9. kadencja, 30. posiedzenie, 1. dzień (19-05-2021)

14. punkt porządku dziennego:

Sprawozdanie Komisji Kultury i Środków Przekazu o poselskim projekcie uchwały w sprawie upamiętnienia 75. rocznicy wznowienia ˝Wiadomości˝ (druki nr 1144 i 1171).

Poseł Tomasz Olichwer:

    Panie Marszałku! Wysoka Izbo! W dniu dzisiejszym dyskutujemy nad projektem uchwały, co ciekawe, Lewicy, w sprawie upamiętnienia 75. rocznicy wznowienia ˝Wiadomości˝, pisma, które było emigracyjną kontynuacją przedwojennych ˝Wiadomości Literackich˝.

    W pierwszym numerze pisma wznowionego w kwietniu 1946 r. przez Mieczysława Grydzewskiego, pierwszego redaktora naczelnego, pojawiło się znaczące przesłanie i określenie charakteru wydawnictwa. Cytuję: Łamy naszego pisma są otwarte dla pisarzy wszystkich obozów, jak my służących sprawie swobody myśli i słowa. Pragniemy wedle naszych najlepszych intencji zapewnić możność wypowiedzenia się tym, którzy piórem walczą o wolną, całą i niepodległą Polskę.

    I tak też się stało. Na łamach pisma, które poruszało zagadnienia polityczne, antykomunistyczne i antyreżimowe, jak również kulturalne i wspominkowe, publikowali swoje artykuły najwybitniejsi pisarze i publicyści emigracyjni tamtych czasów, m.in. Kazimierz Wierzyński, Józef i Stanisław Mackiewiczowie, Jan Lechoń czy Marian Hemar.

    ˝Wiadomości˝ ukazywały się w Londynie i skierowane były głównie do tamtejszej emigracji, choć docierały również do rodaków żyjących w komunistycznej Polsce. Wydawane były do 1981 r. i obok paryskiej ˝Kultury˝ Jerzego Giedroycia były najważniejszym polskim pismem emigracyjnym tamtych czasów.

    Jak wspominała Stefania Kossowska, ostatni redaktor naczelny ˝Wiadomości˝, do ostatecznej decyzji o zawieszeniu wydawania pisma, oprócz zbyt licznych praktycznych trudności, przyczyniło się, cytuję: przeświadczenie, że pismo spełniło swoje zadanie. Żyliśmy wtedy wszyscy w euforii, otoczeni w redakcji plakatami ˝Solidarności˝ i czuło się, choć jeszcze mgliście, ale już z pewną nadzieją, że przychodzi nowe i że czas ustąpić miejsca innym. To piękne zdanie.

    Szanowni Państwo! Posłanki i posłowie klubu Koalicja Obywatelska popierają uchwałę w sprawie upamiętnienia 75. rocznicy wznowienia pisma ˝Wiadomości˝. Dziękuję.

Przebieg posiedzenia