9. kadencja, 33. posiedzenie, 2. dzień (24-06-2021)
16. punkt porządku dziennego:
Pytania w sprawach bieżących.
Sekretarz Stanu w Ministerstwie Klimatu i Środowiska Małgorzata Golińska:
Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Dziękując za to pytanie, zwracam uwagę, że faktycznie temat ochrony przyrody w ostatnich czasach staje się tematem, który coraz bardziej jest poruszany przez polityków, i bardzo dobrze. Warto podkreślić, że właśnie rząd Zjednoczonej Prawicy od 2015 r. dąży do poprawy funkcjonowania parków narodowych i polepszenia sytuacji finansowej tych jednostek, w tym w szczególności zwiększenia wynagrodzeń pracowników parków narodowych. Takie działania są możliwe m.in. dzięki zwiększaniu limitu wynagrodzeń i wzrostowi wysokości dotacji budżetowej.
I tutaj warto podkreślić, że w latach 2008-2014, czyli w czasie rządów naszych poprzedników z Platformy Obywatelskiej i Polskiego Stronnictwa Ludowego, limit wynagrodzeń pracowników parków narodowych nie był zwiększany, co uniemożliwiało zwiększanie wynagrodzeń. Analogicznie było w przypadku dotacji budżetowych przeznaczanych na działalność bieżącą parków narodowych, przy czym dotyczy to akurat lat 2012-2014, bo wcześniej parki były w całości dotowane z budżetu państwa. Mało tego, warto wskazać, że w 2014 r. dotacja budżetowa dla parków została zmniejszona o 1 mln zł.
Natomiast w momencie kiedy Prawo i Sprawiedliwość objęło rządy, już w 2016 r. dotacja dla parków wzrosła o prawie 4,5 mln zł, a jednocześnie zwiększono łączny limit wynagrodzeń pracowników parków narodowych o ponad 10%. Dalsze zwiększanie zarówno dotacji budżetowej, jak i limitu wynagrodzeń pracowników parków miało miejsce w roku 2017. Dotacja dla parków z przeznaczeniem na wzrost wynagrodzeń pracowników parków wzrosła o 1 mln zł, natomiast limit wynagrodzeń pracowników każdego z parków wzrósł o kolejne 10%. Dodatkowo w 2019 r. limit wynagrodzeń pracowników parków został zwiększony średnio o blisko 4%.
W roku 2020 dotacja budżetowa dla parków znów została zwiększona o ponad 800 tys. zł, znowu zwiększono limit wynagrodzeń pracowników każdego parku narodowego o 10%. Dodatkowo ze względu na trudną sytuację covidową i straty parków spowodowane pandemią parki otrzymały z budżetu państwa ponad 5 mln zł dotacji celowej. To pokazuje, jeśli podsumujemy dane za okres od 2015 r., że dotacja celowa budżetu państwa na działalność bieżącą parków narodowych wzrosła o ponad 6 mln zł. Limit wynagrodzeń wzrósł o ponad 30%. Średnie wynagrodzenie pracowników wzrosło o ok. 800 zł. To pokazuje, że rząd Zjednoczonej Prawicy nie tylko dokłada wszelkich starań, by warunki pracy pracowników parków narodowych się poprawiły, ale również robi to skutecznie. To oczywiście jest wciąż za mało, to oczywiście jest niewystarczające, ale podkreślam, że nadrabiamy zaległości z lat poprzednich. Warto również wskazać, że w latach 2015-2020 parki narodowe korzystały i wciąż mogą korzystać ze środków funduszu leśnego na realizację swoich zadań. Rocznie na ten cel było przeznaczonych 35-70 mln zł.
Obecnie trwają prace nad przygotowaniem projektu ustawy o parkach narodowych. Ten projekt wychodzi naprzeciw zdiagnozowanym wyzwaniom i potrzebom, które artykułują właśnie pracownicy parków narodowych. Chcemy zagregować w jednym akcie prawnym przepisy odnoszące się do funkcjonowania parków narodowych zarówno jako form ochrony przyrody, jak i podmiotów organizacyjno-prawnych. Warto też podkreślić, że nasza najwyższa forma ochrony przyrody, którą się wszyscy szczycimy i chwalimy, dotychczas nie miała dedykowanej sobie ustawy. Korzystała z zapisów w innych aktach prawnych, głównie w ustawie o ochronie przyrody. Ponadto w ponad setce aktów prawnych temat parków narodowych był w mniejszym czy większym zakresie regulowany. W związku z tym ta ustawa ma też uporządkować kwestie czysto formalnoprawne.
Celem tej regulacji jest kompleksowe unormowanie działalności parków jako podmiotów instytucjonalnych zarządzających tą najwyższą formą ochrony przyrody. Wobec tego ten akt będzie określał i zadania, i zasady działalności parków, ale też ich organizację. Będzie on zawierał normy prawne odnoszące się do poprawy nadzoru nad funkcjonowaniem parków narodowych. Planujemy utworzyć nowy podmiot - Polskie Parki Narodowe jako spójną jednostkę. Będą one obejmowały dyrekcję Polskich Parków Narodowych i wszystkie parki narodowe. Dzięki temu polskie parki będą państwową osobą prawną. Dojdzie do pewnego rodzaju centralizacji w strukturze, co da możliwość nie tylko usprawnienia decyzyjności w sprawach merytorycznych czy administracyjnych, ale również przepływów finansowych pomiędzy tymi parkami, które są w lepszej sytuacji finansowej, a tymi, które są w gorszej sytuacji finansowej. Mało tego, właśnie ta dyrekcja będzie mogła kompleksowo promować parki narodowe tak w kraju, jak i na świecie. Dzisiaj każdy park promuje siebie, natomiast my jako kraj nie mamy do końca możliwości chwalenia się za granicą tym, w jaki sposób funkcjonują te parki, jak chronimy przyrodę i tym, że tak naprawdę od nas mogliby się uczyć jeszcze przedstawiciele innych państw, zwłaszcza ci, którzy przyrodę na swoim terenie już zniszczyli. Dziękuję.
Przebieg posiedzenia