9. kadencja, 29. posiedzenie, 1. dzień (04-05-2021)
1. punkt porządku dziennego:
Sprawozdanie Komisji Finansów Publicznych oraz Komisji Spraw Zagranicznych o rządowym projekcie ustawy o ratyfikacji decyzji Rady (UE, Euratom) 2020/2053 z dnia 14 grudnia 2020 r. w sprawie systemu zasobów własnych Unii Europejskiej oraz uchylającej decyzję 2014/335/UE, Euratom (druki nr 1123 i 1130).
Poseł Agnieszka Ścigaj:
Pani Marszałek! Panie Premierze! Wysoka Izbo! Uporządkujmy parę spraw. Po pierwsze, jeśli chodzi o warunki finansowe krajowego programu odbudowy, czyli te związane ze wspólnym kredytem, wspólnymi zobowiązaniami, wspólnymi podatkami, one tak naprawdę zostały już ustalone w grudniu. W tym momencie mamy tylko dwa wybory: wybór taki, że przyjmiemy i nie będziemy mieć, bo przyjęliśmy wspólne zobowiązania, z tego tytułu żadnych środków, żadnych pieniędzy, albo taki, że będziemy mieć, mając wspólne zobowiązania z wszystkimi krajami Unii Europejskiej, 770 mld zł, które w jakiś sposób wpłyną do polskiej gospodarki. Takie są fakty. Możemy mieć uwagi co do sposobu wydawania tych środków, o tym za chwilę, natomiast ważny jest też sposób procedowania, o którym chcę wspomnieć i na który chcę zwrócić uwagę.
Organizacje pozarządowe wykonały gigantyczną pracę, przeprowadzając konsultacje społeczne, przeprowadzając tak naprawdę wysłuchanie publiczne, które powinien zrobić rząd. Teraz proszą o to, aby dać im jeszcze tydzień albo dwa, żeby zorganizować odwrócone wysłuchanie, żeby rząd odpowiedział na pytania. Rząd nie szanuje posłów, parlamentarzystów, dlatego że ta dzisiejsza debata trochę mija się z celem, skoro program został wysłany, ale warto wykazać się szacunkiem dla organizacji pozarządowych, dla partnerów, których zaprosiliście do współpracy w komisji trójstronnej. Powołaliście zespół. Zespół pracuje, ma pracować nad ustawą wdrożeniową, bo ona jest kluczowa. Warto znać założenia tej ustawy, panie premierze, żeby rozwiać wszelkie wątpliwości, czy będzie przejrzystość, jak te środki będą dysponowane, czy w komitecie monitorującym znajdzie się miejsce dla organizacji pozarządowych. Dlatego ze względu na nich, na tych partnerów, trzeba odłożyć to głosowanie o tydzień.
I teraz do meritum. Kwestia wydawania. Plan odbudowy. Mamy odbudować polską gospodarkę. Kto ją odbuduje? Przedsiębiorcy. Panie premierze, tylko 2 tys. firm otrzyma wsparcie. Prawie 2 mln ma problemy, a 500 tys. już zamknęło swoją działalność. Mam takie pytanie: Czy rząd w takim razie planuje zrobić coś w kwestii prawa, prawa polskiego, żeby 3/4 z każdego euro, tak jak w poprzedniej perspektywie finansowej, które wpływało do polskiej gospodarki na różnego typu inwestycje, nie wypływało do innych firm zagranicznych? To one się wzmacniały. Ubezpieczenia dla polskich firm, kredyty, gwarancje, zwolnienia podatkowe, zamówienia publiczne, które pozwolą, jak w innych krajach, mieć pierwszeństwo polskim firmom. Czy takie rozwiązania są planowane? Czy znowu będziemy tylko takim transferem tych środków unijnych?
Druga sprawa. W całym programie odbudowy mamy mnóstwo różnych agend, instytucji, funduszy do operowania tymi środkami finansowymi. W 1999 r. mieliśmy 150 tys. urzędników. W tej chwili mamy 500 tys., również za sprawą dystrybucji środków unijnych. Czy rząd policzył, zaplanował i wie, żeby powiedzieć Polakom, ile będzie kosztować, jak skończą się pieniądze unijne, utrzymanie tego typu agend? Przecież naprawdę mamy dużo urzędów i instytucji. Czy nie lepiej je zaangażować, a nie tylko powoływać ciągle nowe? Mamy jakieś branżowe centra kompetencji, mamy Agencję Rozwoju Szpitali, centra doradztwa i poradnictwa, centra technologii wodorowych. Tego tutaj nie wymienię, ale naprawdę jest dużo, dużo instytucji.
Polskie Sprawy pytają w imieniu przedsiębiorców: Czy skoro tak mało środków do nich trafi, a to oni będą musieli wyciągać gospodarkę z kryzysu, rząd planuje rzeczywiście pomóc im w tym, aby te pieniądze również pośrednio u nich zostały? Dziękuję. (Oklaski)
Przebieg posiedzenia