9. kadencja, 33. posiedzenie, 2. dzień (24-06-2021)
20. punkt porządku dziennego:
Sprawozdanie Komisji Samorządu Terytorialnego i Polityki Regionalnej o rządowym projekcie ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z organizacją w Rzeczypospolitej Polskiej XI sesji Światowego Forum Miejskiego w Katowicach w roku 2022 (druki nr 1278 i 1294).
Poseł Hanna Gill-Piątek:
Szanowna Pani Marszałek! Wysoka Izbo! Ja nawet lubię występować po Konfederacji - taka kolejność przysługuje Polsce 2050 - bo to są zwykle humorystyczne akcenty w sprawach jednak dość specjalistycznych, tak jak np. właśnie polityka miejska. A to są poważne sprawy. Dlaczego? Dlatego że dokładnie w 2050 r. 70% populacji całego świata będzie zamieszkiwać w miastach, czyli w dużych skupiskach ludzkich, które mają swoje bardzo określone potrzeby, mają swoją specyfikę i mają też zapotrzebowanie na dobre prawo oraz w pewnym sensie na wydzielenie ich jako podmiotu. A w Polsce miasta jako podmiot cały czas są niezauważane, niewydzielone.
Proszę zwrócić uwagę, że mamy ministerstwo zajmujące się rozwojem wsi, w ustawie o działach i w ministerstwach mamy sprawy rozwoju regionalnego, a nie mamy ministerstwa miast. Mówi się: okej, to jest samorząd. Ale nie, to nie jest samorząd, to jest zupełnie inna dziedzina. To jest zupełnie inna dziedzina, która w Polsce, jeżeli chodzi o miasta, o ich specyficzne potrzeby, bo to jest wielopoziomowy splot zagadnień, cały czas nie jest dobrze zaopiekowana nawet w strukturze administracji publicznej.
Proszę zauważyć, ministerstwa oczywiście trochę przetasowują się i zmieniają, działy przechodzą z jednych do drugich, ale cały czas sprawy miejskie, jak np. sprawy rewitalizacji miast, leżą gdzieś pomiędzy funduszami europejskimi, infrastrukturą, rozwojem regionalnym czy też sprawami społecznymi. Bardzo rzadko jest tak, że te dziedziny... albo przynajmniej bardzo rzadko przychodzą tacy zapaleńcy do administracji publicznej, którzy to w jakiś sposób integrują. Oczywiście brakuje takiego spojrzenia. Ja mam nadzieję, że Światowe Forum Miejskie będzie imprezą, po której coś w Polsce zostanie.
Polska 2050 oczywiście będzie popierać tę ustawę, chociaż wolelibyśmy, żeby nie było takiego luzowania Prawa zamówień publicznych. Natomiast na pewno światowe forum jest w Polsce potrzebne. To jest wielka impreza branżowa, ale chodzi o to, żeby po tym forum została nam jakaś refleksja, żebyśmy trochę bardziej zwrócili uwagę na sprawy miast. Dlaczego? Dlatego że właśnie przez to, że problemy miejskie są tak bardzo pokawałkowane pomiędzy różne ministerstwa, resorty, dziedziny, działy, występują bardzo konkretne problemy. Na przykład mieszkalnictwo to jest problem gdzieś na pograniczu budownictwa, ale też polityki społecznej. I te dwa działy w ogóle, mam wrażenie, się nie widzą. Miasta polskie mają tzw. odwieczne problemy właśnie z tego powodu, że polityka miejska nie jest traktowana całościowo. Na te odwieczne problemy powinniśmy sobie odpowiedzieć, korzystając z tej wielkiej szansy, którą jest organizacja Światowego Forum Miejskiego.
Te problemy to jest np. reforma planowania przestrzennego, której ja widziałam sześć szumnych zapowiedzi, sześć odsłon i żadna nie wypaliła. Być może dzięki temu, że jest karuzela podsekretarzy stanu, karuzela ministrów, każdy robi nową reformę, ale nikt nie doprowadza jej do końca. Przez to mamy korki, suburbanizację, wspomnianą tutaj patodeweloperkę, leżące odłogiem ugory miejskie o nieustalonej własności oraz katastrofalne, ogromne odszkodowania wynikające z planów miejscowych, na które cały czas są narażone samorządy.
Tych problemów jest naprawdę wiele. Wymieniona tutaj już betonoza, nabrzmiały, nierozwiązany przez lata problem mieszkaniowy, enklawy biedy, które nie znikają z polskich miast pomimo naszych wysiłków, i dziedziczenie ubóstwa. To jest mnóstwo problemów. Na nie próbowała odpowiedzieć krajowa polityka miejska. Był bardzo dobry dokument, który rząd przyjął w 2015 r., ale w 2020 r. dobiegł on kresu i właściwie nie ma nowego. Mam nadzieję, że Światowe Forum Miejskie posłuży odnowieniu tego dokumentu strategicznego, którym była krajowa polityka miejska. Mam też ogromną nadzieję, że pojawią się tam różne środowiska urbanistów, socjologów, aktywistów, samorządowców, ekspertów, którzy będą ze sobą współpracować.
Z tego miejsca na koniec mojej wypowiedzi bardzo serdecznie pozdrawiam uczestników VII Kongresu Ruchów Miejskich (Dzwonek), który zacznie się jutro w Lublinie.
Polska 2050 będzie głosować za tą ustawą. Dziękuję.
Przebieg posiedzenia