środków Unii Europejskiej i Unia Europejska wymaga, aby te inwestycje były prowadzone po konsultacjach, po zasięgnięciu opinii samorządów, społeczności lokalnych, w związku z czym to absolutnie musi być w tej ustawie uwzględnione, a później, jeżeli chodzi o przepisy wykonawcze, musi być uwzględnione w odniesieniu do działalności operatorów sieci przesyłowych.
Mówimy tutaj o sieciach przesyłowych, natomiast jest pytanie, co z sieciami dystrybucyjnymi. Dyskutowaliśmy o tym z panem ministrem w komisji. Jest to rzeczywiście problem i to jest też problem ustawy korytarzowej, bo w przypadku linii energetycznych rozmawiamy o sieciach energetycznych 220 kV i wyższych, a co z liniami 110 kV i sieciami dystrybucyjnymi? Jeżeli ich nie będzie, to po prostu tego się nie zrealizuje.
I ostatnia kwestia dotyczy uregulowania współpracy chociażby z Lasami Państwowymi, z Generalną Dyrekcją Dróg Krajowych i Autostrad, właśnie z operatorami systemów dystrybucyjnych i rozwiązywania problemów kolizyjnych, które mogą się pojawić w trakcie inwestycji. To są tematy, o których jeszcze będziemy dyskutować. Klub Lewicy będzie wspierał ten projekt ustawy. Dziękuję bardzo. (Dzwonek)
Przebieg posiedzenia