9. kadencja, 33. posiedzenie, 1. dzień (23-06-2021)
6. punkt porządku dziennego:
Sprawozdanie Komisji Ustawodawczej o poselskim projekcie ustawy o zmianie ustawy o partiach politycznych (druki nr 1231 i 1256).
Poseł Anita Kucharska-Dziedzic:
Szanowna Pani Marszałek! Wysoka Izbo! Jawność i uczciwość. Jawności i uczciwości w życiu publicznym potrzeba nam jak przysłowiowego dżdżu. Poziom zaufania społecznego jest w Polsce dramatycznie niski, niższy od średniej europejskiej. Obserwujemy już negatywny kapitał społeczny, negatywne zaufanie objawiające się w nasilającej się korupcji i klientelizmie. Statystyczny Polak zakłada brak dobrej woli po stronie instytucji państwa i po stronie jego przedstawicieli. Nie ufamy ani państwu, ani parlamentowi, ani partiom.
Nie wiem, czy państwo czytacie Fukuyamę czy Rothsteina, może chociaż Sztompkę, nie wiem, czy w postępującym braku zaufania, zgeneralizowanego, instytucjonalnego, dostrzegacie kryzys podstaw demokracji, ale na pewno przeglądacie wyniki badań opinii publicznej i oglądacie relacje z polskich ulic, gdzie okrzyki kierowane wobec polityków, zwłaszcza wobec polityków partii rządzącej, wskazują na niski kapitał społecznego zaufania, a od frustracji tylko krok do eskalacji przemocy.
Ubiegłoroczne badanie CBOS na temat zaufania społecznego pokazało, że 3/4 społeczeństwa wyznaje pogląd, że w relacjach z innymi ludźmi należy być bardzo ostrożnym. Co ciekawe, najbardziej nieufny wobec innych jest wasz elektorat, a największe zaufanie do innych mają ludzie o lewicowym światopoglądzie. Wiem, że żerujecie na nieufności waszego elektoratu, ale Polska jest częścią Europy i tęskni za tym, co tak pięknie opisał kiedyś Kapuściński - za Europą, czyli światem pozbawionym cwaniactwa, opryskliwości, chamstwa i właśnie wrogiej nieufności. Także wasz prawicowy elektorat tęskni za tą europejską normą. To było widoczne tu, na tej sali dzisiaj, kiedy przegraliście głosowanie, bo posłowie chcieli pełnej informacji o interesach pana Obajtka.
Dostrzegacie zbliżającą się klęskę wyborczą, bo Polacy mają dość kumoterstwa i obsadzania rodzinami i znajomymi królika spółek Skarbu Państwa i wszelakich rad nadzorczych. Ponieśliście klęskę propagandową, bo ani ordynarne tyrady na sali plenarnej, ani wszystkie media tzw. publiczne nie dały rady poszczuć jeszcze bardziej obywateli na znienawidzone przez was instytucje. Ponad dwa razy więcej Polaków ufa Unii Europejskiej niż polskiemu parlamentowi. Temu opluwanemu na tej sali rzecznikowi praw obywatelskich też ufa niemal dwa razy więcej Polaków niż parlamentowi. Ludzie śmieją się...
Wicemarszałek Małgorzata Gosiewska:
Ale, pani poseł, do rzeczy. Mówimy o konkretnym projekcie ustawy, naprawdę.
(Poseł Kazimierz Smoliński: To nie ten projekt.)
Poseł Anita Kucharska-Dziedzic:
Pani Marszałek! Mam prawo do wypowiedzi w imieniu klubu Lewicy.
Wicemarszałek Małgorzata Gosiewska:
Nie, pani ma prawo odnosić się do projektu ustawy.
Poseł Anita Kucharska-Dziedzic:
Ludzie śmieją się z tych żałosnych wpadek typu pana Bielana, który za siedzibę własnej partii obrał biuro poselskie lewicowej posłanki. Paradoksalnie więc dobrze, że chcecie, by niejawne stały się adresy kluczowych członków partii politycznych, bo to zakończy ten lumpiarski zwyczaj szukania słupów, ale likwidowanie zapisów generujących nadużycia i kombinatorstwo nie wystarczy, bo dostęp do informacji o państwie, partiach i sposobie zarządzania mieniem wspólnym trzeba poszerzać, a nie ograniczać.
(Poseł Arkadiusz Mularczyk: O czym pani w ogóle mówi?)
Złożyłam w imieniu Lewicy stosowny projekt ustawy. Wystarczy zacząć nad nim procedować.
(Poseł Janusz Korwin-Mikke: Pani chyba wzięła ze sobą złą kartkę.)
Kolejne projekty przyniesione przez stronę społeczną czekają w sejmowych zamrażarkach. Ustawę o partiach politycznych trzeba zmieniać w wielu aspektach. Partie nie mogą być trampolinami do żerowania na majątku publicznym. Partie nie mogą być bytami mafijnymi. Tu przypominam wam przegrany proces z prof. Sadurskim, który zdiagnozował PiS-owski styl uprawiania partyjnej polityki.
Lewica chce dalszego procedowania nad tym projektem i chce jego poszerzenia o zapisy gwarantujące, że Polacy będą mogli na powrót zaufać swojemu państwu, swojemu parlamentowi, drugiemu człowiekowi, a do tego jest potrzebna jawność i uczciwość, bo bez tego kolejne miliony wyjadą z kraju, a ostatni zgasi światło na tym padole frustracji, nienawiści i traktowania drugiego człowieka jako potencjalnego źródła zła i zarazy.
Panie Pośle Mularczyk! Do dzieła. Wykazał pan już dobrą wolę na posiedzeniu Komisji Ustawodawczej. Teraz czas, by przyjął pan uwagi opozycji czy Lewicy, także wnioski mniejszości. Niech zostanie po was coś dobrego, choć jedna rzecz zrobiona dla dobra kraju i jawności, a nie dla dobra partyjnych kolegów i koleżanek. Dziękuję.
(Poseł Arkadiusz Mularczyk: Co to było? A gdzie poprawki?)
Przebieg posiedzenia